Кіріспе
Винчендон (Winchindin) – АҚШ-тың Массачусетс штатындағы Вурчестер округіне қарасты қала. 2020 жылғы халық санауы бойынша халқы 10 364 адамды құрайды. Қала құрамына Уотервилл және Винчендон Спрингс (сонымен қатар Спрингс ауылы деп те аталады) кіреді. Статистикалық мақсаттар үшін қала ішінде, сондай-ақ Винчендон деп аталатын халық санауы белгіленген аймақ бар. Қала аумағында 174,5 акр (70,62 гектар) көлемдегі Винчендон мемлекеттік орман мен Оттер Ривер мемлекеттік орман орналасқан; екі демалыс аймағы да Массачусетс штатының Табиғатты қорғау және демалыс департаментінің басқаруында.
Тарих
Винчендон – Массачусетс штатының солтүстік-орталық бөлігінде орналасқан шағын қала, бастапқыда Пеннакук үндістерінің, кейін Нипнет/Нипмук тайпасының жері болған. Өкілдер палатасы 1735 жылдың 10 маусымында Ипсвичтен лейтенант Абрахам Тилтонның өтінішіне жауап ретінде Нью-Ипсвич Канадасын, қазіргі Винчендонды берді. Өтініш 1690 жылы Канадаға қарсы жорықтарға қатысқан ардагерлер мен олардың қалған туыстары атынан жасалған еді. Винчендон 1764 жылы ресми түрде құрылып, Англияның Бакингемшир графтығындағы Нетер Винчендонның атымен аталып, ол жер губернатор Фрэнсис Бернардқа тиесілі болған. Ол губернатор қаланың құрылу заңына қол қойды. (Осы ағылшын ауылында губернатор он бес жылдан кейін қайтыс болды.) Миллерс өзені диірмендерді сумен қамтамасыз етіп, қуат берді, ал бір кезде Винчендон соншама көп ағаш жапқыштар (шингл) өндіргендіктен, оны Шинглтаун деп атады. Мортон Э. Конверс өзінің кәсіпкерлік жолын Нью-Гэмпшир штатының Конверсвилл қаласында қышқылдар өндіруден бастады. 1873 жылы ол жақын жердегі диірменді сатып алып, ағаш өнімдерін жасады. Ол онда ойыншықтар жасауды бастады, бірақ көп ұзамай Винчендондық Орланд Мейсонмен бірігіп, 1883 жылға дейін жұмыс істеген Мейсон және Конверс компаниясын құрды. Кейін Конверс өзінің інісі Альфред К. Конверспен серіктестік құрып, Конверс Ойыншықтар және Ағаш Бұйымдары компаниясын құрды. 1887 жылы компания атын Мортон Э. Конверс және Компания деп өзгертті. Ол 1934 жылға дейін Атертон Д. Конверстің басшылығымен жұмыс істеді. Конверс түрлі-түрлі ойыншықтар жасады, соның ішінде Нұхтың кемесі, қуыршақ жиһазы, балаларға арналған шана-жарыс машиналарын, хобби аттарын, еденде айналатын ойыншықтарды, барабандарды, арба тізбектерін, құрылыс блоктарын, пианиноларды, қораптарды, боулинг доптарын, шаруа қожалықтарын және музыкалық роликтерді қоса алды. Винчендон қаласында көптеген ойыншықтар жасалғандықтан, ол Ойыншық қалашығы деп танылды.
География
АҚШ Халық санағы бюросының мәліметтері бойынша, қаланың жалпы ауданы 44,1 шаршы миль (114 км²), оның ішінде 43,3 шаршы миль (112 км²) құрлық және 0,8 шаршы миль (2 км²), немесе 1,77% су құрайды. Винчендон Миллерс өзенімен суға толы. Винчендонда Деннисон көлінің демалыс аймағы және Уитни тоғаны орналасқан, сондай-ақ ол солтүстікте Нью-Гэмпшир штатының Риндж қаласымен бірге Мономонак көлін бөліседі. Миллерс өзенінің бойында, қаланың батыс бөлігінде, жердің көп бөлігі батпақты, бірнеше арналар Миллерс өзеніне және жақын орналасқан Оттер өзеніне құяды, ол қаланың оңтүстік-батыс бұрышында Миллерс өзеніне қосылады. Қала салыстырмалы түрде тегіс және биік жерде орналасқан, қаланың оңтүстік-шығыс бұрышына жақын Town Line Hill (1320 фут) төбесінің батыс беткейі қаладағы ең биік нүкте болып табылады. Екі қорғалатын аймақ – Бірч Хилл Жабайы табиғатты басқару аймағы және Оттер өзені мемлекеттік орманның бір бөлігі қала аумағында орналасқан, сондай-ақ шағын Винчендон мемлекеттік орман да бар. Винчендон – Нью-Гэмпшир штатының Чешир округімен шектесетін үш Вустер округі қаласының ортаңғы қаласы. Ол солтүстікте Фицвильям және Риндж, шығыста Эшбернхам, оңтүстік-шығыста Гарднер, оңтүстік-батыста Темплтон және батыста Роялстонмен шектеседі. Қала орталығынан Винчендон Фичбургтен солтүстік-батысқа қарай 16 миль (26 км), Нью-Гэмпшир штатының Киннен оңтүстік-шығысқа қарай 20 миль (32 км), Вустерден солтүстік-солтүстік-батысқа қарай 35 миль (56 км) және Бостоннан солтүстік-батысқа қарай 60 миль (97 км) қашықтықта орналасқан.
Көлік
Винчендон қаласының ішінде таралмалы магистральдары немесе шектеулі қолжетімділік жолдары жоқ; ең жақын жердегісі – штаттың солтүстік бөлігінен шығыстан батысқа қарай өтетін 2-бағдарламалық жол, ол Темплтон және Гарднер қалаларында орналасқан. АҚШ-тың 202-жолы Нью-Гэмпширге бет бұрудан бұрын қаладан өтеді. 12-жол да қаладан өтеді, Ашбернхемнен Фицвильям және Кин қалаларына қарай. 140-жолдың солтүстік соңғы нүктесі де қала ішінде, 12-жолмен қиылысатын жерде орналасқан. Бұл қиылыс 21-ғасырдың басында қауіпсіздікті арттыру мақсатында (өйткені қала ішінде жиі апаттар орын алатын) светофорлармен жабдықталды. 1970-жылдары 140-жол Гарднер қаласын айналып өту үшін қайта бағытталғанда, Винчендонның жатақ ауданы ретіндегі мәртебесі 2-жолға және шығысқа қарай Үлкен Бостонға, I 495 және I 95-ке оңай қолжетімділік арқасында жеңілдетілді. Бостон және Олбани темір жолы қалада маңызды түйін болды; бұрынғы станция Орталық және Теміржол көшелерінде орналасқан. 1980-жылдары, оның ізбасары Гилфорд теміржол жүйесі желіні тастаған кезде жүк тасымалы тоқтатылды, бұл желі 12-жолдың көп бөлігімен бірге жүрді. Монтачусет аймақтық көлік басқармасының (MART) желісі қаланы Гарднермен (және таңертең тікелей Фитчбургпен) байланыстырады. Қала ішінде әуе тасымалы қызметі жоқ; ең жақын шағын әуежай – Темплтондағы Гарднер қалалық әуежайы, ал ең жақын ұлттық әуе тасымалы қызметі Нью-Гэмпширдегі Манчестер Бостон аймақтық әуежайында орналасқан.
Демография
2000 жылғы санақ бойынша қалада 9611 адам, 3447 шаруашылық және 2478 отбасы тұрды. Халық тығыздығы көрсетілген жоқ. 3660 тұрғын үй болды. Қала тұрғындарының нәсілдік құрамы: 95,96% ақ нәсілді, 0,80% қара немесе афроамерикалық, 0,30% американдық үндістер, 0,62% азиялық, 0,07% Тынық мұхиты аралдарынан, 0,95% басқа нәсілдерден және 1,29% екі немесе одан көп нәсілділерден тұрды. Кез келген нәсілге жататын халықтың 2,03% -ы испан немесе латын американдықтарды құрады. 3447 шаруашылықтың 39,4% -ында 18 жасқа дейінгі балалар тұрды, 56,3% -ы бірге тұратын некедегі жұбайлар, 11,2% -ында күйеуі жоқ әйел үй иесі болды, ал 28,1% -ы отбасы емес. Барлық шаруашылықтың 22,3% жеке адамдардан тұрды, ал 9,8% -ы 65 жасқа толған немесе одан асып кеткен жалғыз тұратын адамдардан құралды. Шаруашылықтың орташа мөлшері 2,75 адамды, ал отбасының орташа мөлшері 3,23 адамды құрады. Қала тұрғындарының жас бойынша таралуы: 18 жасқа дейінгілер 30,2%, 18-24 жас аралығындағылар 6,6%, 25-44 жас аралығындағылар 32,0%, 45-64 жас аралығындағылар 20,7%, ал 65 жасқа толған немесе одан асып кеткендер 10,5% болды. Орташа жас 35 жасқа тең. Әр 100 әйелге 98,4 еркек шамасында келді. 18 жасқа және одан жоғары әйелдердің әр 100-іне 94,9 еркек шамасында келді. Шаруашылықтың орташа табысы 43 750 доллар, ал отбасының орташа табысы 50 086 долларды құрады. Ер адамдардың орташа табысы 36 875 доллар, ал әйелдердің орташа табысы 29 099 доллар болды. Жан басына шаққандағы орташа табыс 18 798 долларды құрады. Отбасылардың 6,8% және халықтың 10,0% кедейлік шегінен төмен тұрды, оның ішінде 18 жасқа дейінгілердің 10,6% және 65 жастан асқандардың 19,3% кірді. Жергілікті жоғары мектеп – Мёрдок орта мектебі.
Кітапхана
Винчендон қаласының қоғамдық кітапханасы 1867 жылы құрылды. 1907 жылы кітапхананың қамқоршылары қайырымды Эндрю Карнегиден жаңа ғимаратты қаржыландыру үшін көмек сұрады; Карнеги қаржысын 12 500 доллардан 25 000 долларға дейін арттырудан бас тартқан соң, жергілікті кәсіпкер Чарльз Л. Билс Винчендон қаласының басшысына жаңа кітапхананы қаржыландыру үшін 25 000 доллар көлемінде чек табыс етті. 2008 қаржы жылында Винчендон қаласы өз бюджетінің 0,62%-ын (149 399 доллар) қоғамдық кітапханасына жұмсады – шамамен жылына бір адамға 14 доллар (2022 жылғы инфляцияға байланысты 18,69 доллар).
Су
Ашбурнхам және Винчендон бірлескен су басқармасы қалалық сумен қамтамасыз етеді. Су көзі – Ашбурнхамдағы бұлақпен толығатын Үстіңгі Наукег көлі.
Сауда
Қаланың ең ірі жұмыс берушісі – Салом жиһаз компаниясы, асхана жиһаздарын өндіретін және екі зауыты бар компания.