Кіріспе

Теннесси штатындағы қалалық аймақ

Кливленд қалалық аймағы, немесе көбінесе аталатын Үлкен Кливленд – АҚШ-тың Солтүстік-Шығыс Огайо штатындағы Кливленд қаласын қоршаған қалалық аймақ. 2020 жылғы халық санауының нәтижесі бойынша алты округтан тұратын Кливленд, Огайо Метрополитендік статистикалық аймағы (МСА) Куяхога округі, Аштабула округі, Геауга округі, Лейк округі, Лорейн округі және Медина округін қамтиды. Аймақтың халқы 2,185,825 адамды құрайды, бұл АҚШ-тағы ең көп халқы бар 33-ші және Огайо штатындағы үшінші ірі қалалық аймақ. Бұл қалалық аймақ сондай-ақ 3,7 миллионнан астам халқы бар Кливленд-Акрон-Кантон біріктірілген статистикалық аймағының бір бөлігі болып табылады, бұл Огайо штатындағы ең көп халқы бар статистикалық аймақ және АҚШ-тағы ең көп халқы бар 17-ші аймақ. Солтүстік-Шығыс Огайо – бұл Үлкен Кливлендтің құрамына кірмейтін аймақтарды да қамтитын, оған ұқсас, бірақ айтарлықтай үлкен аймақ, онда 4,5 миллионнан астам тұрғын тұрады. Бұл мақалада Үлкен Кливленд деп есептелетін аймақ қарастырылады, бірақ үлкен аймаққа қатысты, тарихи Коннектикут Батыс қорығы деп белгілі аймақтың бір бөлігі болатын, кейбір ақпараттар да қамтылған.

Солтүстік-шығыс Огайо

Солтүстік-шығыс Огайо 16 округтен тұрады (Ашленд, Аштабула, Кэрролл, Колумбиана, Куяхога, Геауга, Лейк, Лорейн, Махонинг, Медина, Портж, Ричленд, Старк, Саммит, Трумбулл және Уэйн округтері) және Акрон, Ашленд, Аштабула, Брансуик, Кантон, Кливленд, Эллирия, Лорейн, Мансфилд, Медина, Уодсворт, Вустер, Уоррен және Янгстаун қалаларын қамтиды. Солтүстік-шығыс Огайода шамамен 4 миллион адам тұрады, жұмысқа қабілетті халқы 2 миллионға жуық, ал жалпы өңірлік өнімге шамамен 170 миллиард доллар құрайды. Кейде басқа округтер де Солтүстік-шығыс Огайоға жатқызылады. Оларға Эри, Холмс, Гурон және Таскаравас округтері кіреді, оларды есепке алғанда Огайоның бүкіл солтүстік-шығыс бөлігіндегі халық саны 4,5 миллионнан асады.

Демография

2020 жылғы АҚШ халық санауына сәйкес, Үлкен Кливленд аймағының бес округтан тұратын статистикалық аймағындағы халық саны 2,186 миллион адамды құрады, бұл оны Огайо штатының ішіндегі екінші ірі метрополитендік статистикалық аймақ етеді. Халықтың шамамен 48,1% ер адамдарды, ал 51,9% әйелдерді құрады. 2010 жылы бес округтың нәсілдік құрамы: 71,7% (1,490,074) испан тілді емес ақ тұлғалар, 19,7% (409,582) афроамерикандықтар, 0,2% (4,056) американдық үндістер және Аляска тумалары, 2,0% (40,522) азиялықтар (0,7% үнді азиялықтары, 0,5% қытайлықтар, 0,2% филиппиндіктер, 0,1% корейліктер, 0,1% вьетнамдықтар, 0,1% жапондықтар, 0,0% (398) Тынық мұхиты аралдарынан шыққандар, 1,7% (35,224) басқа нәсілдер және 2,0% (42,130) екі немесе одан көп нәсілдік топқа жататындар. Халықтың 4,7% (98,133) кез келген нәсілдегі испандық немесе латын американдықтарын құрады (2,8% пуэрторикалықтар, 1,0% мексикалықтар, 0,1% Доминикан Республикасынан келгендер және 0,1% кубалықтар). Үлкен Кливлендтегі үй шаруашылығының орташа табысы 46,231 доллар, ал отбасының орташа табысы 59,611 долларды құрады. Жан басына шаққандағы табыс 25,668 долларға тең. Кедейлік шегінен төмен деңгейде өмір сүретін адамдардың үлесі 15,1% болды. Capgemini және Merrill Lynch World Wealth Report жүргізген зерттеулерге сәйкес, Кливленд аймағында 54,000-ға жуық миллионерлік отбасы бар, ал келесі бес жылда олардың саны 17% өсуі күтілуде. Үлкен Кливленд аймағы Огайо штатының ең әртүрлі аймағы болып табылады және иммиграцияның жаңа толқындарымен одан да әртүрленуде. 2010 жылғы мәліметтерге сәйкес, Кливленд-Акрон-Аштабула аймағындағы испандық және азиялық халықтың саны шамамен 40% өсті. Испандықтардың саны қазір 112,307 адамды құрайды (2000 жылы 80,738 болған), ал азиялықтардың саны 55,087 адамды құрайды (2000 жылы 39,586 болған). Азиялық және басқа ұлт өкілдерін қосқандағы адамдардың саны 67,231-ге жетеді. Қытайлық американдықтар Солтүстік-Шығыс Огайода тұратын ең көне азиялық топ болып табылады және олар Кливлендтің Азия қалашығында ең көп көрінеді. Дегенмен, бұл аймақта жүздеген үндістер, тайлықтар, тайвандықтар, пакистандықтар, лаос, камбоджалықтар және бирмалықтар да тұрады. Кливленд аймағында бірінші және екінші Ұлы көші-қон толқындарынан келген афроамерикандықтардың көп саны қоныстанған. Сонымен қатар, бұл қалада ірландтардың, итальяндықтардың (205,000-нан астам адам), славяндықтардың және венгрлердің ең ірі қауымдастықтары бар. Кез келген уақытта Кливлендтегі венгр халқының саны осы қаланы Будапешттен басқа әлемдегі венгрлердің ең көп шоғырланған жері деп мақтан тұтуға жеткізген. Бүгінде Үлкен Кливленд аймағы Словакия, Словения және Венгриядан басқа әлемдегі ең үлкен словак, словен және венгр қауымдастықтарына ие. Кливленд-Акрон аймағындағы славяндық халықтың үлесі 17,2% құрайды, бұл ұлттық көрсеткіштен 6% жоғары. Үлкен Кливлендте 171,000 поляк, 38,000 словак, 66,000 словен, 38,000 чех, 31,000 орыс және 23,000 украин тұрады. Славян ауылы мен Тремонт тарихи тұрғыдан Кливлендтің өзінде Шығыс Еуропалықтардың ең көп шоғырланған жерлері болды. Бүгінде екі ауданда да көптеген славяндық Огайо тұрғындары тұрады. Сонымен қатар, Словенияның Кливленд қаласының орталығында бас консулдығы бар. Кливленд қаласына Венгрия мен Польша президенттері де ресми сапармен келді. Үлкен Кливлендте үлкен еврей қауымдастығы бар. Солтүстік Американың еврейлік деректер банкінің мәліметтері бойынша, 2011 жылы қауымдастық шамамен 86,600 адамды немесе 3,0% құрады, бұл елдің 1,7% көрсеткішінен жоғары, ал 1996 жылы 81,500 адамды құрады. Ең жоғары үлесі Куяхога округінде 5,5% (округ халқының жалпы санынан) құрайды. Бүгінде Үлкен Кливлендтің еврей халқының 23% 17 жасқа толмаған, ал 27% Хайтс аймағында (Кливленд Хайтс, Шейкер Хайтс және Университет Хайтс) тұрады. 2010 жылы шамамен 2,600 адам иврит тілінде, ал 1,100 адам идиш тілінде сөйлеген.

Туған жері

Қалалық аймақтың халқының шамамен 94,1% АҚШ-та туған. Шамамен 92,8% АҚШ-та, ал 1,3% АҚШ-тың Пуэрто-Рико аумағында немесе американдық ата-аналарынан шетелде туған. Халықтың қалған бөлігі (5,9%) шетелде туған адамдарды құрады. Иммигранттардың ең көп үлесі Еуропадан (46,2%), Азиядан (32,7%), Латын Америкасынан (14,3%) келген, ал кішірек үлесі Африкадан (3,6%), Солтүстік Американың басқа аймақтарынан (3,0%) және Океаниядан (0,3%) келген.

Тілдер

Ағылшын тілі Кливленд, Акрон және Элирия аймағындағы тұрғындардың арасында үйде ең көп қолданылатын тіл болып табылады; бес жастан асқан халықтың шамамен 91,2% үйде тек ағылшын тілінде сөйлейді. Испан тілінде сөйлейтіндер халықтың 2,8% құрайды, ал азия тілдерінде сөйлейтіндер 1,1% құрайды. Басқа үнді-еуропа тілдерінде сөйлейтіндер халықтың 3,9% құрайды. Жоғарыда аталған тілдерден басқа тілдерде сөйлейтін адамдар халықтың қалған 1,0% құрайды. 2011 жылғы мәліметтер бойынша, ағылшын тілінен өзге, 2,7% испан, 0,6% неміс, 0,5% араб және 0,5% қытай тілінде сөйлейді. 1,4% славян тілінде де сөйлейді. 2007 жылы Кливленд аймағы венгр тілінде сөйлейтіндердің ең көп санына ие болған елдегі үшінші орынды иеленді.

Аудан2021 жылғы бағасы2020 жылғы халық санауыӨзгерісЖалпы тығыздығыКюяхога округі 457.19 шаршы миль (1,184 км2)Лорейн округі 491.10 шаршы миль (1,272 км2)Лейк округі 227.49 шаршы миль (589 км2)Медина округі 421.36 шаршы миль (1,091 км2)Аштабула округі 702 шаршы миль (1,818 км2)Геага округі 400.16 шаршы миль (1,036 км2)Жалпы 2747.81 шаршы миль (7,117 км2)

Аймақ кодтары

1950 жылдары AT&T Ұлы Кливленд аймағына 216 кодты тағайындады, ол Солтүстік-Шығыс Огайоның барлық аймағын қамтыды. 1996 жылы 216 аймақтық кодың аумағы Кливлендті және оның көл жағасындағы қалашықтарын орталыққа алып, бұрынғы аумағының солтүстік жартысын қамту үшін қысқартылды. 330 аймақтық коды Үлкен Кливлендтің оңтүстік жартысына, Медина округін қоса енгізілді. Аймақтың батыс жартысы, Эшленд және Ричленд округтері, сондай-ақ Хьюрон, Уэйн және Эри округтерінің бір бөлігі 419 және 567 аймақтық кодтарына ие болды. 1997 жылы қосымша телефон нөмірлеріне қажеттілік артуына байланысты 216 аймақтық кодың тағы да бөлінуіне келінді. 216 аймақтық кодың географиялық аумағы Кливленд қаласы мен оның ішкі аймақтағы қалашықтарын қамту үшін тарылды. Бұрын 216 аймақтық кодың құрамында болған қалған бөлігін, Лорейн, Геага және Лейк округтерінің толық аумағын, сондай-ақ Куяхога округінің бір бөлігін қамту үшін 440 аймақтық коды енгізілді. Парма және Парма Хайтс сияқты кейбір елді мекендер 216 және 440 аймақтық кодтары арасында бөлінді. 1999 жылы конгрессмен Деннис Кучинич шағын және орта қалаларды екі немесе одан көп аймақтық кодтарға бөлуден қорғау мақсатында федералды заң жобасын ұсынды. 2000 жылы 330 аймақтық кодындағы қолданыстағы телефон нөмірлерінің таусылатыны болжалды, сондықтан жаңа аймақтық код енгізілді. 234 аймақтық коды 330 аймақтық кодымен қатар қолданылуға тиіс болды. 234 аймақтық кодың құрылысымен, 330 аймақтық кодымен бұрын қамтылған географиялық аймақтағы жаңа телефон нөміріне 234 немесе 330 аймақтық кодтарының бірін тағайындау мүмкін болды, бұл жергілікті және қашықтық байланыс тарифтеріне әсер етпеді. Бұл 330/234 аймақтық код аймағында он таңбалы нөмірді қолдану қажеттігін тудырды. 234 аймақтық кодың енгізілуінен кейін аймақта жаңа телефон нөмірлерін беру қарқыны күрт өспеді, ал 234 аймақтық коды үшін жаңа телефон нөмірлері 2003 жылға дейін тағайындалмады.

Экономика

2011 жылы Үлкен Кливленд аймағының ЖІӨ-сі 134,4 миллиард долларды құрады (2008 жылы 130,7 миллиард доллардан артық), бұл елдер арасында 57-орынға тең. Кливлендтің тауар айналымы 109,2 миллиард долларды құрайды, бұл бойынша ол 12-орында тұр. Аймақтағы көптеген экологиялық тұрақтылыққа бағытталған компаниялар "Тұрақтылықты қолдайтын кәсіпкерлер" желісімен байланысты.

Автомобиль жолдары туралы мәліметтер

I 271 және I 480 – 2022 жылға дейін елде бір-бірімен белгілі бір қашықтыққа дейін қатар жүретін жалғыз екі қосымша Interstate болды. 2022 жылы Солтүстік Каролина штатында I 587 тағайындалғаннан кейін I 587 және I 795 арасында да бір мезгілде жүретін учаске пайда болды.

Қоғамдық көлік

Кливленд аймақтық көлік басқармасы Куяхога округінде автобус жүйесімен қатар ауыр және жеңіл рельстік көлікті пайдаланады. Айналасындағы округтерде қызмет ететін басқа көлік агенттіктері RTA жүйесімен байланыс жасайды, оның ішінде Лейк округінің Лейктран және Лорейн округінің Лорейн округі көлігі. 1955 жылы іске қосылған Кливлендтің RTA Red Line желісі – елдегі ең көне ауыр рельстік жылдам транзит жүйелерінің бірі. 2007 жылы Америка қоғамдық көлік қауымдастығы RTA-ны «тиімділік пен нәтижеліліктегі жетістіктерін көрсеткені үшін» Солтүстік Америкадағы үздік қоғамдық көлік жүйесі деп таныды.

Театр

Плейхаус Сквер орталығы – Кливленд театр ауданының ортасы және АҚШ-тағы екінші үлкен театр ауданы.

Музыка

Кливленд қаласында әлемдегі ең көрнекті оркестрлердің бірі саналатын, және көбінесе АҚШ-тағы ең жақсы оркестр деп аталатын Кливленд оркестрі орналасқан. Бұл оркестр АҚШ-тың "Үлкен Бестігіне" кіретін ірі оркестрлердің бірі. Оркестр қыс айларында Университет округіндегі Северанс залында, ал жаз айларында Куяхога шарлауындағы Блоссом музыка орталығында концерттер өткізеді. Сонымен қатар, қала Кливленд Попс оркестріне де үйі.

Өнер

Кливлендте екі маңызды өнер мұражайы бар. Кливленд өнер мұражайы – ежелгі шедеврлерден бастап қазіргі заманғы туындыларға дейінгі 6000 жылдық тарихты қамтитын, 40 000-нан астам өнер туындысын қорына алған ірі американдық өнер мұражайы. Кливлендтегі Қазіргі Заманғы Өнер Мұражайы, әсіресе Кливленд аймағының белгілі және жаңадан көзге түсетін суретшілерін уақытша көрмелер ұйымдастырып және өткізу арқылы таныстырады.

Спорт және демалыс

Кливлендтің кәсіби спорт командаларына Кливленд Гвардиясы (Бас лига бейсболы), Кливленд Браунс (Ұлттық футбол лигасы) және Кливленд Кавальерс (Ұлттық баскетбол қауымдастығы) кіреді. Кливленд Гвардиясының А класты шағын лигасы, «Lake County Captains» командасы Истлейк қаласындағы «Classic Park» стадионында ойнайды. Сонымен қатар, «Frontier League» лигасының «Lake Erie Crushers» командасы Эвон қаласындағы «Sprenger Stadium» стадионында өнер көрсетеді. Аймақтағы шағын лигалы хоккейді «American Hockey League» лигасының «Cleveland Monsters» командасы ұсынады. Олар 2007–2008 жылғы АХЛ маусымында «Quicken Loans Arena» аренасында ойынға кірісті. Бұл команда Ұлттық хоккей лигасының «Columbus Blue Jackets» командасының шағын лигадағы жетекші клубы болып табылады. «Cleveland Metroparks» – қаланы айнала қоршаған табиғат қорықтарының жүйесі, ал «Cuyahoga Valley National Park» ұлттық паркі Кливленд пен Акрон қалалары арасындағы Куяхога өзені аңғарын қамтиды. Аймақта Ұлы көлдердегі ең ұзын табиғи жағажай – «Mentor Headlands Beach» орналасқан.