Кіріспе
Британдық балалар комиксі
Руперт аю – британдық балалар комиксінің кейіпкері және франшизасы, Герберт Туртель жасаған, ал оның әйелі, суретші Мэри Туртель салған. Алғаш рет 1920 жылғы 8 қарашада Daily Express газетінде жарияланды. Руперттің бастапқы мақсаты – Daily Mail және Daily Mirror газеттерінен сатуда басымдық алу болды. 1935 жылы әңгімелерді бұрын Punch және басқа жылтыр журналдар үшін иллюстрация салған Альфред Бесталл жалғастырды. Бесталл балалар әдебиеті саласында сәтті болды және тоқсан жасқа дейін Руперт туралы әңгімелер мен суреттермен жұмыс істеді. Соңғы кезде осы серияны әртүрлі суретшілер мен жазушылар дамытып келеді. Әлем бойынша 50 миллионға жуық данасы сатылды. Комикс Daily Express газетінде күнделікті жарияланады, ал кейінірек осы әңгімелер кітаптарда басылып шығады. 1936 жылдан бері әр жыл сайын Руперт жылнамасы жарық көреді. Руперт аю Ұлыбританиядағы балалар мәдениетінің бір бөлігі болып табылады және кейіпкер негізінде жасалған бірнеше телесериалдарда пайда болады.
Кейіпкерлер мен оқиға
Руперт – ата-анасымен бірге ойдан шығарылған ағылшын ауылы Натвудтағы үйде тұратын аю. Ол қызыл жаға және ақ-сары клеткалы шалбар киіп, сары шарфпен бірге бейнеленген. Бастапқыда қоңыр аю ретінде суреттелген, оның түсі көп ұзамай баспа шығындарын үнемдеу үшін ақ түске ауысты, бірақ жылдық жинақтардың мұқабаларында қоңыр қалды. Сериалдағы көптеген кейіпкерлер де антропоморфты жануарлар. Олардың барлығы, түрлеріне қарамастан, Руперттен шамамен бірдей өлшемде. Руперттің жануарлар достарын көбінесе оның "жандары" немесе "достары" деп атайды. Оның ең жақсы досы Билл Баджерден басқа, ең тұрақты достары – піл (Эдвард Транк), тышқан (Уилли), Понг Пинг пекинесі, Алги Паг (ол Руперттен бұрын танысқан), Подги Пиг, Бинго Ақылды Ит, Фредди мен Ферди Тышқан, Реджи мен Рекс Қоян және Минг. Мейірімді Ақсақал Ешкі де Натвудта тұрады және Рупертке кейбір оқиғаларында көмектеседі. Ең ерекше және есте қалатын кейіпкерлердің бірі – Раггети, бұтақтардан жасалған орман тролі, ол көбінесе өте ренжігіш және жалықтыратын. 2006 жылы сериалдың жаңаруында Раггети бұзық сөйлейтін достық эльфке айналды. Сондай-ақ, ауылдық полиция қызметкері бар, ол ПК Граулер есімді ересек ит. Әңгімеде бірнеше адам кейіпкерлері де бар, мысалы, профессор (өзінің қызметшісі Бодкинмен бірге қамал ішінде тұрады), Тайгер Лили (қытай қызы), оның әкесі "Сиқыршы", және сирек кездесетін кейіпкерлер, мысалы, Теңізші Сэм, Гаффер Джардж, Капитан Биннакл, Умның Данасы (жасқырлық қолшатырда саяхаттап жүрген) және Ролло, цыган баласы. Сонымен қатар, қайта-қайта келетін Су перісі де бар. Руперт жазушысы болған кезінде Альфред Бесталл Берил, Паулин және Джанет сияқты қыздар сияқты кейіпкерлерді қосты, Берилдің мысығы Динкимен бірге. Бұл кейіпкерлер Бесталдың өз шіркеуінен келген қыздар нұсқаушыларының үлгісімен жасалған, олар 1947 жылдың соңында одан Рупертпен бірге өздерінің оқиғаларын бастан кешіруге бола ма деп сұрады. Олар бүгінгі күнге дейін комикстер сериясының бөлігі болып қала береді. Сериалда алыс елдердегі фантастикалық және керемет оқиғалар жиі көрсетіледі. Әр оқиға Натвудтан басталады, онда Руперт әдетте анасына немесе досына шағын тапсырманы орындауға шығады, содан кейін ол Король Фросттың қамалы, Құстар патшалығы, жер асты немесе теңіз түбіндегі экзотикалық жерге саяхатқа айналады. Кейде профессордың бір өнертабысы Руперттің оқиғасына есік ашады. Оқиғаның соңында Руперт Натвудқа оралады, онда бәрі қауіпсіз және жақсы, ал оның ата-анасы оның оқиғаларына тыныш қарайды.
Стиль
Қазіргі заманғы көптеген комикстерден өзгеше, Руперт Аю әрқашан суреттермен бірге мәтінмен шығарылатын, "мәтіндік комикстер" деп аталатын түпнұсқа таспа форматында жарық көрді; мысалы, тікелей суреттерге, сөйлеу тілшелеріне мәтін енгізілмейді. Бесталл классикалық Руперт әңгімелерінің форматын қалыптастырды: әңгіме суреттер арқылы айтылады (күнделікті газетте әдетте екі бөлім, ал жылдық басылымдарда бір бетке төрт бөлім), қарапайым бет тақырыптарында, әр суретке екі тармақты ұйқастырылған өлең түрінде және бетінің астындағы мәтінмен. Сондықтан Руперт жылдықтарын төрт деңгейде "оқуға" болады.
Тарих
Руперттің ерекше көзге түспейтін кіріспесі бір панельде болды, ол Герберт жазған және Мэри Туртель сурет салған "Кішкентай жоғалған аю" әңгімесінің 36 эпизодының біріншісі еді. Бесталл Руперттің әңгімелері мен сюжеттерін кеңейтті; Daily Express панельдері үшін жасаған нақты және егжей-тегжейлі суреттерінен бөлек, ол Rupert Annuals-те әдемі иллюстрациялар жасады. Бесталл 1965 жылға дейін Daily Express үшін Руперттің әңгімелерін салды; және 1973 жылы зейнеткерлікке шыққанға дейін жылдық басылымдардың мұқабаларын суреттеуді жалғастырды. Руперттегі ландшафттың көп бөлігі Солтүстік Уэльстегі Клвид аңғарынан (Альфред Бесталл өзі көп жылдар бойы Солтүстік Уэльстің Беддгелерт ауылында тұрды) (профессордың қамалы Рутин қамалының негізінде салынған), Суссекс Велді және Шығыс Девоннан шабыттанды. Бесталлдың ізбасары Алекс Куби болды. Куби 1974 және 1977 жылдар аралығында Руперт жылдық суреттерін жасады. Оның суреттерін кейіпкерлердің айналасындағы қалың қара сызықтар мен Бесталл қолданғаннан гөрі жарық түстердің қолданылуынан тануға болады. Rupert Annual әлі де әр жыл сайын шығарылады және Руперт күнделікті Daily Express-те пайда болады. 1978 жылы оның жаңа оқиғаларын Джон Харрольд суреттеді; жылдық басылымдардағы суреттерін көбінесе Джина Харт бояды. 2008 жылы Джон Харрольдтың орнын Стюарт Троттер басты, және жылдық басылымдардың (серифсіз шрифтпен) жаңа стилі, сондай-ақ Rupert Bear, Follow the Magic атты CGI анимациясына сәйкес келетін жаңаша Руперт пайда болды. 1960 жылғы Rupert Annual-да "Руперт және алмаз жапырақ" атты әңгіме жарияланды, онда ол "Кун аралына" саяхаттайды, онда кішкентай "Кун" тұрғындары бар. Coons бұрын The New Rupert: The Daily Express Annual, 1954 және Rupert and the Castaway ішкі әңгімесінде пайда болған. Алғашқы рет 1946 жылғы жазғы арнайы басылымда "Руперт Кун аралында" деген атпен пайда болды. Руперт Пол Маккартнидің 1984 жылғы "We All Stand Together" музыкалық видеосында пайда болды; Маккартни сонымен қатар Руперт және жабайы ән деп аталатын Руперт есімді анимациялық видео түсірді. Маккартни түсірген қысқа фильм Британ академиясының сыйлығын жеңіп алды. Туртельдің үйі Кенттегі Кентербериде орналасқан, ал бұрын Кентербери мұражайының бөлігі болған Руперт аю мұражайында Руперт пен оның достарының, сондай-ақ Туртель мен басқа суретшілердің тарихын қамтитын коллекциялар болды. Мұражай отбасыларға және Руперттің жалпы тарихына қызығушылық танытқандарға арналған. 2005 жылдың 31 қазанында UK Media Group Entertainment Rights (кейіннен Boomerang Media, содан кейін DreamWorks Classics және қазір NBCUniversal сатып алды) Daily Express-тен Руперт Bear кейіпкерінің көпшілік үлесін сатып алды.
Руперт Арыстың оқиғалары (1970-1977)
Руперт алғаш рет ITV желісі үшін түсірілген ITC сериалында теледидарда пайда болды, ол 156 он минуттық эпизодтан тұрды. Барлық кейіпкерлер қуыршақтар болған, бірақ ашылу тізбегінде ойыншық Руперт аюы балалар бөлмесінде көрсетілген. Руперттің достары мен ұшатын күймесі Daily Express газетінің беттерінен тікелей алынған, бірақ оған Вилли Висп, Дриззл, Делла, Джимми, Мырза Гримнасти, Цыған әже, Чун Мао, Дана ғалым, және Мырза Коскора сияқты жаңа достары да қосылды. Лен Бидл (Фрэнк Уэстон деп те белгілі) және Рон Рокер жазған, ал Джеки Ли орындаған тақырыптық ән 1971 жылы Ұлыбритания хит-парадында 14-орынға жетті.
The theme song, written by Len Beadle (also known as Frank Weston) and Ron Roker, sung by Jackie Lee, reached number 14 in the UK charts in 1971.
Руперт (1985 1988)
Руперт 1985 жылы BBC арнасына бес минуттық 36 шағын очерк түрінде теледидарға қайта оралды. Осы серияның әр бөлімі бірнеше тұрақты суреттер мен баяндамадан құралды. Баяндаушы – Рэй Брукс. Шағын музыкалық кіріспе авторы – Brave New World. АҚШ-та бұл шағын фильмдер Disney Channel арнасының "Lunch Box" бағдарламасы аясында көрсетілді.
Руперт (1991-1997)
1991 жылы Руперт Аю телеарнада 65 эпизодтан және бес маусымнан (әр маусымында 13 эпизодтан) тұратын анимациялық телесериалда пайда болды. Оны Nelvana (Канада), Ellipse (Франция) және Television South (TVS) бірінші маусымда (13 эпизод) өндірді. Television South ITV франшизасын жоғалтқаннан кейін, екінші маусымнан бастап бақылауды Scottish TV алды. Шоу Бэсталлдың «Руперт» газеттерінде қалыптасқан стилі мен атмосферасын сақтады, көптеген сюжеттері Daily Express газетіндегі оның немесе басқа авторлардың комикс сюжеттеріне тікелей бейімделген нұсқалары болды. Шоу Канададағы YTV арнасында көрсетілді. АҚШ-та шоу алғаш рет Nickelodeon арнасында (Nick Jr. блогының бөлігі ретінде) көрсетілді, ал 1999 жылдың қаңтарында CBS арнасына көшті; серияның қайталама көрсетілімдері 2007 жылдың қаңтарында Qubo цифрлық қызметіне келді. Шоу Ұлыбританияда CITV арнасында көрсетілді. Австралияда шоу ABC арнасында, ал Жаңа Зеландияда TV2 арнасында Джейсон Ганн шоуының бөлігі ретінде көрсетілді. Шоу Ұлыбританияда Tiny Pop спутниктік және кабельдік желісінде қайтадан көрсетілді. 2009 жылдан бастап шоу Qubo арнасында күнделікті көрсетіліп тұрады, бірақ тек соңғы 26 эпизод ғана көрсетілуде. Оңтүстік Америкада шоу 1998-2008 жылдар аралығында Бразилияда TV Cultura арнасында көрсетілді. 2000 жылы канадалық продюсер Nelvana Голливуд студиясында Руперт туралы көркем фильм түсіруді жоспарлады, бірақ жоба іске аспады.
Руперт Берр, Сиқырды ээртіңіз... (20062008)
2006 жылы Rupert Bear жаңа тоқтау анимациялық телесериалы шығарылды, ол негізінен кішкентай балаларға арналған. Кейіпкерлердегі өзгерістер: Руперт кроссовка киеді және оның түгі сәл күңгірттеген; Билл костюм мен галстук орнына сары жолақты қою көк былғары күрткі және көк шалбар киеді, сондай-ақ әрқашан өзімен жеке цифрлық ассистент алып жүреді; Понг Пинг – сиқыр қолданатын және аты кері ауысқан қызға айналды; Раггити, бұрын көрініс бермейтін, достық ағаш эльфіне айналды; Мин – кішкентай дракон және Пинг Понгтың үй жануары; Эдвардтың енді тістері жоқ, оның түсі түзетілді және ол апельсин түсті футболка мен қоңыр шорт киеді; түлкі егіздерінің бірі (Ферди) Фреда есімді қызға айналды. Миранда сияқты жаңа кейіпкерлер де бар; бірақ Podgy Pig, оның өзін-өзі бағалайтын әпкесі Розали және ұялшақ Вилли Тышқан кейіпкерлері пайда болмайды. "Руперт Bear, Follow The Magic" сериалы алғаш рет Five телеарнасында 2006 жылдың 8 қарашасынан 2008 жылдың 1 ақпанына дейін көрсетілді. 52 он минуттық эпизод көрсетіліп, содан кейін қайталанды.
Фильм
1984 жылы Джефф Данбар режиссерлік еткен, Пол Маккартнидің идеялары, музыкасы және әндеріне негізделген "Руперт және жабақ әні" атты қысқа фильм түсірілді. Фильмде Руперт бір түнді елді шарлап, ерекше бақалар жиынына тап келеді. Фильмде Маккартни жазған, ал Beatles продюсері Джордж Мартин аранжировкалаған "Біз бәріміз бірге тұрамыз" әні бар. Ән Ұлыбритания сингл чартында 3-орынға жетті.
Бейне ойындар
Британдық Quicksilva видео ойын шығарушысы Rupert Bear-ді Commodore 64 және ZX Spectrum 8 биттік компьютерлер үшін екі ойын түрінде жасады: 1985 жылғы «Rupert and the Toymaker's Party» және 1986 жылғы «Rupert and The Ice Castle».
Маркалар
2020 жылдың қыркүйегінде Royal Mail Руперт Аюдың 100 жылдығын еске алу үшін сегіз маркадан тұратын жиынтық шығарды. Маркаларда Бесталдың суреттері бейнеленген, олардың ішінде екі екінші сыныпты, екі бірінші сыныпты, екеуі 1,45 фунт стерлинг және екеуі 1,70 фунт стерлинг бағасында болды.
"Оз" журналының әдепсіздік туралы үкімі
Роберт Крамбтың суретіне қосылған Руперттің мультфильмі, аюды ұятты жағдайда бейнелейтін, британдық «Oz» подполье журналының мектеп оқушылары редакциялаған, жазбасымен танымал болған санының маңызды бөлігі болды. Соңынан, журналдың ересек редакторлары мен баспагерлері 1971 жылғы маусымда Олд Бейлиде өткен жоғары беделді әдепсіздікке қатысты сотта қудаланды; Руперттің қосылуы айыптау тарапының ісіне енді және қорғаныс куәгерлері осы мәселе бойынша тексерілді.