Каспий қысқа тұмсықты киті (Caperea marginata) – ең кішкентай балеен киті. Сипаттамасы, туыстығы, морфологиясы туралы ақпарат. Киттер әлемінен жаңалықтар!
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Сүтқоректілер түрі
Species of mammal
Капирея маргината (Caperea marginata) – балиндар тұқымдасының бір түрі. Ол cetotheres туысына жататын, 2012 жылға дейін жойылған деп есептелген балиндардың мүшесі болуы мүмкін; ал C. marginata басқа жағдайда Neobalaenidae отбасының жалғыз өкілі саналады және Caperea туысының жалғыз түрі болып табылады. Оны алғаш рет 1846 жылы Джон Эдвард Грей сипаттаған. Бұл балиндардың ең кішкентай түрі, ұзындығы мен массасы аралығында ауыспалы. Атауына қарамастан, пигмейлік кит көк киттер мен рорквальдарға қарағанда, қарақұйрық киттерге көбірек ұқсайды. (Caperea латын тілінде «жұмсақ бүктеме» дегенді білдіреді, «құлақ сүйегінің бүктемелі пішініне сілтеме жасайды»; ал marginata «шекарамен оралған» деп аударылады, бұл «кейбір жекелемелердің бали пластиналарының шетіндегі қара шекараға сілтеме жасайды»). 2012 жылдың 18 желтоқсанында жарияланған зерттеу нәтижелерінде палеонтолог Феликс Маркс пигмейлік киттің бас сүйегін жойылған киттердің бас сүйектерімен салыстырды, нәтижесінде ол Cetotheriidae-ге жақын туыс екені анықталды, бұл пигмейлік китті тірі қазыбаға айналдырды. 2023 жылы геномдық ДНК қолданылған зерттеу пигмейлік киттердің балеидтік киттерге қарағанда рорквальдарға жақын екенін растады, бұл кетотерлермен тығыз байланысқа сәйкес келеді. 2012 жылы итальяндық палеонтолог Микеланджело Бисконти Перудан табылған алғашқы пигмейлік киттің (Miocaperea pulchra) қазбасын сипаттады. Бұл жаңа туыс тірі туыстан бас сүйегінің кейбір ерекшеліктерімен өзгешеленеді, бірақ Бисконтидің зерттеуі Neobalaenidae-нің монофилиясын растады және ол C. marginata-дағы роркваль сияқты белгілердің қатар эволюцияның нәтижесі болуы керек деген қорытындыға келді. Белгілі ареалдың солтүстігінде табылған необалаенидтердің қазбаларының болуы, қоршаған ортаның өзгеруі необалаенидтердің таралуының оңтүстікке қарай ығысуына себеп болғандығын көрсетеді. Екінші, сипатталмаған түр 2012 жылы Neobalaenidae-ге шартты түрде жатқызылды. Мессиан дәуіріне (соңғы миоценге) жататын, шамамен 6,2-5,4 миллион жыл бұрынғы қазба 2018 жылы Caperea sp. деп анықталды.
The pygmy right whale (Caperea marginata) is a species of baleen whale. It may be a member of the cetotheres, a family of baleen whales which until 2012 were thought to be extinct; C. marginata has otherwise been considered the sole member of the family Neobalaenidae and is the only member of the genus Caperea. First described by John Edward Gray in 1846, it is the smallest of the baleen whales, ranging between in length and in mass. Despite its name, the pygmy right whale may have more in common with the gray whale and rorquals than the bowhead and right whales. (caperea means "wrinkle" in Latin, "referring to the wrinkled appearance of the ear bone"; while marginata translates to "enclosed with a border", which "refers to the dark border around the baleen plates of some individuals"). In research findings published on December 18, 2012, paleontologist Felix Marx compared the skull bones of pygmy right whales to those of extinct cetaceans, finding it to be a close relative to the Cetotheriidae, making the pygmy right whale a living fossil. A 2023 study using genomic DNA confirmed that pygmy right whales are more closely related to rorquals than to balaenid right whales, consistent with a close relationship with the cetotheres. In 2012, Italian palaeontologist Michelangelo Bisconti described Miocaperea pulchra, a first fossil pygmy right whale from Peru. This new genus differs from the living genus in some cranial details, but Bisconti's study confirmed the monophyly of the Neobalaenidae and he concluded that the rorqual like features in C. marginata must be the result of parallel evolution. The presence of a fossil neobalaenid some north of the known range of C. marginata, suggests that environmental change has caused a southern shift in neobalaenid distribution. A second, undescribed species was tentatively assigned to Neobalaenidae in 2012. A fossil from the Messinian age (Late Miocene) about 6.2 to 5.4 million years ago has been identified as Caperea sp. in 2018.
Сипаттама
Бұл түр сирек кездеседі, сондықтан оны зерттеу өте аз. Дегенмен, ол мүшеқабықты киттердің ең кішкентайы екені белгілі. Бұзаулар туған кезде шамамен 5 метрге жетеді (1982 жылы Тасманиядағы Перкинс шығанасында жағаға шыққан аналықтан шамамен бір ұрық табылды). Сүтінен айырылғаннан кейін олардың ұзындығы шамамен 8 метрге жетеді. Олардың жыныстық жағынан шамамен 15 жаста, ал дене жағынан шамамен 15 жаста жетілетіні есептеледі. Ең ұзын аналық 1981 жылы Тасмания штатының Стэнли қаласында жағаға шыққан. Жүктілік және бала емізу кезеңдері, сондай-ақ ұзақ өмір сүру мерзімі белгісіз. Деректердің жетіспеушілігінің бір себебі киттің салыстырмалы түрде аз қозғалыста болуы болуы мүмкін, бұл оны зерттеу үшін табуды қиындатады. Оның демі кішкентай және анық емес, ал кит көбінесе баяу толқынмен жүзеді, бірақ қажет болғанда жылдамдықпен қозғала алады. Пигмей оң киттің түсі мен пішіні, арқасы қара сұр, құрсағы ақшыл сұр, көздерінің артында әдетте екі шатыр тәрізді ашық дақтары бар, жәндік минк және Антарктида минк киттеріне ұқсас. Теңізде осы түрді осы екі түрден оңай шатастыруға болады, егер жауы мен қанатшаларын мұқият бақыламаса. Иілімді жақ сүйегі басқа оң киттерге қарағанда айқын емес және пигмей китті минк китінен ажырату үшін жеткіліксіз болуы мүмкін. Ұзын, тар, кремді түсті мүшеқабық тістері және ерекше ақ иесіз қызыл жеңі бар. Нағыз оң киттерден айырмашылығы, пигмей оң киттерде жаңқалық жоқ. Дорсальды қанаты үштен екі бөлігінде орналасқан және жартылай ай тәрізді. Кейде кит су бетіне шыққанда арқалық қанаты көрінбейді. Бірақ минк киттер сияқты, ол суға түскенде құйрық қанатын көтермейді. Пигмей оң киттің бас сүйегі мен қаңқасы басқа киттерден өзгеше: омыртқа үсті қалқаны артқа қарай созылады, құлақ сүйегі бүйірінен жиырылып, шамамен төртбұрышты болады. Жеті мойын омыртқасы біріккен, ал пигмей оң китте 44 омыртқа бар. 18 жұп қабырғасы кең және жазық, омыртқа бағанасының 39-45% құрайды (басқа мүшеқабықты киттерде 33% -ға қарағанда). Әр кеуде омыртқасының көлденең процестеріне ұқсас екі үлкен қанаты бар, олардың көпшілігі бірімен-бірі жақындасады. Қабырғалардың арқалық ұшы өте жұқа және көлденең процестерге тиісінше жақындамайды. Ұсатылған құйрық (немесе сакрокаудальды аймақ) қалдық жамбас сүйегі мен кішкентай шеврон сүйектеріне ие. Қанатшалары төрт саусақты. Өкпе мен жүрек салыстырмалы түрде кішкентай, бұл пигмей оң киттің терең суға түспейтінін көрсетеді. Ларникстің басқа киттерден ерекшеленетіні хабарланды. Кейде үлкен топтар көрінеді - 2001 жылы Оңтүстік Тынық мұхитында Жаңа Зеландиядан оңтүстік-шығысқа қарай 450 км жерде 14 киттен тұратын топ байқалды, ал 1992 жылы Лиувин мүйісінің оңтүстік-батысында 80-ге жуық киттен тұратын топ көрінді.
The pygmy right whale is rarely encountered and consequently little studied. However, it is known that it is by far the smallest of the baleen whales. Calves are estimated to be about to at birth (an approximately fetus was reported from a female that had stranded in Perkins Bay, Tasmania, in 1982). By the time they are weaned, they may be about long. It is believed they become sexually mature at about and physically mature at about while the longest female was a individual which had stranded in Stanley, Tasmania in 1981. Gestation and lactation periods and longevity are all unknown. Part of the reason for the scarcity of data may be the relative inactivity of the whale, making location for study difficult. The blow is small and indistinct and the whale is usually a slow undulating swimmer, although capable of bursts of acceleration. The coloring and shape of the pygmy right whale, dark gray dorsally and lighter gray ventrally, commonly with a pair of chevron shaped lighter patches behind the eyes, is similar to that of the dwarf minke and Antarctic minke whales and at sea the species may easily be confused with these two species, in case the jaw and flippers are not carefully observed. The arched jawline is not as pronounced as other right whales and may not be sufficient to distinguish a pygmy right whale from a minke whale. The long, narrow cream coloured baleen plates with a distinctive white gumline are the most effective discriminators. Unlike true right whales, pygmy rights do not have callosities. The dorsal fin is falcate (crescent shaped) and located about three quarters of the way along the back of the animal. Unlike the minke whales, occasionally the dorsal will not be seen on the whale surfacing. Like the minkes, though, it doesn't raise its flukes when it dives. The skull and skeleton of the pygmy right whale is unlike those of any other extant whale: the supraoccipital shield extends farther posteriorly; the ear bone has a lateral wrinkle and is roughly square in outline. All seven cervical vertebrae are fused, and the pygmy right has only 44 vertebrae. The 18 pairs of ribs are broad and flat, and make up 39–45% of the vertebral column (compared to 33% in other mysticetes). Each thoracic vertebrae has a pair of huge wing like transverse processes, many of which overlap. The dorsal end of the ribs are remarkably thin and almost fail to make contact with the transverse processes. The reduced tail (or sacrocaudal region) features a vestigial pelvis and small chevron bones. The flippers have four digits. The lungs and heart are relatively small, which suggests that the pygmy right whale is not a deep diver. The larynx is reported to be different from any other cetacean. Occasionally larger groups are seen — in 2001 a group of 14 were seen at 46°S in the South Pacific about 450 km southeast of New Zealand, while in 1992 a group of about 80 individuals were seen southwest of Cape Leeuwin
Пигмей оң киттің бұзауының құйрық қанаты, майы және мүшеқабық тістері Оңтүстік Африка жағасында кит аулаушылар ұстаған 7,47 метрлік (24,5 фут) қашалоттың ішегінен табылды.
The flukes, blubber, and baleen plates of a pygmy right whale calf were found in a 7.47 m (24.5 ft) killer whale caught by whalers off South Africa.
Халық саны мен таралуы
Кіші кашалот киттері ең аз зерттелген киттердің бірі болып саналады; 2008 жылға дейін теңізде осы түрдің 25-тен азы ғана көрілген. Огнь Жері, Намибия, Оңтүстік Африка, Австралия және Жаңа Зеландия. Бір топ Тасмания жағалауында жыл бойы тұруы мүмкін.
The pygmy right whale is among the least studied cetaceans; until 2008, fewer than 25 sightings of the species had been made at sea. Tierra del Fuego, Namibia, South Africa, Australia and New Zealand. One group may be a year round resident off Tasmania.
Киттер мен киттерді бақылау
Оның салыстырмалы түрде кішкентай мөлшері мен сирек таралуы себепті, пигмейлік киттер кит аулаушыларға сирек түскен. 1917 жылы Оңтүстік Африка жағалауынан бір еркек кит ауланды, ал 1970 жылы Оңтүстік Атлантикада совет кит аулаушылары ғылыми мақсаттар үшін бірнеше китті ұстады. Сондай-ақ, кейбір пигмейлік киттер балық аулау торларына ілінген жағдайлар да белгілі. Бұл факторлар популяцияға елеулі әсер етпеген деп саналады. Пигмейлік киттер туралы көптеген мәліметтер жағалауға соғылған жеке даналардан алынған; олар теңізде сирек кездесетіндіктен, киттерді қадағалау саяхаттарының басты нысаны емес.
On account of its relatively small size and sparse distribution, the pygmy right whale has rarely been taken by whalers. A male was taken off South Africa in 1917, and a couple were caught for scientific purposes by Soviet whalers in the South Atlantic in 1970. Also a few pygmy right whales are known to have been caught in fishing nets. These factors are not believed to have had a significant impact on the population. Most data about pygmy right whales come from individual specimens washed up on coastlines; they are rarely encountered at sea and so they are not the primary subject of any whale watching cruises.
Қорғау
Кіші кашалот миграциялық түрлерді қорғау жөніндегі конвенцияның (КЖЖ) II қосымшасына енгізілген. Ол II қосымшада тіркелген.
The pygmy right whale is listed on Appendix II of the Convention on the Conservation of Migratory Species of Wild Animals (CMS). It is listed on Appendix II,