Кіріспе

Британдық қайықшы

Сэр Стивен Джеффри Редгрейв (23 наурыз 1962 жылы туған) – 1984 жылдан 2000 жылға дейін бес рет қатарынан Олимпиада ойындарында алтын медаль жеңіп алған британдық зейнеткер қайықшы. Ол сондай-ақ үш Достастық ойындарының алтын медалін және тоғыз Әлемдік қайық спорты чемпионаттарында алтын медаль жеңіп алды. Ол Олимпиада тарихындағы ең табысты ер адам қайықшы және төзімділік спорты түрінде бес Олимпиада ойынында алтын медаль жеңген жалғыз адам. Редгрейв Ұлыбританияның ең ұлы олимпиадашыларының бірі саналады. 2016 жылы ол велосипедшілер Сэр Крис Хой, Сэр Джейсон Кенни және Сэр Брэдли Виггинстен кейін төртінші ең көп медаль алған британдық олимпиадашы болды. Ол Олимпиада ойындарының ашылу салтанатында екі рет Ұлыбританияның туын алып жүрді. 2002 жылы ол BBC жүргізген 100 ең ұлы британдықтар тізімінде 36-шы орынды иеленді. 2011 жылы ол BBC Sports Personality of the Year – Lifetime Achievement Award сыйлығын алды.

Ерте өмір және білім

Редгрейв Букингемширдегі Марлоу қаласында дүниеге келді. Оның әкесі Джеффри Эдвард Редгрейв, Екінші дүниежүзілік соғыста су асты кемеші болған, содан кейін құрылысшы болып жұмыс істеді. Анасы – Шейла Марион, ол жергілікті автобус жүргізушісі Гарольд Стивенсонның қызы. Оның бабалары Гарри мен Сюзанна Редгрейв 1887 жылы Саффолк графтығындағы Брамфилдтен Марлоуға көшіп келген. Ол Ұлы Марлоу мектебінде оқыды.

Қайықшы карьерасы

Редгрейвтің негізгі мамандығы – екі ескекпен қайыру болды, онда ол Олимпиада алтынын екі жағынан да – бастап және соңғы ескектерде (сол және оң жақта) жеңіп алды. 1991 жылдан бастап ол қайырып жүрген командалар тұрақты үстемдігімен танымал болды, жарысқа қатысқан сайын дерлік жеңіске жетті. Карьерасының көп бөлігінде ол ауруға шалдықты: 1992 жылы оған ойық ішек қабынуы (жаралы колит) диагнозы қойылды, ал 1997 жылы оған 2-ші типті қант диабеті диагнозы қойылды.

Олимпиада ойындары

Редгрейв 1984 жылдан 2000 жылға дейін қатарынан бес Олимпиада ойынында алтын медаль, ал 1988 жылғы жазғы Олимпиада ойындарында қола медаль жеңіп алды. 1996 жылғы Олимпиадада алтын медаль жеңіп алғаннан кейін, егер оны қайықпен немесе қайықтың жанында көрсе, атып тастауға болатынын мәлімдеді. Бірақ ол көп ұзамай пікірін өзгертті және төрт айлық үзілістен кейін жаттығуларын қайта бастады. 1996 жылғы Атланта ойындарында ол және Мэтью Пинсент ескек спортында жеңіп алған алтын медаль, сол Олимпиада ойындарында Ұлыбританияның барлық спортшыларының жеңіп алған жалғыз алтын медалі болды. 2000 жылы ол бес рет қатарынан Олимпиада алтын медалін жеңіп алып, спорттан зейнеткерлікке шықты. 2000 жылдың тамызында, соңғы Олимпиада ойындарына қатысу алдында, BBC телеарнасы Олимпиадаға дейінгі жылдарда төрт ескекшінің жаттығуларын көрсеткен үш бөлімді «Gold Fever» атты деректі фильмін көрсетті. Фильмде алтын медальға ұмтылу жолындағы жетістіктер мен сәтсіздіктерді бейне күнделіктер арқылы жазды. 2000 жылғы жазғы Олимпиада ойындарынан кейінгі марапаттау салтанатында Халықаралық Олимпиада комитетінің президенті Хуан Антонио Самаранч оның жетістіктерін мойындап, алтын Олимпиада белгісін табыс етті.

Әлем чемпионаттары

Әлем чемпионатында ол тоғыз алтын, екі күміс және бір қола медаль жеңіп алды. 1991 жылы жабық үй жарысында әлем чемпионы атанды.

Хенли Корольдік регатасы

Ол Хенли Корольдік регатасында екі онжылдықтан астам уақыт бойы жарысып, мыналарды жеңіп алды: күміс тостаған мен Никколлдың көкпарсыз жұптар үшін сынақ кубогы жеті рет (Энди Холмспен екі рет, Саймон Беррисфордпен бір рет және Мэтью Пинсентпен төрт рет); көкпарсыз төртеулер үшін Стюардтардың сынақ кубогы бес рет; Diamond Challenge Sculls екі рет; Eric Sims-пен, содан кейін Adam Clift-пен жұптық ескек үшін кубок; және төрттік ескек үшін Королева Ана кубогы.

Wingfield Sculls (Вингфилд)

1985 жылдан 1989 жылға дейін бес рет жеке каноэде Уингфилд Скалл жарысын жеңіп алды.

Қайықпен жүзуден кейінгі өмір

2006 жылдың сәуірінде Редгрейв үшінші Лондон марафонын аяқтады, қайырымдылыққа рекордтық 1,800,000 фунт стерлинг жинады. 2008 жылы ол Sport Relief арнауындағы Top Ground Gear Force бағдарламасына қатысты, онда Top Gear командасы (Джереми Кларксон, Джеймс Мей және Ричард Хаммонд) Ground Force командасымен күш сынасып, күткендей бағын қиратты. Ол Пуне қаласының жанында салынып жатқан жаңа төбелік қала Лавасада Индияда ескек спорты академиясын ашуға қатысты. 2008 жылдың сәуірінде Редгрейв Пекиндегі Олимпиада ойындарының Олимпиада ұшқыны эстафетасына қатысты, ал 2012 жылғы Лондондағы жазғы Олимпиада ойындарының соңғы ұшқын алып жүрушілерінің бірі болды, ол ұшқынды стадионға алып кірді, онда ашылу салтанатында жеті жас спортшы қазанды жағу міндетін ортақ пайдаланды. 2010 жылы ол Jaguar Sport Academy-ның меценаты атанды. 2012 жылы ол каякпен айналысып, Девизден Вестминстерге марафондық каяк жарысына қатысты, бірақ шаршау себепті жарты жолда бас тартуға мәжбүр болды. Ол Елизавета II-нің Алмаз мерейтойына арналған салтанатты шерудің бөлігі ретінде Gloriana кемесінде жүзіп өтті. 2014 жылдың тамызында Редгрейв Шотландияның қыркүйектегі референдумда Ұлыбритания құрамында қалуын қолдайтындарын білдірген The Guardian газетіне қол қойған 200 қоғамдық қайраткердің бірі болды. 2018 жылдың мамырында Редгрейв Қытай ескек спорты қауымдастығының Жоғары деңгейдегі өнімділік директоры лауазымын иеленді, бұл Қытай ескек командасының Токио-2020 ойындарында бір алтын медаль және Париж-2024 ойындарында екі алтын медаль жеңіп алу мақсатына көмектесу үшін жасалды.

Жеке өмір

Ол 1988 жылы Энн Каллавейге (қазіргі Энн, Леди Редгрейв) үйленді; ол да элиталық гребші, ол 1984 жылы Лос-Анджелес Олимпиадасында әйелдер сегіздігінен Ұлыбритания құрамасының құрамында өнер көрсетті. 1992 жылдан 2001 жылға дейін Ұлыбритания гребу командасының бас дәрігері болды, ал 2009 жылдан бері – толық уақытты дәрігер. Ол Британдық гребу федерациясының құрметті президенті болды. Редгрейвтің Натали, Софи және Зак атты үш баласы бар. Натали 2011 жылы Хенлиде өткен әйелдер арасындағы жарыста жеңіске жеткен Оксфорд университетінің әйелдер гребу клубында гребті. Ол «Челси» футбол клубының жанкүйері.

Құрметтер

Редгрейв 1987 жылы Британ империясы орденінің мүшесі (MBE) атанды, ал 1997 жылы Британ империясы орденінің командирі (CBE) болды. 2001 жылғы Жаңа жылдық құрметтеулерде ол "Кеме спортына қосқан үлесі үшін" Батыр бакалавр атағымен марапатталды, оны 2001 жылдың 1 мамырында Букингем сарайында Елизавета II патшайымынан алды. 2000 жылы ол BBC Sports Personality of the Year сайлауында жеңіске жетті, ал 2011 жылы BBC Sports – Lifetime Achievement Award сыйлығын иеленді. 2001 жылғы қарашада ол Хэриот-Ватт университетінен құрметті доктор ғылымы дәрежесін алды, ал бұрын 1997 жылы құрметті көк төс белгісімен марапатталған еді. 2001 жылы Лофбороу университеті оған технология докторының құрметті дәрежесін берді. 2000 жылы оның бес Олимпиада алтыны Channel 4 телеарнасының "100 ең ұлы спорттық сәт" тізімінде бірінші орынға ие болды. Редгрейв пен Мэтью Пинсент 2006 жылы Редгрейв-Пинсент ескіргіш көлін ашты. Көл мен қайық үйі Ұлыбритания командасына жаттығу, медициналық және ғылыми қызметтер көрсетеді. 2013 жылы ол Эдинбург университетінен құрметті докторлық дәрежесін алды, "оның көрнекті спорттық жетістіктері мен спорт елшісі ретіндегі рөлі үшін" марапатталды.