Кіріспе

Скейтборд және ұқсас іс-шараларға арналған парк. Скейтпарк немесе скейт-парк – скейтборд, BMX, скутер және агрессивті роллерсерфинг спортына арналған арнайы салынған демалыс ортасы. Скейтпаркте жартылай құбырлар, тұтқалар, ойын алаңдары, тік пандустар, баспалдақтар, төрттен бір құбырлар, қоршаулар, омыртқалық көпірлер, пирамидалар, бұрышты пандустар, толық құбырлар, бассейндер, тостағандар, ирек жолдар және тағы да көптеген нысандар болуы мүмкін. Ашылу салтанатына әйелдер арасындағы ұлттық чемпион Пэтти МакГи қатысты. Паркте бетон пандустар орнатылған және оны Arizona Surf City Enterprises, Inc. компаниясы басқарды. 1966 жылдың сәуір айында Вашингтон штатының Келсо қаласында жарты гектар жерге фанерадан жасалған пандустармен жабдықталған скейтбордшылар мен роллерсерфингшілерге арналған скейтпарк ашылды. Ол түнгі уақытта пайдалануға қолайлы жарықтандырылған. Калифорниядағы алғашқы Карлсбад скейтпаркі 1976 жылдың 3 наурызында есігін ашты. 1977 жылдың 10 сәуірінде осында скейтбордтан әлем чемпионаты өтті. Ол 1979 жылға дейін жұмыс істеді, содан кейін екі он жылдан астам уақыт бойы топыраққа көміліп, 2005 жылы жойылды. Шығыс жағалаудағы алғашқы скейтпарк – Мэриленд штатының Оушен-Сити қаласындағы Оушен-Боул скейт-паркі 1976 жылдың маусым айының бірінші аптасында ашылды. Уақыт өтуімен, тозуға ұшырағандықтан және роллерсерфингшілердің қажеттіліктеріне байланысты ескі ыдыс пен пандус 1997 жылдың күзінде бұзылып, жаңа парк 1998 жылдың шілдесінде пайдалануға берілді. Мэриленд штатының Лансдаундегі Сэнди Хиллз скейт-паркі – АҚШ-тағы ең көне қалалық скейт-парк. 1999 жылы Калифорния штатының Гермоса Бич қаласында алғашқы скейтборд жарысы өткен жерде шағын скейтпарк ашылды. Пирс-авеню орта мектебінде (қазір қалалық мұражай) өткен жарысты Дьюи Вебер ұйымдастырды, ол өз серфинг және скейтборд дүкенінен көшеден өтті. Макаха скейтборд жарысқа демеушілік етті. 1987 жылы Бристольде (Коннектикут штаты) CT Bike деп аталатын толығымен ағаштан жасалған жабық скейтпарк ашылды. CT Bike – Тони Хоук өзінің алғашқы шығыс жағалауындағы туры кезінде жас кезінде дебют жасаған жер. Дегенмен, сол дәуірдегі көптеген қоғамдық парктері Батыс Еуропа, Австралия және Жаңа Зеландияда әлі де кездеседі. Тынық мұхитының солтүстік-батысындағы қазіргі заманғы скейтпарк дизайны Орегон штатының Портленд қаласындағы Бернсайд көпірінің астында орналасқан Бернсайд скейтпаркіне дейін іздерін салады, ол DIY "баржа құрылысы" деп аталды. Скейтбордшылар қаладағы "жағымсыз элементтер" көп шоғырланған аумақты пайдаланып, бір-бір бөліктен скейтпарк құрды. Бұл процеске "жобалау/салу" (D/B) деп аталады және бүгінгі көптеген скейтпарктердің ерекшелігі болып табылады. Жобалау/салу процесі көршілес скейтпарк нысандарының үйлесімді және жүріп өтуге қолайлы болуын қамтамасыз етеді, бұл скейтбордшыларға көптеген нысандар арасында жүруге арналған шексіз "жолдарды" жасауға мүмкіндік береді. Скейтпарктер, олармен байланысты кедергілер/пандустар және экстремалды спорт түрлерін пайдалануға арналған орындар уақыт өте келе бұқаралық ақпарат құралдарында көрсетілді, мысалы, жоғарыда аталған Бернсайд скейтпаркі "Free Willy" фильміне енді. АҚШ-та қоғамдық скейтпарктер қайта жанданды, бұл 1998 жылғы Калифорния заңына сәйкес скейтбордты "қауіпті демалыс әрекеті" (HRA) деп белгілеуге байланысты, сондықтан муниципалитеттер мен олардың қызметкерлері скейтбордшылардың жарақаттануына байланысты кінәлі деп танылмайды. Көшедегі скейтборд коньки алаңдары мен көшедегі орындар арасындағы шекараны жойды. Кейбір қалалар классикалық түрде скейтборд үшін жасалмаған, бірақ көшедегі скейтбордшылар заңды түрде пайдалана алатын орындарды/алаңдарды құруды бастады. Кейбір жағдайларда бастапқыда скейтборд үшін арналмаған көшедегі орындар санкцияланған скейт-алаңдарға айналдырылды. Сондай-ақ, өнер мен мүсінді скейтбордқа қолайлы ету қозғалысы да қарқын алып келеді. Бұл қалалық өнер және ландшафт ерекшеліктерімен үйлесетін қосымша заңды скейтборд алаңдарын ұсынады. Скейтбордқа қолайлы өнер гүлденген көп мақсатты аймақтарды құруға мүмкіндік береді, өйткені мұндай инсталляциялар көбінесе скейтбордшылар мен олармен айналыспайтындар үшін тартымды орындарға айналады.

Түрлері

Ұйымдастырылған спорт түрлерінен, мысалы, баскетбол немесе футболдан өзгеше, скейтбордтың белгілі бір аренасы немесе ережелері жоқ, ал скейтпарктердің стандартты дизайны да жоқ. Әрбір скейтпарк пайдаланушыларға ерекше қиындықтар туғызу үшін арнайы жасалған. Дегенмен, скейтпарк дизайнының үш негізгі түрі бар: боул, көше алаңы және ағын парктері. Боул парктері бассейндегі скейтборд тәжірибесін қайта жасау және жақсарту үшін құрылған. Боул паркіндегі скейтбордшылар аяқтарын тақтадан түсірмей, итеру арқылы парк ішінде жылға алады. Боулдың қисық қабырғалары скейтбордшыларға дәстүрлі жартылай құбырда көрінетін алға-артқа жылғанатын қозғалыстан өзгеше, боулдың ішінде және бойымен жүруге мүмкіндік береді. Боулдар мен боул парктерінің пішіндері мен өлшемдері сан алуан, бірақ көпшілігі 3 және 12 фут арасында тереңдікте болады. Көше алаңдары – көптеген скейтбордшылардың сүйікті орны, олар көшедегі скейтборд тәжірибесін қайта жасау және жақсарту үшін жасалған. Көше алаңындағы кедергілер баспалдақтар, қоршаулар, гүлзарлар және орындықтар сияқты табиғи көше элементтерін имитациялайды. Скейтбордшылар көше алаңында жылдамдық алу үшін аяқтарымен итеріледі. Бірінші ашық ауадағы скейтборд алаңы – 2004 жылы New Line Skateparks компаниясы салған Ванкувердің скейтборд алаңы. Ағын парктері (немесе Парк стилі) боул парктері мен көше алаңдарының элементтерін біріктіреді. Жақсы жобаланған ағын паркінде скейтбордшы аяқтарын тақтадан түсірмей, парктің қисық қабырғаларын, мысалы, ширек құбырларды, итеруге арналған дөңгелектерді және боул бұрыштарын пайдаланып жылғана алады. Олар осы жылдамдықты баспалдақтар, қоршаулар және орындықтар сияқты көшедегі кедергілерді жеңу үшін пайдалана алады. Скейтпарктер жеке немесе мемлекеттік меншікте болуы мүмкін. Жеке меншік скейтпарктерде әдетте кіру ақысы бар, ал мемлекеттік скейтпарктерге әдетте тегін кіруге болады. Көптеген жеке меншік скейтпарктер жабық, әдетте қоймаларда, роллердромдарда немесе биік төбелері бар ғимараттарда орналасқан, әсіресе қыста қар көп жауатын аймақтарда. Мемлекеттік скейтпарктер көбінесе ашық ауада болады. Скейтпарк құрылысын екі негізгі санатқа бөлуге болады: жиналмалы және арнайы салынған бетон. Жиналмалы парктері ағаштан, пластиктен, металл жақтан және бетондан жасалуы мүмкін. Көбінесе оларды ойын алаңдарын жабдықтарын өндірушілер жобалайды және салады, олар осы парктері арнайы салынған бетонды скейтпарктерге тиімді балама ретінде ұсынады. Бірақ шындығында, арнайы салынған бетонды скейтпарктер жиналмалы скейт рампымен салыстырғанда бәсекеге қабілді болуы мүмкін. Transworld Skateboarding журналының редакторының айтуынша, бетонды парктері қазір "кәсіптік стандартқа" жақын, себебі оларды жөндеу және күтіп ұстау аз күш қажет етеді.