Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Жұлдыздың сыртқы қабығы, одан жарық сәулеленеді. Астрономиялық нысан.
Star's outer shell from which light is radiated
the astronomical object
Фотосфера – жұлдыздың сыртқы қабығы, одан жарық сәулеленеді. Ол жұлдыздың бетіне дейін, плазма түйінсіз болғанша созылады, бұл шамамен 2/3 оптикалық тереңдікке тең, немесе жарықтың 50% шашылмай қашып шығатын тереңдікке дейін. Фотосфера – жарық шығаратын нысанның, әдетте жұлдыздың, белгілі бір толқын ұзындығындағы фотондарына мөлдір болатын аймағы.
The photosphere is a star's outer shell from which light is radiated. It extends into a star's surface until the plasma becomes opaque, equivalent to an optical depth of approximately 2/3, or equivalently, a depth from which 50% of light will escape without being scattered. A photosphere is the region of a luminous object, usually a star, that is transparent to photons of certain wavelengths.
Этимология
Фотосфера термині ежелгі грек тіліндегі φῶς, φωτός/phos түбірінен, "жарық" мағынасын беретін фотос және σφαῖρα/sphaira түбірінен, "сфера" мағынасын беретін сөзден алынған. Бұл оның жарық шығаратын сфералық бет екенін көрсетеді.
The term photosphere is derived from Ancient Greek roots, φῶς, φωτός/phos, photos meaning "light" and σφαῖρα/sphaira meaning "sphere", in reference to it being a spherical surface that is perceived to emit light.
Температура
Жұлдыздың бетінің температурасы Стефан-Болцман заңындағы тиімді температура арқылы анықталады. Нейтронды жұлдыздардан басқа жұлдыздардың қатты немесе сұйық беттері жоқ. 2004 жылғы мәліметтер бойынша, ақ жұлдыздардың ортасынан кристалдануы мүмкін деген болжам бар, бірақ олардың ешқайсысы әлі толыққанды қатып қалған жоқ; тек нейтронды жұлдыздарда ғана қатты, бірақ тұрақсыз қабық бар деп саналады. Сондықтан, Күннің немесе басқа жұлдыздың көрінетін бетін сипаттау үшін көбінесе фотосфера қолданылады.
The surface of a star is defined to have a temperature given by the effective temperature in the Stefan–Boltzmann law. Stars, except neutron stars, have no solid or liquid surface. As of 2004, although white dwarfs are believed to crystallize from the middle out, none have fully solidified yet; and only neutron stars are believed to have a solid, albeit unstable, crust Therefore, the photosphere is typically used to describe the Sun's or another star's visual surface.
Күннің құрамы
Күн негізінен сутегі мен гелий химиялық элементтерінен тұрады; олар фотосферадағы Күн массасының 74,9% және 23,8% құрайды. Астрономияда "металл" деп аталатын ауыр элементтердің барлығы Күн массасының 2% -дан азын құрайды, олардың ішінде ең көп кездесетіні – оттегі (Күн массасының шамамен 1%), көміртек (0,3%), неон (0,2%) және темір (0,2%).
The Sun is composed primarily of the chemical elements hydrogen and helium; they account for 74.9% and 23.8%, respectively, of the mass of the Sun in the photosphere. All heavier elements, called metals in astronomy, account for less than 2% of the mass, with oxygen (roughly 1% of the Sun's mass), carbon (0.3%), neon (0.2%), and iron (0.2%) being the most abundant.
Күн
[[Сурет: Күн атмосферасының температурасы мен тығыздығы SkyLab.jpg|thumb|upright|Күн атмосферасы: температура және тығыздық. Тығыздығы шамамен 3 кг/м³; күннің ішіне қарай артады. Басқа жұлдыздардың фотосфералары қалыптырақ немесе салқынырақ болуы мүмкін. Күннің фотосферасы 100–400 километр қалыңдықты құрайды.
[[Image:Sun Atmosphere Temperature and Density SkyLab. jpg|thumb|upright|Solar atmosphere: temperature and density. and a density of about 3 kg/m3; increasing with depth into the sun. Other stars may have hotter or cooler photospheres. The Sun's photosphere is 100–400 kilometers thick.
Фотосфералық құбылыстар
Күн фотосферасында ең көп кездесетін құбылыс – гранулалар, яғни плазманың конвекциялық жасушалары. Әр грануланың диаметрі шамамен , ортасында ыстық плазма көтеріліп, аралықтарда салқын плазма төмен түседі, жылдамдығы шамамен болады. Әр грануланың өмір сүру ұзақтығы шамамен жиырма минутты құрайды, нәтижесінде үнемі өзгеріп тұратын "қайнау" үлгісі пайда болады. Типик гранулалар диаметрі 24 сағатқа дейін, жылдамдығы шамамен болатын супергранулаларға бірігіп, жасушалардың шеттеріне магниттік өріс шоғырларын тасымалдайды. Күн фотосферасындағы басқа магниттік құбылыстарға күн дақтары және гранулалар арасында орналасқан күн факулалары жатады. Бұл құбылыстар басқа жұлдыздарда тікелей байқауға тым ұсақ, бірақ күн дақтары жанама түрде байқалған, оларды жұлдыздық дақтар деп атайды.
In the Sun's photosphere, the most ubiquitous phenomena are granules—convection cells of plasma each approximately in diameter with hot rising plasma in the center and cooler plasma falling in the spaces between them, flowing at velocities of Each granule has a lifespan of only about twenty minutes, resulting in a continually shifting "boiling" pattern. Grouping the typical granules are supergranules up to in diameter with lifespans of up to 24 hours and flow speeds of about , carrying magnetic field bundles to the edges of the cells. Other magnetically related phenomena in the Sun's photosphere include sunspots and solar faculae dispersed between granules. These features are too fine to be directly observed on other stars; however, sunspots have been indirectly observed, in which case they are referred to as starspots.