1980 жылдардағы АҚШ саяси партиясы: «Азаматтар партиясы»
Citizens Party (United States)
АҚШ-тың 1980-ші жылдардағы «Азаматтар партиясы» – прогрессивті, экологиялық және либералдық көзқарастағы саяси ұйым. Барри Коммонер құрған бұл партия демократияны жақтады.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
1980 жылдардағы АҚШ саяси партиясы
1980s U. S. political party
Азаматтар партиясы – АҚШ-тағы саяси партия. Ол Вашингтон қаласында Барри Комоннердің бастамасымен құрылды, мақсаты – 1960 жылдары ұлттық Прогрессивті партия тарағаннан бері алғаш рет прогрессивті, экологиялық және либералды топтардың жалпыұлттық саяси ұйымын біріктіру. Азаматтар партиясы 1979 жылдың соңында Федералды сайлау комиссиясында тіркелді. Сент-Луис қаласындағы (Миссури штаты) Вашингтон университетінің қоршаған ортаны зерттеу профессоры Комоннер, сондай-ақ Сент-Луис қаласындағы Табиғи жүйелер биологиясы орталығының директоры және "Science Illustrated" журналының редакторы болды. Азаматтар партиясының бағдарламасы өте прогрессивті, ғылымды қолдайтын және экологиялық бағытта болды. Кейбіреулер оның социалистік болуы мүмкін деген пікір білдірді, бірақ бұл партияның экономикалық демократия бағдарламасын дұрыс түсінбеуден туындаған, ол корпоративизмнің бір түрі сияқты көрінеді. Комоннер экономиканың маңызды инфрақұрылымынан өзге салалары үшін социализмге қарсы тұрақты түрде айтты. Оның экономикалық демократия идеясы бизнестің міндеті – бизнеспен айналысу, ал үкіметтің міндеті – бизнес қызметін реттеу және теріс әрекеттерге жол бермеу деп тұжырымдайды. Барлығында, партия төрт негізгі бағдарламаның, оның ішінде экономикалық демократияның негізінде құрылды.
The Citizens Party was a political party in the United States. It was founded in Washington, D. C., by Barry Commoner, who aimed to gather under one banner a nationwide political organization of progressive, environmentalist and liberal groups, many of which were unsatisfied with President Jimmy Carter's administration, for the first time since the dissolution of the national Progressive Party in the 1960s. The Citizens Party registered with the Federal Elections Commission at the end of 1979. Commoner, a professor of environmental science at Washington University in St. Louis, was the head of the Center for the Biology of Natural Systems in St. Louis, Missouri and editor of Science Illustrated magazine. The Citizens Party platform was very progressive, pro science, and environmentalist. Some have claimed that it was possibly socialist as well, but this claim arose from a misunderstanding of the economic democracy platform of the party, which appears to be a form of corporatism. Commoner repeatedly espoused opposition to socialism for parts of the economy other than essential infrastructure. His economic democracy idea stated that the business of business is to do business, but that the business of government is to regulate business to prevent abuses. In all, the party was founded around four essential platforms, including economic democracy.
1980 жылғы сайлау циклі
Азаматтар партиясының алғашқы ұлттық конвенті 1980 жылдың 10-13 сәуірінде Огайо штатының Кливленд қаласында, Кливленд Плаза қонақ үйінде өтті. Конвентке 30 штаттан 260 делегат қатысты. "Конвентте ұсынылған ұсыныстардың саны шамамен 300-ге жетеді, осы тізімді басқарылатын платформаға дейін азайту мүмкін емес. Сондықтан, штаттық деңгейдегі партия ұйымдары өздерінің мақсаттар тізімінің қысқартылған нұсқаларын жасауға жауапты болды" (Крушке, 46 б.). Партия Бари Коммонерді және ЛаДонна Харристі (сол кезде Оклахома штатының демократ сенаторы Фред Харристің әйелі) президенттікке және вице-президенттікке ұсынды. ЛаДонна Харрис – "өзін 'түсті терілі әйел' деп атаған" белгілі феминист және команч үндісі болды. Партияның танымалдығын арттыру мақсатында Азаматтар партиясы 600 радиостанцияда жарамсыз сөздерді қолданған жарнама ролігін көрсетті (жарнама актердің: "Рас емес! Картер, Рейган және Андерсон – бәрі де жалғандық!"). Кейбір радиостанциялар осы сөздерді жоюға тырысты, бірақ Федералдық коммуникация комиссиясы оларға тыйым салды. 1980 жылғы президенттік сайлауда Коммонер 29 штаттан (22 және Колумбия округі Азаматтар партиясының тізімімен, алтысы тәуелсіз кандидат ретінде, ал Пенсильванияда – Тұтынушылар партиясымен) дауыс беруге қатысу құқығын алды, бірақ оның негізгі қызметі Калифорния, Иллинойс, Мичиган, Нью-Йорк және Пенсильвания сияқты ірі штаттарда өтті. Президенттік сайлаудағы ұлттық тізімге қоса, әртүрлі штаттарда тағы 22 Азаматтар партиясының өкілдері дауыс бюллетендерінде тіркелді, оның ішінде үш адам АҚШ Сенатына, ал он бір адам АҚШ Өкілдер палатасына кандидат болды. Коммонер 221 083 дауыс жинады. Коммонер ешбір штаттан бір проценттен артық дауыс алмаса да, партия 1984 жылғы сайлауға федералдық қаржыландыруға (шамамен 157 000 доллар) ие болған алғашқы шағын партия болды.
The first Citizens Party National Convention met in Cleveland, Ohio, in the Cleveland Plaza Hotel from April 10 to 13, 1980. There were 260 delegates from 30 states present. The "proposals presented at the convention reportedly numbered some 300 items, a list largely irreducible to a manageable platform Units of the party organization on the state level thus became more or less responsible for delineating their own briefer versions of the list of goals" (Kruschke, p. 46). The party nominated Barry Commoner and LaDonna Harris (then, at that time, the wife of Democratic senator Fred Harris of Oklahoma) for president and vice president respectively. La Donna Harris was "a leading feminist and a Comanche Indian [who] labeled herself as 'a woman of color.'" In order to increase public awareness of its existence, the Citizens Party ran a commercial on 600 radio stations which used profanity (the advertisement began with an actor exclaiming: "Bullshit! Carter, Reagan and Anderson, it's all bullshit!"). Several of the radio stations tried to remove the profanity, but the Federal Communications Commission forbade them to do so. As the party's presidential candidate in 1980, Commoner achieved ballot status in 29 states (22 and DC under the Citizens Party label, six as an Independent, and in Pennsylvania with the Consumer Party), although his major activity was centered in the large states of California, Illinois, Michigan, New York, and Pennsylvania. In addition to the national ticket in the presidential election, twenty two other Citizens candidates appeared on the ballot in various states, including three for the U. S. Senate and eleven for the U. S. House. Commoner received 221,083 votes. Although Commoner did not garner more than one percent in any state, the party received enough support to be the first minor party to qualify for federal matching funds (about $157,000) for the 1984 elections.
1982 жылғы сайлау циклі
1981 жылы Азаматтар партиясы Терри Бурициус Берлингтон, Вермонт қаласындағы Алдермендер кеңесіне сайланғанда, алғаш рет сайлауда жеңіске жетті. 1982 жылы Азаматтар партиясы губернаторлыққа екі кандидатты (Пенсильвания және Техас штаттары), Сенатқа үш кандидатты (Пенсильвания, Техас және Вермонт штаттары), ал АҚШ Өкілдер палатасына 15 кандидатты тікелей ұсынды.
In 1981, the Citizens Party won an election for the first time when Terry Bouricius was elected to the board of Aldermen in Burlington, Vermont. In 1982, the Citizens Party fielded two candidates for governorships (Pennsylvania and Texas), three candidates for the Senate (Pennsylvania, Texas, and Vermont), and 15 candidates for the U. S. House.
1984 жылғы сайлау циклі
1984 жылы Азаматтар партиясы өзінің екінші ұлттық съезін 10-12 тамыз аралығында Миннесота штатының Сент-Пол қаласындағы Хамлайн университетінде өткізді. Съезге 30 штаттан 125 делегат қатысты. Конвент Вирджиния штатының Соня Джонсонды, «радикалды феминист» ретінде президенттікке, ал Род-Айленд штатының Ричард Уолтонды вице-президенттікке ұсынды. Джонсон 1979 жылы Тең құқықтар туралы түзетуді жақтағандығы үшін LDS шіркеуінен шеттетілді. 1982 жылы Джонсон Иллинойс штаты заң шығарушы органының Тең құқықтар туралы түзетуді ратификациялауын қамтамасыз ету мақсатында 37 күндік ораза ұстады. 1984 жылы тағы екі шағын партия «Азаматтар» партиясын қолдады. 1983 жылдың 3-5 қыркүйек күндері Нью-Йорк қаласында өткен Социалистік партияның АҚШ Ұлттық съезі «Азаматтар» партиясымен бірлескен тізіммен сайлауға түсуге дауыс берді, ал Калифорниядағы Бейбітшілік және бостандық партиясы Джонсонды президенттікке қолдады (бірақ вице-президенттікке Эмма Вонг Марды ұсынды). Екі қосымша қолдауға қарамастан, 1984 жылы «Азаматтар» партиясы ауыр жеңіліске ұшырады. Олар сайлауға кандидаттардың санын қысқартты: Сенатқа (Иллинойс штаты), губернаторлыққа (Вермонт штаты) және АҚШ Өкілдер палатасына екі кандидатты тікелей ұсынды. Джонсон он үш штаттың бюллетенінде «Азаматтар» партиясының кандидат ретінде, екі штатта тәуелсіз кандидат ретінде, бір штат (Арканзас) «Азаматтар» тобының кандидат ретінде, ал бір штат (Пенсильвания) тұтынушылардың кандидат ретінде тіркелді. «Азаматтар» партиясының жинаған дауысы 72 153-ке дейін үштен екі есеге азайды, бірақ Джонсон Пенсильвания және Луизиана штаттарындағы дауыс көрсеткіштерін едәуір жақсартты.
In 1984, the Citizens Party held its second national convention at Hamline University in St. Paul, Minnesota, from August 10 to 12, 1984. There were 125 delegates from 30 states present. The convention nominated Sonia Johnson of Virginia, “a radical feminist,” for president and Richard Walton of Rhode Island for vice president. Johnson had been excommunicated from the LDS Church in 1979 as a result of her outspoken support of the Equal Rights Amendment. In 1982 Johnson undertook a publicized 37 day fast which was meant to encourage the Illinois legislature to ratify the ERA. Two other minor parties endorsed the Citizens ticket in 1984. The Socialist Party USA National Convention in New York City from September 3 to 5, 1983 voted to try to run a joint ticket with the Citizens Party, and the Peace and Freedom Party in California endorsed Johnson for president (although it ran Emma Wong Mar for vice president). Despite the two additional endorsements, the Citizens Party suffered serious setbacks during 1984. It ran fewer candidates for office: one for the Senate (Illinois), one for Governor (Vermont), and two for the U. S. House. Johnson appeared on the ballot in thirteen states as the Citizens candidate, two as an Independent, one (Arkansas) as the Citizens Group nominee, and one (Pennsylvania) as the Consumer nominee. The Citizens Party vote fell by two thirds, to 72,153, although Johnson significantly improved upon Commoner's totals in Pennsylvania and Louisiana.
1986 жылғы сайлау циклі және партияның таралуы
1986 жылғы сайлауда Азаматтар партиясы тағы да төрт үміткер ұсынды: екеуі губернаторлыққа (Пенсильвания және Род-Айленд штаттары), біреуі Сенатқа (Пенсильвания штаты), және біреуі АҚШ Өкілдер палатасына (Миннесота штаты). Пенсильвания штатындағы үміткерлер Тұтынушылар партиясы аталымын пайдаланды. Азаматтар партиясының үміткерлеріне берілген көңіл көшпегеннен кейін, партия таратылды. 1987 жылғы Социалистік партияның ұлттық съезі 1988 жылғы президенттік сайлауға Вилла Кенойерді (бұрынғы Азаматтар партиясының тең төрағасы) және Рон Эренрайхты ұсынды, ал Пенсильваниядағы Тұтынушылар партиясы өзділігімен қайта құрылып, Азаматтар партиясының қалдықтарын өзіне біріктірді.
In the 1986 election, the Citizens Party once again offered four candidates: two for governor (Pennsylvania and Rhode Island), one for the Senate (Pennsylvania), and one for the U. S. House (Minnesota). The Pennsylvania candidates used the Consumer Party label. After the disappointing number of votes cast in favor of the Citizens Party nominees, it dissolved. The 1987 Socialist Party National Convention nominated its own ticket of Willa Kenoyer (a former co chair of the Citizens Party) and Ron Ehrenreich for the 1988 presidential election, while the Consumer Party in Pennsylvania resumed its separate existence, picking up the remaining pieces of the Citizens Party.