Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Тасымалдаушы жүйе – негізгі дауыс жиілігінен немесе дерек жылдамдығынан жоғары бір немесе бірнеше тасымалдаушы сигналдарды модуляциялау арқылы телефон қоңырауларының дауыс сигналдары және теледидардың бейне сигналдары сияқты ақпаратты тарататын телекоммуникациялық жүйе. Тасымалдаушы жүйелер әдетте, мультиплекстің әртүрлі түрлерін пайдалана отырып, ортақ ортада бір уақытта бірнеше байланыс арналарын жібереді. Тасымалдаушы сигналды мультиплекстеудің ең көп қолданылатын әдістері – уақыт бөлісімен мультиплекстеу (TDM) және жиілік бөлісімен мультиплекстеу (FDM). Кабельдік теледидар жүйесі – жиілік бөлісімен мультиплекстеудің мысалы. Көптеген теледидар бағдарламалары әрқайсысын әртүрлі жиілікте тарату арқылы бір коаксиалды кабельде бір уақытта таратылады. Белгілі бір кіріс сигналына бірнеше мультиплекстеу қабаттары қолданылуы мүмкін. Мысалы, қоғамдық телефон желісінде көптеген телефон қоңыраулары ортақ магистральдық желілер арқылы уақыт бөлісімен мультиплекстеу арқылы жіберіледі. Ал алысқа қоңырау шалу үшін осы арналардың бірнешеуі байланыс спутнигі арқылы жиілік бөлісімен мультиплекстеу арқылы жіберілуі мүмкін. Белгілі бір қабылдау торабында нақты арналар жеке-жеке демультиплекстелуі мүмкін.
A carrier system is a telecommunications system that transmits information, such as the voice signals of a telephone call and the video signals of television, by modulation of one or multiple carrier signals above the principal voice frequency or data rate. Carrier systems typically transmit multiple channels of communication simultaneously over the shared medium using various forms of multiplexing. Prominent multiplexing methods of the carrier signal are time division multiplexing (TDM) and frequency division multiplexing (FDM). A cable television system is an example of frequency division multiplexing. Many television programs are carried simultaneously on the same coaxial cable by sending each at a different frequency. Multiple layers of multiplexing may ultimately be performed upon a given input signal. For example, in the public switched telephone network, many telephone calls are sent over shared trunk lines by time division multiplexing. For long distance calls several of these channels may be sent over a communications satellite link by frequency division multiplexing. At a given receiving node, specific channels may be demultiplexed individually.
Тарих
Тасымалдаушы жүйелердің мақсаты – аз инфрақұрылыммен көбірек трафикті тасымалдау арқылы ақша үнемдеу. 19 ғасырдағы телефон жүйелері, базалық жолақта жұмыс істейтін, әр сымда тек бір телефон қоңырауын ғана өткізе алатын, сондықтан көп трафик болатын маршруттарда көп сымдар қажет болды. 1920 жылдары жиіліктік бөлу мультиплексі бір теңгерілген сымда бірнеше тізбектерді тасымалдауға мүмкіндік берді, ал 1930 жылдары L тасымалдаушы және оған ұқсас жүйелер коаксиалдық кабельдер арқылы бір уақытта жүздеген қоңырауды өткізді. Осы жүйелердің сыйымдылығы ғасырдың ортасында артты, ал 1950 жылдары зерттеушілер уақыттық бөлу мультиплексін пайдалану арқылы терминалдық жабдықта ақша үнемдеу мүмкіндігін қызығушылықпен қарастыра бастады. Бұл жұмыс жергілікті пайдалану үшін T тасымалдаушы және ұқсас цифрлық жүйелерге әкелді. Цифрлық жүйелерге қажетті ретрансляторлар арасындағы қашықтықтың қысқа болуына байланысты, ұзақ қашықтықта FDM 1970 жылдардың соңына дейін қолданылды, содан кейін оптикалық талшықтардың жақсаруы цифрлық байланысты барлық қашықтықтар үшін – қысқа да, ұзақ та – ең арзан опцияға айналдырды. Ғасырдың соңына қарай телефон станциялары арасындағы және ішіндегі аналогтық байланыс сирек кездесті.
The purpose of carrier systems is to save money by carrying more traffic on less infrastructure. 19th century telephone systems, operating at baseband, could only carry one telephone call on each wire, hence routes with heavy traffic needed many wires. In the 1920s, frequency division multiplexing could carry several circuits on the same balanced wires, and by the 1930s L carrier and similar systems carried hundreds of calls at a time on coaxial cables. Capacity of these systems increased in the middle of the century, while in the 1950s researchers began to take seriously the possibility of saving money on the terminal equipment by using time division multiplexing. This work led to T carrier and similar digital systems for local use. Due to the shorter repeater spacings required by digital systems, long distance still used FDM until the late 1970s when optical fiber was improved to the point that digital connections became the cheapest ones for all distances, short and long. By the end of the century, analog connections between and within telephone exchanges became rare.