Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Брайль әріптерін көрсету құрылғысы
Device for displaying braille characters
Жаңартылатын Брайль дисплейі немесе Брайль терминалы – Брайль әріптерін көрсетуге арналған электромеханикалық құрылғы, әдетте, жазық беттегі тесіктер арқылы көтерілетін дөңгелек ұшты штырлар арқылы жұмыс істейді. Стандартты компьютер мониторын пайдалана алмайтын көру қабілеті бұзылған компьютер пайдаланушылары оны мәтінді оқу үшін қолдана алады. Есту және көру қабілеттері бұзылған компьютер пайдаланушылары да жаңартылатын Брайль дисплейін пайдалана алады. Сөйлеу синтезаторлары да осы мақсатта жиі қолданылады, ал көзі көрмейтін адам жағдайға қарай екі жүйенің бірін немесе екеуін бірдей пайдалана алады.
A refreshable braille display or braille terminal is an electro mechanical device for displaying braille characters, usually by means of round tipped pins raised through holes in a flat surface. Visually impaired computer users who cannot use a standard computer monitor can use it to read text output. Deafblind computer users may also use refreshable braille displays. Speech synthesizers are also commonly used for the same task, and a blind user may switch between the two systems or use both at the same time depending on circumstances.
Механикалық бөлшектер
Жаңартылатын Брайль дисплейінің негізінде көбінесе таза Брайль пернетақтасы болады. Перкинс Брайль пернетақтасына ұқсас, кіріс әр жағында төрт пернеден тұратын екі жиынтық арқылы жүзеге асырылады, ал шығыс – электрмеханикалық таңба жасушаларынан тұратын жаңартылатын Брайль дисплейі арқылы, олардың әрқайсысы сегіз дөңгелек ұштарлы шыналардың комбинациясын көтере немесе төмендете алады. Кіріс үшін дәстүрлі QWERTY пернетақтасын және шығыс үшін Брайль шыналарын, сондай-ақ тек кіріс және тек шығыс құрылғыларын пайдаланатын басқа нұсқалар да бар. Шыналарды көтеретін механизм кейбір кристалдардың пьезоэлектрлік әсерін пайдаланады, олар кернеу қолданғанда кеңейеді. Мұндай кристалл рычагқа (дегенеге) қосылады, ол өз кезегінде шынаны көтереді. Дисплейдің әрбір шынасы үшін кристалл болуы керек (яғни, әр таңбаға сегіз). Күнделікті тозуға төтеп беретін сенімді дисплей жасаудың қиындығы себепті, мұндай дисплейлердің бағасы жоғары. Әдетте, 40 немесе 80 Брайль жасушасы ғана көрсетіледі. Кейбір жазба құрылғыларында 18-ден 40-қа дейінгі жасушалары бар модельдер кездеседі. Кейбір модельдерде курсордың орны шыналарды дірілдету арқылы көрсетіледі, ал кейбір модельдерде курсорды тікелей сол жасушаға жылжыту үшін әр жасушаға қосылған ауыстырғыш болады.
The base of a refreshable braille display often integrates a pure braille keyboard. Similar to the Perkins Brailler, the input is performed by two sets of four keys on each side, while output is via a refreshable braille display consisting of a row of electro mechanical character cells, each of which can raise or lower a combination of eight round tipped pins. Other variants exist that use a conventional QWERTY keyboard for input and braille pins for output, as well as input only and output only devices. The mechanism which raises the dots uses the piezo effect of some crystals, whereby they expand when a voltage is applied to them. Such a crystal is connected to a lever, which in turn raises the dot. There has to be a crystal for each dot of the display (i. e., eight per character). Because of the complexity of producing a reliable display that will cope with daily wear and tear, these displays are expensive. Usually, only 40 or 80 braille cells are displayed. Models with between 18 and 40 cells exist in some notetaker devices. On some models the position of the cursor is represented by vibrating the dots, and some models have a switch associated with each cell to move the cursor to that cell directly.
Бағдарламалық жасақтама
Бағдарлама операциялық жүйеден экран мазмұнын жинап, оны Брайль әрпіне айналдырып, дисплейге жібереді. Графикалық операциялық жүйелерге арналған экран оқығыштар әсіресе күрделі, себебі терезелер немесе жылғыш жолақтар сияқты графикалық элементтерді мәтін түрінде түсіндіріп, сипаттау қажет. Көбінесе қазіргі операциялық жүйелер экран оқығыштарға осы ақпаратты алуға көмектесетін API-ға ие, мысалы, Microsoft Windows үшін UI Automation (UIA), macOS және iOS үшін VoiceOver және GNOME үшін AT SPI.
The software gathers the content of the screen from the operating system, converts it into braille characters and sends it to the display. Screen readers for graphical operating systems are especially complex, because graphical elements like windows or slidebars have to be interpreted and described in text form. Modern operating systems usually have an API to help screen readers obtain this information, such as UI Automation (UIA) for Microsoft Windows, VoiceOver for macOS and iOS, and AT SPI for GNOME.
Дөңгелектің бұрылысы
2000 жылы Ұлттық стандарттар және технология институты (NIST) және Бельгиядағы Лёвен университетінде айналмалы дөңгелек Брайль дисплейі жасалды. Осы құрылғыларда Брайль нүктелері айналып тұрған дөңгелектің жиегіне орналастырылады, бұл пайдаланушыға дөңгелек белгіленген жылдамдықпен айналғанда, саусағын қозғалмай тұрып үздіксіз оқуға мүмкіндік береді. Брайль әріптері дөңгелектің нүктелері Брайль әріптерін құрастыратын стационарлық механизмнің басынан өтетін қарапайым сканерлеу тәсілімен орнатылады. Осының нәтижесінде өндіріс процесінің күрделігі төмендейді және айналмалы дөңгелек Брайль дисплейлері, өндіріске енген кезде, дәстүрлі Брайль дисплейлерінен арзан болуы тиіс.
A rotating wheel Braille display was developed in 2000 by the National Institute of Standards and Technology (NIST) and another at the Leuven University in Belgium. In these units, braille dots are put on the edge of a spinning wheel, which allows the user to read continuously with a stationary finger while the wheel spins at a selected speed. The braille dots are set in a simple scanning style fashion as the dots on the wheel spin past a stationary actuator that sets the braille characters. As a result, manufacturing complexity is greatly reduced and rotating wheel braille displays, when in actual production, should be less expensive than traditional braille displays.