Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Американдық өнертапқыш (1869–1932)
American inventor (1869–1932)
Гарольд Питни Браун (16 қыркүйек 1857, Янесвилл, Висконсин – 1944, Волусия, Флорида) – американдық электр инженері және өнертапқыш, 1880-ші жылдардың соңында Нью-Йорк қаласында және бүкіл елде электр жарығы үшін айнымалы ток (AC) қолдануға қарсы белсенділігімен белгілі болды ("тоқтар соғысы" кезінде). Браун көбінесе өзін-өзі оқытып, жаңа ғана пайда бола бастаған электр саласындағы бірнеше компанияда жұмыс істегеннен кейін жеке жұмыс істеді, өз өнертабыстарымен айналысып, сонымен қатар кеңесші ретінде қызмет ететін. Нью-Йорк қаласындағы айнымалы ток доғалық жарықтандыру жүйелерінде қолданылатын жоғары кернеу салдарынан бірнеше адамның қаза болуынан кейін, Браун 1888 жылдың маусымында баспасөз арқылы және содан кейін қоғамдық жиналыстарда AC тогының тұрақты токтан (DC) гөрі қауіптірек екенін, ал доғалық жарықтандыру компанияларының қоғамдық қауіпсіздікті ескермей, ақшаны үнемдеу үшін AC қолданғанын мәлімдеді. Ол қоғамдық демонстрациялар өткізді (AC тогымен жануарларды электр тоғына түсірді), содан кейін ел бойынша AC желілерінің кернеуін 300 вольтқа дейін шектеуге тырысты, бұл тактиканы пайдаланып, елдегі ең ірі AC жабдықтарын өндіруші Westinghouse Electric компаниясына тікелей шабуыл жасады. Сондай-ақ, Нью-Йорк штаты әзірлеп жатқан алғашқы электр орындығына Westinghouse генераторлары арқылы AC тогымен қуат беруді талап етті, оларды ол жасырын түрде сатып алған. Оның осы оқиғаларға қатысуы даулы, өйткені ол Эдисонның тікелей ток жүйесін жақтады және Эдисонның жарықтандыру компаниясымен бірге жұмыс істеді (кейбір құжаттарда олардың келісіп жұмыс істегендігі көрсетілген), AC қуат жүйелеріне қатаң шектеулер енгізуді қолдады, бұл Эдисонның бәсекелестерін қиын жағдайға түсіретін еді.
Harold Pitney Brown (September 16, 1857, Janesville, Wisconsin – 1944 Volusia, Florida) was an American electrical engineer and inventor known for his activism in the late 1880s against the use of alternating current (AC) for electric lighting in New York City and around the country (during the "war of the currents"). Brown was mostly self educated, working for several companies in the fledgling electrical field before striking out on his own, working on his own inventions as well as hiring himself out as a consultant. After several deaths were caused by the high voltages used in alternating current arc lighting systems in New York City, Brown came to prominence in June 1888, claiming in the press and then in public meetings that AC was more deadly than direct current (DC) and that the arc lighting companies were cutting corners and using AC to save money at the cost of public safety. He conducted public demonstrations (electrocuting animals with AC) then lobbied around the country trying to limit AC transmission line voltages to 300 volts, tactics which had him using the press to directly attack the country's largest AC equipment manufacturer, Westinghouse Electric. He also pushed to have the first electric chair, which was being developed by the state of New York, be powered with AC current, provided by Westinghouse generators he had surreptitiously acquired. His involvement in these events is controversial since he was working parallel with (some documents show colluded with) the Edison Illuminating Company, showing a preference for Edison's direct current power system and advocating for severe restrictions on AC power systems that would put Edison's competitors at a disadvantage.
Өмірбаян
Гарольд Браун 1857 жылдың 16 қыркүйегінде Висконсин штатының Джейнсвилл қаласында генерал Теодор Ф. Браун мен Франсис Браунның ұлы болып дүниеге келді. Оның әкесі Америка Азамат соғысына қатысып, Кеннесо тауы шайқасындағы рөлі үшін бригадир генерал атағын алды. Браун 1876 жылы Чикаго орта мектебін бітірді және Гарвардта тау-кен инженерлігі курстарына түсуге дайындалды, бірақ 1871 жылғы үлкен Чикаго өрті отбасын қиын жағдайға түсіргендіктен, оқуға бару мүмкін болмады. Орта мектептен кейін 1876 жылдан 1879 жылға дейін Чикагодағы Western Electric Manufacturing Company компаниясында жұмыс істеді, онда Эдисонның электр қаламын көшіруге арналған құрылған сияқты электр құралдарын дамыту және өндірумен айналысты. 1879 жылдан 1884 жылға дейін Brush Electric Company компаниясында жұмыс істеп, олардың доғалық жарық жүйелерін жобалау және орнатуды басқарды. 1884 жылдан 1887 жылға дейін ол өзінің жеке электр консалтингтік фирмасы – Браун Электрик Компаниін басқарды, онда доғалық жарықтандыру жабдықтарын жақсарту бойынша жұмыс істеді. Браун 1887 жылы Нью-Йоркке көшіп, Нью-Йорк және Вестчестер темір жолы, Edison General Electric компанияларына консультант ретінде жұмыс істеді, сондай-ақ губернатор Дэвид Б. Хилл мен Нью-Йорк штатымен бірге электр орындығын жасау мәселесі бойынша кеңес берді. Ол сонымен қатар Ньюарк қаласы, Дейтон (Огайо), Буффало электр темір жолы және Луисвилл электр темір жолы үшін консультациялық қызметтер көрсетті. 1912 жылға дейін ол пластикалық рельсті электрлік байланыс қорытпасын ойлап тауып, өндірді, сондай-ақ қысылған ауа немесе бу көмегімен бетон құю әдісін ойлап тауып, өндірді. Браун 1899 жылы Франклин институтының Эдвард Лонгстрет медалімен марапатталды.
Harold Brown was born in Janesville, Wisconsin, on September 16, 1857, the son of General Theodore F. Brown and Frances Brown. His father was in the American Civil War and received an honorary rank of brigadier general for his role in the Battle of Kennesaw Mountain. Brown graduated Chicago High School in 1876 and prepared to enroll in mining engineering courses at Harvard but was unable to since the great Chicago fire of 1871 had left his family in reduced circumstances. After high school he was employed at the Western Electric Manufacturing Company of Chicago working on development and manufacturing of electrical devices, including Edison's electric pen duplicating machine, from 1876 to 1879. From 1879 to 1884 he worked for Brush Electric Company in charge of designing and installing their arc lighting systems. From 1884 to 1887 he operated his own electrical consulting business, Brown Electric Company, where he worked in inventing improved arc lighting equipment. Brown moved to New York in 1887 and worked as consultant for the New York and Westchester Railroad, Edison General Electric, and consulted on the development of the electric chair with Governor David B. Hill and the State of New York. He also did consulting work for the City of Newark, Dayton Ohio Buffalo Electric Rail Line, and the Louisville Electric Rail Line. Up through 1912 he invented and manufactured a plastic rail bond electric contact alloy and went on to invent and manufactured a method of applying concrete with compressed air or steam. Brown was awarded the Edward Longstreth Medal of the Franklin Institute in 1899.
Электрлік креслоға қатысу
Браун ауыспалы токқа қарсы күресін жүргізіп жатқанда, Нью-Йорк штатында электр қуатымен өлім жазасын іске асыруды қолдайтын заңға қол қойылды (1888 жылдың 4 маусымы), ол 1889 жылдың 1 қаңтарында күшіне енді. Нью-Йорк штатының Буффало қаласындағы Альфред Саутвик есімді тіс дәрігері, тіс дәрігері креслосына ұқсас құрылғыны, яғни «электр креслосы» деп аталатын өлім жазасын орындау құралын жасап шығарды. Заңда қолданылатын ток түрі немесе оны қолдану тәсілі көрсетілмегендіктен, дәрігерлер мен заңгерлерден құралған бейресми ұйым – Нью-Йорк Медико-заңдық қоғамына бұл мәселені шешу міндеті жүктелді. Комитет төрағасы Фредерик Петерсон, Колумбия колледжінде иттерді электр тогымен өлтіруге көмектескен невролог, Браунды консультант ретінде шақырды. Браун 1888 жылдың 5 желтоқсанында Эдисонның Вест-Оранж зертханасында тәжірибе жасады, онда баспасөз өкілдері, Медико-заңдық қоғам мүшелері, өлім жазасы комиссиясының төрағасы және Томас Эдисон қатысты. Браун адамнан ірі жануарлардағы (4 төл және ақсаң ат) барлық сынақтарында ауыспалы ток қолданды, олардың барлығы 750 вольт AC көмегімен өлтірілді. Осы нәтижелерге сүйене отырып, Медико-заңдық қоғам өлім жазасын орындау үшін 1000-1500 вольт ауыспалы ток қолдануды ұсынды, ал газеттерде америкалық қалалардың көшелеріндегі электр желілерінде қолданылатын кернеудің жартысы ғана қолданылғаны жазылды. Вестингхаус бұл сынақты Браунның өзіне пайда келтіретін, бұрмаланған тәжірибесі деп сынады және ол тағы да Эдисон компаниясының қызметкері деп айыпталды. Браун бұл мәлімдемені жоққа шығарды және тіпті Вестингхаусты электрлік «айқасқа» шақырды: Браун DC қуатын үнемі арттырып, соққыға ұшырауға келісті, егер Вестингхаус AC қуатын сол мөлшерде арттырып, соққыға ұшырса (бірінші бас тарқан жеңіледі). Вестингхаус ұсыныстан бас тартты. Эдисон, Вестингхаус және Вестингхаустың басты AC бәсекелесі Томсон-Хьюстон Электр компаниясы өз жабдықтарының өлім жазасын орындау үшін қолданылуын қаламайтын, бірақ Браун Эдисон Электр және Томсон-Хьюстонмен бірге бірінші электр креслосын қуатпен қамтамасыз ету үшін үш Вестингхаус AC генераторын жасырын түрде сатып алды. Браун Эдисон компаниясымен байланысы жоқ екенін үнемі айтса да, 1889 жылдың тамызында «Нью-Йорк Сан» газеті Браунның кеңсесінен ұрланған хаттарды жариялады, олар Браунның Эдисон компаниясынан нұсқаулар алып, сондай-ақ Томсон-Хьюстоннан төлем алғанын көрсетті, соның ішінде Вестингхаус AC генераторларын сатып алу туралы мәліметтер де болды.
At the same time that Brown was campaigning against alternating current a New York state bill replacing hanging with electrocution was signed into law (June 4, 1888) and set to go into effect on January 1, 1889. A Buffalo, New York dentist named Alfred P. Southwick had been developing a method using a device similar to a dental chair, an execution device referred to as the electric chair. The law did not specify the type of current to use, or the means, so the New York Medico Legal Society, an informal society composed of doctors and lawyers, was given the task of working out the details. Committee head Frederick Peterson, a neurologist who had assisted in the dog electrocutions at Columbia College, enlisted Brown's services as a consultant. Brown set up an experiment at Edison's West Orange laboratory on December 5, 1888 with members of the press, members of the Medico Legal Society, the chairman of the death penalty commission, and Thomas Edison looking on. Brown used alternating current for all of his tests on animals larger than a human, including 4 calves and a lame horse, all dispatched with 750 volts of AC. Based on these results the Medico Legal Society recommended the use of 1,000 1,500 volts of alternating current for executions and newspapers noted the AC used was half the voltage used in the power lines over the streets of American cities. Westinghouse criticized this test as a skewed self serving demonstration by Brown, who was again accused of being in the employ of the Edison company. Brown refuted the claims and even challenged Westinghouse to an electrical "duel," with Brown agreeing to be shocked by ever increasing amounts of DC power if Westinghouse would submit himself to the same amount of increasing AC power (first to quit loses). Westinghouse declined the offer. Neither Edison, Westinghouse, nor Westinghouse's chief AC rival, Thomson Houston Electric Company, wanted their equipment to be used in an execution but Brown colluded with Edison Electric and Thomson Houston to surreptitiously acquire three Westinghouse AC generators to power the first electric chair. Brown would continually claim he had no actual association with the Edison company although an August 1889 New York Sun story published letters stolen from Brown's office that seemed to show Brown was receiving directions from, and being paid by, the Edison company as well as Thomson Houston, including the story on the acquisition of the Westinghouse AC generators.