Кіріспе

Жарты ғасыр бойы болмағаннан кейін, теңіздегі темірбас көбелектер Аламеда сағасына оралып, жаңбырлы көбелектердің қалған популяциясымен араласады. Бірқатар бөгетті жою және балық өту жобаларын аяқтау, суық су балықтарының ағысын жақсарту және мекен-жайды қалпына келтіру жоспарланған, Аламида өзеніндегі және оның қосалқы өзендеріндегі 20 мильге (32 км) дейін ұрықтандыру және өсіру мекен-жайына Steelhead trout және Chinook salmon қол жеткізуге мүмкіндік береді. Алғашқы жас бұршақ 2023 жылдың сәуірінде жоғарғы су айдынынан төменгі Аламеда сағасы арқылы Сан-Франциско шығанағына қарай ағып бара жатқан кезде анықталды және құжатталды.

Тарих

Басқа шығанақ аймағындағы өзендер таулар қатарынан немесе олардың айналасынан ағып жатқанда, Аламеда өзені Нилс каньонында Диабло жотасын кесіп өтетіндігімен ерекше. Геологтар үшін бұл - шамамен миллион жыл бұрын Шығыс шығанағының төбелерінің пайда болуынан бұрын болған ағыстың дәлелі. Таулар тектоникалық күштермен көтерілгенде, өзендер осы күнге дейін жалғасып жатқан каньонды ерозияға ұшыратып, қадам басты. Фримонт, Ньюарк және Юнион Ситидің астындағы Сан-Франциско шығанағына шығатын үлкен аллювиалды желдеткіш бұл өзеннің өте ұзақ уақыт бойы болғандығын дәлелдейді. 1769 және 1795 жылдар аралығында Аламида сағасынан Портола, Ортега, Фагес, Анза және Амадор бастаған бес испан экспедициясы өтті. Ескі жолдың Плезантон мен Миссия асуы арасындағы жолы Сунол маңынан өтеді. Фримонттағы Сан-Хосе миссиясы 1797 жылы бағышталды. Миссия 49 жыл бойы Мексика үкіметінің секуляризациялық ордені 1834 жылы миссиялық жерлерді жоюға дейін өркендеді. Аламида сағасы миссионерлік жерлердің шекарасы болды және Нил каньонының аузына жақын жерде ұн диірменін салған Хосе де Хесус Вальехоға берілген Ранчо Аройо де ла Аламида. Диірмен және каньонның таулар арқылы өту маңыздылығы 1850 жылдары Нилстің өсуіне әкелді (ол 1956 жылы Калифорнияның Фримонт қаласының бөлігі болды). Жақсы климат, керемет топырақ, халық санының тез өсуі ауыл шаруашылығының өркендеуіне септігін тигізді. Алғашқы жолдар шағын кемелерге жүгінуге мүмкіндік беретін. Аламида сағасы - Аламида округінің ең маңызды сағасы. Бұл өзеннен округтің атауы алынған. Аламида сағасы Контра-Коста және Санта-Клара округтері құрылған 1850 жылдан бастап 1853 жылға дейін Аламида округі екі округтен бөлінгенге дейін Контра-Коста және Санта-Клара округтері арасындағы бұрынғы шекара болды. Аламеда округіне қарасты Аламеда сайысының оңтүстік бөлігі - Контра-Коста округінің құрамына кірмейтін Аламеда округінің жалғыз бөлігі. 1869 жылы Нилз каньоны арқылы Орталық Тынық мұхиты темір жолының аяқталуы сол жылы Аламеда терминалы мен Окленд Лонг Уорфта аяқталатын Бірінші континенттік темір жолдың аяқталуына өте маңызды болды. Батыс Тынық мұхиты да Нилз каньоны арқылы бағытталып, 1906 жылы Калифорнияның Сакраменто және Сан-Хосе қалаларын байланыстырды. Бұрын арықтың түбінде шагыл қазбасы болған. Шөмел шұңқырлары Нил шоғырының жер асты суын толтыру үшін жұртшылық сатып алған сумен суға батып кеткен кезде, шөмел шұңқырлары күн сайын Сан-Франциско шығанағына қарай ағып жатқан 30 000 адамның қажеттіліктерін қанағаттандыру үшін жеткілікті суды сорғылай бастады. Суды сорғылау заңсыз қалдық деп жарияланғаннан кейін, 1975 жылы Аламеда округінің су бөлімі карьерді сатып алды. 2015 жылдың мамыр айында вандалдар Фримонт өзенінің арғы жағындағы үрлейтін бөгетті бүлдіріп, Сан-Франциско шығанағына 50 миллион галлон (190 миллион литр) ауыз суды жіберді.

Экология, өткен және қазіргі

Аламида сағасы тарихи түрде кем дегенде үш салмондалардың ұрық шығаруына қолдау көрсетті: стальгед (жағалаудағы жаңбыр көбелекті көбелектің анадромалық түрі Oncorhynchus mykiss irideus), кохо ласось (Oncorhynchus kisutch) және чинок ласось (Oncorhynchus tshawytscha). Аламида сағасы стальбашаның ықтимал "теңіз айдыны" болып саналады, бұл бүкіл шығанақ аймағына қауіп төндіретін форельді қалпына келтіру үшін аймақтық маңызы бар, бірақ 1950 жылдардың аяғында Калифорнияның Балық және ойын департаменті көптеген адам жасаған кедергілер салдарынан стальбашаның жұмыс істемейтінін шешті. 1970 жылдардың басында Армия инженерлер корпусы өзеннің төменгі 19 км-ін арналап, бұзып тастады. Соңғы стальбасты және кохо ласосьтары төменгі өзенде 1964 жылы көрінді, соңғысы фотосуреттермен расталды. 2009 жылы Аламеда округінің су басқармасы Quarry Lakes аймақтық паркіне жақын төменгі өзендегі форельдің өтуін бөгеген резеңке бөгетті алып тастады. 2010 жылдың маусым айында экологиялық қорғаушылар мен су округтері Фримонт қаласындағы Аламеда өзеніндегі бөгеттің алынып тасталуын және құрғақ балықтардың төменгі өзендегі басқа екі бөгетті айналып өтуіне мүмкіндік беретін балық сатыларын орнатуды атап өтті. Сонымен қатар, су саласындағы лауазымды адамдар "PG&E" компаниясы "Стальхед" компаниясына су ағысына қарай жүзуге көмектесу үшін Сунолдағы цемент бөгетін өзгерту бойынша жұмыс істеп жатыр. 2018 жылдың сәуір айында Аламеда округі су басқармасының бірінші сатысында жер қираған. Бұл Фримонт қаласының Нилс ауданындағы Миссия бульварды кесіп өтуден батысқа қарай орналасқан. Екінші саты 2019 жылы салынып бітуге тиіс, ол бетон құрылыстың бір милі төменгі ағысында, бөгет деп аталады. Екі баспалдақ бірнеше агенттіктердің гранттарынан 10 миллион долларға жуық қаржыландырылады, оның ішінде Калифорнияның жабайы табиғатты қорғау кеңесінен 5,36 миллион доллар және Калифорнияның табиғи ресурстар агенттігінен 3 миллион доллар. Бұл жобалар 2021 жылы аяқталғаннан кейін, жарты ғасыр ішінде алғаш рет Сунол аңғарындағы ұрық мекендеріне көшу мүмкіндігіне ие болады. Бұл балықтардың көбі әлі күнге дейін өзенді алып жатыр, бірақ әкелінген экзотикалық балықтардың саны өсуде. Аламэда сағасына (және Напа өзеніне) 1874 жылы Ливингстон Стоун экзотикалық балық түрлерін енгізді. Аламида өзенінің су айдынында бобрға қатысты тарихи деректер бар. 1828 жылы тері аулаушы Мишель Ла Фрамбуаз "Сан-Хосе, Сан-Франциско Солано және Сан-Рафаэль Арканджель миссионерлік миссияларына" барды. Ла Фрамбуаз "Сан-Франциско шығанағында бобёр көп" және ол "миссиялардың маңында ең жақсы аң аулаған" деп мәлімдеді. Александр Родерик МакЛеод 1829 жылы Калифорнияға жіберілген алғашқы Гудзон шығанағы компаниясының тері бригадасының прогрессі туралы баяндады: "Бейвер жағалаудағы сауданың бір бөлігіне айналды, өйткені тек Сент-Джозеф миссиясында ғана жергілікті тұрғындардан он бес жүзден астам бобвер терісі жиналды. 1840 жылдары Кит Карсонға Шығыс шығанағындағы Аламеда сағасында бобрды тұтқындауға құқық берілді, онда олар "оның каньонның аузынан шығанақтың кең дельтасына дейін мол болды". Бобёрдың физикалық дәлелі 680-ші мемлекетаралық автокөлік жолының батысындағы археологиялық орында табылған Arroyo de la Laguna тармағындағы фауна қалдықтарын қамтиды. Бобралар Аламида сағасындағы салмондаларды қалпына келтіру үшін пайдалы болуы мүмкін, өйткені бобралар тоғандары су деңгейін көтеру арқылы, содан кейін құрғақ жаз мезгілінде өзендерді толтырады, сондай-ақ өзендер тек маусымдық болған кезде көпжылдық терең бассейндермен қамтамасыз етеді.

Қорғау

2011 жылдың қаңтар айында Сан-Францисконың қоғамдық коммуналдық қызметтер жөніндегі комиссиясы жер сілкінісінен қорғану үшін қолданыстағы Калаверас бөгетінен төменгі ағыста орнын толтыратын бөгет салуға рұқсат алды. Алайда, темір баспалдақ (Oncorhynchus mykiss) бөгеттің үстіндегі суларға кіру үшін балық сатысын салу мүмкін емес деп табылды, өйткені ол 290 фут (88 м) биіктікте, бұл елдегі ең биік балық сатысы болады және 40 миллион долларға соғады. "Стилхед" 1925 жылы салынғаннан бері Калаверас бөгетінің үстіндегі ағыстарда үрлеуге мүмкіндік алған жоқ. Алайда, экологиялық қорғаушылар SFPUC-дан концессияларды жеңіп алды. Бұл жаңа бөгеттен жазғы ағындарды жақсарту үшін жеткілікті су шығаруды қамтамасыз ету үшін, сондай-ақ жоғары Аламеда өзеніне кіруді бөгейтін бөгеттің айналасында кішірек балық сатысы үшін болды. Бұл негізгі форель тіршілік ету орны болып саналады. Сан-Францисконың қоғамдық коммуналдық қызметтер жөніндегі комиссиясы CEQA аясында экологиялық әсерлер туралы баяндамада әсерлерді бағалаудан кейін балықтардың өтуін жақсарту үшін Аламида сағасының Нилс каньонында екі пайдаланылмайтын бөгеттерді алып тастады. Сан-Франциско бөгеттерінің төменгі ағысында, Аламида Крик Альянсы 2001 жылдан бері балықтардың өтуіне кедергі келтіретін 11 кедергілерді жоюға көмектесті.