Жабец Ламар Монро Карри: Американ саяхатшысы, саяси қайраткер және білім берушісі

Кіріспе

Американдық саясаткер Ябез Ламар Монро Кэрри (5 маусым 1825 - 12 ақпан 1903) – Алабама штатының демократ саясаткері, штат заң шығарушы органында және АҚШ Конгресінде қызмет еткен. Ол Америка Азамат соғысында Конфедерация армиясының офицері болды. Ол құлдарға ие болған және Оңтүстік мүддесін қолдаған. Соғыстан кейін ол ақ және қара нәсілділердің білім алуына үлкен қызығушылық танытып, білімге қол жеткізуді жақтады. Кэрри университет деңгейінде оқытумен айналысты. Ол сондай-ақ Испанияға дипломат ретінде тағайындалды, 1885 жылдан 1888 жылға дейін және қайта 1902 жылы қызмет етті.

Өмірбаян

Керри Джорджия штатының Линкольн округінде дүниеге келген, ол плантатор Уильям мен Сюзан Винн Керридің ұлы болды. Оның әкесі Техас Республикасының екінші президенті Мирабо Боннапарт Ламардың туысы еді. Ламар Дж. Л. М. Карридің әпкесі Табита Бурвелл Джорданға үйленген. Керри Алабама штатында құлдар ұстаған отбасында өсті және 1843 жылы Джорджия университетін бітірді, онда ол Phi Kappa әдеби қоғамының мүшесі болды. Гарвард құқық мектебінде оқып жүргенде, Карри Хорас Манннің лекцияларынан шабыт алып, тегін, барлыққа қолжетімді білім беруді қолдаушы болды. Керри адвокат болды және құлдар ұстады. Ол әскери және қоғамдық қызметте болды. 1848 жылғы Америка-Мексика соғысында қызмет етті. Осы кезеңде ол Алабама штатының заң шығарушы жиналысына сайланды және 1847, 1853 және 1855 жылдары қызмет етті. 1857 жылдан 1861 жылға дейін ол АҚШ Өкілдер палатасында демократ ретінде екі мерзім қызмет етті. Алабама Американдық Азамат соғысы басталғанда Конфедерацияға қосылғаннан кейін, Карри Конгрестен кетіп, Конфедеративтік Штаттардың Уақытша Конгресінде қызмет етті. Ол Конфедерация армиясында подполковник болып тағайындалды және генерал Джозеф Джонстон мен генерал Джозеф Уилердің штаб көмекшісі болды. Соғыстан кейін ол діни қызметке оқуға түсіп, уағыздаушы болды, бірақ оның жұмысының басты назары Оңтүстікте тегін білім беруге арналды. Ол мемлекеттік нормалық мектептерді, жеткілікті ауылдық мектептерді және біртекті мемлекеттік мектептер жүйесін қолдау үшін сапарлар жасап, лекциялар оқыды. 1865-1868 жылдары ол Алабама штатындағы Говард колледжінің (қазіргі Сэмфорд университеті) президенті болды. Содан кейін ол Вирджиния штатындағы Ричмонд колледжінде тарих және әдебиет профессоры болды. 1881 жылдан өмірінің соңына дейін Карри Оңтүстіктегі мектептерге көмек көрсету үшін Пибоди және Слэйтер қорларының өкілі болды. Ол Оңтүстік білім беру кеңесінің және Вирджиниядағы алғашқы нормалық мектептің, қазір Лонгвуд университеті деп белгілі болған, құрылуына зор үлес қосты. Карри 1885-1888 жылдары Испаниядағы ерекше елші және толық өкілетті министр, ал 1902 жылы король Альфонсо XIII ересек болғанда Испаниядағы ерекше елші болып қызмет етті. Карри білім беру, американдық үкімет және испан тарихы туралы еңбектер жазды. Карри 1903 жылдың 12 ақпанында қайтыс болды және Вирджиния штатының Ричмонд қаласында жерленді. Оның әйелі Талладегада (Алабама штаты) жерленген, олар бұрын сол жерде тұрған. Олардың үйі, J. L. M. Curry House, сондай-ақ Curry Burt Smelley House деп аталады, Ұлттық тарихи ескерткіш ретінде тағайындалды және сақталды.

Curry was born in Lincoln County, Georgia, the son of planter William and Susan Winn Curry. His father was a cousin of Mirabeau Buonaparte Lamar, the second president of the Republic of Texas. Lamar had married Tabitha Burwell Jordan, J. L. M. Curry's aunt. Curry grew up in a slaveholding family in Alabama and graduated from the University of Georgia in 1843, where he was a member of the Phi Kappa Literary Society. While studying at Harvard Law School, Curry was inspired by the lectures of Horace Mann and became an advocate of free universal education. Curry became an attorney and held slaves. He served in the military and in public life. He served in the Mexican–American War of 1848. In this same period, he was elected to the Alabama State Legislature, serving in 1847, 1853, and 1855. He served two terms as a Democrat in the United States House of Representatives, from 1857 to 1861. After Alabama seceded with the outbreak of the American Civil War, Curry resigned from Congress and served in the Provisional Congress of the Confederate States. He was commissioned as a lieutenant colonel in the Confederate Army, where he served as a staff aide to General Joseph E. Johnston and General Joseph Wheeler. After the war he studied for the ministry and became a preacher, but the focus of his work was free education in the South. He traveled and lectured in support of state normal schools, adequate rural schools, and a system of graded public schools. He was president of Howard College (now Samford University), Alabama from 1865–68. He next was a professor of history and literature at Richmond College, Virginia. From 1881 until his death Curry was agent for the Peabody and Slater Funds to aid schools in the South. He was instrumental in the founding of both the Southern Education Board and the first normal school in Virginia, now known as Longwood University. Curry served as envoy extraordinary and minister plenipotentiary to Spain during 1885–1888 and as ambassador extraordinary to Spain on the coming of age of King Alfonso XIII in 1902. Curry wrote works on education, American government, and Spanish history. Curry died on February 12, 1903, and is buried in Richmond, Virginia. His wife is buried in Talladega, Alabama, where they had earlier lived. Their home, the J. L. M. Curry House, also called the Curry Burt Smelley House, was designated as a National Historic Landmark and has been preserved.

Мұра

Өмірінің барысында Карри Карл III Корольдік орденімен және бірнеше құрметті ғылыми дәрежелермен марапатталды. 1905 жылы Вирджиния университетінің Карри білім беру мектебіне оның есімі, сол жылы мектептің құрылысын қаржыландыру үшін Джон Д. Рокфеллер аға берген сыйлыққа сәйкес, қаза болғаннан кейін берілді. 2020 жылдың көктемінде университет президенті Карридің есімін мектептен алып тастау туралы ұсынысты қолдады, себебі ол құлдыққа және Конфедерацияның ісіне қолдау көрсеткен. Бұл институттың және Шарлоттсвилл қауымдастығының расизм мен құлдықтың іздерін жоюға бірлесіп атсалысқандығын көрсетеді. Қыркүйек айында университет басқармасы оның есімін мектептен алып тастауға дауыс берді. Атаулар жөніндегі комиссия хабарлағандай, Карридің мұрасы мұқият зерделеуді қажет етеді. Азамат соғысынан бұрынғы құлдыққа қолдау білдірген сөздері және Конфедерация өкілдер палатасының мүшелігі Оңтүстікке берілгендігін көрсетеді. Дегенмен, оның кейінгі күш-жігері, реконструкция кезеңінде қара нәсілділердің білім алуына көмектесу, 19 ғасырдың соңына дейін оның көптеген замандастарымен бөліспеген прогрессивті идеяларды көрсетеді. Ол ақтарға қарағанда қаралар үшін кәсіби білім беруді жақтады. Бұл көзқарас Таскиги институтының Букер Т. Вашингтонмен ортақ болды, ол қаралар сол кездегі ауылдық аймақтарында кездесетін жұмысқа дайындалуы керек деп сенді. Лонгвуд университетіндегі Карри Холл жатақханасы және Гринсборо қаласындағы Солтүстік Каролина университетіндегі Карри ғимараты да оның құрметіне аталған. Карри 20 ғасырдың басында АҚШ Капитолийінің Ұлттық мүсіндер залы жинағында Алабама штатының екі мүсінінің бірімен құрметке ие болды. Оны 1908 жылы штат залына сыйға тартқан Данте Содини жасады. 2009 жылдың қазан айында штат мүсінді белсенді және жазушы Хелен Келлердің мүсінімен алмастырды. Ол 2018 жылы ғимарат жөндеуге жабылғанға дейін Самфорд университетінің орталықта орналасқан ғимаратында қойылды. Содан кейін мүсін Алабама мүрағаттары мен тарих департаментіне қайтарылды.

During his life, Curry was awarded the Royal Order of Charles III and several honorary degrees. The Curry School of Education at the University of Virginia was named for him posthumously in 1905, in accordance with a stipulation in a donation given that year by John D. Rockfeller, Sr. to fund the establishment of the school. In spring 2020, the university president supported a recommendation to remove Curry's name from the school, because of his support for slavery and the Confederate cause. This reflects a shared effort on the part of the institution and the broader Charlottesville community to mitigate the stains of racism and slavery. In September the University's board of visitors voted to remove his name from the school. As the naming subcommittee reported, Curry's legacy is worthy of careful scrutiny. His pro slavery speeches from before the Civil War and membership in the Confederate House of Representatives demonstrate strong ties to the Southern cause. However, his later efforts to promote education for blacks during the Reconstruction era up through the end of the 19th century are reflective of more progressive ideals that were not shared by many of his contemporaries. He did promote a more vocational style of education for blacks than he would for whites. This approach was shared by Booker T. Washington of the Tuskegee Institute, who believed that blacks should be prepared for the work most would encounter in their rural communities of the time. Curry Hall dormitory at Longwood University and the Curry Building at the University of North Carolina at Greensboro are also named for him. Curry was honored early in the 20th century by one of Alabama's two statues in the United States Capitol's National Statuary Hall Collection. It was sculpted by Dante Sodini in 1908, the year the state donated it to the hall. In October 2009, the state replaced the statue with one of Helen Keller, activist and author. It was displayed in Samford's university center until the building was closed for renovation in 2018. At that point the statue was returned to the Alabama Department of Archives and History.