Кіріспе
Анупам Кхер (7 наурыз 1955 жылы туған) – үнді актері, режиссер және продюсер. Үнді киносының ең үздік актерлерінің бірі саналады, ол көптеген рөлдерді ойнаған, оның ішінде сыншылар тарапынан жоғары бағаланған басты және екінші пландағы рөлдер бар. Оның екі Ұлттық кино сыйлығы және сегіз Filmfare сыйлығы бар. Үндістан үкіметі 2004 жылы «Падма Шри» орденімен, ал 2016 жылы «Падма Бхушан» орденімен марапаттады, оның үнді киносы мен өнеріне қосқан үлесі үшін. Кхер «Сааранш» (1984) фильмінде Махеш Бхатттың режиссерлігімен актерлік дебютін жасады, бұл рөл оның өткелі болды. Осы рөлі үшін ол үлкен мақтауға ие болды және қарт әкені сомдағаны үшін Filmfare сыйлығын «Ең үздік актер» номинациясында жеңіп алды. Содан бері ол көптеген екінші пландағы рөлдерде ойнады. «Карма» (1986), «Тезааб» (1988) және «Чаалбааз» (1989) фильмдеріндегі жағымсыз рөлдері жоғары бағаланды. «Виджай» фильміндегі рөлі үшін ол Filmfare сыйлығын «Ең үздік қосалқы актер» номинациясында жеңіп алды. 1989 жылы «Рам Лакхан» фильміндегі комедиялық рөлдері оған кең танымал болды және ол Filmfare сыйлығын «Комедиялық рөлдегі ең үздік орындау» номинациясында жеңіп алды, ал «Әке» фильміндегі рөлі үшін Ұлттық кино сыйлығының қазылар алқасының арнайы сыйлығы мен Filmfare сыншылары сыйлығын жеңіп алды. Кейінгі жылдары Кхер «Дил» (1990), «Саудагар» (1991), «Ламхе» (1991), «Хум апке хайн кун» (1994), «Чахат» (1996), «Special 26» (2013) және «Uunchai» (2022) фильмдері үшін Filmfare сыйлығының «Ең үздік қосалқы актер» номинациясына ұсынылды. Ол «Дил хай ки манта нахин» (1991), «Шола аур шабнам» (1992), «Kuch Kuch Hota Hai» (1998), «Dulhan Hum Le Jayenge» (2000) фильмдері үшін Filmfare сыйлығының «Комедиялық рөлдегі ең үздік орындау» номинациясына ұсынылды және «Кел» (1992), «Дарр» (1993) және «Dilwale Dulhania Le Jayenge» (1995) фильмдері үшін жеңіп алды. Кхердің басқа да танымал рөлдері: «Khosla Ka Ghosla» (2006), «Buddha Mar Gaya» (2006), «A Wednesday!» (2008), «Baby» (2015), «M. S. Dhoni: The Untold Story» (2016) және «The Kashmir Files» (2022); осы рөлі үшін ол Filmfare сыйлығының «Ең үздік актер» номинациясына ұсынылды. Хинди фильмдерінде жұмыс істеуден басқа, ол халықаралық фильмдерде де ойнады, мысалы, «Алтын глобусқа» ұсынылған «Bend It Like Beckham» (2002), «Анг Лидің» «Алтын арыстанды» жеңіп алған NC 17 рейтингті «Lust, Caution» (2007), «Дэвид О. Расселдің» «Оскарға» ие болған «Silver Linings Playbook» (2012) және «Энтони Марас» режиссерлік еткен «Hotel Mumbai» (2019). Ол британдық телесериал «The Boy with the Topknot» (2018) фильмдегі қосалқы рөлі үшін BAFTA номинациясын алды. Бұрын Орталық кино сертификаттау кеңесінің және Үндістанның Ұлттық драма мектебінің төрағасы болып қызмет еткен. 2017 жылдың қазан айында Кхер Үндістанның кино және теледидар институтының (FTII) төрағасы болып тағайындалды. Оның тағайындалуы Бхаратия Джаната партиясын қолдауына байланысты дау тудырды. Бір жылдан кейін ол американдық «New Amsterdam» телешоуындағы жұмысына байланысты FTII төрағалығынан кетті.
Anupam Kher (born 7 March 1955) is an Indian actor, director and producer who works primarily in Hindi language films. Considered one of the finest actors in Indian cinema, he has played a variety of characters including numerous critically acclaimed leading or parallel roles. His accolades include two National Film Awards and eight Filmfare Awards. The Government of India honoured him with the Padma Shri in 2004 and the Padma Bhushan in 2016 for his contribution in the field of Indian cinema and arts. Kher made his acting debut with Mahesh Bhatt directed drama film Saaransh (1984), which marked Kher's breakthrough role, Kher's performance earned him widespread praise and won him the Filmfare Award for Best Actor for his portrayal of an elderly father. Since then he starred in several other supporting roles. He was highly appreciated in negative roles in films such as Karma (1986), Tezaab (1988) and ChaalBaaz (1989). For Vijay, he won the Filmfare Best Supporting Actor Award for his performance. In 1989, Ram Lakhan garnered him wider recognition for his comic performances and won him Filmfare Award for Best Performance in a Comic Role and for Daddy, he received universal acclaim and won a National Film Award – Special Jury Award and Filmfare Critics Award for Best Performance. In later years, Kher was nominated for Filmfare Best Supporting Actor Award for films such as Dil (1990), Saudagar (1991), Lamhe (1991), Hum Aapke Hain Koun (1994), Chaahat (1996), Special 26 (2013) and Uunchai (2022). He nominated in category of Filmfare Award for Best Performance in a Comic Role for Dil Hai Ki Manta Nahin (1991), Shola Aur Shabnam (1992), Kuch Kuch Hota Hai (1998), Dulhan Hum Le Jayenge (2000), and won for Khel (1992), Darr (1993) and Dilwale Dulhaniya Le Jayenge (1995). Kher's other acclaimed roles include Khosla Ka Ghosla (2006), Buddha Mar Gaya (2006), A Wednesday! (2008), Baby (2015), M. S. Dhoni: The Untold Story (2016) and The Kashmir Files (2022); for which he nominated for Filmfare Award for Best Actor. Besides working in Hindi films, he has also appeared in international films such as the Golden Globe nominated Bend It Like Beckham (2002), Ang Lee's Golden Lion winning NC 17 rated Lust, Caution (2007), David O. Russell's Oscar winning Silver Linings Playbook (2012) and Anthony Maras' Hotel Mumbai (2019). He received a BAFTA nomination for his supporting role in the British television sitcom The Boy with the Topknot (2018). He has previously served as the Chairman of the Central Board of Film Certification and the National School of Drama in India. Kher was appointed Chairman of the Film and Television Institute of India (FTII) in October 2017. His appointment was controversial, given his support for the Bharatiya Janata Party. A year later, he resigned as the chairman of the FTII, citing his work commitments for the American TV show New Amsterdam.
Ерте өмірі және өмірбаяны
Кер 1955 жылдың 7 наурызында Шимлада кашмирлік пандит отбасында дүниеге келген. Оның әкесі Пушкар Натх Кхер Химачал-Прадеш штатының орман шаруашылығы департаментінде кызметкер болса, анасы Дулари Кхер үй шаруасымен айналысқан. Ол Шимладағы Д.А.В. мектебінде білім алған. Химачал-Прадеш университетінің Шимладағы Санжаулидегі мемлекеттік колледжінде экономика мамандығын оқыды, бірақ үнді театрын оқу үшін Панджаб университетіне, Чандигархқа ауысты. 1978 жылы Кер Нью-Делидегі Ұлттық драма мектебін (NSD) бітірді. Ол Лакхнаудағы Радж Бисарияның "Бхаратенду Натья Академиясында" драма сабақтарын берді, сондай-ақ режиссерлік дебюттік фильмі "Шишай ка Гарда" кішкентай рөлде ойнады.
Дебют, мансаптық қиындықтар мен жетістік (1984-1988)
Бомбей (қазіргі Мумбай) қаласында актерлік мансабының басында қиындыққа тап болған ол бір ай бойы теміржол платформасында ұйықтады. 1984 жылы Кхер Махеш Бхатт режиссерлік еткен «Сааранш» драмалық фильмімен хинди киносындағы актерлік дебютін жасады. Онда ол ұлын жоғалтқан 65 жастағы зейнеткер, орта тапқа жататын мұғалімнің рөлін сомдады. Фильм кассада орташа табыс әкелді, бірақ Кхердің ойынына көптеген мақтаулар айтылды. Ол қарт әке рөлін сомдағаны үшін бірнеше сыйлық алды, соның ішінде «Фильмфэр» сыйлығының «Ең үздік актер» номинациясын жеңіп алды. Кхердің айтуынша, ол жас кезінде шашынан айрылып, 29 жасында 65 жастағы адам рөлін ойнауға тура келді. Ол сынға ұшыраған және коммерциялық тұрғыдан сәтті болған «Сәрсенбі» фильмінде полиция комиссары Ратхор рөлін ойнады.
Халықаралық танылу
Кхер халықаралық деңгейде "Бекхэм сияқты бұрылыңыз" (2002), "Кейіл мен бейбітшілік" (2004), "Дәмдес шөптердің шебері" (2005) және "Қиналыс" (2007), "Шапшаң Сингхтер" (2011) және "Шұғыл жағдай" телешоуы арқылы танымал. 2012 жылы ол «Күміс астарлы оқиға» фильмінде түсті.
Басқа да елеулі еңбектері (2007 жылдан қазіргі уақытқа дейін)
2007 жылы NSD-де бірге оқыған Анупам Кхер мен Сатиш Каушиктің алғашқы фильмі «Тере Санг» болды, оны Сатиш Каушик түсірген. 2011 жылы ол Моханлал мен Жая Прадамен бірге малаялам тіліндегі «Пранаям» романтикалық драмасында ойнады. Кхер «Пранаямды» өзінің мансабындағы жеті үздік фильмнің бірі деп атады. Ол сонымен қатар «Тода Туза Тода Маза», «Кашала Удячи Бат» сияқты маратхи фильмдері мен «Яран Наал Бахаран» сияқты панджаби фильмдерінде де ойнады. 2009 жылы Кхер Дисней Пиксардың «Жоғарыға» атты анимациялық фильмінің хинди нұсқасында Карл Фредриксенге дауыс берді. Анупам Кхер «Қыран саясаты» фильмінде де ойнады, онда Ом Пури мен Джеки Шроф та бар. Кхер режиссер Нейрад Пандейдің бірнеше фильмінде ойнаған, «Арнайы 26» (2013), «Бейбі» (2015) және «М.С. Дхони: Айтылмаған оқиға» (2016) фильмдерінде маңызды рөлдерді сомдады, соңғысы үшін «Үздік екінші рөлдегі актер» номинациясында Filmfare сыйлығын жеңіп алды. 2014 жылы Кхер 1971 жылғы Бангладеш азаттық соғысы кезіндегі оқиғаларға негізделген британдық «Шонграм» романтикалық драмасында ойнады. 2019 жылы Кхер «Тәуелсіз премьер-министр» саяси-биографиялық драмасында бұрынғы Үндістан премьер-министрі Манмохан Сингх рөлінде ойнады. 2022 жылы Кхер Вивек Агнихотридің «Кашмир файлдары» фильмінде Митун Чакрабортимен бірге ойнады, бұл фильм 1990 жылғы Кашмирлік пандитерге жасалған геноцидке негізделген, және ол үлкен кассалық табысқа ие болды. Кхердің актерлік шеберлігі киносыншылар тарапынан жоғары бағаланды. 2023 жылдың қазан айынан бастап Кхер Рави Тежаның «Тайгер Нагешвара Рао» фильмінің актерлік құрамына қосылды.
Басқа кәсіпорындар
Ол "Анупам ағаға бірдеңе де" ("Say Na Something To Anupam Uncle"), "Сауал дус кроре ка" ("Сәуал дус кроре ка"), "Лид Индия" ("Лид Индия") және "Анупам Кхер шоуы" ("The Anupam Kher Show – Kucch Bhi Ho Sakta Hai") сияқты телешоуларды жүргізді. Ол "Ом Джей Джагадиш" (2002) фильмінің режиссері болды және продюсерлікпен айналысты. Ол "Майн Ганди ко нахин мара" (2005) фильмінде ойнап, сонымен қатар оның продюсері де болды. Ол өзінің рөлі үшін Карачи халықаралық кинофестивалінен үздік актер сыйлығын алды. 2003 жылдың қазан айынан 2004 жылдың қазан айына дейін Үндістан киноцензурасының төрағасы қызметін атқарды. 2011 жылы Кхер өзінің алғашқы кітабы "Сендегі ең жақсы нәрсе – өзің!" ("The Best Thing About You is You!") кітабын шығарды, ол бестселлер болды. Оның өмірбаяны "Өмір сабақтары мені білмей үйретті" ("Lessons Life Taught Me Unknowingly") 2019 жылдың 5 тамызында Penguin Random House баспасында жарияланды. 2020 жылы ол COVID-19 дағдарысы кезінде алған тәжірибесіне сүйене отырып, "Your Best Day Is Today!" атты кітап жазды. Әкесінің қайтыс болғанына 9 жыл толуына орай, ол Лакхнаулық ақын Панкадж Прасунның өлеңін ұсынып, әлеуметтік желіде жариялады. Кхер өзінің өмірі туралы "Күчч би хо шақта хай" ("Kucch Bhi Ho Sakta Hai") атты пьесаны жазып, онда өзі басты рөлді ойнады, ал режиссурасын Фероз Аббас Хан жүзеге асырды. 2016 жылы Анупам Кхер ABP News деректі телехикаясы "Бхаратварш" сериясында баяндамашы болды, онда ежелгі Үндістаннан XIX ғасырға дейінгі саяхат көрсетілді. 2016 жылдың соңында Анупам Кхер "Жиңге" телеарнасында эфирге шыққан "Хваабон ки Замин Пар" теледрамасын продюсерлікке алып, оны шығарды. 2018 жылдың күзінен бастап Анупам Кхер NBC медициналық драмалық телесериалы New Amsterdam-да доктор Виджай Капур (нейролог) рөлінде ойнады. Сондай-ақ, BBC1 телеарнасының "Миссис Уилсон" драмасында Шахбаз Кәрім рөлінде ойнады. Кхер актерлік шеберлікті үйрететін институттың негізін қалаушы.
Жеке өмір
Кхер 1979 жылы актриса Мадумалти Капурға үйленді, бірақ бірнеше жылдан кейін олар ажырасты. 1985 жылы Чандигархтан парламент депутаты болған актриса Кирон Кхерге үйленді. Оның ұлы, оның кемеңгер ұлы, актер Сикандар Кхер. 2010 жылы ол Үндістандағы балалар білімін жақсартуға тырысатын Pratham Education Foundation ұйымының ізгі ниет елшісі болып тағайындалды. Кхер – Үндістан премьер-министрі Нарендра Моди мен Бхаратия Джаната Партиясының (БЖП) ынталы қолдаушысы. 2021 жылдың 20 қыркүйегінде Кхерге Американың индуистік университеті индуистік танымдар философиясы бойынша құрметті доктор дәрежесі берілді.