Кіріспе

Компьютерлік бағдарламалауда қолданбалық бағдарламалық жасақтама – бағдарламалық жасақтаманы әзірлеушілердің қолданбалық бағдарламалық жасақтаманың стандартты құрылымын іске асыру үшін пайдаланатын бағдарламалық құрал. Қолданбалық фреймворктер графикалық пайдаланушы интерфейстерінің (GUI) кеңінен таралуымен қатар танымал болды, себебі олар қолданбалар үшін стандартты құрылымды қалыптастыруға көмектесті. Бағдарламашылар стандартты фреймворк қолданғанда автоматты түрде графикалық интерфейстерді құру құралдарын жасауды әлдеқайда оңай деп есептейді, өйткені ол қолданбаның негізгі код құрылымын алдын ала анықтайды. Әдетте, әзірлеушілер объектіге бағытталған бағдарламалау (ООП) техникаларын қолданады, осылайша қолданбаның ерекше бөліктері фреймворктегі кластардан мұрагерлік ала алады.

Мысалдар

Apple Computer Macintosh үшін MacApp (алғашқы шығарылымы 1985 жылы) атты алғашқы коммерциялық қолданбалық фреймворктердің бірін жасады. Бастапқыда Паскаль тілінің кеңейтілген (объектіге бағытталған) нұсқасында, яғни Object Pascal-да жазылған, кейіннен C++ тілінде қайта жазылды. Mac үшін тағы бір маңызды фреймворк – Metrowerks компаниясының Carbon-ға негізделген PowerPlant фреймворкі. macOS үшін Cocoa NeXT-те жасалған OpenStep фреймворкіне негізделген, қолданбалық фреймворкке өзгеше көзқарас ұсынады. 2010 жылдардан бері Google-дің Chromium жобасына негізделген фреймворктермен көптеген қолданбалар құрылды. Екі танымал фреймворк – Electron және Chromium Embedded Framework. Mozilla, LibreOffice, GNOME, KDE, NetBeans және Eclipse жобалары ашық және еркін бағдарламалық жасақтама фреймворктерін ұсынады. Microsoft Windows қолданбаларын C++ тілінде жасауға арналған Microsoft Foundation Class Library және Visual Basic немесе C# тілінде қолданбаларды жасауға арналған ұқсас NET Framework фреймворктерін ұсынады. Qt, wxWidgets, Juce, Fox құралдар жинағы немесе Eclipse Rich Client Platform (RCP) сияқты бірнеше фреймворктер Linux, Macintosh және Windows үшін ортақ бастапқы кодтан кросс-платформалық қолданбаларды құруға мүмкіндік береді. Oracle Application Development Framework (Oracle ADF) Java-ға бағытталған жүйелерді жасауға көмектеседі. Silicon Laboratories өзінің сымсыз чиптерінің сериясында сымсыз қолданбаларды жасау үшін кіріктірілген қолданбалық фреймворк ұсынады. MARTHA – бұл барлық RealObjects бағдарламалық жасақтамасы құрылған Java бағдарламалық фреймворкі.