Кіріспе
Польшалық классикалық пианист (1956 жылы туған)
Кристиан Зимерман (5 желтоқсан 1956 жылы туған) – польшалық концерттік пианист, дирижер және педагог, ол өзінің буынындағы ең ұлы пианистердің бірі деп есептеледі. 1975 жылы IX Халықаралық Шопен пианино конкурсында жеңіс одіс етті. Шопен пианино конкурсындағы сәттілігінен кейін ол Берлин филармониясымен ынтымақтастыққа түсті және содан бері әлемнің жетекші оркестрлерімен, сондай-ақ Леонард Бернштейн, Пьер Булез, Герберт фон Караян, Клаудио Аббадо және Саймон Раттл сияқты танымал дирижерлермен бірге өнер көрсетіп келеді. Ол әсіресе Моцарт, Шопен, Брамс және Бетховеннің шығармаларын орындауымен белгілі. Ол сонымен қатар көптеген сыйлықтар мен наградаларға ие болды, оның ішінде Леони Соннинг музыкалық сыйлығы (1994), Құрмет легионы (2005), Польшаны қайта қалпына келтіру ордені (2013) және Praemium Imperiale (2022).
Өмірбаян
Зимерман Польшаның оңтүстігіндегі Забрже қаласында дүниеге келді. Ол әкесінің, сондай-ақ пианист болған әкесінің ынтасымен бес жасында фортепиано ойнауды бастады. Катовицедегі Кароль Шимановский атындағы музыка академиясында Анджей Ясинскиден дәріс алды. 1973 жылы Чехословакияның Градец-Кралове қаласында өткен Людвиг ван Бетховен атындағы халықаралық фортепиано конкурсында бас жүлде жеңіп алды. 1975 жылы Варшавадағы Шопен атындағы халықаралық фортепиано конкурсында жеңіске жеткеннен кейін оның халықаралық мансабы бастау алды. 1976 жылы Герберт Бломштедт жетекшілік еткен Берлин филармониясымен бірге өнер көрсетті. 1979 жылы АҚШ-та Нью-Йорк филармониясымен дебют жасады. Ол көптеп гастрольдік сапарлар жасап, көптеген жазбалар шығарды. 1996 жылдан бері Базельдегі (Швейцария) Музыка академиясында фортепианодан сабақ береді. 1999 жылы Фредерик Шопеннің 150 жылдығына арнап Польша фестивальдық оркестрін құрды. Зимерман романтикалық музыканы орындау шеберлігімен танымал, бірақ классикалық шығармалардың кең спектрін орындады және заманауи музыканы қолдайды. Витольд Лутославский Зимерман үшін фортепиано концертін жазды, ол оны екі рет жаздырып алды. Оның ең танымал жазбаларының ішінде Герберт фон Караянмен бірге Григ пен Шуманның концерттері; Леонард Бернштейнмен Брамс концерттері; Шопеннің фортепиано концерттері, бірі Карло Мария Джулини дирижерлігімен, екіншісі клавишада өзінің дирижерлігімен жазылған; Бернштейннің басшылығымен Бетховеннің үшінші, төртінші және бесінші фортепиано концерттері (Зимерман өзі Бетховеннің бірінші және екінші концерттерінде клавишадан Вена филармониясын жетектеді); Рахманиновтың бірінші және екінші фортепиано концерттері; Сейжи Озавамен Листтің фортепиано концерттері, Пьер Булезбен Равелдің фортепиано концерттері және Шопеннің, Листтің (соның ішінде бель минорындағы фортепианолық сонатаның ең виртуоздық орындалуларының бірі), Дебюсси мен Шуберттің фортепианоға арналған соло шығармалары бар. 2006 жылы Зимерман Сер Саймон Ратлдың дирижерлігімен Берлин филармониясымен Брамстың фортепиано концерті №1-ді жазды (DG 477 5413; Limited Edition DG 477 6021). Зимерман Клаудио Аббадо, Даниэль Баренбойм, Леонард Бернштейн, Пьер Булез, Шарль Дюто, Карло Мария Джулини, Бернард Хайтинк, Герберт фон Караян, Кирилл Кондрашин, Эрих Лайнсдорф, Лорин Маазель, Зубин Мехта, Риккардо Мути, Сейжи Озава, Саймон Ратл, Эса Пекка Салонен, Джузеппе Синополи, Станислав Скровачевский және Вольфганг Саваллиш сияқты дирижерлер мен орындаушылармен бірлесіп жұмыс істеді.
АҚШ саясатын сынға алу
2009 жылдың 26 сәуірінде Зимерман Лос-Анджелестегі Уолт Дисней концерт залындағы тыңдаушыларына Американың Польшаға зымыранға қарсы қорғаныс жүйесін орналастыруына наразылық білдіріп, бұл АҚШ-тағы оның соңғы өнері болады деп уәде берді. Ол 2006 жылы да осыған ұқсас мәлімдеме жасап, Джордж Буш биліктен кеткенге дейін қайта оралмайтынын айтқан. 2023 жылға дейін ол АҚШ-та тағы ешқандай концерт берген жоқ. Оның АҚШ-қа деген көңілінің тоңуына себеп – АҚШ әуежайларындағы күшейтілген қауіпсіздік шаралары болуы мүмкін, бұл оның фортепианосын елге әкелуді қиындатады. 2001 және 2006 жылдары болған жағдайларда оның Steinway фортепианоларының бірі толығымен қиратылып, екіншісі Нью-Йорк JFK әуежайындағы қауіпсіздік қызметкерлерімен зақымдалған.
Жеке өмір
1981 жылы Зимерман Швейцарияның Базель-Ланд кантонындағы Рошенцке көшіп барды, онда ол Рошенцке туған жері деп көрсетілген Швейцария азаматы атанды. Көршілес ақпараттарға сәйкес, ол қазір Рошенцте немесе Базельге жақын орналасқан Биннингенде тұрады. Ол Марияға (құрметті есімі Дригайло), скрипкашыға үйленді, олардың екі баласы бар: Клаудия және Ришард. Зимерман уақытын отбасысымен, концерттерімен және камералық музыка орындаумен бөліседі. Boosey & Hawkes үшін Владислав Шпилманның фортепиано музыкасын редакциялаумен айналысады.
Дискография
Зимерманның көптеген жазбалары Deutsche Grammophon компаниясы арқылы жарық көрді, ол осы компаниямен өмір бойына эксклюзивті шарты бар.
Студиялық альбомдар
Шығарылған күніТүсірілген күніАльбом туралы мәліметтерҚатысқан орындаушыларЖазу компаниясыКаталог нөмірі1975Шопен: Пианино концерті №1Jerzy Maksymiuk дирижерлігіменПольша радиосының симфониялық оркестріPolskie Nagrania Muza1977Шопен: Andante spianato және Grande Polonaise, сондай-ақ фортепианоға арналған басқа да шығармаларDeutsche Grammophon2530 8261978Шопен: 14 вальсDeutsche Grammophon2530 9651978 қаңтар 1978Моцарт: фортепиано сонаталары KV280, 281, 311 және 330Deutsche Grammophon2531 0521979Моцарт: скрипка сонаталары KV 547, 404 және 481Kaja Danczowska (скрипка)Wifon1979Шопен: Пианино концерті №1Carlo Maria Giulini дирижерлігіменЛос-Анджелес филармониялық оркестріDeutsche Grammophon2531 1251980 қараша 1979Шопен: Пианино концерті №2Carlo Maria Giulini дирижерлігіменЛос-Анджелес филармониялық оркестріDeutsche Grammophon2531 1261980 маусым 1979Брамс: Пианино сонаталары №1 және №2Deutsche Grammophon2531 2521981 шілде 1980Франк: Скрипка сонатасы / Шимановский: МифтерKaja Danczowska (скрипка)Deutsche Grammophon431 469 21982 қыркүйек 1981Шуман: Пианино концерті Op. 54; Григ: Пианино концерті Op. 16Берлин филармониясы (дирижері Герберт фон Караян)Deutsche Grammophon439 015 21983Брамс: Пианино сонатасы №3, Scherzo Op. 4, Балладалар Op. 10Deutsche Grammophon423 401 21984 қараша 1983Брамс: Пианино концерті №1Вена филармониясы (дирижері Леонард Бернштейн)Deutsche Grammophon431 207 21985 қазан 1984Брамс: Пианино концерті №2Вена филармониясы (дирижері Леонард Бернштейн)Deutsche Grammophon415 359 21986Шопен: Пианино концерті №1Kyrill Kondrashin дирижерлігімен Корольдік Концертгебоу оркестріDeutsche Grammophon419 054 21988 сәуір 1987Лист: Пианино концерттері №1 және №2; Totentanz; Пианино сонатасы S.178; Nuages gris s.199; La notte S.602; La lugubre gondola S.200 №2; FunéraillesSeiji Ozawa дирижерлігімен Бостон симфониялық оркестріDeutsche Grammophon423 571 21988 шілде 1987Шопен: 4 баллада; Баркароль, Op. 60; Fantasie in FDeutsche Grammophon423 090 21989Страус: Скрипка сонатасы Op. 18 / Респиги: Скрипка сонатасыKyung Wha Chung (скрипка)Deutsche Grammophon457 907 21991 ақпан 1990Шуберт: Импромпттер D.899 және D.935Deutsche Grammophon423 612 21991 наурыз 1991Лист: B минорындағы соната және фортепианоға арналған басқа да шығармаларDeutsche Grammophon431 780 21992 қараша 1989 және наурыз 1990Лятославский: Пианино концерті; 3 тізбек; НовелеттеBBC симфониялық оркестрі (дирижері Витольд Лятославский)Deutsche Grammophon431 664 21992 қыркүйек 1989Бетховен: Пианино концерті №3 және №4Леонард Бернштейн дирижерлігімен Вена филармониясыDeutsche Grammophon429 749 21992 қыркүйек 1989Бетховен: Пианино концерті №5 "Император"Леонард Бернштейн дирижерлігімен Вена филармониясыDeutsche Grammophon429 748 21992 желтоқсан 1991Бетховен: Пианино концерті №1 және №2Өзінің дирижерлігімен Вена филармониясыDeutsche Grammophon437 545 21994 тамыз 1991Дебюсси: ПрелюдияларDeutsche Grammophon435 773 21998 қараша 1994 (Track 1–11) шілде 1996 (Track 12)Равель: Пианино концерті; Valses nobles et sentimentales; D мажордағы сол қолға арналған концертКливленд оркестрі (Track 1–11) Лондон симфониялық оркестрі (Track 12) (дирижері Пьер Булез)Deutsche Grammophon449 213 21999 тамыз 1999Шопен: Пианино концерттері №1 және №2Өзінің дирижерлігімен Польша фестивальдық оркестріDeutsche Grammophon459 684 22003 желтоқсан 1997 (№1) желтоқсан 2000 (№2)Рахманинов: Пианино концерттері №1 және №2 Бостон симфониялық оркестрі (дирижері Сейджи Озава)Deutsche Grammophon459 643 22005 қараша 2001Барток: Пианино концерті №1Чикаго симфониялық оркестрі (дирижері Пьер Булез)Deutsche Grammophon2006 қыркүйек 2003Брамс: Пианино концерті №1Берлин филармониясы (дирижері Сэр Саймон Раттл)Deutsche Grammophon477 54132011 ақпан 2009Бачевич: Пианино сонатасы №2; Квинтеттер №1 және №2Kaja Danczowska (скрипка)Agata Szymczewska (скрипка)Ryszard Groblewski (виола)Rafal Kwiatkowski (виолончель)Deutsche Grammophon477 83512015 ақпан 2013Лятославский: Пианино концерті (1987–88), Симфония №2 (1965–67)Берлин филармониясы (дирижері Сэр Саймон Раттл)Deutsche Grammophon479 45182017 қыркүйек 2016Шуберт: Пианино сонаталары D.959 және D.960Deutsche Grammophon479 75882018 маусым 2018Бернштейн: Симфония №2 "Қобалжу дәуірі"Берлин филармониясы (дирижері Сэр Саймон Раттл)Deutsche Grammophon483 55392021 шілде 2021Бетховен: Толық пианино концерттеріЛондон симфониялық оркестрі (дирижері Сэр Саймон Раттл)Deutsche Grammophon483 99712022 қыркүйек 2022Шимановский: Пианино шығармаларыDeutsche Grammophon
Тірі әндер альбомы
Шығарылған күніЖазылған күніАльбом обложкасыАльбом туралы мәліметтерҚатысқан әртістерДискографиялық компанияКаталог нөмірі1977Бетховен: Пианино сонатасы № 8, Op. 13 "Pathétique"Прокофьев: Пианино сонатасы № 3, Op. 28Бацевич: Пианино сонатасы № 2Polskie Nagrania Muza1986Шопен: Пианино концерті № 1 (1979 жылы жазылған)Кирилл Кондрашин, Корольдік Концертгебу оркестрінің дирижеріDeutsche Grammophon2021Бетховеннің толық пианино концерттеріЛондон симфониялық оркестрі, дирижері – сер Саймон РаттлDeutsche Grammophon
Видео релиздері
Шығарылған күніТүсірілген күніБейне мәліметтеріҚатысқан суретшілерRecord labelКаталог №1984Брамс: 1-ші пианино концертіЛеонард Бернштейн Вена филармония оркестрін дирижерлік етедіDeutsche Grammophon1985Брамс: 2-ші пианино концертіЛеонард Бернштейн Вена филармония оркестрін дирижерлік етедіDeutsche Grammophon1995Шопен: 4 Баллада; Фантазия; Баркароль; 2-ші Шерцо / Шуберт: 4 Импромпт, Op. 90Deutsche Grammophon