Кіріспе

Корольдік әскери-теңіз флотының әуе әскерінің эскадрильясы 800-ші әскери-теңіз әскерінің эскадрильясы - Корольдік әскери-теңіз флотының әуе әскерінің әуе кемесі негізінде құрылған эскадрильясы.

1930 жылдар

Бастапқыда эскадрильяда 9 бір орындық Hawker Nimrod ұшағы және 3 екі орындық Hawker Ospreys болды. Ол "Courageous" кемесімен Отандық флотта қызмет етті. 1935-1936 жылдары кеме тасымалдаушы мен эскадрилья Жерорта теңізінде жұмыс істеді. 1938 жылы қарашада эскадрилья Blackburn Skua кемесімен жабдықталды және оларды HMS Ark Royal кемесіне алып барды. Скуа - екінші реттік ұшақ ретінде, жаудың барлау ұшақтарын жоюға немесе ұшырып жіберуге мүмкіндік беретін, құлап ұшақ-бомбардировщик. 1939 жылы 800 эскадрильясы негізінен Блэкберн B 24 Skuas және Арк Ройалдан бірнеше Blackburn Roc ұшақтарын ұшатын. 1939 жылы 24 мамырда эскадрилья Адмиралтействоның бақылауына берілді.

Екінші дүниежүзілік соғыс

1940 жылы Норвегияға неміс шабуыл жасағанда, Корольдік әскери-теңіз флотының Хэтстон, Кирквалл әуе стансасында орналасқан Оркни 800 және 803 эскадрильясы 1940 жылы 10 сәуірде Бергенде неміс крейсері Кенигсбергті бомбалады. 800 эскадрильясы Кенигсбергті бастыратын күшке бес Skuas берді. Сол айда эскадрилья Ark Royal кемесіне отырды, ал тасымалдаушы флотты және одақтас әскерлерді әуеден қорғайды. 800-ші эскадрильяның Скуасы алты "Хейнкель" Х111 бомбалаушы ұшағын атып түсіріп, тағы біреуін жойып жібергенін мәлімдеді. 1940 жылы 13 маусымда "Арк Роял" Trondheim-те жөндеуден өтіп жатқан неміс Scharnhorst линкорына бомбалаушы бомбалаушы шабуыл жасады. 800 эскадрильясы алты Skuas-тан төртеуін жоғалтты, эскадрильяның командалық офицері капитан Р.Т. Партридж, РМ жауынгерлікке алынды, ал 803 эскадрилья тоғыздан төртеуін жоғалтты. 1940 жылы шілдеде эскадрилья Оран қаласындағы француз флотына шабуылға қатысқан. Сарденияда екі SM.79 бомбалаушы ұшақ атып түсірілді. 1941 жылдың сәуір айында Гибралтарда "Фейри Фулмарс" эскадрильясымен қайта топтасты. Ол "Бисмарк" кемесін іздеуге екі рет ұшуды жүзеге асырды. Сол жылы эскадрилья "Петсамоға" шабуыл жасауға қосылды. 1942 жылы Hawker Sea Hurricanes ұшақтары келіп түсіп, 1942 жылдың қарашасында Солтүстік Африкаға қонуға қатысқан. 1943 жылы шілдеде эскадрилья Grumman Hellcat ұшақтарымен жабдықталған алғашқы FAA эскадрильясы болды. 1944 жылы сәуірде Норвегияның Альта-Фьорд қаласында Тирпицке қарсы шабуыл кезінде Фарей Барракудасқа соғыс жасағын қамтамасыз етті.

1950 жылдар

Корея соғысы кезінде эскадрилья мен оның Seafire F.47 ұшақтары HMS Triumph кемесінде болды және олардың алғашқы операциясы 3 шілде 1950 жылы Хеджу әуежайына 12 Seafire және 9 Fairey Fireflies шабуыл жасады. Олардың қысқа қашықтығы болғандықтан, Seafire ұшақтарына жиі ұрыс-ұшу патрольдік тапсырмасы берілді. 1950 жылы қыркүйекте Инчон жерінде болған десантта Seafire қарулы барлау миссиясын орындады және бомбалаушы крейсерлерді байқады. Бірақ айдың соңына қарай No 800-де тек үш ұшақ жұмыс істеді және Қиыр Шығыста алмастыруға болмайды. Құлау кезіндегі апаттар мен ұшақтың дене бітіміне зақым келгені Seafire-дің пайдалану мерзімі аяқталды. Корей соғысы кезінде эскадрилья 245 шабуылдау патрулін және 115 шабуылдау рейсін жүргізді. 1951 жылдың тамызында Супермарин Аттакер Фордтың (Батыс Сассекс) эскадрильясында қызмет етті, кейіннен HMS Eagle кемесіне отырды. Ол Fleet Air Arms бірінші сап эскадрильясында стандартталған алғашқы реактивті ұшақ болды, ал 1953 жылы sqn Attacker-дің FB.2 нұсқасына дейін жаңартылды, бірақ келесі жылы Attacker алдыңғы қатардағы қызметтен шығарылды және оқу мен резервтік бөлімшелерге берілді. Содан кейін 1954 жылдың шілдесінде 800 NAS қайтадан Armstrong Whitworth Sea Hawk FB.3s-пен іске қосылды және келесі жылы жаңадан іске қосылды. FAA Sea Hawk-тің басқа бірліктері сияқты, sqn-де де FGA.6 ұшағы пайда болған Sea Hawk-тің кейінгі белгілері қолданылды. 1950 жылдары 800 ұшақтарының құйрықтары қызыл түске боялған, ал бұл қызыл жебе ұшы дизайнына айналды.

1960 жылдар

800 NAS 1959 жылы шілдеде алты ұшақпен Supermarine Scimitar F.1 бірлігі ретінде қайта құрылды. Д. П. Норман АФК РНАС Лоссимут, кейіннен 1960 жылдың наурыз айында әуе тобына қайта қосылды. Ark-тен бүкіл әлем бойынша жұмыс істегеннен кейін, 800 1963 жылдың желтоқсанында "Lossie" компаниясына оралды және 1964 жылдың ақпанында таратылды, оның ұшақтары 803NAS-қа беріліп, бұл бірлікті 16 ұшаққа дейін жеткізді. Бір айдан кейін 800 NAS Blackburn Buccaneer S.1 эскадрильясы ретінде қайтадан іске қосылды, жаңадан жабдықталған 10 Buccaneer және төрт Scimitar F1s-пен жабдықталды. Соңғы екі ұшақ келесі екі жыл бойы 800B Flight компаниясымен жұмыс істеді, олардың ұшақтары құйрықтарында "көбікті танкер" белгісімен безендірілді, өйткені олар ұшақпен жанармай құюға арналған танкерлер ретінде пайдаланылатын, өйткені күшті Buccaneer S.1 толық қару-жарақ және толық отын резервуарлары бар тасымалдаушыдан ұшыратылмайды. Buccaneers толық қаруланған, бірақ жеңіл жанармаймен жүкті, содан кейін бұрын іске қосылған Scimitars-тен "толықтайтын" болды. 800 NAS осылай ұйымдастырылған FAA эскадрильясы болды және Mk 2 Buccaneer келгенге дейін уақытша шара болды. 1966 жылы Mk 2 Mk 1 және Scimitars-ты алмастыра бастады, бұл процесс сол жылдың қарашасына дейін аяқталды. 1967 жылдың наурыз айында "Торри каньон" мұнай танкері Лэндс-Энд маңындағы "Севен Стоунс" рифінде жағаға түсіп, мыңдаған тонна мұнайды теңізге ағыза бастады, бұл жақын маңдағы жағажайларды ластану қаупіне ұшыратты. Қоршаған ортаға келтірілген зиянды азайту мақсатында 800 NAS-тың Buccaneers-қа және 736 NAS оқу эскадрильясына танкер мен оның жүгін жоюға бұйрық берілді. 1967 жылы 28 наурызда Уэльстегі RNAS Brawdy әуежайынан ұшып шыққан сегіз Buccaneers ұшағы 42000 фунт салмақтағы жарылғыш бомбаларды тастап, 75% сәттілік деңгейіне жетті. Мақсаты - танкердің корпусын жарып, жүгін босату, содан кейін ашық теңізде оны өртеп, жағаға жетпей тұрып мұнайды жою. Осыдан кейін эскадрилья өзінің қалған мансабында Иглге қосылды. Бұл кезеңде эскадрильяда 14 Buccaneer S.2 ұшағы жұмыс істеді. Оның бауырлас эскадрильясы 809 Naval Air Squadron-да Ark Royal-да 1970-ші жылдары эскадрильяда әдетте он шабуыл жасау ұшағы дайын болды, тағы екеуі айналмалы бомбалар бөліктеріне арнайы жасалған барлау палитрасымен жабдықталды, ал соңғы екі ұшақ танкер ұшағы ретінде достармен жанармай құю пакеттерімен жабдықталды. 1972 жылы қаңтарда "Суаздың шығысынан" британдықтардың кетуін қамтығаннан кейін, "Арлан" үйіне оралды, оның эскадрильялары таралу үшін өздерінің жағалау базаларына оралды. 800 эскадрилья Лоссимутқа оралды және 1972 жылы 23 ақпанда таратылды, оның ұшақтары RAF-ке берілді.

1980 жылдар

1980 жылы 31 наурызда 800 NAS бес BAe Sea Harrier FRS.1s-пен RNAS Yeovilton-да бұрынғы Phantom ұшқышы лейтенант командир Тим Гедждің басшылығымен қайтадан іске қосылды және 1981 жылдың маусымына дейін жаңаға кірісті.

Фолкленд соғысы

Фолкленд соғысы басталғанда 800 NAS, қазір лейтенант-командир Энди Олдтың қол астында, 899 NAS оқу эскадрильясынан төрт ұшақ пен олардың экипаждарын көшіріп, он екі Sea Harrier FRS1s-тің соғыс уақытындағы күш-жігеріне жеткізілді. Эскадрилья "Гермес" кемесіне Портсмут кеме жасақтарында болған кезде кірісті. "Invincible" кемесімен басқа "Sea Harrier" эскадрильясы 801 NAS-ға да төрт ұшақ берілді. Екі ұшақ жоғалды, біреуі "Гермес" ұшағынан ұшып шыққанда жарылып, екіншісі Гуз Гринге шабуыл кезінде атып түсірілді. Әуе шабуылы кезінде "Харриер" ұшақтары жоғалып кетпеді, эскадрилья 13 жау ұшағын жойды. Командир лейтенант Гордон Батт ДСК 1982 жылы 23 мамырда Гермес кемесінен FRS 1 теңіз арбасын ұшып бара жатып қаза тапты. Соғыс кезінде тағы бір Sea Harrier эскадрильясы, 809 NAS сегіз қосалқы ұшақпен құрылды және MV Atlantic Conveyor кемесіне оңтүстікке жіберілді. Оңтүстік Атлантикаға келгеннен кейін бұл ұшақтар екі тасымалдаушы арасында, әрқайсысы төрт 800 NAS және 801 NAS-ға бөлінді. Ұшақтар 899 ұшақтары сияқты осы эскадрильяларға сіңді, бірақ олар танымал болды, өйткені олар ашық сұр түсті төмен көрінетін маскировкамен боялды, басқа Sea Harriers қолданған қараңғы теңіз сұр схемасына қарама-қарсы.

Фолклендтен кейінгі кезең

Соғыстан кейін 809 NAS ұшақтары мен экипаждарын қайтарып алды және 800 NAS-пен бірге Hermes кемесімен Ұлыбританияға оралды, тек жаңадан аяқталған кемеге отырып, Фолкленд аралдарына оралды, сондықтан Invincible үйге оралуға жеңілдетілді. 809 NAS 1982 жылдың желтоқсан айында Ұлыбританияға оралғаннан кейін таратылды. Illustrious кемесі Оңтүстік Атлантикаға жіберілген болатын, ал келесі бірнеше айды толық іске қосуға дайындықпен өткізді, содан кейін 1983 жылдың қыркүйегінде Illustrious кемесіне 800 NAS берілді. Эскадрильяның күші алғаш рет алты теңізге дейін көбейтілді, содан кейін біртіндеп сегіз ұшаққа дейін көбейтілді. 1990 жылдардың ортасында эскадрильяны тиімдірек Sea Harrier FA.2 кемесімен қайта жарақтандырды. 1998 жылдың қаңтарында 800 NAS Sea Harriers FA.2s-тен басқа, RAF Harriers GR.7s-і Персия шығанағында Invincible-ден жұмыс істеді, әдетте жеті FA.2s және жеті GR.7s қоспасында.

2000 жылдар

2004 жылдың сәуірінде, Йевильтон қаласында орналасқан кезде, эскадрилья шығындарды үнемдеу шарасы ретінде FA.2 ұшақтарын ертерек қайтарып алу туралы шешім қабылданғаннан кейін таратылды. Ол 2006 жылы 31 наурызда командир Адриан Орчардтың басқаруымен қайтадан іске қосылды, 800 NAS RAF Strike Command-тің No 1 тобының бөлігі ретінде Joint Force Harrier құрамында алғашқы RN эскадрильясы болды. 2007 жылдың наурыз айында эскадрилья 801 NAS-мен бірігіп, Naval Strike Wing құрамын құрды. 2010 жылдың 1 сәуірінде NSW 800 әскери-әуе эскадрильясының жеке басын қайта алды. Эскадрилья сол жылдың соңында 2010 жылғы стратегиялық қорғаныс және қауіпсіздікті қайта қарау және одан кейінгі Харриер флотының шығарылуы нәтижесінде таратылды. Соңғы рет командирлік қызметте командир Дэвид Линдсей болды. 2012 жылы Кеттерлинг теңіз кадеттері эскадрильяның тірі қалуы үшін 800 NAS деп аталды. Лейтенант М. Питер РНР Теңіз кадеттер корпусының ұшу бөлімінің бастығы, Теңіз авиация эскадрильясының дәстүрлерін сақтайды және 800 NAS қайтадан іске қосылғанға дейін солай жалғастырады.