Кіріспе

Fear of a Black Planet – американдық хип-хоп тобы Public Enemy-нің үшінші студиялық альбомы. Ол 1990 жылдың 10 сәуірінде Def Jam Recordings және Columbia Records компанияларымен жарық көрді және топтың продюсерлік тобы The Bomb Squad жасады. Олар Public Enemy-нің бұрынғы альбомы It Takes a Nation of Millions to Hold Us Back (1988) альбомындағы үлгілерді пайдалануды одан әрі дамытты. Бұл альбоммен алғашқы шығармашылық мақсаттарына жеткен топ, жетекші рэпер Чак Д-нің айтуынша, «терең, күрделі альбом» жасауға ұмтылды. Олардың әндер жазуына мүше профессор Гриффтің 1989 жылы топтан қуылғаннан кейін туған антисемиттік пікірлері мен осыған байланысты дау-дамайлар ықпал етті. Өзінің қарсыласушылық тонды бейнелейтін «Fear of a Black Planet» әртүрлі ырғақтарды, көптеген үлгілерді, медиадан алынған дыбыс үзінділерін және ерекше циклдарды қамтитын әсем дыбыс коллаждарынан тұрады. Хип-хоптың алтын ғасырында жазылған бұл альбомдағы қайта құрылған және жаңа мағына берілген дыбыстық материалдар музыка индустриясында үлгілерді тексеру жүйесі пайда болғанға дейін болған шығармашылық еркіндікті пайдаланды. Тақырыптық тұрғыдан қарастырғанда, «Fear of a Black Planet» қара қоғамдастықтағы ұйымдасу мен күш беруді, афроамерикалықтарға әсер ететін әлеуметтік мәселелерді және сол кездегі нәсілдік қатынастарды зерттейді. Оның институционалдық расизмді, ақ үстемдікті және билік элитасын сынауы доктор Фрэнсис Кресс Уэлсингтің түс туралы көзқарастарынан шабыттанды. Коммерциялық және сын тұрғысынан сәтті болған «Fear of a Black Planet» АҚШ-та екі миллион дана сатылды және сыншылардың жоғары бағасын алды, олардың көпшілігі оны жылдың ең жақсы альбомдарының бірі деп атады. Оның табысы хип-хоптағы афроцентризм мен саяси тақырыптардың танымалдығына және жанрдың сол кездегі қайта жандануына үлкен үлес қосты. Содан бері ол хип-хоптың ең ұлы және маңызды жазбаларының бірі саналады, сонымен қатар музыкалық және мәдени тұрғыдан да маңызды. 2004 жылы АҚШ Конгресінің кітапханасы оны Ұлттық жазбалар тізіміне қосты. 2020 жылы «Fear of a Black Planet» Rolling Stone журналының барлық уақыттардағы 500 ең үздік альбом тізімінде 176-орынды иеленді.

Өмірбаян

1988 жылы Public Enemy тобы өзінің екінші альбомын – «It Takes a Nation of Millions to Hold Us Back» шығарды, ол сыншылар тарапынан да, коммерциялық тұрғыдан да сәтті болды. Топтың жетекші рэпері Чак Д-ның даулы, саяси мазмұнды әндері, оның өршіл рэптерінде Ассата Шакур және Нельсон Мандела сияқты саяси тұлғаларға сілтемелер жасалып, сондай-ақ Ислам Ұлтының көшбасшысы Луис Фараханды қолдауы, топтың қара ұлтшылдығымен және Фараханмен байланысын одан әрі күшейтті. Бұл хип-хопқа 1980-ші жылдардың басында пайда болғаннан кейін көбінесе уақытша құмарлық ретінде қарағаннан кейін, танымал музыка қауымдастығында сыншылардың құрметі мен беделін алуға көмектесті. 1989 жылдың мамырында Чак Д, Bomb Squad продюсері Хэнк Шокли және Def Jam атқарушы директоры Билл Степни ірі жазба компаниясымен өндірістік келісім жасау үшін бірнеше лейблмен келіссөздер жүргізді, бұл олардың Public Enemy тобын 1980-ші жылдардың басында құрудан бергі мақсаты болды. Даудың шиеленіскен кезінде Шокли мен Степни Чак Д-ге Гриффті топтан шығару жөнінде ультиматум қойды, әйтпесе өндірістік келісім бұзылады.

Мұрасы мен ықпалы

Fear of a Black Planet алғаш рет жарық көргеннен бері сыншылар оны барлық уақыттың ең ұлы және маңызды хип-хоп альбомдарының бірі деп санайды, сондай-ақ мәдени тұрғыдан да маңызды туынды ретінде бағалайды. Q осы альбомның "алдыңғы туындысымен бірдей деңгейде, тіпті одан да жақсы болуға қол жеткізген, дерлік мүмкін емес нәрсені істеді" деді. Кембреу МакЛеодтың пікірінше, Public Enemy ондаған жылдардан кейін көне болып көрінетін өндіріс жабдықтарымен жұмыс істеген, бірақ бәрібір электронды құрылғылар өндірушілерінің есіне де келмеген жаңа "әдістер мен шешімдерді" ойлап тапқан. 1997 жылы The Guardian әртүрлі суретшілер, сыншылар және диджейлерден құралған комиссия дауыс берген 100 үздік альбом тізімінде оны 50-орынға қойды. Келесі жылы ол The Source журналының 100 үздік рэп-альбомдарының бірі ретінде таңдалды. 2000 жылы Колин Ларкиннің "Барлық уақыттың 1000 үздік альбомы" тізімінде 617-орынды иеленді және Christgau's Consumer Guide: Albums of the '90s басылымында онжылдықтың ең маңызды туындыларының бірі деп аталды. Rolling Stone журналы Fear of a Black Planet альбомын "90-шы жылдардың ең маңызды жазбалары" тізіміне енгізді, ал 2003 жылы журнал оны барлық уақыттың 500 үздік альбомы тізімінде 300-ші орынға, 2012 жылы жаңартылған тізімде 302-ші орынға, ал 2020 жылы қайта жаңартылған тізімде 176-шы орынға қойды. Бұл альбом Spins журналының "100 үздік альбом, 1985–2005" басылымында 21-орынды, ал Pitchfork журналының "1990-шы жылдардың 100 үздік альбомы" тізімінде 17-орынды иеленді. 2004 жылы АҚШ Конгресінің кітапханасы Fear of a Black Planet альбомын Ұлттық жазбалар тізіміне қосты, ол жыл сайын "мәдени, тарихи немесе эстетикалық маңызы бар" жазбаларды іріктейді. 2013 жылы NME журналы оны барлық уақыттың ең жақсы 96-шы альбомы деп атады.