Кіріспе

Широппен пісірілген жеміс десерті – десерт.

Компот немесе компот (француз тілінде «сүйткен жеміс») – орта ғасырлық Еуропадан бастау алған, тұтас немесе кесілген жемістерден қант сиропында пісірілген десерт. Жемістер қант және дәмдеуіштер қосылған суға пісіріледі. Сиропқа ваниль, лимон немесе апельсин қабығы, даршын таяқшалары немесе ұнтағы, қара бұрыш, басқа дәмдеуіштер, ұнтақталған бадам, сырғалған кокос, қантталған жемістер немесе кішміш қосылуы мүмкін. Компотты ыстық немесе суық қызмет етеді.

Тарих

Компот ортағасырлық сенімге сәйкес, қант сиропында пісірілген жеміс денедегі ылғалдың әсерін теңестіреді деп есептелген. Атауы латын тіліндегі "compositus" сөзінен шыққан, ол "қоспа" деген мағынаны білдіреді. Кейінгі орта ғасырлық Англияда ол мейрамның соңғы тағамының басында (немесе кейде үш тағамның екіншісі) берілетін, көбінесе қаймақты қосылған сусынмен бірге ұсынылатын. Ренессанс кезеңінде оны кешкі ас соңында суытылған күйінде жеген. Дайындалуы оңай, арзан ингредиенттерден жасалған және сүт өнімдері болмағандықтан, компот Еуропаның барлық аймандарындағы еврей отбасыларының күнделікті тағамына айналды. Қазіргі француз тілінде бұл термин көбінесе тәттіленбеген жеміс пюресін, мысалы алма жемісінен жасалған пюрені білдіреді.

Вариациялар

Құрғақ жемістерді Шығыс Еуропа мәдениеттері көбінесе компот жасау үшін пайдаланады, ал оның сиробын сусын ретінде де ішеді. Екеуі де компот деп аталады. Меннониттер мәдениетінде құрғақ жемістен жасалған компот плаутдич тілінде pluma moos деп аталады. Десерт үстіне қайнатылған қаймақ, корица немесе ванильді қант қосылуы мүмкін. Сиропты шараппен де дайындауға болады, мысалы, 15 ғасырдың басындағы алмұрт компотының рецептінде көрсетілгендей.