Кіріспе

Уэльстің футбол қауымдастығының басқару органы – Уэльстің футбол қауымдастығы (FAW; Cymdeithas Bêl droed Cymru) Уэльстегі футбол және футзалдың басқарушы органы болып табылады. Ол Уэльстің ұлттық футбол құрамасын, оның ішінде әйелдер құрамасын, сондай-ақ Уэльстің ұлттық футзал құрамасын басқарады. Бұл ұйым ФИФА, УЕФА және IFAB мүшесі болып есептеледі. Сонымен қатар, ол Англия, Шотландия және Ирландия футбол қауымдастықтарымен бірге Халықаралық футбол ассоциациясы кеңесін құрайтын төрт қауымдастықтың бірі, ал кеңес футбол ережелеріне жауапты.

19 ғасыр

FAW 1876 жылғы 2 ақпанда Уrexham қаласындағы Wynnstay Arms қонақ үйінде өткен жиын кезінде құрылды, бастапқыда Шотландияға қарсы жақын арадағы матчты ұйымдастыруды ресмилеу үшін. 1876 жылғы мамыр айында тағы бір жиын шақырылды, бұл жолы Руабондағы Wynnstay Arms қонақ үйінің балл залында «Уэльс Футбол қауымдастығы» деген атау келісілді және қағидалар жасалды. Пікірталас пен әңгімелер соншалыққа созылды, тіпті жергілікті полицей кіріп, уақытты жабылуға шақырды. "Өкінішке орай, 1876 жылғы мамыр айының сол кешінде Руабондағы Wynnstay Arms қонақ үйіндегі жағдайды қатаң түрде қарап тұрған полицей констеблінің нақты айтқан сөздерінің жазбасы жоқ; бірақ олардың мәні мынадай болды: егер джентльмендер Уэльс Футбол қауымдастығын құрумен айналысып жатқан болса да, жабылу уақыты өтіп кеткендіктен, оны басқа жерде құруларына ешқандай қарсылық жоқ". Сэр Уоткин Уильямс Уинн қатысты; ол жергілікті әділет судьясы (және Парламент мүшесі) болғандықтан, ол көрші есікті ашып, сотты ашты, қонақ үйдің лицензиялық уақытын ұзартты, осылайша жиынды жалғастыруға мүмкіндік берді. Алғашқы қазынашы ретінде Джон Хоули Эдвардс табылған. Кенрик 1884 жылға дейін FAW-ге қызмет етуді жалғастырды, содан кейін, мүмкін, кәсібиліктің дамуына байланысты кетіп қалды. 1897 жылы FAW хатшысы алаяқтықпен айыпталғанда, Кенрик қауымдастықты дағдарыстан шығару үшін қайта оралды. Бірнеше айдан кейін ол Уэльс кубогының жартылай финалистері мен финалистеріне билеттен түскен ақшаны бөлу мәселесіне байланысты соңғы рет қауымдастықтан кетіп қалды.

20 ғасыр

20 ғасырда Уэльстің жетекші клубтары ағылшын лигасы жарыстарында өнер көрсетіп, Уэльс кубогының төмен деңгейлі және әлсіз имиджін төмендетті. 1960 жылдан бастап Еуропа Кубок иегерлері кубогына квота берілуі жарысқа қызығушылықты арттырды, бірақ ол Уэльстің басты клубтарының басымдықтарында екінші орында қалды. ФАУ халықаралық матчтардан түсетін табысқа қаржылық жағынан тәуелді. Ойын алаңында сәттілікке жете алмауы, Уэльстің тұрақсыз экономикасы және жұлдызды ойыншыларын тұрақты түрде шақырудағы қиындықтар қауымдастықтың қаржылық тұрақтылыққа қол жеткізуіне кедерілді. 20 ғасырдың екінші жартысында бұл кеңейіп келе жатқан футбол индустриясының жаңа коммерциялық және теледидарлық мүмкіндіктерін толыққанды пайдалана алмауымен күшейді. Кейде қаржылық мәселелер ФАУ-ды Уэльстің үй матчтарын ағылшын стадиондарында өткізуге мәжбүр етті, олардың сыйымдылығы отандық ареналардан артық болды. ФАУ-дың ұлттық құрама үшін үздік ойыншыларды тұрақты түрде таңдай алмауы Уэльс футболының ағылшын футболына бағынуымен байланысты болды. ФАУ-дың Уэльстен тыс жерде жұмыс істейтін ойыншыларды халықаралық матчтарға жіберуді талап етуге құқығы болмады. Уэльстің ең жақсы ойыншылары көбінесе ағылшын клубтарында жұмыс істегендіктен, ұлттық құрама клубтардың ойыншыларды жіберуге дайындығына тәуелді болды. Бұл Футбол лигасы мен оның клубтары ұлттық қауымдастықтарға өз билігін таңбалауға тырысқан кезде қайта-қайта шиеленістерге әкелді. ФАУ-дың көптеген мүшелері әрдайым Англия Футбол қауымдастығына (FA) мүше болғандықтан, қауымдастықтың жауапкершілігі мен өкілеттіктеріне қатысты белгісіздік тудырды. Оның тәуелсіздігін жариялауға құлшынбауы және қабілетсіздігі 1919 және 1928 жылдары ФИФА-дан шығуында және 1946 жылы ағылшын әріптесімен қайта қосылуында көрінді. Екінші дүниежүзілік соғысқа дейін, Уэльс сияқты, ФАУ-дың мойындауға қатысты амбициялары британдық контекстке берік байланысты болды. Уэльстің Ұлыбританиядан тыс қарсыластарына қарсы алғашқы халықаралық матчы 1933 жылы Франциямен өткен. ФАУ-дың ішкі қарым-қатынастары да оңай болған жоқ, себебі солтүстік және оңтүстік Уэльстен келген мүшелер арасында шиеленіс тарихы болды. Екінші дүниежүзілік соғысқа дейін ол тіпті бүкіл елдегі футболды толыққанды бақылай алмады. Оңтүстік Уэльс және Монмутшир ФА (1893 жылы құрылған) ұлттық құрамадан басқа барлық мәселелерде дербес қауымдастық ретінде әрекет етті. Оңтүстік ФАУ-да өкілдік еткенімен, солтүстік 1970 жылдарға дейін шешім қабылдау кеңесін тиімді түрде бақылады. Үйдегі халықаралық матчтардың орны 1989 жылға дейін барлық үй ойындарын регбидің Кардифф Армс Паркіндегі Ұлттық стадионда өткізу туралы шешім қабылданғанға дейін шиеленістің ең көп тараған себебі болды. 1985 жылы ФАУ штаб-пәтерін солтүстіктегі Врексемнен астана Кардиффке көшіргенде, күштер тепе-теңдігі оңтүстікке қарай айқын түрде өзгерді. 1980 жылдары ФАУ-да оның өмір сүруіне қауіп төнді деп алаңдаушылық туды. Ұлыбританияда төрт тәуелсіз қауымдастық болды. Бұл жағдай бірегей болды және футболдың британдық тарихының нәтижесі болды. Еуропалық емес қауымдастықтардың футболды басқаруға көбірек қатысуы үшін қысым күшейген сайын, Ұлыбританияның ерекше жағдайы осал болды. Шетелдіктердің көзінде Уэльстің футбол елі ретіндегі жағдайы әсіресе нашар болды, себебі ұлттық лиганың болмауы осыны көрсетті. Осылайша ФАУ 1992 жылы Уэльс лигасын құрып, өзінің болашағын сақтап қалуға тырысты. Ұлттық қауымдастық құрылғаннан кейін 100 жылдан астам уақыт өткен соң, Уэльс, ақыры, өзінің ұлттық лигасы бар футбол еліне айналды. Дегенмен, лига ұсынған еуропалық жарыстарға қатысуға қарамастан, Англияда ойнайтын Уэльс клубтары оның перспективаларына ынталы болмады, соның салдарынан қауымдастықпен ұзаққа созылған күрес басталды. Бұл жоғары сотқа дейін жетті және ФАУ клубтарды Уэльс лигасына қосылуға мәжбүрлеуге тырысқанда жеңіліске ұшырады. Лига мен ФАУ өздерінің беделі мен қаржылық жағдайына нұқсан келтірді, ал Уэльстің ең жақсы командалары мен ойыншылары өздерінің ұлттық қауымдастығының тікелей юрисдикциясынан тыс жерде ойнауды жалғастыруда. 1990 жылдары ФАУ Уэльс жанкүйерлері арасында өзінің беделін орнату үшін күрескенін көрді. Ұлттық команданың бас жаттықтырушысын таңдау, ұлттық лиганың әлсіздігі және оның меритократиялық емес комитет құрылымы қауымдастықтың сынға ұшырауына себеп болды.

21 ғасыр

ХХІ ғасырда FAW жаңғыртылды, инновациялық маркетингтік стратегиялар әзірленді және жанкүйерлермен қарым-қатынасты жақсартуға, сондай-ақ маңызды Уэльс мәдени институты ретінде танылуға баса назар аударылды. Бұл олардың Together Stronger кампаниясына негізделді және 2016 жылғы Еуропа чемпионатына іліккенімен аяқталды. FAW сонымен қатар FAW-ға қатысты командалардағы ойыншыларға қатысты барлық тәртіптік шараларға жауапты. Бұған Англия футбол пирамидасында ойнайтын Уэльс командалары да кіреді, Кардифф Сити мен Суонси Сити А.Ф.К. ерекшеліктерінен басқа, бұл ағылшын Футбол қауымдастығының (FA) тәртіптік жүйесін толығымен алмастырады. 2020 жылы FAW мүдделі тараптармен кеңескеннен кейін Уэльстің әйелдер лигасының масштабты қайта құрылуын жариялады. Декларацияда мақсат – «ойындардың деңгейіне, экономикалық мүмкіндіктерге, географиялық орналасуына, жабдықтарға және клубтардың құрылымына сәйкес келетін бәсекеге қабілетті әйелдер футболын қамтамасыз ету» екені айтылды. 2021 жылы бас атқарушы директор Джонатан Форд, Анжела ван ден Богердті жұмысқа алғаны үшін сынға ұшырағаннан кейін, пошта кеңсесінің дауына байланысты FAW кеңесінің сенімсіздік дауысынан айырылды. Ол сол жылдың наурыз айында қызметтен кетті, ал ол да көп ұзамай орнын босатты. 2022 жылдың қазан айында FAW халықаралық жарыстарда Уэльс ұлттық футбол командасын «Cymru» деп қайта атау мүмкіндігін қарастырып жатқанын хабарлады, бұл Уэльс тілінде Уэльс атауы. Қауымдастық бұл терминді ішкі және сыртқы коммуникацияларында, Гламорган алқабындағы кеңсесіндегі қызметкерлерінің арасында қолданады. Қауымдастық атауды өзгерту мәселесі бойынша УЕФА-мен келіссөздер жүргізіп жатқанын және Түркияның «Türkiye» болып қайта аталғандығынан шабыттанғанын мәлімдеді.

Құрылымы

FAW Гламорган аңғарындағы Хенсол қаласында орналасқан.