Кіріспе

Оңтүстік Қытай теңізінің солтүстік-батыс бөлігіндегі су алабы

Тонкин шығанағы – Оңтүстік Қытай теңізінің солтүстік-батыс бөлігінде, Тонкин (Вьетнамның солтүстігі) және Оңтүстік Қытай жағалауларында орналасқан шығанақ. Оның жалпы ауданы құрайды. Батысы мен солтүстік-батысы Вьетнамның солтүстік жағалауымен Хон Ла аралына дейін, солтүстігінде Қытайдың Гуанси Чжуан автономиялық облысы, ал шығысында Лейчжоу түбегі мен Хайнань аралымен шектеседі.

Сипаттамасы мен этимологиясы

Тонкин атауы, chữ Хан әріптерінде "東京" және вьетнам әліпбиінде Đông Kinh деп жазылады, "шығыс астанасы" деген мағынаны білдіреді және Вьетнамның қазіргі астанасы Ханойдың бұрынғы географиялық атауы болып табылады. Оны Токиомен шатастыруға болмайды, ол да "東京" деп жазылады және "шығыс астанасы" дегенді білдіреді. Француз отаршылдық кезеңінде қазіргі Вьетнамның солтүстік аймағы Тонкин деп аталды. Bắc Bộ – Тонкиннің вьетнам тіліндегі жергілікті атауы. Шиғанақтың вьетнам және қытай тілдеріндегі атаулары – Vịnh Bắc Bộ және Běibù Wān тиісінше, екеуі де "Солтүстік шығанақ" дегенді білдіреді. Тонкин шығанағы – Тынық мұхитының салыстырмалы түрде шалқақ бөлігі; шығанақтың теңіз түбінің көп бөлігінің тереңдігі жетпейді, және шығанақтың ешбір бөлігі судың тереңдігінен артық батқан жері жоқ.

Тонкин шығанағы оқиғасы

1964 жылғы 4 тамызда АҚШ президенті Линдон Джонсон Солтүстік Вьетнам күштері Тонкин шығанағында американдық эсминецтерге екі рет шабуыл жасағанын мәлімдеді. Бүгінде Тонкин шығанағы оқиғасы деп белгілі болған бұл оқиға 1964 жылғы 7 тамыздағы Тонкин шығанағы қаулысына жол ашты, ол Солтүстік және Оңтүстік Вьетнам арасындағы толыққанды соғысқа әкеп соқты. Бұдан әрі, бұл 1965 жылы Данангқа АҚШ-тың ресми жауынгерлік әскерлерінің енгізілуімен басталған Вьетнам соғысының Оңтүстік Вьетнам аумағында күрт өршуін болжады.