Кіріспе

Жыл сайынғы мәнерлеп сырғанау жарысы, 2024 жылғы нұсқасы

Әлемдік мәнерлеп сырғанау чемпионаты, көбінесе "Әлемдер" деп аталады, – Халықаралық сырғанау одағы санкциялаған жыл сайынғы мәнерлеп сырғанау жарысы. Медальдер ерлердің жеке сырғанауы, әйелдердің жеке сырғанауы, жұптық сырғанау және мұз биіне беріледі. Әдетте наурыз айында өткізілетін Әлем чемпионаты ISU мәнерлеп сырғанау чемпионаттарының ең беделдісі саналады. Олимпиадалық титулдан басқа, әлем чемпионы атағы мәнерлеп сырғанаудағы ең жоғары жетістік деп есептеледі. Жастар деңгейіндегі жарыс – Жастар арасындағы Әлем чемпионаты. Синхронды мәнерлеп сырғанаудың ересектер деңгейіндегі жарыс – Синхронды мәнерлеп сырғанаудың Әлем чемпионаты, ал жастар деңгейіндегі жарыс – Жастар арасындағы Синхронды мәнерлеп сырғанаудың Әлем чемпионаты.

Тарих

Internationale Eislauf Vereinigung (Халықаралық конькимен сырғанау одағы) 1892 жылы жылдам сырғанау және мәнерлеп сырғанау бойынша халықаралық жарыстарды басқару үшін құрылды. Бірінші чемпионат, Internationale Eislauf Vereingung чемпионаты деп белгілі болған, 1896 жылы Санкт-Петербургте (Ресей) өтті. Төрт қатысушы болды және бұл жарыстың жеңімпазы Гилберт Фукс атанды. Бәсекеге қатысушылардың барлығы ер адам деп есептелді, себебі конькимен сырғанау әдетте ерлер спорты ретінде қарастырылды. Дегенмен, қатысушылардың жынысына қатысты нақты ережелер болған жоқ. 1902 жылы Мадж Сайерс чемпионатқа қатысып, күміс медальді жеңіп алды. 1903 жылы ISU конгресі гендерлік мәселелерді қарастырды, бірақ жаңа ережелер қабылдамады. 1905 жылы ISU конгресі "Дүниежүзілік чемпионат" емес, "ISU чемпионаты" деп аталатын екінші дәрежедегі әйелдер жарысын құрды, ал жеңімпаздары әлем чемпиондары емес, ISU чемпиондары деп аталды. Ерлер мен әйелдер арасындағы жарыстар көбінесе бөлек өткізілді. Әйелдер арасындағы алғашқы жарыс 1906 жылы Швейцарияның Давос қаласында өтті, осыған қарамастан, жұптық сырғанау кейбір елдерде заңсыз және әдепсіз саналды. Бұрын "ISU чемпионаттары" деп аталған әйелдер мен жұптар арасындағы алғашқы чемпионаттар 1924 жылы ретроспективті түрде Дүниежүзілік чемпионат мәртебесіне ие болды. 1930 жылы Нью-Йоркте өткен чемпионат Еуропадан тыс жерде өткен алғашқы чемпионат болды және үш жарысты алғаш рет бір шараға біріктірді.

Қайтарып алу

Фигуралы сырғанаудан әлем чемпионаты тарихында 16 рет өткізілмей қалған: 1915 жылдан 1921 жылға дейін Бірінші дүниежүзілік соғыс салдарынан; 1940 жылдан 1946 жылға дейін Екінші дүниежүзілік соғыс салдарынан; 1961 жылы Sabena Flight 548 рейсінің апатынан АҚШ-тың фигуралы сырғанау командасының толық құрамы қаза болғандықтан; және 2020 жылы COVID-19 пандемиясының себебінен. 2011 жылғы чемпионат, бастапқыда Жапонияның Токио қаласында өтуі жоспарланған, Жапониядағы жер сілкінісі мен цунамиден кейін тоқтатылу мүмкіндігі қарастырылды, бірақ оның орнына Ресейдің Мәскеу қаласына көшірілді.

Құқықтық және біліктілік

Егер конькимен сырғанаушылар Халықаралық конькимен сырғанау одағының мүше елдерін ұсынып, өз федерацияларымен таңдалса, олар Әлем чемпионатына қатыса алады. Әртүрлі ұлттан құралған жұптар мен мұз биі серіктестіктері екі елдің туы астында жарысуға құқығы жоқ; олар бір елді таңдап, екінші елден рұқсат алуы тиіс. Мүше елдер өздерінің шарттары бойынша қатысушыларын іріктейді. Кейбір елдер ұлттық чемпионаттарының нәтижелерін пайдаланады, ал басқалары халықаралық жарыстардағы жетістіктері немесе техникалық талаптары сияқты әртүрлі шарттарды қолданады. Іріктелген барлық конькимен сырғанаушылар ISU-ның жас және TES талаптарына сай болуы керек.

Жасы бойынша

2023-2024 жылғы фигуралы сырғанау маусымына дейін сырғанаушылардың жасы өткен жылдың 1 шілдесіне дейін кем дегенде 15-ке толуы керек еді. 2022 жылдың маусым айында Таиландтың Пхукет қаласында өткен ISU Конгресінде ISU Кеңесінің мүшелері ересектер арасындағы жарыстар үшін ең төменгі жас шегін 2024-2025 жылғы маусымнан бастап 17 жасқа дейін біртіндеп көтеру туралы ұсынысты қабылдады. Ересектер санатында бұрын қатысқан сырғанаушыларды жасөсперімдерге қайта оралуға мәжбүрлеуден аулақ болу үшін, жас шегі 2022-2023 жылғы маусымда өзгеріссіз қалды, 2023-2024 жылғы маусымда 16 жасқа дейін көтерілді, ал 2024-2025 жылғы маусымда 17 жасқа дейін көтеріледі.

Техникалық баллдың ең төменгі мөлшері

2010 жылдан бері, тек қысқа және еркін бағдарламалардағы ең төменгі техникалық элементтер ұпайларын (TES) бұрынғы халықаралық жарыста жеткен конькишілер ғана Әлем чемпионатына қатысуға рұқсат алады. Қысқа және еркін бағдарламалар бойынша ұпайлар ағымдағы немесе алдыңғы маусымдағы түрлі халықаралық жарыстарда жинақталуы мүмкін. ISU конгресі іріктеу кезеңдерін жоюға дауыс берген соң, 2013 жылғы Әлем чемпионатына TES ең төменгі шегі жоғарылатылды.

Бәсекеге қабілеттілік турлары

Әлем чемпионатына қатысушылардың көп болуына байланысты, кейбір жылдары ерлер мен әйелдер арасында іріктеу кезеңдері өткізілді. 2006 жылы Канаданың Калгари қаласында өткен чемпионаттан кейін ISU конгресі іріктеу кезеңін жою туралы шешім қабылдады. Кейін ол қайтадан енгізіліп, 2012 жылғы Әлем чемпионатынан кейін тағы да жойылды. Қысқа бағдарламадан кейін үздік 24 жеке сырғанаушы және үздік 20 жұп еркін сырғанауға өтеді. Мұз биінде міндетті биден үздік 30 команда бастапқы биге, ал одан кейін үздік 24 команда еркін биге жолдама алады.

Ерлер жеке

Жыл Орналасуы Алтын Күміс Қола Сілтеме (ерекшеленгендер) 1896 Санкт-Петербург Gilbert Fuchs Gustav Hügel Georg Sanders 1897 Стокгольм Gustav Hügel Ulrich Salchow Johan Lefstad 1898 Лондон Henning Grenander Gustav Hügel Gilbert Fuchs 1899 Давос Gustav Hügel Ulrich Salchow Edgar Syers 1900 Давос Gustav Hügel Ulrich Salchow Басқа бәсекелес жоқ 1901 Стокгольм Ulrich Salchow Gilbert Fuchs 1902 Лондон Ulrich Salchow Madge Syers Martin Gordan 1903 Санкт-Петербург Ulrich Salchow Nikolai Panin Kolomenkin Max Bohatsch 1904 Берлин Ulrich Salchow Heinrich Burger Martin Gordan 1905 Стокгольм Ulrich Salchow Max Bohatsch Per Thorén 1906 Мюнхен Gilbert Fuchs Heinrich Burger Bror Meyer 1907 Вена Ulrich Salchow Max Bohatsch Gilbert Fuchs 1908 Троппау Ulrich Salchow Gilbert Fuchs Heinrich Burger 1909 Стокгольм Ulrich Salchow Per Thorén Ernst Herz 1910 Давос Ulrich Salchow Werner Rittberger Andor Szende 1911 Берлин Ulrich Salchow Werner Rittberger Fritz Kachler 1912 Манчестер Fritz Kachler Werner Rittberger Andor Szende 1913 Вена Fritz Kachler Willy Böckl Andor Szende 1914 Хельсинки Gösta Sandahl Fritz Kachler Willy Böckl 1915–1921 Бірінші дүниежүзілік соғыс салдарынан жарыс өткізілмеді 1922 Стокгольм Gillis Grafström Fritz Kachler Willy Böckl 1923 Вена Fritz Kachler Willy Böckl Gösta Sandahl 1924 Манчестер Gillis Grafström Willy Böckl Ernst Oppacher 1925 Вена Willy Böckl Fritz Kachler Otto Preißecker 1926 Берлин Willy Böckl Otto Preißecker John Page 1927 Давос Willy Böckl Otto Preißecker Karl Schäfer 1928 Берлин Willy Böckl Karl Schäfer Hugo Distler 1929 Лондон Gillis Grafström Karl Schäfer Ludwig Wrede 1930 Нью-Йорк қаласы Karl Schäfer Roger Turner Georges Gautschi 1931 Берлин Karl Schäfer Roger Turner Ernst Baier 1932 Монреаль Karl Schäfer Montgomery Wilson Ernst Baier 1933 Цюрих Karl Schäfer Ernst Baier Marcus Nikkanen 1934 Стокгольм Karl Schäfer Ernst Baier Erich Erdös 1935 Будапешт Karl Schäfer Jack Dunn Dénes Pataky 1936 Париж Karl Schäfer Graham Sharp Felix Kaspar 1937 Вена Felix Kaspar Graham Sharp Elemér Terták 1938 Берлин Felix Kaspar Graham Sharp Herbert Alward 1939 Будапешт Graham Sharp Freddie Tomlins Horst Faber 1940–1946 Екінші дүниежүзілік соғыс салдарынан жарыс өткізілмеді 1947 Стокгольм Hans Gerschwiler Dick Button Arthur Apfel 1948 Давос Dick Button Hans Gerschwiler Ede Király 1949 Париж Dick Button Ede Király Edi Rada 1950 Лондон Dick Button Ede Király Hayes Alan Jenkins 1951 Милан Dick Button James Grogan Hellmut Seibt 1952 Париж Dick Button James Grogan Hayes Alan Jenkins 1953 Давос Hayes Alan Jenkins James Grogan Carlo Fassi 1954 Осло Hayes Alan Jenkins James Grogan Alain Giletti 1955 Вена Hayes Alan Jenkins Ronnie Robertson David Jenkins 1956 Гармиш-Партенкирхен Hayes Alan Jenkins Ronnie Robertson David Jenkins 1957 Колорадо Спрингс David Jenkins Tim Brown Charles Snelling 1958 Париж David Jenkins Tim Brown Alain Giletti 1959 Колорадо Спрингс David Jenkins Donald Jackson Tim Brown 1960 Ванкувер Alain Giletti Donald Jackson Alain Calmat 1961 Прага Sabena Flight 548 авиакөлік апатынан жарыс тоқтатылды 1962 Прага Donald Jackson Karol Divín Alain Calmat 1963 Кортина д’Ампеццо Donald McPherson Alain Calmat Manfred Schnelldorfer 1964 Дортмунд Manfred Schnelldorfer Alain Calmat Karol Divín 1965 Колорадо Спрингс Alain Calmat Scott Allen Donald Knight 1966 Давос Emmerich Danzer Wolfgang Schwarz Gary Visconti 1967 Вена Emmerich Danzer Wolfgang Schwarz Gary Visconti 1968 Женева Emmerich Danzer Tim Wood Patrick Péra 1969 Колорадо Спрингс Tim Wood Ondrej Nepela Patrick Péra 1970 Любляна Tim Wood Ondrej Nepela Günter Zöller 1971 Лион Ondrej Nepela Patrick Péra Sergei Chetverukhin 1972 Калгари Ondrej Nepela Sergei Chetverukhin Vladimir Kovalyov 1973 Братислава Ondrej Nepela Sergei Chetverukhin Jan Hoffmann 1974 Мюнхен Jan Hoffmann Sergei Volkov Toller Cranston 1975 Колорадо Спрингс Sergei Volkov Vladimir Kovalyov John Curry 1976 Гётеборг John Curry Vladimir Kovalyov Jan Hoffmann 1977 Токио Vladimir Kovalyov Jan Hoffmann Minoru Sano 1978 Оттава Charles Tickner Jan Hoffmann Robin Cousins 1979 Вена Vladimir Kovalyov Robin Cousins Jan Hoffmann 1980 Дортмунд Jan Hoffmann Robin Cousins Charles Tickner 1981 Хартфорд Scott Hamilton David Santee Igor Bobrin 1982 Копенгаген Scott Hamilton Norbert Schramm Brian Pockar 1983 Хельсинки Scott Hamilton Norbert Schramm Brian Orser 1984 Оттава Scott Hamilton Brian Orser Alexandre Fadeev 1985 Токио Alexandre Fadeev Brian Orser Brian Boitano 1986 Женева Brian Boitano Brian Orser Alexandre Fadeev 1987 Цинциннати Brian Orser Brian Boitano Alexandre Fadeev 1988 Будапешт Brian Boitano Brian Orser Viktor Petrenko 1989 Париж Kurt Browning Christopher Bowman Grzegorz Filipowski 1990 Галифакс Kurt Browning Viktor Petrenko Christopher Bowman 1991 Мюнхен Kurt Browning Viktor Petrenko Todd Eldredge 1992 Окленд Viktor Petrenko Kurt Browning Elvis Stojko 1993 Прага Kurt Browning Elvis Stojko Alexei Urmanov 1994 Чиба Elvis Stojko Philippe Candeloro Vyacheslav Zahorodnyuk 1995 Бирмингем Elvis Stojko Todd Eldredge Philippe Candeloro 1996 Эдмонтон Todd Eldredge Ilia Kulik Rudy Galindo 1997 Лозанна Elvis Stojko Todd Eldredge Alexei Yagudin 1998 Миннеаполис Alexei Yagudin Todd Eldredge Evgeni Plushenko 1999 Хельсинки Alexei Yagudin Evgeni Plushenko Michael Weiss 2000 Ницца Alexei Yagudin Elvis Stojko Michael Weiss 2001 Ванкувер Evgeni Plushenko Alexei Yagudin Todd Eldredge 2002 Нагано Alexei Yagudin Timothy Goebel Takeshi Honda 2003 Вашингтон, округ Колумбия Evgeni Plushenko Timothy Goebel Takeshi Honda 2004 Дортмунд Evgeni Plushenko Brian Joubert Stefan Lindemann 2005 Мәскеу Stéphane Lambiel Jeffrey Buttle Evan Lysacek 2006 Калгари Stéphane Lambiel Brian Joubert Evan Lysacek 2007 Токио Brian Joubert Daisuke Takahashi Stéphane Lambiel 2008 Гётеборг Jeffrey Buttle Brian Joubert Johnny Weir 2009 Лос-Анджелес Evan Lysacek Patrick Chan Brian Joubert 2010 Турин Daisuke Takahashi Patrick Chan Brian Joubert 2011 Мәскеу Patrick Chan Takahiko Kozuka Artur Gachinski 2012 Ницца Patrick Chan Daisuke Takahashi Yuzuru Hanyu 2013 Лондон Patrick Chan Denis Ten Javier Fernández 2014 Сайтама Yuzuru Hanyu Tatsuki Machida Javier Fernández 2015 Шанхай Javier Fernández Yuzuru Hanyu Denis Ten 2016 Бостон Javier Fernández Yuzuru Hanyu Jin Boyang 2017 Хельсинки Yuzuru Hanyu Shoma Uno Jin Boyang 2018 Милан Nathan Chen Shoma Uno Mikhail Kolyada 2019 Сайтама Nathan Chen Yuzuru Hanyu Vincent Zhou 2020 Монреаль COVID-19 пандемиясы салдарынан жарыс тоқтатылды 2021 Стокгольм Nathan Chen Yuma Kagiyama Yuzuru Hanyu 2022 Монпелье Shoma Uno Yuma Kagiyama Vincent Zhou 2023 Сайтама Shoma Uno Cha Jun hwan Ilia Malinin 2024 Монреаль Ilia Malinin Yuma Kagiyama Adam Siao Him Fa 2025 Бостон 2026 Прага

Әйелдер арасында жеке

Жыл Орналасуы Алтын Күміс Қола Сілтеме (References) 1906 Давос Мадж Сиерс Дженни Герц Лили Кронбергер 1907 Вена Мадж Сиерс Дженни Герц Лили Кронбергер 1908 Троппау Лили Кронбергер Эльза Рендшмидт Басқа бәсекелес жоқ 1909 Будапешт Лили Кронбергер Басқа бәсекелес жоқ 1910 Берлин Лили Кронбергер Эльза Рендшмидт Басқа бәсекелес жоқ 1911 Вена Лили Кронбергер Опика фон Мерай Хорват Людовика Эйлерс 1912 Давос Опика фон Мерай Хорват Дороти Гринхау Смит Филлис Джонсон 1913 Стокгольм Опика фон Мерай Хорват Филлис Джонсон Свеа Норен 1914 Санкт-Мориц Опика фон Мерай Хорват Анжела Ханка Филлис Джонсон 1915–1921 Бірінші дүниелік соғыс салдарынан жарыс өткізілмеді 1922 Стокгольм Герма Сабо Свеа Норен Маргот Моэ 1923 Вена Герма Сабо Гисела Райхманн Свеа Норен 1924 Кристиания Герма Сабо Эллен Брокхёфт Беатрикс Лаугран 1925 Давос Герма Сабо Эллен Брокхёфт Элизабет Бёкель 1926 Стокгольм Герма Сабо Соня Хени Кэтлин Шоу 1927 Осло Соня Хени Герма Сабо Карен Симсен 1928 Лондон Соня Хени Марибель Винсон Фрици Бургер 1929 Будапешт Соня Хени Фрици Бургер Мелитта Бруннер 1930 Нью-Йорк қаласы Соня Хени Сесил Смит Марибель Винсон 1931 Берлин Соня Хени Хильде Холовски Фрици Бургер 1932 Монреаль Соня Хени Фрици Бургер Констанс Уилсон Сэмюэл 1933 Стокгольм Соня Хени Виви Анне Хултен Хильде Холовски 1934 Осло Соня Хени Меган Тейлор Лизелотте Ландбек 1935 Вена Соня Хени Сесилия Колдж Виви Анне Хултен 1936 Париж Соня Хени Меган Тейлор Виви Анне Хултен 1937 Лондон Сесилия Колдж Меган Тейлор Виви Анне Хултен 1938 Стокгольм Меган Тейлор Сесилия Колдж Хеди Стенуф 1939 Прага Меган Тейлор Хеди Стенуф Дафне Уолкер 1940–1946 Екінші дүниелік соғыс салдарынан жарыс өткізілмеді 1947 Стокгольм Барбара Энн Скотт Дафне Уолкер Гретхен Меррилл 1948 Давос Барбара Энн Скотт Ева Павлик Йирина Неколова 1949 Париж Алена Врзанова Ивонн Шерман Жаннетт Альтвегг 1950 Лондон Алена Врзанова Жаннетт Альтвегг Ивонн Шерман 1951 Милан Жаннетт Альтвегг Жаклин дю Биеф Соня Клопфер 1952 Париж Жаклин дю Биеф Соня Клопфер Вирджиния Бакстер 1953 Давос Тенли Албрайт Гунди Буш Валда Осборн 1954 Осло Гунди Буш Тенли Албрайт Эрика Батчелор 1955 Вена Тенли Албрайт Кэрол Хейс Ханна Эйгель 1956 Гармиш-Партенкирхен Кэрол Хейс Тенли Албрайт Ингрид Вендль 1957 Колорадо Спрингс Кэрол Хейс Ханна Эйгель Ингрид Вендль 1958 Париж Кэрол Хейс Ингрид Вендль Ханна Вальтер 1959 Колорадо Спрингс Кэрол Хейс Ханна Вальтер Сёуке Дейкстра 1960 Ванкувер Кэрол Хейс Сёуке Дейкстра Барбара Энн Ролес 1961 Прага Сабена рейсі 548-дің апатқа ұшырауына байланысты жарыс жойылды 1962 Прага Сёуке Дейкстра Венди Гринер Регине Хайцер 1963 Кортина д’Ампеццо Сёуке Дейкстра Регине Хайцер Николь Хасслер 1964 Дортмунд Сёуке Дейкстра Регине Хайцер Петра Бурка 1965 Колорадо Спрингс Петра Бурка Регине Хайцер Пегги Флеминг 1966 Давос Пегги Флеминг Габриэле Зейферт Петра Бурка 1967 Вена Пегги Флеминг Габриэле Зейферт Хана Машкова 1968 Женева Пегги Флеминг Габриэле Зейферт Хана Машкова 1969 Колорадо Спрингс Габриэле Зейферт Беатрикс Шуба Жужа Алмасси 1970 Любляна Габриэле Зейферт Беатрикс Шуба Джули Линн Холмс 1971 Лион Беатрикс Шуба Джули Линн Холмс Карен Магнуссен 1972 Калгари Беатрикс Шуба Карен Магнуссен Джанет Линн 1973 Братислава Карен Магнуссен Джанет Линн Кристине Эррат 1974 Мюнхен Кристине Эррат Дороти Хамилл Дианне де Леув 1975 Колорадо Спрингс Дианне де Леув Дороти Хамилл Кристине Эррат 1976 Гётеборг Дороти Хамилл Кристине Эррат Дианне де Леув 1977 Токио Линда Фратьянне Анетт Пётч Дагмар Лурц 1978 Оттава Анетт Пётч Линда Фратьянне Сусанна Дриано 1979 Вена Линда Фратьянне Анетт Пётч Эми Ватанабе 1980 Дортмунд Анетт Пётч Дагмар Лурц Линда Фратьянне 1981 Хартфорд Дениз Биелльманн Элейн Заяк Клаудия Кристофикс Биндер 1982 Копенгаген Элейн Заяк Катарина Витт Клаудия Кристофикс Биндер 1983 Хельсинки Розалинн Самнерс Клаудия Лейстнер Елена Водорезова 1984 Оттава Катарина Витт Анна Кондрашова Элейн Заяк 1985 Токио Катарина Витт Кира Иванова Тиффани Чин 1986 Женева Деби Томас Катарина Витт Тиффани Чин 1987 Цинциннати Катарина Витт Деби Томас Карин Кадави 1988 Будапешт Катарина Витт Элизабет Мэнли Деби Томас 1989 Париж Мидори Ито Клаудия Лейстнер Джилл Тренари 1990 Галифакс Джилл Тренари Мидори Ито Холли Кук 1991 Мюнхен Кристи Ямагучи Тоня Хардинг Нэнси Керриган 1992 Окленд Кристи Ямагучи Нэнси Керриган Чен Лу 1993 Прага Оксана Баюл Сурья Бонали Чен Лу 1994 Чиба Юка Сато Сурья Бонали Таня Шевченко 1995 Бирмингем Чен Лу Сурья Бонали Николь Бобек 1996 Эдмонтон Мишель Кван Чен Лу Ирина Слуцкая 1997 Лозанна Тара Липински Мишель Кван Ванесса Гусмероли 1998 Миннеаполис Мишель Кван Ирина Слуцкая Мария Бутырская 1999 Хельсинки Мария Бутырская Мишель Кван Юлия Солдатова 2000 Ницца Мишель Кван Ирина Слуцкая Мария Бутырская 2001 Ванкувер Мишель Кван Ирина Слуцкая Сара Хьюз 2002 Нагано