Кіріспе

Freedom — канад-американдық музыкант Нил Янгтың 19-шы студиялық альбомы, ол 1989 жылдың 2 қазанында жарық көрді. Freedom Нил Янгтың мансабын, көбінесе сәтсіз болған он жылдықтан кейін қайта жандандырды. Көптеген пікір келіспеушіліктер мен сот процесінен кейін Янг 1988 жылы Geffen Records лейблінен шығып, өзінің алғашқы лейблі Reprise-ге «This Note's for You» альбомымен оралды. Freedom жаңа, сынға лайық және коммерциялық тұрғыдан табысты альбом әкелді. Ол LP пластинка, кассета және CD форматтарында шығарылды.

Жазу

"Freedom" альбомының әндері он жылдан астам уақыт бойы жазылды. "Too Far Gone" Зума дәуірінен бастау алады және 1976 жылы концерттерде жиі орындалды. "The Ways of Love" 1970-ші жылдардың ортасында жазылды, "Comes a Time" альбомына енгізуге тырысты, ал алғаш рет 1978 жылдың мамыр айында Boarding House концерттерінде "Rust Never Sleeps" бағдарламасымен орындалды. "El Dorado" алғаш рет 1986 жылы концертте "Road of Plenty" деген атпен пайда болды. Янг сол жылы қайта құрылуға тырысқан кезде Buffalo Springfield тобымен бірге осы әнді жаттықтырды. "Someday", "Wrecking Ball" және "Hangin' on a Limb" әндері 1987 жылы Янгтың веб-сайтында 2021 жылғы Рождество күні жарияланған сегіз жаңа әннен тұратын "Summer Songs" жинағында кездеседі.

"Crime in the City" әні алғаш рет "Sixty to Zero" деген атпен он екі шумақтан тұрып орындалып, жазылған. Ол 1988 жылы Тынық мұхитында қайықпен жүзіп келе жатып осы әнді жазды: "Мен мұхиттың ортасында болдым. Гавайиге желкенді қайықпен сапар шегіп бара жаттым. Теңізде шамамен 10 күн болдым, сол жаққа жарты жолдан асып кеттім. 8 күн бойы ешкімді көрмедім – ұшақтар да, басқа қайықтар да жоқ, тек көкжиек қана көрінді. Сондықтан сол кезде мен әлдеқайда алысқа кетіп қалдым. Бір түні мен үш ән жаздым: "Ordinary People", "Sixty To Zero" және "Days That Used To Be". "Don't Cry" әні Нико Боластың аяқталған қарым-қатынасынан шабыт алды. Музыкаға Рой Орбисонның әсері болды. 1990 жылғы қарашада Vox журналына берген сұхбатында Янг былай деді: "Мен жасаған әрбір альбомымда Рой Орбисонның бір бөлігін қосып келемін. Оның әсері менің көптеген әндерімде бар. Тіпті "Tonight's The Night" альбомының мұқабасында да оның суретін салдым, себебінің өзінде қандай да себеп болмады. Жасырын есімдерін мойындағандықтан. "Eldorado" альбомында "Don't Cry" атты үлкен Рой Орбисонға арналған ән бар. Бұл Рой Орбисонның сиқырымен менің түсім. Оны жазғанда мен 'Рой Орбисон trash metal-мен кездеседі' деп ойладым".

"Rockin' in the Free World" әні Янгтың гитарист Пончо Сампедродан алған сөз тіркесінен бастау алады. Сампедро 2013 жылы Rolling Stone журналына берген сұхбатында былай деді: "Біз 1989 жылы Lost Dogs тобымен бірге гастрольде болдық. Мен сол кезде Нилдің автобусында отырдым. Мен оның автобустағы аспазы болдым, сондықтан біз тәулігіне 24 сағат бірге болдық. Аятолланың ісі осылай болды. Олардың сандықты мыңдаған адамның басынан өткізгенін түсірген видеоларды есіңізде сақтап қалдыңыз ба? 'Американы жек көру' сияқты көптеген демонстрациялар болды және біз осы алмасуды жасауымыз керек еді. Біз алғаш рет Ресейге баратын едік. Бұл мәдени алмасу болды. Олар бізді орыс балетімен алмастыруға тырысты. Бірақ ол іске аспады. Нейл: 'Мен шынымен де баруды қаладым' деді. Мен де: 'Мен де қуанамын. Онда біз еркін әлемде ән шырқап жүре береміз' дедім. Ол: 'Уау, бұл керемет сөз' деді. Кейін мен оны қайталап айттым, ол: 'Бұл өте жақсы фраза. Мен оны пайдаланғым келеді' деді. Ол маған оны қолданатынын айтты. Келесі күні ол маған келіп, осы өлеңнің мәтінін қарап шығуды сұрады. Мен тек біреуіне ғана сұрақ қойдым. Менің ойымша, ол 'Keep Hope Alive' немесе басқа бір нәрсе болды. Ол: 'Жоқ, жоқ, жоқ. Бұл жақсы' деді. Біз оны әндей бастадық, ол маған гармониялық бөлігін үйретті. Сол күні біз оны Сиэтлде орындадық. Бұл керемет театр еді. Біз оны тіпті оркестрмен репетицияламадық. Мен Рик Розасқа [бассист] аккордтарды айтып отырдым".

Жазу

Алғашқы жазылған әндер "Someday" және "Crime in the City" болды. Янг 1988 жылдың шілде айының соңында Брокен Ароу Ранчтағы үй студиясында осы әндерді жазды. Бұл жазбалар CSNY альбомы American Dream жұмыстары арасында жасалды. Сессиялар This Note's for You турнесінен жасалып, оның гастрольдік тобының мүшелері қатысты. Chrome Dreams II альбомынан "Ordinary People" да осы уақытта жазылды, сондай-ақ "Crime in the City" әнінің қуатты, электрлі нұсқасы да жазылды. Электрлі және акустикалық альбомдық нұсқалардың екеуі де барлық шумақтарымен "Sixty to Zero" деп аталды. Кейін альбомдық нұсқадан өлеңдердің бірінші жартысы алынып тасталды. Голланд радиосына берген сұхбатында Янг бұл өзгертуді былай түсіндірді: "Бір нәрсе ретінде тым ұзын. Ол өздігінен тұруға тиіс, ештеңемен қосылып ойналмауы керек. Егер концертте ұзақ нұсқаны орындасам, тым күшті болады. Егер 18 минут бойы бірдеңе тыңдау мүмкін болса, ол ағынды бұзады. Бір нәрсе тым көп, сондықтан мен қысқа нұсқасын жасадым". 1988 жылдың желтоқсанында Bluenotes турнесі аяқталғаннан кейін Янг Нью-Йорктегі Таймс-сквердегі Hit Factory студиясында бассист Рик Розас пен барабаншы Чад Кромвеллмен, бұрынғы турнедегі ырғақ тобымен бірге жұмыс істеді. Янг осы үштікке "Жас және тыныш" деген ат қойды, бұл ұзақ жылдар бойы көрсетіліп келе жатқан телесериалдың атына сілтеме жасады. Сессия кезінде Янг гитарасы "Old Black" дыбысын әртүрлі күшейткіштер арқылы өткізіп, ең күшті дыбысқа қол жеткізуге тырысты. Продюсер және дыбыс инженері Нико Болас айтуынша, бұл дыбыс American Dream альбомының әсем әуендеріне жауап ретінде туды: "Бұл жазба CSNY жұмысының тікелей нәтижесі болды. Нил өзіне ұнамайтын, тіпті жек көретін әндерді жаздыруға мәжбүр болғаны үшін қатты ашуланды". Три осы кезеңде "Heavy Love", "Wrecking Ball", "Cocaine Eyes", "Don't Cry", "On Broadway", "El Dorado" және "Boxcar" әндерін жазды. Янг осы әндерден және бұрын жазылған "Someday" және "Crime in the City" әндерінен Freedom альбомының алғашқы нұсқасын жасады, оған Times Square деген атау берді. Бірақ альбомды шығарудың орнына Янг Restless тобымен, сондай-ақ Бен Кит пен Пончо Сампедромен бірге Австралия мен Жапонияға турнеге шықты. Ол бұл топты "Жоғалған Иттер" деп атады. Турнеді насихаттау үшін Янг Hit Factory студиясында жазылған әндерден тұратын бес әндік Eldorado EP-ін шығарды. Бұл шығарылым тек Австралия мен Жапонияда қол жетімді болды. Таймс-сквер тректері альбомның ядросын құрағанымен, Янг оған қосымша материалдарды енгізуді жалғастырды. 1989 жылдың наурыз айында Янг өз ранчосында "No More" және "Rockin' in the Free World" әндерін жазды, сондай-ақ 1970-ші жылдардағы "Too Far Gone" және "The Ways of Love" әндерін қайта қарастырды. Шілде айында ол альбомды аяқтады, "Hanging on a Limb" әнін жазды және Линда Ронштадтпен бірге "The Ways of Love" әніне вокал қосты. Жүністегі Джонс Бичтен алынған "Rockin' in the Free World" әнінің акустикалық нұсқасы альбомды ашты. "Rockin' in the Free World" Янгтың ең танымал әндерінің біріне айналды және концерттерде жиі орындалды, сонымен қатар альбомды акустикалық және электрлі нұсқаларда аяқтады, бұл стильдік шешім бұрын Rust Never Sleeps альбомында қолданылған. Янг альбомдағы музыкалық әртүрлілік туралы былай деді: "Мен өзімнің сезімдерімді көрсететін нағыз альбом жасағым келді. Мен жай ғана Нил Янгтың альбомын жасағым келді. Бұл тек менің жұмысым, онда ешқандай рөл, ешқандай бейне, ешқандай ерекше мінез жоқ, мысалы, Блуенотс жігіті немесе Әркімнің де сүйегіндегі жігіт сияқты. Мен осы сияқты альбомды көп жылдан бері алғаш рет шығарып отырмын". Ол бастапқыда тек электрлік рок альбомын шығаруды жоспарлаған болса да ("бастапқыдан соңына дейін тек агрессия"), Янг соңғы өнім "радио тыңдау сияқты, ол бір нәрседен екіншісіне ауысып отырады" дейді.

"Saturday Night Live" бағдарламасының қойылымы

Янг 1989 жылдың қыркүйегінде "Saturday Night Live" телешоуында "Rockin' in the Free World", "The Needle and the Damage Done" және "No More" әндерін тікелей орындады. Орындау үшін Янг Пончо Сампедро, Чарли Дрейтон және Стив Джорданмен бірге сахнаға шықты. Концерттерде Янг "Rockin' in the Free World" әнін әдетте топтың күші шарықтаған кезде ойнайтын. Сол күш деңгейіне жету үшін Янг өнер көрсетуге 30 минут бұрын жаттықтырушысымен жаттықты. Ол автор Джимми Макдоноға былай деп түсіндірді: "Мен өзімнің онда жоқ екенімді көрінуім керек еді. Менің киім ауыстыратын бөлмем, ғимараттың басқа бөлігіндегі күшейткіші бар шағын бөлме болды. Мен сол жерден "Saturday Night Live" студиясына барып, кейін кетіп қалдым. Теледидар үшін мен мүлдем жаңа тәсіл ойлап таптым. Мен жаттықтырушымды шақырып, салмақ көтеріп, дене шынықтыру жаттығуларын жасадым, себебі қан деңгейім сахнада бір сағат жиырма бес минут орындағаннан кейін болатын деңгейге жеткендей болуы керек еді – мен дәл сол әнді орындаған кезде сахнада осы уақытқа дейін болатынмын. Осы әнді қалай орындау керек болса, солай орындау үшін қан деңгейі жоғары болуы тиіс". Комедиант Дэннис Миллер кейіннен "Rockin' in the Free World" шоу тарихындағы ең керемет орындалым болды деді.

Қабылдау

Freedom көбінесе жағымды пікірлер алды, әсіресе Янгтың 80-ші жылдардағы басқа жұмыстарымен салыстырғанда. AllMusic-тің Уильям Рулманн: «Бұл Нил Янг жанкүйерлері оның мұндай альбом жасай алатынын білгенімен, енді ешқашан жасай алмайды деп қорқып жүрген альбом еді» деді. Ол сондай-ақ «оның акустикалық негіздегі, кантри үнді альбомдарына еске түсіретін тректер де бар еді» деп атап көрсетті. Альбом All Time Top 1000 Albums (3-ші басылым, 2000) тізімінде 996-шы орында тұр.