Халықаралық ескек спорты федерациясы

Кіріспе

Халықаралық ескек спорты басқару органы

World Rowing, сондай-ақ World Rowing Federation (бұрынғы аббревиатурасы FISA;) деп белгілі, ескек спортының халықаралық басқару органы болып табылады. Қазіргі президенті – Жан Кристоф Ролланд, ол 2014 жылдың шілдесінде Люцернде өткен салтанатты шарада Денис Освальдты алмастырды. World Rowing Cup, World Rowing Championships және басқа да бұндай жарыстар осы ұйымның бақылауында жүзеге асырылады.

Жалпы

Ол 1892 жылдың 25 маусымында Туринде Франция, Швейцария, Бельгия, Адриатика және Италиядан келген ескек өкілдерімен құрылды. Бұл, ескек спортының өсуіне және жарыс ұзындығы, қайықтың құрамы және салмақ санаттары сияқты мәселелер бойынша ережелерді біркелкі ету қажеттілігіне жауап ретінде жасалды. Сондай-ақ, сол кезде ескекке тікелей ставка жасау кең таралған, тіпті ескекшілер мен жаттықтырушылардың өздері де ставка қабылдауға қатысқан. Англияда және басқа елдерде кездесетін әуесқой статусы көптеген елдерде бұл спортта белгісіз болды, бұл жағдай сыбайлас жемқорлыққа, мысалы, жарысты сәуегейлеуге әкелуі мүмкін еді. Жаңа құрылған FISA ұйымдастырған алғашқы регата 1893 жылы Италияның Орта қаласында өткен Еуропа ескек чемпионаты болды. Оған барлығы 3 санатта 10 қатысушы ғана тіркелді, кәсіби қатысушылар болған жоқ. 1925 жылғы Прагада өткен 27-ші Еуропа чемпионатында 10 түрлі жарысқа 24 спортшы қатысты. FISA 1922 жылы штаб-пәтерін Швейцарияның Лозанна қаласына орналастырды. FISA Олимпиада қозғалысына қосылған алғашқы халықаралық спорт федерациясы атанды. Бұл спорт түрі 1896 жылғы Афиныде өткен жазғы Олимпиада ойындарынан бері Олимпиада бағдарламасына енгізілген. (1896 жылғы Олимпиада ойындарындағы ескек жарыстары қатты желдің салдарынан тоқтатылды). Әр елде ескек спортын дамытумен айналысатын федерация немесе басқару органы бар, олардың барлығы Дүниежүзілік ескек конгресіне мүше. Бұл федерациялардың (қазіргі таңдағы саны 157) Дүниежүзілік ескек федерациясының қызметін бақылауға толық құқығы бар. FISA 1955 жылы халықаралық ескек чемпионаттарында тек біріккен Германия командасының қатысуына шешім қабылдады; бұл алдымен Еуропа чемпионатына, ал кейіннен 1962 жылы өткен Әлем чемпионатына да қатысты. Осыған байланысты Шығыс және Батыс Германияда іріктеу жарыстары өткізілді, әрбір қайық класында жеңіске жеткен ел чемпионатта өнер көрсететін ескекшілерді іріктеп алды. Арада жылдар өткен соң екі Германия арасындағы қарым-қатынас нашарлап, Шығыс Германия FISA конгресіне жеке және тәуелсіз ел ретінде танылу үшін жеті рет өтініш түсірді. Жетінші рет, 1965 жылғы Еуропа ескек чемпионатының ерлер арасындағы жарыстарынан бір күн бұрын Дуйсбургте өткен конгресте бұл мәселені талқылауға уақыт жетпеді. FISA президенті Томас Келлер қараша айында Венада осы мәселені талқылайтын кезектен тыс конгресс өткізілетінін және ол жеке өзі мәселені шешуге кедеріс көретінін мәлімдеді. 1965 жылдың қазан айында Халықаралық Олимпиада комитеті Шығыс Германияның болашақ Олимпиада ойындарында өз командасымен қатысуы керек деп шешті. 1965 жылдың қарашасында өткен FISA конгресінде Шығыс Германияның өтінішіне 46 дауыспен қолдау көрсетілді, 4 дауыс (Германия мен Австриядан) қалыс қалды, ал қарсы дауыс берілген жоқ. Сол конгресте Келлердің медальдар салтанатында ұлттық әнұрандарды ойнатуды немесе туларды көтеруді тоқтату туралы ұсынысы да мақұлданды. Бұл өзгерістер алғаш рет 1966 жылдың тамызында өткен Еуропа чемпионатында (әйелдер арасында) және екі аптадан кейін қыркүйекте өткен Әлем чемпионатында (ерлер арасында) қолданысқа енгізілді. 2022 жылы Ресейдің Украинаға басып кіруіне жауап ретінде World Rowing Ресей мен Беларусьтің спортшылары мен шенеуніктерін халықаралық жарыстарға қатысудан шеттету туралы шешім қабылдады. Бір жылдан кейін Ресей мен Беларусьтің спортшыларын қайта қабылдау жөніндегі жұмыс тобы құрылды.

It was founded by rowing representatives from France, Switzerland, Belgium, Adriatica, and Italy on 25 June 1892 in Turin in response to the growing popularity of the sport of rowing, and the consequent need for uniformity of regulations over such matters as race lengths, boat composition, and weight classes. Also, at the time, betting on rowing was very popular, and the rowers or coaches were themselves often taking bets. Amateur status, while widespread in England and elsewhere, was unknown in the sport in many nations, a state of affairs which could lead to corruption such as thrown races. The first regatta organised by the newly formed FISA was the European Rowing Championships and was held in 1893 in Orta, Italy. It only had 10 entries in 3 events and no professional participants. By 1925, the 27th European Championships, held in Prague, included 24 entries in 10 different events. FISA established its headquarters in Lausanne, Switzerland in 1922. FISA was the first international sports federation to join the Olympic movement. It has been on the Olympic program since the 1896 Summer Olympics in Athens. (The rowing events at the 1896 games were cancelled because of high winds). Each country that participates in rowing has a federation or governing body which belongs to the World Rowing Congress. These federations (of which there are currently 157) have overall control of what World Rowing does. FISA decided in 1955 that only a united German team could compete at international rowing championships; this first applied to European Championships and later, from the inaugural in 1962 onwards, to World Championships. This required that East and West Germany held selection trials, with the winning country for each boat class choosing the rowers who would compete at the championships. Over the years, the relationship between the two German countries deteriorated, and East Germany made seven application to FISA congresses to be recognised as a separate and independent country. On the seventh occasion, there was insufficient time to discuss the issue at the congress held in Duisburg just prior to the men's competition of the 1965 European Rowing Championships. FISA president Thomas Keller stated that an extraordinary congress were to be held in November in Vienna that would discuss the issue, and that he personally saw no problem with solving the problems. In October 1965, the International Olympic Committee decided that East Germany was to have its own team at future Olympic Games. At the FISA congress in November 1965, the East German application found forty six votes of support, four abstentions (from Germany and Austria), and no votes of disapproval. At the same congress, Keller's proposal to not play national anthems or raise flags during medal ceremonies was also approved. These changes first applied at the European Championships (for women) in August 1966 and then the World Championships (for men) two weeks later in September. In response to the 2022 Russian invasion of Ukraine, World Rowing banned athletes and officials from Russia and Belarus from international competitions. A year later, it started a working group tasked with reinstating Russian and Belarusian athletes.

Мүшелік

2022 жылғы Кәдімгі конгрессте World Rowing өзінің 157-ші мүшесін қабылдады.

Оқиғалар

World Rowing жыл бойы көптеген халықаралық есу жарыстарын ұйымдастырады.

Олимпиада ойындары

World Rowing 1896 жылы Афиныде өткен алғашқы Олимпиада ойындарынан бері Олимпиада ойындарындағы есу шараларын қолдап келеді. Олимпиадаға қатысуға іріктеуді жүзеге асыратын біліктілік бағдарламасын ұйымдастыру да оның міндетіне кіреді.

Паралимпиада ойындары

World Rowing 2008 жылғы Бейжіңде өткен Паралимпиада ойындарынан бастап Паралимпиада ойындарындағы есу спорты бағдарламасын қаржылай қолдап келеді. Сонымен қатар, ойындарға қатысуға аттануға лайық спортшыларды іріктеу үшін біліктілік бағдарламасын ұйымдастырады.

Әлемдік ескіру кубогы

1997 жылы басталган Әлем кубогы көктемнің соңында және жаздың басында өтетін үш регатадан құралады.

Әлемдік ескіру чемпионаты

Жыл сайын бір аптаға созылатын регата. Олимпиада жылдары олимпиадалық емес қайық түрлері ғана жарысады.

19 жасқа дейінгі жарыс бойынша әлем чемпионаты

1967 жылдан бері өткізіліп келе жатқан жасөспірімдер арасындағы есу әлем чемпионаты ағымдағы жылдың соңына дейін 18 жасқа толмаған спортшыларға арналған. Олимпиада жылдары ол Әлем чемпионаттарымен бір уақытта өткізіледі. 2021 жылдан бері "Junior" орнына "Under 19" атауы қолданылып келеді.

23 жасқа дейінгі жарыс бойынша әлем чемпионаты

Бірінші рет 1976 жылы өткізілген бұл регата жасөспірімдер чемпионатына қатысуға тым үлкен, бірақ ағымдағы күнтізбелік жылдың соңына дейін 23 жасқа толмаған спортшыларға арналған (бұрын FISA-ның "Senior B" санатында болған). Бұл жарыс бастапқыда Ұлттар кубогы деп аталды және FISA оған қарсылық білдірді. 2002 жылы атауы World Rowing U23 Regatta деп, ал 2005 жылы World Rowing U23 Championships деп өзгертілді.

Жағалаудағы жауынгерлік жарыс

Алғаш рет 2006 жылы өткізілді. Жарыстар 4 км және 6 км қашықтықта, жағалауға арналған ерекше қайықтармен өтеді. Бастау және аяқтау жағажайда болуы мүмкін.

Әлемдік ескілік шеберлері регаттасы

1973 жылдан бері өткізіліп келе жатқан бұл жарыс 27 жасқа толған және одан үлкен ескекшілерге арналған. Ерлер мен әйелдер "А" (27-ден 35 жасқа дейін) және "К" (85 және одан жоғары жас) жас санаттарында бақ сынасады. Ең ірі жылдық халықаралық регата болып табылатын 2013 жылғы жарысқа шамамен 3500 қатысушы тартылып, төрт күн ішінде 440 жарыс өткізілді. Коксті есептемегенде, экипаждың жартысы ерлерден, жартысы әйелдерден тұратын аралас экипаждар үшін де жарыстар ұйымдастырылады. 2010 жылғы регата Канаданың Онтарио штатындағы Сент-Катаринес қаласында, 2011 жылы Польшаның Познань қаласында, 2012 жылы Германияның Дуйсбург қаласында, 2013 жылы Италияның Варезе қаласында, 2014 жылы Австралияның Балларат қаласында, 2015 жылы Бельгияның Хазевинкель қаласында, 2016 жылы Данияның Копенгаген қаласында, 2017 жылы Словенияның Блед қаласында, 2018 жылы АҚШ-тың Флорида штатындағы Сарасота қаласында және 2019 жылы Венгрияның Валенсия көлінде өтті. COVID-19 пандемиясының салдарынан 2020 жылғы регата жабық ескекшілер арасында онлайн форматта өтті. 2021 жылғы регата Австрияның Линц-Оттенсхайм қаласында, 2022 жылы Францияның Либурн қаласында, 2023 жылы Оңтүстік Африканың Претория қаласында және 2024 жылы Германияның Бранденбург қаласында өткізіледі.

Әлемдік ескілік жарыстары

2002 жылы қалалардың орталығына есу спортын жақындату мақсатымен жаңа идея ұсынылды. Бірінші (және жалғыз) жарыс Лондонның Хайд-паркіндегі Серпентин көлінде өтті және «Мерседес Бенц» компаниясының демеушілігімен ұйымдастырылды. 500 метрлік жарысқа Ұлыбритания, АҚШ, Германия және Нидерланды командалары қатысты. Мэтью Пинсент, Джеймс Кракнелл және Марсель Хакер сияқты белгілі есушілер бәсекеге түсті. Әр командада 13 есуші (5 әйел, 7 ер адам және рульмен) болды. Әйелдер арасындағы жеке есу, ерлер арасындағы жеке есу, әйелдер арасындағы екілік есу, ерлер арасындағы жұптық есу, әйелдер арасындағы жұптық есу және ерлер арасындағы төрттік есу сынды жарыстар өткізілді. Бұл экипаждар бірігіп аралас төрттік және сегіздік командаларын құрады. Ұлыбритания жарыстың жеңімпазы атанды және «Мерседес Бенц» Спринт Чемпиондары атағын жеңіп алды.