Кіріспе

Әуесқой радиода қолданылатын тарату әдісі.

Екі жақты жолақты басқарған тасымалдаушы тарату (DSB SC) – амплитудалық модуляция (AM) арқылы туындайтын жиіліктер тасымалдаушы жиіліктің жоғары және төмен жағында симметриялық түрде орналасқан, ал тасымалдаушы деңгейі мүмкіндігінше төмендетіліп, идеалды жағдайда толыққанды жойылған тарату түрі. DSB SC модуляциясында, AM-нен айырмашылығы, толқын тасымалдаушысы берілмейді; осының салдарынан қуаттың көп бөлігі бүйірлік жолақтарға таралады, бұл DSB SC-де, AM-ге қарағанда, бірдей қуатты пайдаланғанда тарату радиусының артуын білдіреді. DSB SC таратуы – екі жақты жолақты азайтылған тасымалдаушы таратудың ерекше жағдайы. Ол радио дерек жүйелерінде қолданылады. Бұл режим әуесқой радиодағы дауыс байланысында, әсіресе жоғары жиілікті жолақтарда жиі қолданылады.

Ұрпақ

DSB SC араластырғыш арқылы туындайды. Бұл ретте жасалатын сигнал – хабар сигнал мен тасушы сигналдың көбейтіндісі болып табылады. Осы процестің математикалық түрі төменде көрсетілген, онда көбейтіндіні қосындыға айналдыру тригонометриялық өрнегі қолданылады.

Демодуляция

DSBSC үшін когерентті демодуляция DSB SC сигналын тасымалдаушы сигналмен (модуляция процесіндегідей фазамен) көбейту арқылы жүзеге асырылады. Нәтижесінде алынған сигнал бастапқы хабарлама сигналының масштабталған түрін алу үшін төмен өткізгіш сүзгіден өтеді. Жоғарыда көрсетілген теңдеуде модульденген сигналды тасымалдаушы сигналға көбейту нәтижесінде бастапқы хабарлама сигналының масштабталған түрі және екінші мүше пайда болады. Осы екінші мүшенің жиілігі бастапқы хабарламадан әлдеқайда жоғары болғандықтан, сигнал төмен өткізгіш сүзгіден өткеннен кейін жоғары жиілікті компоненті жойылып, тек бастапқы хабарлама ғана қалады.

Қалай жұмыс істейді

Бұл графикалық түрде жақсы көрінеді. Төменде 800 Гц және 1200 Гц жиіліктеріндегі екі синусоидты құрамдас бөліктен тұратын, тасымалдаушыға модуляцияланғанын қалаған хабарлама сигналы көрсетілген. Бұл хабарлама сигналының теңдеуі: Бұл жағдайда тасымалдаушы – қарапайым 5 кГц синусоида, төменде суреттелген. Модуляция уақыт доменінде көбейту арқылы жүзеге асырылады, нәтижесінде 5 кГц тасымалдаушы сигналы пайда болады, оның амплитудасы хабарлама сигналымен бірдей өзгереді. "Басылған тасымалдаушы" деген атау тасымалдаушы сигналдың құрамдас бөлігі жойылғандықтан пайда болады – ол шығыс сигналында көрінбейді. Бұл шығыс сигналының спектрін қарағанда анық байқалады. Төмендегі суретте төрт шың көрінеді: 5000 Гц төменгі екі шың төменгі жақсы жолақ (LSB) болып табылады, ал 5000 Гц жоғары екі шың жоғары жақсы жолақ (USB) болып табылады, бірақ 5000 Гц белгісінде шың жоқ, бұл басылған тасымалдаушының жиілігі.