Кіріспе

Туалатин (/audio=en us Tualatin.ogg//t//u/'/ɔː//l//ə//t//ᵻ//n/ TWAWlətin) – Америка Құрама Штаттарының Орегон штатындағы Вашингтон округінде орналасқан қала. Қаланың кішкентай бөлігі көршілес Клаккамас округінде де жатыр. Бұл Портленд қалалық аймағының оңтүстік-батыс шетінде, Тигардтың оңтүстігінде орналасқан қала. 2020 жылғы халық санауы бойынша халық саны 27 942 адамды құрады.

Тарих

Қаланың атауы қаланың солтүстік шекарасының көп бөлігін бойлай ағатын Туалатин өзенінен алынған. Бұл сөз, шамасы, жергілікті американдықтардың тілінде "салғыш" немесе "жанама" деген мағынаны білдіреді, бірақ өзенге жақын жатқан жазықты "ағашсыз дала" немесе оның көптеген салалары үшін "қасқырлы" деп түсіндіруі мүмкін. Орегон географиялық атауларына сәйкес, "Tualitin" деп жазылған пошта бөлімі 1869 жылдың 5 қарашасында ашылды, ал 1915 жылы жазу "Tualatin" деп өзгертілді. 1850 жылдары бұл елді мекен алғаш рет негізін қалаушы Сэмюэл Галбреттың құрметіне Галбрет деп аталды. 1853 жылы Галбрет Туалатин өзені арқылы алғашқы көпір салды, содан кейін қала Бриджпорт деп аталды. 1880 жылдары Джон Свик жаңа теміржол станциясының маңында қала жоспарын жасап, оны Туалатин деп атады. 1913 жылы ол Туалатин қаласы ретінде бекітілді. 1962 жылы қазіргі Фред Майер тұрақ орнынан мастодонның (Mammut americanum) қазылған қалдықтары табылды. Қазір ол Туалатин қалалық кітапханасының вестибюлінде қойылған. 1972 жылы Фанно ағысының жанынан Харланның жер қазбасының (Paramylodon harlani) жартылай қаңқасы табылды.

2010 жылғы санақ

2010 жылғы халық санауы бойынша қалада 26 054 адам, 10 000 үй шаруашылығы және 6 762 отбасы тұрды. Халық тығыздығы 10 528 тұрғын үйден тұрды, орташа тығыздық – шамалы. Қала тұрғындарының нәсілдік құрамы: 80,4% ақ нәсілді, 1,2% афроамерикалық, 0,7% американдық үндістер, 3,5% азиялық, 1,0% Тынық мұхиты аралдарынан шыққандар, 8,9% басқа нәсілдер, ал 4,2% екі немесе одан көп нәсілге жатады. Халықтың 17,3% -ы испаниялық немесе латын американдықтарды құрады. 10 000 үй шаруашылығының 37,5% -ында 18 жасқа дейінгі балалар бар, 51,6% -ы бірге тұратын жұбайлар, 11,4% -ы күйеуі жоқ әйелдер, 4,6% -ы әйелі жоқ ерлер, ал 32,4% -ы отбасы емес. Барлық үй шаруашылықтарының 24,6% жеке адамдардан тұрады, ал 5,3% -ында 65 жасқа толған немесе одан асқан жалғыз адамдар тұрады. Үй шаруашылығының орташа мөлшері 2,60 адамды, ал отбасының орташа мөлшері 3,12 адамды құрады. Қаладағы орташа жас 34,6 жас. Тұрғындардың 26,9% -ы 18 жасқа дейін, 8,5% -ы 18 мен 24 жас аралығында, 31% -ы 25 пен 44 жас аралығында, 26,8% -ы 45 пен 64 жас аралығында, ал 7% -ы 65 жасқа толған немесе одан асқан. Қала тұрғындарының жыныстық құрамы: 49,1% ер адам және 50,9% әйел адам.

2000 жылғы халық санағы

2000 жылғы санақ бойынша қалада 22 791 адам, 8 651 үй шаруашылығы және 5 804 отбасы тұрды. Халық тығыздығы көрсетілген жоқ. 9 218 тұрғын үй болды, олардың орташа тығыздығы көрсетілген жоқ. Қаланың нәсілдік құрамы: 86,89% ақ нәсілді, 0,79% афроамерикандық, 0,69% американдық үндістер, 3,62% азиялық, 0,37% Тынық мұхиты аралдарынан шыққандар, 4,84% басқа нәсілдерден және 2,81% екі немесе одан көп нәсілділер. Кез келген нәсілге жататын испандықтар мен латиноамерикандықтар халықтың 11,85% құрады. 8 651 үй шаруашылығының 39,1% 18 жасқа дейінгі балаларымен бірге тұрды, 54,1% заңды некеде тұрған жұбайлар, 9,3% күйеуі жоқ әйелдер басқарады, ал 32,9% отбасы емес. Барлық үй шаруашылықтарының 24,5% жеке адамдардан тұрады, ал 4,6% 65 жасқа толған немесе одан асып кеткен жалғыз адамдар тұрады. Үй шаруашылығының орташа мүше саны 2,62, ал отбасының орташа мүше саны 3,17. Қала халқы жас бойынша таралып, 28,2% 18 жасқа дейінгілер, 9,4% 18-24 жас аралығындағылар, 35,6% 25-44 жас аралығындағылар, 21,0% 45-64 жас аралығындағылар және 5,8% 65 жасқа толған немесе одан асып кеткендерді құрады. Орташа жас 32 жас. Әр 100 әйелге 99,2 еркек шақ келді. 18 жастан асқан әр 100 әйелге 96,8 еркек шақ келді. Үй шаруашылығының орташа жылдық табысы 55 762 доллар, ал отбасының орташа жылдық табысы 68 165 доллар болды. Ер адамдардың орташа жылдық табысы 47 004 доллар, ал әйелдердің орташа жылдық табысы 32 210 долларды құрады. Қаланың жан басына шаққандағы орташа жылдық табысы 26 694 доллар. Отбасылардың 3,0% және халықтың 5,5% кедейлік шегінен төмен тұрды, оның ішінде 18 жасқа дейінгілердің 4,9% және 65 жастан асқандардың 3,8% кедейлікте өмір сүрді.

География

АҚШ Халық санағы бюросы мәліметтері бойынша, қаланың жалпы ауданы 8,23 шаршы миль (21 км²) құрайды, оның 8,22 шаршы милі (21 км²) құрлық және 0,01 шаршы милі (0 км²) су.

Экономика

Туалатинде 2005 жылдың басында ашылған жоғары санаттағы сауда орталығы Бриджпорт Виллидж ("Бриджпорт") орналасқан. (Бриджпорт Виллидждің солтүстік бөлігі Тигард қаласында.) Бұрынғы карьер орнында салынған Бриджпорт, ашық ауадағы еуропалық стильдегі сауда тәжірибесін еске түсіретіндей етіп жобаланған. Онда 18 экранды кинотеатр, бірнеше ұлттық және аймақтық желідегі мейрамханалар, сондай-ақ көптеген желілік сауда дүкендері бар. Туалатинде сонымен қатар Nyberg Woods орналасқан – ол Interstate 5 және Nyberg жолының қиылысында орналасқан тұрғын үй және өмір салты орталығы. Туалатинде Nyberg Rivers да бар, ол 2014 жылдың күзінде ашылды және CenterCal Properties компаниясы Туалатинде дамытқан үшінші ірі сауда жобасы. Бриджпорт Виллидж және Nyberg Woods құрылысынан кейін Nyberg Rivers шамамен 300 000 шаршы фут көлемде сауда, мейрамхана, фитнес және ойын-сауық алаңын қамтиды. Қаланың оңтүстік жағында көптеген зауыттар орналасқан, оның ішінде жартылай өткізгіштерді өндіруге арналған электрохимиялық жабын құралдарын шығаратын ірі Lam Research зауыты бар. Туалатинде пышақ өндіруші CRKT және KAI USA компаниялары, сондай-ақ оларға тиесілі Kershaw және Zero Tolerance Knives, ал қосымша Shun Cutlery орналасқан. Al Mar Knives компаниясының бас кеңсесі Туалатинде орналасқан, бірақ өндіріс Жапонияда жүзеге асырылады. Oregon Scientific, тұтыну электронды өнімдерін өндіруші компанияның бас кеңсесі де Туалатинде орналасқан. 1960 жылдардан 1980 жылдарға дейін Туалатинде музыкалық және дыбыс күшейту жабдықтарын өндіретін Sunn Musical Equipment Company компаниясы орналасқан. Туалатин Голливуд фильмдерін түсіру орны ретінде пайдаланылған, оның ішінде Туалатин орта мектебінде түсірілген "Thumbsucker" фильмі де бар.

Инфрақұрылым және қызметтер

Туалатин Орегон штатының Три округінің қалалық көлік ауданының (ТриМет) құрамында, Портленд қалалық аймағының негізгі көлік агенттігі болып табылады. ТриМет қызметтеріне Туалатин станциясындағы WES қалалық теміржолы және 36, 37, 38, 76, 96 және 97 автобус бағыттары кіреді. Уилсонвилл қаласында орналасқан Оңтүстік метро аймағының аймақтық транзитінің 2X маршруты Туалатинде, ТриМеттің Туалатин тұрақ және аялдамасында тоқтайды. Өрттен қорғау және шұғыл медициналық көмек Tualatin Valley Fire and Rescue арқылы жүзеге асырылады. Legacy Meridian Park ауруханасы Туалатин қаласында орналасқан.

Білім

Туалатин қаласы Тигард Туалатин мектеп округінің юрисдикциясына толыққанды жатпайды. Бұл округте 10 бастауыш мектеп, үш орта мектеп және екі жоғары мектеп бар. Олардың бесеуі Туалатин қала шегінде орналасқан: Бриджпорт бастауыш мектебі, Байром бастауыш мектебі, Туалатин бастауыш мектебі, Хейзелбрук орта мектебі және Туалатин жоғары мектебі.