Кіріспе

Америкалық физик, Белиздік футболшы Рассел Алан Хулс (1950 жылдың 28 қарашасында туған) – американдық физик және физика саласындағы Нобель сыйлығының лауреаты, осы сыйлықты диссертация жетекшісі Джозеф Хутон Тейлормен бөлісті, "жаңа типтегі пульсарды ашқандығы үшін, бұл ашылыс гравитацияны зерттеуге жаңа мүмкіндіктер ашты".

Өмірбаян

Хулс Нью-Йорк қаласында дүниеге келді және Бронкс ғылымдарына арналған жоғары мектебі мен Купер Юнионды бітірді. 1975 жылы ол Массачусетс Амхерст университетінен физика ғылымдарының докторы дәрежесін алды. Докторлық диссертациясы бойынша жұмыс істеген кезде, 1974 жылы Корнелл университетінің Пуэрто-Рикодағы Аресибо обсерваториясында ғалым болды. Ол онда Тейлормен бірге пульсарларды іздеу бойынша кең ауқымды жұмыс жүргізді. Осы жұмыс алғашқы екілік пульсарды ашуға әкелді. 1974 жылы Хулс және Тейлор PSR B1913 екілік пульсарын тапты, ол пульсар мен қара серік жұлдыздан тұрады. Нейтрон жұлдызының айналуы радио толқындары аймағында өте тұрақты және дәйінді импульстарды шығарады, сондай-ақ жақын жердегі тығыз материалды денелердің гравитациялық күші (көрінетін спектрде анықталмайды). Хулс, Тейлор және басқа әріптестері бұл алғашқы екілік пульсарды жалпы салыстырмалылық теориясын жоғары дәлдікпен тексеру үшін пайдаланды, гравитациялық сәулеленудің бар екенін көрсетті. Бұл сәулелену энергиясының жуық шамасы Альберт Эйнштейннің (1918) төртполярлы сәулелену формуласымен сипатталады. 1979 жылы зерттеушілер пульсардың орбиталық қозғалысының шағын үдеу әсерін өлшегендерін жариялады. Бұл екі қозғалатын масса жүйесі гравитациялық толқындарды шығаратынын дәлелдеген бастапқы дәлел болды.

Кейінгі жылдар

Докторлық дәрежесін алғаннан кейін, Хулс Батыс Вирджиния штатының Грин-Банк қаласындағы Ұлттық радиоастрономия обсерваториясында докторантурадан кейінгі жұмыс істеді. Ол Принстонға көшіп, көп жылдар бойы Принстон плазма физикасы зертханасында жұмыс істеді. Сонымен қатар, ол ғылымды оқыту саласында да жұмыс істеді және 2003 жылы Техас университетінің Даллас бөлімшесінде физика, математика және ғылымды оқыту бойынша қонақ профессор болып тағайындалды. 1993 жылы Хулс пен Тейлор алғашқы екілік пульсарды ашқандары үшін физика саласындағы Нобель сыйлығын бөлісті. 2003 жылы Хулс Америка ғылымды дамыту қауымдастығының мүшесі болып сайланды және «Америка ғылым қайраткерлері» кітабында есімі тіркелді. 2004 жылы Хулс Техас университетінің Даллас бөлімшесіне қосылып, UT Dallas ғылым және инженерия білім беру орталығының (SEEC) алғашқы директоры болды. 2007 жылдың шілдесінде Хулс Aurora Imaging Technology кеңесшілер кеңесіне қатысты.