Кіріспе

Rodhocetus (Rodho, типтік орнындағы геологиялық антиклинал және cetus, латын тілінде кит) – Пәкістанның лютецийінде табылған, жойылған протоцетид ерте китінің туысы. Ең жақсы зерттелген протоцетид, Rodhocetus екі жартылай қаңқа бойынша белгілі, олардың біріктірілген нұсқасы эоцен дәуірінің китінің толық суретін береді: оның қысқа аяқтары, ұзын қолдары мен аяқтары болған, бұл аяқтардың желбезектері болған болуы мүмкін, сондай-ақ төрт жартылай біріктірілген сакральді омыртқалары бар қозғалмайтын сакральды. Бұл құрлықта өмір сүрген сүтқоректілерге тән қасиеттерін сақтап қалған жойылған киттердің бірі, осылайша құрлықтан теңізге эволюциялық өтуді көрсетеді.

Сипаттама

Родоцет шамамен бір метр ұзындығындағы кішкентай кит еді. 1990 жылдары морфологиялық талдауларға сүйене отырып, киттер мен мезонихиялардың – құрып кеткен, жүгіріп тіршілік ететін, қасқырға ұқсас тұяқты жануарлардың – тығыз байланысы кеңінен қабылданды. Алайда, 1990 жылдардың соңында молекулалық деректерге негізделген кладистік талдаулар киттерді (Cetacea) бегемотқа жақын, тік аяқтылар (Artiodactyla) тобының ішінде анық орналастырды. Тік аяқтылардың ерекше белгілерінің бірі – қос дөңгелекті астрагал (тобық сүйегі), ал палеонтологтар зертханалық деректерге көңіл бөлмей, археоцеттердің бір дөңгелекті тобық сүйектерін табуға кірісті. Бірнеше жыл ішінде археоцеттердің үш түрінің артқы аяқтары табылды, олардың ішінде Родоцет балохистанисистенің де аяқтары болды, және үшеуінің де қос дөңгелекті тобық сүйектері болды, осылайша кладистік дау шешілді. Басты компоненттерді талдау Родоцеттың денесі мен аяқтарының пропорциялары орыс десманына ұқсас екенін көрсетті, ол аяқтарымен жүзетін және құйрығын негізінен руль ретінде пайдаланатын жануар. Осыдан Гингерих Родоцет негізінен артқы аяқтарының кезектесіп соғуы арқылы су бетінде жүзгенін, ал оның денесін Dorudon мен қазіргі киттер сияқты май емес, тері жапқан, бұл оны суға қалықтатып, терең суға түсуге қабілетсіз еткенін қорытындылады.