Кіріспе

Рутенийді құрайтын химиялық қосылыстар Рутений қосылыстары - рутений элементін (Ru) құрайтын қосылыстар. Рутений қосылыстарының тотығу күйлері 0-ден +8-ге дейін және -2-ге дейін болуы мүмкін. Рутений мен осмий қосылыстарының қасиеттері жиі ұқсас болады. +2, +3 және +4 күйлері ең көп таралған. Ең көп таралған прекурсор - рутений трихлориді, ол химиялық жағынан нашар анықталған, бірақ синтетикалық жағынан көпжақты қызыл қатты зат.

Оксидтер мен халкогенидтер

Рутений рутений ((IV) оксидіне (RuO2, +4 тотықсу күйі) окистенуі мүмкін, ол өз кезегінде натрий метапериодатымен осал сары тетраэдрлі рутений тетроксидіне, RuO4 окистенуі мүмкін, ол құрылым мен қасиеттері осмий тетроксидіне ұқсас, агрессивті, күшті окистендіруші агент. RuO4 көбінесе рутенийді кендерден және радиоқалдықтардан тазартуда аралық ретінде қолданылады. Дипотазиялық рутен (K2RuO4, +6) және калий перрутені (KRuO4, +7) де белгілі. Осмий тетроксидінен айырмашылығы, рутений тетроксиді тұрақсыз, бөлме температурасында сұйылтылған хлорлы қышқыл мен этанол сияқты органикалық еріткіштерді тотықтырғыш ретінде жеткілікті күшті, ал сулы сілтілі ерітінділерде рутенатқа (RuO42 ) оңай қайталанады; ол 100 °C жоғарыда диоксидті қалыптастыру үшін ыдырайды. Темірден айырмашылығы, бірақ осмий сияқты рутений төменгі +2 және +3 тотықсу күйлерінде оксидтер құрамайды. Рутений дихалькогенидтерді түзеді, олар пирит құрылымында кристалданатын диамагниттік жартылай өткізгіштер. Кейбір аралас оксидтер, мысалы MIIRuIVO3, Na3RuVO4, NaRuO және MLnRuO белгілі.

Трихлорид

Рутений трихлориді - қара α және қара қоңыр β түрінде бар, жақсы танымал қосылыс: тригидрат қызыл түсті. Белгілі трихалидтердің ішінде трифтор қою қоңыр түсті және 650 °C-тан жоғары ыдырайды, трибромид қою қоңыр түсті және 400 °C-тан жоғары ыдырайды, ал трийодид қара түсті. Рутеноцен - ферроценге ұқсас, бірақ ерекше редокстық қасиеттері бар. Түссіз сұйық рутений пентакарбонил СО қысымы болмаған жағдайда қара қызыл түсті трирутений додекакарбонилге айналады. Рутений трихлориді көміртек оксидімен әрекеттесіп, көптеген туындыларды береді, соның ішінде RuHCl ((CO) ((PPh3) 3) және Ru ((CO) 2 ((PPh3) 3) (Ропердің кешені). Трифенилфосфинмен спирттердегі рутений трихлориді ерітінділерін қыздыру трис ((трифенилфосфин) рутений дихлориді (RuCl2 (((PPh3) 3) береді, ол хлоргидридтер кешені хлорлы гидридтерге (трифенилфосфин) рутенийге (RuHCl (((PPh3) 3) айналады.