Кіріспе
Көркем гимнастика – өнер элементтерін қамтитын гимнастиканың бір саласы. Бұл спортта спортшылар әртүрлі жабдықтарда қысқа бағдарламалар орындайды. Спортты Халықаралық гимнастика федерациясы (FIG) басқарады, ол өнер көрсетулерді бағалау үшін қолданылатын ұпалдар кодексін бекітеді және халықаралық жарыстардың барлық деңгейін реттейді. Әр елде гимнастиканы Британ гимнастикасы және АҚШ гимнастикасы сияқты ұлттық федерациялар басқарады. Көркем гимнастика көптеген жарыстарда, оның ішінде жазғы Олимпиада ойындарында танымал көрермендер спорты болып табылады.
Artistic gymnastics is a discipline of gymnastics in which athletes perform short routines on different apparatuses. The sport is governed by the Fédération Internationale de Gymnastique (FIG), which assigns the Code of Points used to score performances and regulates all aspects of elite international competition. Within individual countries, gymnastics is regulated by national federations such as British Gymnastics and USA Gymnastics. Artistic gymnastics is a popular spectator sport at many competitions, including the Summer Olympic Games.
Тарих
Гимнастика жүйесі Гомер, Аристотель және Платон сияқты ежелгі авторлардың еңбектерінде кездеседі. Оған кейін дербес спорт түрлеріне айналған жүзу, жарыс, күрес, бокс және атпен жүгіру сияқты көптеген жаттығулар кірді. Сондай-ақ, ол әскери жаттығулар үшін де қолданылды. Гимнастика 19 ғасырдың басында Богемияда және кейін Германия болған аймақта дамыды. "Көркем гимнастика" термині еркін стильдегі өнерлеуді әскери мақсаттағы жаттығулардан ажырату үшін пайда болды. Гимнастиканың әкесі деп саналатын неміс педагогы Фридрих Людвиг Ян бірнеше құралдарды, соның ішінде көлденең және параллель таяқшаларды ойлап тапты. Алғашқы гимнастика клубтарының екеуі – Тернверейнс және Соколс болды. FIG 1881 жылы құрылды және ол халықаралық гимнастиканы басқарушы орган болып табылады. Ұйым үш елден басталып, 1921 жылға дейін Еуропалық гимнастика федерациясы деп аталды. Содан кейін алғашқы еуропалық емес елдер қосылып, ұйым қазіргі түріне қайта ұйымдастырылды. Гимнастика 1896 жылғы жазғы Олимпиада ойындары бағдарламасына енгізілді, бірақ әйел гимнасттарға 1928 жылға дейін Олимпиадаға қатысуға рұқсат берілмеді. 1903 жылдан бері өткізіліп келе жатқан Әлемдік көркем гимнастика чемпионаты 1934 жылға дейін тек ерлерге ғана ашық болды. Одан бері көркем гимнастиканың екі бағыты қалыптасты: әйелдер көркем гимнастикасы (WAG) және ерлер көркем гимнастикасы (MAG). Көптеген басқа спорт түрлерінің ерлер мен әйелдер бөлімдерінен айырмашылығы, WAG және MAG техникасы мен негізгі жарыстарда қолданылатын құралдары жағынан айқын ерекшеленеді.
Әйелдер өнер гимнастикасы
Жарыс командалық түрінде әйелдер гимнастикасы 1928 жылы Олимпиада ойындарына, ал 1950 жылы Әлем чемпионатына енді. Жеке әйелдер 1934 жылғы Әлем чемпионаттарында көпшамалы сайыста танылды. Әйелдер гимнастикасының алғашқы чемпиондарының көпшілігі 20 жаста болды және спортқа келмес бұрын жылдар бойы балетпен шұғылданған. Лариса Латынина, алғашқы ұлы совет гимнасткасы, 22 жасында Олимпиадада алғашқы медалін, ал 26 жасында екінші медалін жеңіп алды; ол 1958 жылы жүкті кезінде әлем чемпионы атанды. Латынинадан кейін екі мәрте Олимпиада чемпионы атанған Чехословакиялық Вера Чаславская өзінің алғашқы Олимпиада алтын медалін жеңген кезде 22 жаста еді. 1970 жылдары Олимпиада гимнасттарының орташа жасы төмендеуге басталды. 1960 жылдары жасөспірімдердің қатысуы жаңалық емес еді, бірақ Людмила Турищева 1968 жылы алғашқы Олимпиадасында 16 жаста болды, спорттың қиындығы артқан сайын жас гимнасткалардың саны көбейді. Ұсақ, жеңіл салмақты қыздар көбінесе жаңа Нысандар кодексінде талап етілетін күрделі акробатикалық элементтерде жақсы нәтижелер көрсетті. ФИГ-ның 58-ші Конгресі, Олимпиада ойындарынан бір ай бұрын, 1980 жылдың шілдесінде өткізіліп, халықаралық жарыстарға қатысу үшін ең төменгі жасты 14-тен 15-ке көтеру туралы шешім қабылдады. Алайда, екі жылдан кейін күшіне енген бұл өзгеріс мәселені шешпеді. 1992 жылғы жазғы Олимпиадада элиталық гимнасттардың көпшілігі "пиксилер" – артық салмағы бар жасөспірімдерден тұрды, және спортшылардың денсаулығына қатысты алаңдаушылықтар туды. 1997 жылы ФИГ осы тенденцияға жауап ретінде халықаралық элиталық жарыстарға қатысу үшін ең төменгі жасты 16 жасқа көтерді. Бұл, Нысандар кодексіндегі өзгерістермен және спорттағы қоғамдық пікірдің өзгеруімен бірге, ересек гимнасттардың қайта оралуына әкелді. Жасөспірім кезінде сәтті өнер көрсеткен гимнасттар әлі де бар, бірақ 20 жасқа толғаннан кейін де жарысқа қатысып, медальдар жеңіп жатқандарын көру жиі кездеседі. 2004 жылғы Олимпиадада екінші орын алған американдық команданың және үшінші орын алған ресейлік команданың капитандары 20 жастағы әйелдер болды; Австралия, Франция және Канада командаларында да ересек гимнасттар болды. 2008 жылғы Олимпиадада секіруде күміс медальді жеңіп алған Оксана Чусовитина 33 жастағы ана болды. 2016 жылғы Олимпиадада әйелдер гимнасттарының орташа жасы 20 жастан асты, ал 2020 жылғы Олимпиадада ол 22 жасқа жетті.
Қамқорлық
Қамқорлық – бұл бір оқиға және сол оқиғада қолданылатын негізгі құрал. Көптеген гимнастика түрлерінен айырмашылығы, қақпақпен секіру ерлер мен әйелдер арасында ортақ, арасындағы айырмашылық шамалы. Гимнаст жүгіру жолымен шапқаннан кейін, ол ең көп дегенде 25 метр болатын, секіру тақтасына секіреді. Серпім күшін пайдаланып, гимнаст денесін алдымен қолдарымен қақпаққа бағыттайды. Дене күйін қақпақ платформасын "поппинг" (тек иық қозғалысын пайдаланып блоктау) кезінде сақтайды. Содан кейін гимнаст денесін айналдырып, қақпақтың екінші жағына тік тұрып қонады. Күрделі гимнастикада, қону алдында бірнеше бұрылыстар мен айналымдар жасалуы мүмкін. Сәтті қақпақ секіру жүгіру жылдамдығына, секіру биіктігіне, гимнасттың аяқтары мен иық белдеуінен туындайтын күшке, ауадағы кинестетикалық сезінуге және күрделі қақпақ секірулерде айналу жылдамдығына байланысты. 2004 жылы дәстүрлі қақпақ аты жаңа құралмен, кейде "тіл" немесе "үстел" деп аталатын құралмен ауыстырылды. Бұл құрал ескі қақпақ аттан тұрақтырақ, енірек және ұзынырақ – шамамен 1,65 метр ұзындығы және 1,2 метр ені бар, гимнасттарға үлкен блоктау бетін ұсынады, сондықтан ескі қақпақ аттан қауіпсіз. Бұл жаңа, қауіпсіз құрал гимнасттарды күрделірек қақпақ секірулерге талпынуға итермеледі.
Белгілі чемпиондар
Ерлер арасында ең көп Олимпиада және/немесе әлем чемпионаттарында жеңіс одержаған гимнасттар – Румыниялық Мариан Драгулеску мен Солтүстік Кореялық Ри Се Гван, әрқайсысы төрттен титул жеңіп алған. Янг Хак Сён, Юджин Мак, Алексей Мемо, Виталий Щербо, Ли Сяопенг және Лу Юн әрқайсысы үш титул жеңіп алды. Әйелдер арасында Чехословакиялық Вера Чаславская ең көп титул – төрт титул жеңіп алған. Симона Аманар, Симона Байлс, Ченг Фей, Елена Замолодчикова және Ребека Андраде әрқайсысы үштен жеңіс одержады.
Төменгі қабаттағы жаттығу
Қабаттағы жаттығу кілеммен жабдықталған шаршы алаңда өтеді, ол қабатты қатты көбіктен және оны серіппелер немесе көбік блоктарымен ұстап тұратын қабаттан тұрады. Бұл гимнасттарға қосымша биіктікке жетуге және әдеттегі еденге қарағанда жұмсақ қонуға мүмкіндік беретін, қысылғанда күшпен жауап беретін берік бетті қамтамасыз етеді. Ерлер 60-70 секунд бойы музыкасыз өнер көрсетеді және олардың жаттығуы барысында еденнің әр бұрышына кемінде бір рет тиіп өтуі керек. Олардың жаттығуына икемділік, күш, тепе-теңдік және қуатты көрсету үшін түрлі қимылдар кіреді. Сонымен қатар, олар шеңберлер, көлемдер және қол тіреулер сияқты акробатикалық емес дағдыларды көрсетуі керек. Әйелдер 90 секундтық хореографиялық бағдарламаны аспаптық музыкамен орындайды. Олардың бағдарламалары түрлі қимылдар, секірулер, би элементтері, акробатикалық дағдылар және айналымдардан тұрады. Кәсіби гимнасттар төртке дейін түрлі қимылдар орындай алады.
Белгілі чемпиондар
Ерлер арасында ең көп Олимпиада және/немесе әлем чемпионаттарында жеңіс однысқан гимнаст – Румыниялық Мариан Драгулеску, ол төрт рет жеңіске жеткен (егер Балама Олимпиада ойындары ескерілсе, Ролланд Брюкнермен бірге). Игорь Коробчинский, Виталий Шербо және Кендзо Ширайдың әрқайсысы үштен титулға ие. Әйелдер арасында ең көп титул американдық Симон Байлске (7) тиесілі, одан кейін кеңестік Лариса Латынина (4) тұрады. Джина Гогеан, Даниэла Силиваш және Нелли Кимнің әрқайсысы үштен титул жеңіп алған.
Помель жылқысы
Аттың бір аяқты және екі аяқты жаттығулары болады. Бір аяқты шеберлік көбінесе "қашық" түрінде кездеседі. Екі аяқпен жұмыс істегенде гимнаст екі аяғын дөңгелек қозғалыспен (қалауынша сағат тілімен немесе сағат тіліне қарсы) шайқап отырады. Жаттығуды күрделендіру үшін гимнасттар әдеттегі айналу шеберлігінің түрлерін өзгертеді, бұрылып ("моорлар" және "шпиндельдер") немесе аяқтарын жайып ("флерлер") орындайды. Гимнаст ат үстінен секіріп немесе қолға тіреліп жерге түсіп, жаттығуды аяқтайды.
Белгілі чемпиондар
Олимпиада және/немесе әлем чемпионаттарында ең көп жеңіс однысқан гимнасттар – Югославиялық Мирослав Серар, Венгриялық Золтан Мадьяр және Ұлыбританиялық Макс Уитлок, әрқайсысы бес титулдан жеңіп алған. Кристиан Берки, Дмитрий Билозерчев, Пэ Гиль Су, Сяо Цин, Борис Шахлин және Мариус Урзица кем дегенде үштен титул жеңіп алған.
Әлі де естіледі
Шалқалар еденнен жоғары сым арқанға ілініп, гимнасттың еркін асылып, шайқалуы үшін қажетті биіктікке реттеледі. Гимнасттар тепе-теңдік, күш, қуат және динамикалық қозғалысты көрсетуі керек, сонымен бірге шалқалардың өзінің қозғалуына кедерес келтіруі тиіс. Кем дегенде бір статикалық күш элементі міндетті, бірақ кейбір гимнасттар екі немесе үш элемент орындайды.
Белгілі чемпиондар
Олимпиадалық және/немесе әлем чемпионаттарында ең көп жеңіс тұғырына көтерілген гимнасттар – Италиялық Юри Чечи (6) және Қытайлық Чэнь Ибинь (5). Николай Андрианов, Альберт Азарян, Александр Дитятин, Алоис Гудек, Акинори Накаяма, Элефтериос Петроунияс және Лю Янь әрқайсысының кем дегенде үш мұндай титулы бар, Дмитрий Билозерчевтің де сондай титулы бар, егер Балама Олимпиада ойындары ескерілсе.
Параллельді сымдар
Паралельді штангалар екі штангадан тұрады, олар иық енінен сәл кеңірек орналасқан және әдетте белдік биіктігінде болады. Гимнасттар күш пен үйлесімділікті қажет ететін тербелістер, тепе-теңдік сақтау және қолдан босату сияқты бірқатар қимылдар орындайды.
Белгілі чемпиондар
Параллельдік таяқтарда ең көп Олимпиада және/немесе Әлем чемпионаттарында жеңіс одісқан гимнасттар – КСРО-дан Владимир Артемов (5, оның ішінде Баламалы Олимпиада ойындары) және Қытайдан Ли Сяопен мен Цзоу Цзиньюань (4). Ли Цзин мен Виталий Щербо әрқайсысы үштен жеңіс тұғырына көтерілді.
Көлденең тірек
Көлденең штанга (сонымен қатар биік штанга деп те аталады) – жерден жоғары көтерілген қалың болат штанга. Гимнаст "гиганттарды" (штанганы 360 градусқа айналдыру), босату элементтерін, бұрылыстарды және қозғалыс бағытын өзгертуді орындайды. Гиганттардың импульсін пайдаланып, үштік артқы сальто сияқты әсерлі түсірулер үшін қажетті биіктікке жетуге болады. Штанганы мізгіп ұстау үшін көбінесе былғары тұтқалар қолданылады.
Белгілі чемпиондар
Горизонтальдық бруста ең көп Олимпиада және Әлем чемпионаттарында жеңіске жеткен гимнаст – Нидерландылық Эпке Зондерланд, ол төрт мәрте жеңіске жетті. Чжоу Кай, Леон Штукель және Такаши Оно әрқайсысы үштен жеңіп алды, Дмитрий Билозерчев те, егер Баламалы Олимпиада ойындары ескерілсе.
Тегіс емес сымдар
Бөлшектік сымдар (Ұлыбританияда асимметриялық сымдар деп аталады) Чехословакиялық Сокол Бірінші дүниежүзілік соғыстан бұрын ерлердің параллель сымдарынан бейімделген және 1928 жылы Амстердамда өткен жазғы Олимпиада ойындарында алғаш рет халықаралық жарыста көрсетілді. Олар екі көлденең, әртүрлі биіктікте орналасқан сымдардан тұрады. Гимнасттар тербелістерді, айналымдарды, сымдар арасындағы өтулерді және босатуларды орындайды. Жоғары деңгейдегі гимнасттар әдетте былғары тұтқаларды киеді, бұл олардың қолдарын қырылыстар мен жарықтардан (жарқалау деп аталады) қорғай отырып, сымдарды берік ұстап тұруын қамтамасыз етеді. Гимнасттар кейде тұтқаларын сумен бүркіп, тұтқалардың сырғанауына жол бермеу үшін бор қолданады. Егер тұтқалар киілмесе, бор қолдарға және сымдарға да жағылуы мүмкін.
Белгілі чемпиондар
Олимпиадалық және/немесе әлем чемпионаттарында тең емес тақтада ең көп жеңіс однысқан гимнасттар – Ресейдің Светлана Хоркина (7) және Шығыс Германияның Макси Гнаук (5, оның ішінде Баламалы Олимпиада). Румыниялық Даниела Силиваш және Бельгиялық Нина Дерваэль әрқайсысы үштен жеңіс тойлады. Алия Мустафина 2012 және 2016 жылдары қатарынан екі рет Олимпиада чемпионы атанды.
Тепе-теңдік арқаны
Баланс арқаны 1880 жылдары еденге жақын орналасқан "төмен арқан" түрінде болған. Бұл жарысқа тепе-теңдік, икемділік және күш қажет.
Белгілі чемпиондар
Гимнастиканың барлық құралдарының ішінде, ерлер мен әйелдер арасындағыларының барлығында, тепе-теңдік тақтасы ең көп Олимпиада және Әлем чемпионаттарында жеңіс тұрағына көтерілуге ең қиын болып дәлелденді. Симон Бильс осы құралда төрт мәрте Әлем чемпионы атанды, ал жалпы Олимпиада және Әлем чемпионаттарында үштен чемпиондық атаққа ие болған тағы екі гимнаст бар – Румыниядан Надя Команечи және Даниэла Сильваș.
Жарыс форматы
Олимпиадалық және Әлем чемпионаттарындағы жарыстар бірнеше сеансқа бөлінеді, олар әртүрлі күндері өткізіледі: іліктеу кезеңі, командалық финал, көпқырлы финал және жеке құралдар финал. Іліктеу кезеңінде (қысқаша TQ) гимнасттар ұлттық құрамасымен төрт (WAG) немесе алты (MAG) құралда өнер көрсетеді. Бұл сеанстағы ұпайлар медальдарды беру үшін қолданылмайды, оның орнына командалық финалға қай командалардың, ал жеке гимнасттардың көпқырлы және жеке құралдар финалдарына қай гимнасттардың ілгерілейтінін анықтайды. 2020 жылғы Олимпиадада командалар төрт гимнасттан тұрады, әр елден екі гимнастқа дейін жеке өнер көрсетуге рұқсат етіледі. Командалық іліктеу кезеңінің форматы 4–4–3, яғни төрт гимнаст әр құралда өнер көрсетеді, бірақ ең жоғары үш нәтиже ғана есептеледі. Жеке гимнасттар көпқырлы және жеке құралдар финалдарына іліктеуге құқылы, бірақ олардың ұпайлары команданың жалпы есебіне қосылмайды. Командалық финалда (қысқаша TF) гимнасттар ұлттық құрамасымен төрт немесе алты құралда өнер көрсетеді. Сеанстағы ұпайлар командалық жарыста медальдарды иеленушілерді анықтайды. Форматы 4–3–3, яғни командадағы төрт гимнасттан әр құралда үшеуі өнер көрсетеді және барлық үш нәтиже есептеледі. Көпқырлы финалда (қысқаша AA) гимнасттар төрт немесе алты құралда жеке өнер көрсетеді, ал олардың жалпы ұпайлары көпқырлы медальдарды анықтайды. Іліктеу кезеңінен көпқырлы финалға әр елден екі гимнастқа ғана жол ашылады. Жеке құралдар финалдарында (қысқаша EF) немесе аппараттық финалдарда, іліктеу кезеңіндегі ұпайлар бойынша әр құралдағы ең үздік сегіз гимнаст медальдар үшін күреседі. Әр елден финалға тек екі гимнастқа ғана рұқсат етіледі. Олимпиада мен Әлем чемпионаттарынан басқа жарыстарда басқа форматтар қолданылуы мүмкін. Мысалы, 2007 жылғы Панамерикан ойындарында командалық жарыс бір күнде 6–5–4 форматында өтті, ал әр елден үш спортшы көпқырлы жарысқа іліктеуге құқылы болды. Әлем кубогы сияқты басқа жарыстарда командалық жарыс мүлдем өткізілмейді.
Міндетті
1997 жылға дейін командалық жарыстар екі кезеңнен тұратын, әрбір гимнаст іріктеу кезеңінде стандартталған міндетті жаттығуларды, ал екінші күні жекеленген ерікті жаттығуларды орындайтын. Командалық жүлделер екі күннің қорытындысы бойынша анықталатын, сондай-ақ олардың нәтижелері көпшешімді және жарыс финалдарына қатысуға жолдама беретін. Дегенмен, көпшешімді және жарыс финалдарында міндетті жаттығулар болмады. Командалық атақтар сарыптамаға түспеген жарыстарда, мысалы Америка кубогында, екі күндік көпшешімді жарыс өткізілетін: біреуі міндетті, екіншісі ерікті бағдарламалар бойынша. Ерікті жаттығулар әр гимнаст пен оның жаттықтырушысы ережелер кодексіне және гимнасттың жеке қабілеттеріне сәйкес жасалса, міндетті жаттығуларды FIG Техникалық комитеті әзірледі және хореографиялады. Би және акробатикалық дағдылар көбінесе ерікті жаттығулармен салыстырғанда аз қиын болды, бірақ мінсіз техника, форма және орындалуға ерекше мән берілді. Бағалау өте қатаң болды, төрешілер талап етілген хореографиядан кез келген шағын ауытқу үшін де ұпай төмендетті. Осы себепті көптеген гимнасттар мен жаттықтырушылар міндетті жаттығуларды ерікті жаттығулардан гөрі қиын деп есептеді. 1996 жылдың соңында міндетті жаттығулар жойылды. Бұл шешімге көптеген наразылықтар болды, АҚШ, Ресей және Қытай сияқты табысты гимнастика федерациялары міндетті жаттығулар гимнасттардың формасының, техникасының және орындалу деңгейін жоғары ұстауға көмектеседі деп мәлімдеді. Міндетті жаттығуларға қарсы болғандар, олардың дамып келе жатқан гимнастика бағдарламаларына зиян келтіретініне сенді. Гимнастика қауымдастығының кейбір өкілдері әлі де міндетті жаттығуларды қайта енгізу қажет деп санайды, ал көптеген гимнастика федерациялары оларды ұлттық бағдарламаларында сақтап қалды. Көбінесе спорттың төменгі деңгейлерінде жарысатын гимнасттар (мысалы, АҚШ гимнастикасында 4-6 деңгей, Оңтүстік Африкада 2-сынып, Австралияда 3-6 деңгей) тек міндетті жаттығуларды ғана орындайды.
Бәсекелестік деңгейлері
Көркем гимнасттар өз деңгейіндегі гимнасттармен ғана жарысады. Әрбір спортшы ең төменгі деңгейден бастап, күрделі жаттығуларды меңгеріп, жарыстарда қажетті ұпай жинағанда жоғары деңгейге өтеді.
Америка Құрама Штаттары
АҚШ-та, бағдарламасын АҚШ гимнастикасы басқаратын жүйеде, деңгейлер 1-ден 10-ға дейін, одан кейін элиталық деңгейге дейін өтеді. 1-2 деңгейлер көбінесе ойын-сауық немесе бастауыш деңгейі деп есептеледі; 3-6 деңгейлер орташа; ал 7-ден элиталық деңгейге дейін – жоғары деңгейлі. Жарыстар 3-ші деңгейден басталады, ал кейбір жаттығу залдарында 2-ші деңгейден басталады. Гимнаст келесі деңгейге өту үшін әр түрдегі жарыста белгілі бір дағдыларды орындауға қабілетті болуы керек, және гимнаст белгілі бір деңгейдегі секциялық жарыста өнер көрсеткеннен кейін, сол бәсеке маусымында төменгі деңгейге түсе алмайды. 1-2 деңгейдегі гимнасттар қолмен тұру және арба дөңгелегі сияқты қарапайым дағдыларды орындайды. 3-5 деңгейлер міндетті жаттығулардан тұрады; 6-шы деңгей – қатаң талаптары бар, бірақ гимнасттарға өздерінің шығармашылығын көрсетуге мүмкіндік беретін аралық деңгей; ал 7-10 деңгейлер – ерікті жаттығулардан тұрады. Тек элиталық гимнасттар ғана FIG-тің ұпалдар кодексіне сәйкес жарысады; төменгі деңгейлерде бұл кодекс өңделген түрде қолданылады. Элиталық бағдарлама екі санатқа бөлінеді: 16 жасқа дейінгі гимнасттар үшін – жастар, және 16 жастан үлкен гимнасттар үшін – ересектер. (Гимнасттар 16 жасқа толатын күнтізбелік жылдың басында ересектер деңгейінде жарысуға құқылы.) Олимпиада құрамасы жоғары сыныпты элиталық бағдарламадан іріктеледі.
Ұлыбритания
Британдық гимнастика деңгей жүйесі 5 (ең төменгі) деңгейден басталып 2 деңгейге дейін барады, сондай-ақ элиталық және клубтық деңгейдегі жарыстар үшін бөлек жолдар қарастырылған.
Канада
Канадалық гимнастикада бірнеше бәсекелестік бағыттар бар: ойын-сауық, дамыту, бәсекеге дайындық, провинциялық, ұлттық және жоғары нәтижелі. Провинциялық деңгейлер 5-тен (ең төменгі) 1-ге дейін; ұлттық деңгейлер – жаңадан бастаушы, жаңадан келген, ашық және жоғары нәтижелі; жоғары нәтижелі деңгейлер – жаңадан бастаушы, жасөспірім және үлкен.
Германия
Германияда, әуесқой және жоғары деңгейдегі гимнасттар үшін әртүрлі бәсекелестік жүйелер бар. Әуесқой гимнасттар 1-ден 9-ға дейінгі міндетті жаттығулар мен 4-тен 1-ге дейінгі ерікті жаттығулар жүйесін пайдаланады, сондай-ақ олар үшін Нүктелер кодексі талаптары жеңілдетілген. Жоғары жетістіктерге ұмтылатын және жасөсперім спортшылар үшін 6 жастан 18 жасқа дейінгі жас топтарына сәйкес міндетті және ерікті талаптар белгіленген.
Жас талаптары
FIG белгілі бір халықаралық жарыстарда өнер көрсететін гимнасттарға ең төменгі жас талабын қояды, бірақ ең жоғары жас шегін белгілемейді. "Үлкен" термині FIG ережелеріне сәйкес жасына жеткен, әлемдік немесе элиталық деңгейдегі гимнасттарды білдіреді: Әйел гимнасттар кемінде 16 жаста болуы керек немесе күнтізбелік жыл ішінде 16 жасқа толуы керек, ал ерлер үшін ең төменгі жас 18 жас. "Кіші" термині әлемдік немесе элиталық деңгейде өнер көрсететін, бірақ "үлкен" санатына жатпайтын гимнасттарды білдіреді. Кішілер үлкендермен бірдей бағалау кодексі бойынша бағаланады және көбінесе олардың қиындық деңгейі де бірдей болады, бірақ Олимпиада, Әлем чемпионаттары немесе Әлем кубоктарында өнер көрсетуге рұқсат етілмейді. Көптеген жарыстарда, мысалы, Еуропа чемпионатында, кішілер үшін жеке бөлімдер қарастырылған. Бірақ Достық ойындары, Пан Америка ойындары, Тынық мұхиты чемпионаты және Бүкіл Африка ойындары сияқты жарыстарда үлкендер мен кішілер бірге өнер көрсете алады. Жас талабы күрес тудырады және оны жаттықтырушылар, гимнасттар және гимнастика қауымының басқа мүшелері жиі талқылайды. Осы шектеулерді қолдайтындар, бұл ересектердің қатысуын ынталандырады және жас гимнасттарды жарысқандағы күшті стрестен және жоғары деңгейдегі жаттығулардан сақтайды деп санайды. Оларға қарсы шығушылар кіші гимнасттардың үлкендермен бірдей бағалау кодексі бойынша бағаланатынын (кейбір шектеулермен) және көбінесе бірдей дағдыларды меңгеретінін атап көрсетеді. Сондай-ақ, жас гимнасттарға спортшы ретінде өсу үшін маңызды жарыстарда өнер көрсету тәжірибесі қажет екенін айтады. 1980-ші жылдардың басында қатаң жас талаптары қабылданғаннан бері, жалған құжаттармен үлкендер ретінде өнер көрсеткен кіші гимнасттардың бірнеше жақсы құжатталған және көптеген күдікті жағдайлары тіркелді. FIG үш жағдайда ғана тәртіптік шара қолданды: Солтүстік Кореяның Ким Гван Сук, 1989 жылғы өнерлі гимнастика бойынша әлем чемпионатына қатысқанда 11 жаста болған болуы мүмкін; Солтүстік Кореяның Хонг Су Джон, 2000-ші жылдары үш түрлі туған күнімен жарысқан; және Қытайдың Донг Фансяо, 2000 жылғы Олимпиадаға 14 жасында қатысқан. Ең төменгі жас талабы әйелдер мен ерлерге де қатысты болғанымен, әйелдер бағдарламасында бұл мәселе көбірек дау тудырады, себебі көптеген үздік ерлер гимнасттары жасөспірімдер немесе жиырма жастағылар болса, әйел гимнасттар әдетте жасөспірімдер ортасында халықаралық деңгейде өнер көрсетуге дайын. Бұл айырмашылықтың себебі ерлер гимнастикасында күштік дағдыларға көбірек мән беріледі.
Нәрселеу
Халықаралық деңгейдегі балл қою Нүктелер кодексімен реттеледі. 2006 жылы енгізілген жүйе бойынша әрбір жаттығуды екі комиссия бағалайды, олар өнердің әртүрлі аспектілерін бағалайды. D бағасы дағды талаптарын, қиындық деңгейін және дағдылардың тікелей байланысын (үзіліссіз орындалған жаттығулар үшін) қамтиды; E бағасы орындалу сапасы мен көркемдігін бағалайды; олардың қосындысы соңғы баллды анықтайды. E бағасының максималды мәні – 10, бірақ D бағасының шегі жоқ. Теориялық тұрғыдан алғанда, бұл балл шексіз болуы мүмкін. Дегенмен, ірі жарыстардағы жаттығулардың орташа бағасы көбінесе оннан бірнеше ғана жоғары болады. Бұл жүйе, шексіз қиындық деңгейімен, спорт тарихының көп бөлігінде қолданылған жүйеден мүлдем өзгеше. 2006 жылға дейін ең жоғары балл – «мүміндік 10» болатын. Әрбір жаттығуға қиындық деңгейіне сәйкес бастапқы балл (SV) тағайындалатын. Барлық қажетті элементтерді қамтитын жаттығулар 1996 жылы 9.4 базалық SV-ге ие болды, 1997 жылы 9.0, 2001 жылы 8.8, ал гимнасттар өздерінің SV-ін қиын дағдылар мен комбинацияларды орындау арқылы 10-ға дейін арттыра алатын. Содан кейін, гимнасттың жаттығуын бағалау үшін судьялар орындалу қателіктері үшін SV-ден ұпай қысқаратын. Кейбір гимнасттар мен жаттықтырушылар – Олимпиаданың алтын медаль иегерлері Лилия Подкопаева, Светлана Богинская, Шэннон Миллер және Виталий Шербо, сондай-ақ Румыния құрамасының жаттықтырушысы Николае Форминте – жаңа Нүктелер кодексі жарияланған кезде оған қарсылық білдірді. Сонымен қатар, FIG Спортшылар комиссиясының 2006 жылғы есебінде балл қою, төрелік және басқа да мәселелерге қатысты үлкен алаңдаушылықтарды білдірді. Кодекстің кейбір аспектілері 2007 жылы қайта қарастырылды, бірақ «мүміндік 10» форматына оралу жоспарланбаған.
Көп спорттық
Бүкіл Африка ойындары: Төрт жылда бір рет өткізіледі және Африка елдерінің командалары мен гимнасттарына ашық. Азия ойындары: Төрт жылда бір рет өткізіледі және Азия елдерінің командалары мен гимнасттарына ашық. Орталық Америка және Кариб теңізі ойындары: Төрт жылда бір рет өткізіледі және Орталық Америка, Кариб аймағы, Мексика, сондай-ақ Колумбия, Гайана, Суринам және Венесуэла елдерінің командалары мен гимнасттарына ашық. Ұлттар Достастығы ойындары: Төрт жылда бір рет өткізіледі және Ұлттар Достастығы елдерінің командалары мен гимнасттарына ашық. Еуропа ойындары: Төрт жылда бір рет өткізіледі және Еуропа елдерінің командалары мен гимнасттарына ашық. Жерорта теңізі ойындары: Төрт жылда бір рет өткізіледі және Жерорта теңізі маңындағы немесе оған жақын орналасқан, Еуропа, Африка және Азияның кездесетін елдердің гимнасттарына ашық. Пан Америка ойындары: Төрт жылда бір рет өткізіледі және Солтүстік, Оңтүстік және Орталық Америка елдерінің командалары мен гимнасттарына ашық. Оңтүстік Америка ойындары: Төрт жылда бір рет өткізіледі және Оңтүстік Америка елдерінің командалары мен гимнасттарына ашық. Оңтүстік-Шығыс Азия ойындары: Екі жылда бір рет өткізіледі және Оңтүстік-Шығыс Азия елдерінің командалары мен гимнасттарына ашық.
Ұлттық
Көптеген елдер жыл сайын маңызды жарыстар (Ұлттық чемпионаттар немесе "Ұлттық") өткізеді, олардың нәтижесінде ең үздік көпсайысшы және жеке құралдар бойынша маманданған гимнасттар анықталады. Гимнасттар Ұлттық чемпионатта алған ұпайларына сүйеніп, ел құрамасына ілігуге мүмкіндік алады немесе халықаралық жарыстарға іріктеледі.
КСРО және посткеңестік республикалар
1991 жылы Кеңес Одағының таралуына дейін совет гимнасттары ерлер және әйелдер гимнастикасының екеуінде де үстемдік құрды. Бұл 1952 жылы Олимпиада бағдарламасына әйелдердің толыққанды бағдарламасын қосумен және олимпиадалық гимнастика жарыстары форматының жалпы стандарттануымен басталды. Кеңес Одағының жетістігін үкіметтің спортқа жасаған ауыр инвестициясымен, осы арқылы халықаралық аренадағы саяси мақсаттарын қолдауымен түсіндіруге болады. Кеңес Одағында Виктор Чукарин және Виталий Шербо сияқты Олимпиаданың абсолютті чемпиондарынан бастап, Лариса Латынина және Светлана Богинская сияқты әйелдер де жарқын жұлдыздар болды. 1952 жылдан 1992 жылға дейін совет әйелдер құрамасы Әлем чемпионаттары мен Олимпиада ойындарында командалық жарыстардың көбін жеңіп алды, тек төрт ерекшелік болды: ел бойкот жариялаған 1984 жылғы Олимпиада, сондай-ақ 1966, 1979 және 1987 жылғы Әлем чемпионаттары. Ресей совет дәстүрін жалғастырып, 2008 жылғы Олимпиаданы қоспағанда, ерлер және әйелдер гимнастикасының барлық әлемдік және олимпиадалық жарыстарында медальдар жеңіп алды, бірақ соңғы жылдары бұл көрсеткіш төмендеді. Беларусь мықты ерлер құрамасын сақтап тұр. Ал басқа бұрынғы республикалар онша сәттілікке жете алмады.
The Soviet Union had many male stars, such as Olympic all around champions Viktor Chukarin and Vitaly Scherbo, and female stars, such as Olympic all around champions Larisa Latynina and Svetlana Boginskaya. From 1952 to 1992 inclusive, the Soviet women's squad won almost every team title in World Championship and Olympic competition, with only four exceptions: the 1984 Olympics, which the country boycotted, and the 1966, 1979, and 1987 World Championships. Russia has continued the Soviet tradition, medaling at every World and Olympic competition in both MAG and WAG disciplines, except at the 2008 Olympics.—but it has declined in recent years. Belarus has maintained a strong men's team. Other former republics have been less successful.
Румыния
Румыния құрамасы алғаш рет 1976 жылғы жазғы Олимпиада ойындарында Надя Команэчидің өнерімен үлкен жетістікке жетті, ол Олимпиадалық жарыста 10 ұпай жинаған алғашқы гимнаст болды. Содан кейін, Бела Каролий бастамасымен құрылған орталықтандырылған жаттығу жүйесін пайдалана отырып, олар әйелдер командасы және жекелей жарыстарда дерлік төрт он жыл бойы үстемдік танытты. Румыния – әлем чемпионаттарында да, Олимпиадаларда да қарсыластарымен тікелей бәсекеде жеңіске жеткен екі команданың бірі (екіншісі – 1966 жылғы әлем чемпионатындағы Чехословакия әйелдер құрамасы). Румыниялық әйелдер 1976 жылдан 2012 жылға дейінгі барлық Олимпиада ойындарында командалық медальдар жеңіп алды, оның ішінде 1984, 2000 және 2004 жылдары алтын медальдар. Лавиния Милошовичи және Симона Аманнар – барлық Олимпиадаларда командалық құрамында болды және әдетте 2015 жылға дейін Әлем чемпионаттарында да солай болды, оның ішінде Әлем чемпионаттарының жеңімпаздары Аурелия Добре (1987) және Мария Олару (1999) да осы құрамда болды. Румыния гимнастикасының төмендеуі 2004 жылғы жазғы Олимпиададан кейін басталды. 2006 жылғы әлем чемпионатында командалық жарыста медаль ала алмады, тек Сандра Избаша жекелей медальдар жеңіп алды. 2016 жылы толық құраммен 2016 жылғы жазғы Олимпиадаға қатыса алмады және 2016 жылғы гимнастика Олимпиадалық іріктеу турнирінде жетінші орын алды. Бір Олимпиада орыны 3 дүркін Олимпиада чемпионы Каталина Понорға берілді. 2018 жылғы әлем чемпионатында Румыния іріктеу кезеңінде 13-орынды иеленді және командалық финалға өте алмады. 2019 жылғы әлем чемпионатында 24 команданың ішінде 22-орынды алды, тек Чехия және Египеттен жоғары тұрды, сондай-ақ 2020 жылғы жазғы Олимпиадаға командалық іріктеуден өте алмады. COVID-19 пандемиясы салдарынан Олимпиада кейінге қалдырылғаннан кейін, екінші румын гимнасткасы Лариса Иордаше 2021 жылғы Еуропа чемпионатында жекелей қатысу құқығын жеңіп алды. Румынияның ерлер бағдарламасы әйелдерге қарағанда сәл кем сәтті болғанымен, Мариан Драгулеску және Мариус Урзика сияқты әлем чемпионаттары мен Олимпиадаларда жекелей медальдар жеңіп алған гимнасттарды тәрбиеледі.
Америка Құрама Штаттары
1970 жылдары әлем чемпионаттарында Курт Томас және Кэти Ригби сияқты американдық гимнасттар медальдар жеңіп алғанмен, 1980 жылдардың соңына дейін АҚШ құрамасы көбінесе "екінші күш" саналды. Американдық гимнасттардың ірі, толыққанды жарыстарда тұрақты түрде медальдар жеңіп алуы 1980 жылдардың аяғында басталды. 1984 жылғы Олимпиадада, Кеңес блогы бойкот еткендіктен, американдық ерлер Барт Коннер, Тим Даггет, Митч Гейлорд, Джим Хартунг, Скотт Джонсон және Питер Видмардан құралған командамен алтын медальді жеңіп алды. Әйелдер командасы – Пэм Билек, Мишель Дуссерр, Кэти Джонсон, Джулианна Макнамара, Мэри Лу Реттон және Трейси Талавера – күміс медаль жеңіп алды, ал Реттон алғашқы американдық олимпиада чемпионы атанды. 1991 жылы Ким Змескал әлем чемпионатының тұңғыш американдық жеңімпазы болды. 1992 жылғы Олимпиадада американдық әйелдер толық қатысқан Ойындарда алғашқы командалық медальді (қола) жеңіп алды, сондай-ақ Шаннон Миллер үшін күміс медальмен ең жоғары нәтиже көрсетті. Ерлер гимнастикасынан Трент Димас көлденең штангада жеңіске жетті. АҚШ әйелдер құрамасы қазіргі заманда 1996 жылғы Олимпиадада "Жеті кереметтің" жеңісімен, 2003 жылғы әлем чемпионатында командалық жеңісімен және 2004 жылғы Олимпиадада WAG және MAG екі түрінде де бірнеше медальдар жеңіп, үлкен жетістіктерге қол жеткізді. 2012 және 2016 жылғы Олимпиада ойындарында АҚШ әйелдері командалық алтын медальді жеңіп алды. АҚШ соңғы бес әйелдер Олимпиадасының көпсайыс чемпиондарын тәрбиеледі: Карли Паттерсон (2004), Настия Лиукин (2008), Габби Дуглас (2012), Симон Байлс (2016) және Суниса Ли (2021), сондай-ақ Змескал (1991), Шэннон Миллер (1993, 1994), Челси Мемель (2005), Шон Джонсон (2007), Бриджит Слоан (2009), Джордин Вибер (2011), Байлс (2013, 2014, 2015, 2018, 2019) және Морган Хёрд (2017) сияқты жеке гимнасттар да әлем чемпионаттарында жеңіске жетті. 2005 жылғы әлем чемпионатында американдық әйелдер көпсайыста және барлық жарыс түрлерінде алтын және күміс медальдар жеңіп алды (тек қана қақпадан басқа, онда Алисия Сакрамон үшінші орын алды). Олар спорттың ең күшті елдерінің бірі болып қала береді. Ерлер командасы 2004 және 2008 жылғы Олимпиада ойындарында, сондай-ақ 2003 және 2011 жылғы Әлем чемпионаттарында медальдық тұғырға көтерілді. Пол Хамм, АҚШ-тың ең табысты ерлер гимнасты, 2003 жылы әлем чемпионатында алғашқы американдық ерлер арасында жеңіске жетті. Ол 2004 жылғы Олимпиадада да көпсайыста жеңіске жетті. Джонатан Хортон 2008 жылғы Олимпиадада көлденең штангада күміс медаль, 2010 жылғы Әлем чемпионатында қола медаль жеңіп алды, ал Данелл Лейва 2012 жылғы Олимпиадада қола медаль, 2016 жылғы Олимпиадада екі күміс медаль (паралель штангалар мен көлденең штанга) жеңіп алды.
Қытай
Қытайдың соңғы 25 жылда ерлер және әйелдер бағдарламалары сәтті дамыды. Қытай ерлер құрамасы 2000, 2008 және 2012 жылғы Олимпиада ойындарында командалық алтын жүлдеге ие болды, сондай-ақ 1994 жылдан 2014 жылға дейін барлық әлем чемпионаттарында командалық титулдарды жеңіп алды (2001 жылы бесінші орын алғаннан басқа). Олар Ли Сяошуан (1996) және Ян Вэй (2008) сияқты жеке гимнасттарды тәрбиеледі – Олимпиаданың көпсайыс чемпиондарын. Қытай әйелдер құрамасы 2006 жылғы әлем чемпионатында және 2008 жылғы Олимпиада ойындарында алтын медаль жеңіп алды, ал Мо Хуйлан, Куй Юаньюань, Ян Бо, Чэн Фэй, Суй Лу, Хуан Хуэйдан, Яо Цзиньнань және Фань Илин сияқты жеке гимнасттарды өндірді. Олимпиаданың жеке алтын медалін жеңіп алған қытай әйелдері: Ма Янхонг, Лу Ли, Лю Сюань, Хэ Кэсин, Денг Линлин және Гуан Ченчен. Көп жылдар бойы екі құралға (тегіс емес таяқшалар мен тепе-теңдік) маманданған команда ретінде қарастырылса да, Қытай Олимпиаданың қола жүлдегерлері Лю Сюань (2000), Чжан Нань (2004) және Ян Йилин (2008) сияқты табысты көпсайысшыларды дамытты. Кеңес Одағы сияқты, олар да қатал және кейде қатыгез жаттығу әдістеріне, сондай-ақ жас жасандылығына айыпталды.
Жапония
Жапон ерлер құрамасы 1960 және 1970 жылдары үстемдік құрды, 1960 жылдан 1976 жылға дейін Олимпиаданың барлық командалық титулдарын жеңіп алды, мұның себебі Савао Като және Юкио Эндо сияқты жеке гимнасттардың еңбектері болды. Осы кезеңде жапон гимнасттары ұсынған бірнеше жаңашылықтар бүгінге дейін спортта қолданылып келеді, соның ішінде Цукахара секірісі. Соңғы кезде жапон ерлер 2004 жылғы Олимпиадада командалық алтын медаль жеңіп алғаннан бері қайтадан жеңімпаздыққа үміткер ретінде көзге түсті. Хироюки Томита 2003 жылдан 2008 жылға дейін 10 әлем және Олимпиада медалін жеңіп алды. Әйелдер құрамасы осылай сәтті болмаса да, Кейко Танака Икеда (1950 және 1960 жылдары Олимпиада және Әлем чемпионаттарының жүлдегері) және соңғы жылдары Коко Цуруми, Рие Танака, Нацуми Сасада, Юко Шинтаке, Асука Терамото, Сае Миякава, Хитоми Хатакеда, Айко Сугихара және Май Мураками сияқты жеке тұлғалар табысқа жетті. Цуруми 2009 жылғы Әлем чемпионатында көп сайыста қола медаль және түрмеде күміс медаль жеңіп алды, ал Мураками 2017 жылы еденде алтын медальді жеңіп алды, бұл Танака Икедадан бері әлем чемпионаттарында алғашқы жапон қызының алтын медалі болды.
Германия
Германияның Демократиялық Республикасы, немесе Шығыс Германия, Германияның бірігуінен бұрын өте табысты гимнастика бағдарламасына ие болды. Оның ерлер (MAG) және әйелдер (WAG) командалары Әлем чемпионаттары мен Олимпиада ойындарында жиі күміс және қола медальдар жеңіп алды, оларға Андреас Веккер және Роланд Брюкнер сияқты ерлер гимнасттары, сондай-ақ Макси Гнаук, Карин Янц және Эрика Зухольд сияқты әйел гимнасттар жетекшілік етті. Германия Федеративтік Республикасы, немесе Батыс Германия, Эберхард Гингер, Вилли Яшек және Хельмут Банц сияқты халықаралық жұлдыздарға ие болды. Германия біріккеннен кейін Фабиан Хамбухен, Филипп Бой және Марсель Нгуен (ерлер арасында) және Паулин Шафер, Элизабет Зайц, Софи Шедер және Табеа Альт (әйелдер арасында) сияқты бірнеше медаль жеңіп алған гимнасттарды тәрбиеледі. Бұрынғы кеңестік/өзбек гимнасткасы Оксана Чусовитина 2006-2012 жылдары Германия үшін өнер көрсетіп, екі Әлем чемпионаттарының медалін және Олимпиаданың күміс медалін жеңіп алды. Олардың қатарында алғашқы әйелдер Әлем чемпионатының чемпионы Власта Дěканова және 1964-1968 жылдардағы Олимпиада циклында барлық бес Еуропа, Әлем және Олимпиадалық жүлделерді жеңіп алған Вера Чаславска болды. Ешбір гимнаст, ер немесе әйел, осындай жетістікке қол жеткізе алмады. Чаславска 1966 жылы Чехословакияны командалық әлем чемпионатына жеңгізді, бұл елді ірі жарыста кеңестік әйелдер командасын жеңген екі елдің бірі (екіншісі – Румыния) етті. Чехословакияның ерлер құрамасы Екінші дүниежүзілік соғысқа дейін Әлем чемпионаттарында ең үлкен жетістікке жетті: олар медальдар кестесінде кез келген елден көбірек бірінші орын алды және соғысқа дейінгі кезеңде ең көп командалық жүлделерді жеңіп алды. Чехословакия және оның алдындағы Богемия, төрт ерлер Әлем чемпионатының чемпионын тәрбиеледі: 1907 жылы Йозеф Чада, 1911 жылы Фердинанд Штайнер, 1922 жылы Франтишек Пехачек және 1938 жылы Ян Гайдош. Мажарстанның әйелдер командасы әйелдер гимнастикасының жарыстары бар алғашқы төрт Олимпиадада (1936–1956) медаль жеңіп алды. Мажарстанның ерлер командасы әйелдердің жетістіктеріне жете алмады, бірақ Золтан Мадьяр 1970 жылдары қолмен жүруде үстемдік құрды, 1973 жылдан 1980 жылға дейін мүмкін болған тоғыз Еуропа, Әлем және Олимпиадалық жүлделердің сегізін жеңіп алды. Шығырлар бойынша Әлем және Олимпиада чемпионы Сцильвестер Цоллани 1990 жылдардың басынан бастап он жыл бойы ірі жарыстарда медальдар жеңіп алды.
The Hungarian men never had the same level of success as the women, although Zoltán Magyar dominated the pommel horse in the 1970s, winning eight of a possible nine European, World and Olympic titles from 1973 to 1980. Szilveszter Csollány, a World and Olympic champion on rings, also won medals at major competitions for a decade starting in the early 1990s.
Басқа елдер
Басқа да бірнеше елдер әйелдер және ерлер гимнастикасы бойынша (WAG және MAG) күшті бәсекелестер болды. Соңғы жылдары түрлі елдердің бағдарламаларының дамуының бір себебі – КСРО және басқа бұрынғы Шығыс блогы елдерінен көптеген жаттықтырушылардың қоныс аударуы. Соңғы екі онжылдықта Австралия, Бразилия, Канада, Франция, Италия, Нидерланды және Оңтүстік Корея әлемдік және Олимпиада жүлдегерлерін тәрбиеледі, сондай-ақ құрама командалар континенттік, әлемдік және Олимпиада жарыстарында медальдар жеңе бастады. Хорватия, Грекия, Солтүстік Корея, Словения және Испаниядан шыққан жеке гимнасттар да маңызды жарыстарда сәтті өнер көрсетті.
Дене денсаулығы
Гимнастика әлемдегі ең қауіпті спорт түрлерінің тізімінде жиі кездеседі. Көркем гимнастикада мойын мен басқа да жарақаттар алу қаупі жоғары, және өте сирек жағдайларда гимнасттар салдарынан қаза тапқан жағдайлар да болады. Америкалық гимнаст Джулисса Гомес 1991 жылы үш жыл бұрын секіру кезінде мойны сынғаннан кейін қайтыс болды. Елена Мухина (Кеңес Одағы) және Санг Лань (Қытай) сияқты бірнеше гимнасттар жаттығулар немесе жарыстар барысында болған оқиғалар салдарынан параличке ұшырады.
Психикалық денсаулық
Спорттың қысымы спортшылар үшін одан да қауіпті болуы мүмкін. Токио-2020 Олимпиадасында гимнастка Симон Байлс дене жарақатының қаупін арттырмау үшін және психикалық денсаулығын бағалау мақсатында жарыстан уақытша шықты. Басқа спортшылар да оны қолдап, гимнастикада психикалық денсаулық мәселелеріне көбірек назар аудару қажет екенін айтты.
Қайшылықтар мен терiс пайдалану
Тамақ ішудің бұзылуы да жиі кездеседі, әсіресе әйелдер гимнастикасында, онда гимнасттар ынталандырылады және кейде жаттықтырушылар оларды қалыпты салмақтан төмен дене салмағын ұстауға итермелейді. Бұл мәселе 1990-шы жылдары анорексия мен булимиядан зардап шеккен АҚШ ұлттық құрамасының мүшесі Кристи Хенрихтің қайтыс болғаннан кейін көпшілік назарына түсті. 1995 жылы Джоан Райанның "Керемет қораптардағы кішкентай қыздар" атты кітабы жарық көргеннен кейін гимнастикадағы зорлық-зомбылық пен жаттықтыру әдістері кеңінен талқыланды. АҚШ гимнастикасы өз бағдарламасындағы бірнеше жаттықтырушыларды түрлі тәртіпсіздіктер үшін тергеуді бастады. 2010 жылдардың соңында көптеген жеке гимнасттар, соның ішінде Австралия, Ұлыбритания және АҚШ-тың бұрынғы элиталық спортшылары, өздеріне жасалған зорлық-зомбылық туралы айта бастады. Бұл бірнеше жыл бойы гимнастика жаттықтырушылары мен басқа да билік өкілдері, соның ішінде АҚШ командасының бұрынғы дәрігері Ларри Нассардың жыныстық зорлық-зомбылық жасағаны туралы айыптаулардан кейін болды. 2020 жылдың сәуірінде Олимпиада ойындарының чемпионы Лори Эрнандестің бұрынғы жаттықтырушысы Мэгги Хейни өзінің гимнасттарына қатысты сөздік және эмоционалдық зорлық-зомбылық туралы мәлімдемесінен кейін сегіз жылға жарықтан тыс қалды. 1996 жылғы Олимпиада ойындарында Керри Струк өзінің бірінші секірісінен кейін аяғын жарақаттады. Алайда, оның секірісі АҚШ командасы мен алтын медальдың арасындағы жалғыз кедергі болды. Струк екінші секірісін орындады, бір аяғымен жерге түсіп, ауырсынып жылап жаттықтырушысымен бірге шығарылды. Структың командаласы Доминик Мосеану да өзіне жасалған зорлық-зомбылық туралы айтты. Ол Олимпиадаға жамбас сүйегінің стресстік жарақатымен қатысқанын мәлімдеді. Сонымен қатар, ол сәуледегі жаттығуы кезінде басына құлап, ешқандай жарақат дұрыс емделмегенін айтты. 2016 жылы Бела мен Марта Кароли АҚШ құрамасын үш онжылдыққа жуық уақыт бойы үйлестіргеннен кейін зейнеткерлікке шықты. Кароли ранчосында жаттығу кезінде гимнасттар жыныстық зорлық-зомбылыққа ұшыраған деген айыптаулардан кейін, ол 2018 жылы ресми түрде жабылды. Ларри Нассармен тығыз жұмыс істегендерді тергегеннен кейін, 2012 жылғы әйелдер Олимпиадалық командасының бас жаттықтырушысы Джон Геддерт жыныстық зорлық-зомбылық, физикалық зорлық-зомбылық және адам саудасы үшін АҚШ гимнастикасымен уақытша тоқтатылды және 2021 жылдың ақпан айында айыпталып, көп ұзамай өзін-өзі өлтірді. Федералдық тергеу бюросы 2015 жылдан бастап гимнасттардан жыныстық зорлық-зомбылық туралы шағымдарды естіген, бірақ бірнеше жылдан кейін, 2017 жылы Нассар түрмеге қамалғанға дейін оларға жауап бермеді. Нассардың сот отырысы кезінде 160-тан астам әйел өздеріне жасалған зорлық-зомбылық туралы айтты. 2021 жылдың қыркүйегіндегі Сенат отырысында құрбандар мен олардың өкілдері Нассардың ФБР оның айыбын білгеннен бастап оған қарсы шаралар қолданылғанға дейін 120 әйелді зорлағанын мәлімдеді.