Кіріспе

Дэвид Канның кітабы «Кодтар бұзушылар – Құпия жазу тарихы» – Дэвид Канның 1967 жылы жарық көрген кітабы. Ол ежелгі Египеттен бастап, кітап жазылған уақытқа дейінгі криптография тарихын толыққанды баяндайды. АҚШ үкіметі кітап жарыққа шығар алдында оны өзгертуге тырысты және біршама сәттілікке қол жеткізді.

Шолу

Брэдфорд Харди III, Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде американдық криптограф, құпия ақпарат, түпнұсқа құжаттардан неміс тіліне аудармалар және "Кодтарды бұзушылар" кітабына операциялық жағдайды нақты уақыт режимінде түсіндірулер ұсынды. "Кодтарды бұзушылар" кітабы жарық көргенге дейін криптография тарихы туралы ең толық еңбек ретінде танылады. "Newsday" журналында Ұлттық қауіпсіздік агенттігінің бұрынғы директорының орынбасары Уильям Кроуэллтің сөзі келтірілген: "Ол (Кан) келгенге дейін, сіз жасай алатын ең жақсы нәрсе – әдетте тым техникалық және өте жалықтыратын түсіндірме кітапты сатып алу еді". Джеймс Бамфордтың "Тартқыр сарай" (1982) кітабы "Кодтарды бұзушылар" кітабының жазылуы мен жариялану тарихын баяндайды. Кан, сол кезде журналист болған, 1961 жылы криптология туралы кітап жазуға келісім жасады. Ол бастапқыда оны жартылай уақытпен жазды, содан кейін толық уақыт жұмыс істеу үшін жұмысынан кетті. Кітапта ҰҚА туралы ақпарат болуы тиіс еді, ал Бамфордтың сөзіне сәйкес, агенттік оның жариялануын тоқтатуға тырысты. ҰҚА түрлі нұсқаларды қарастырды, соның ішінде Канның еңбегін жағымсыз пікірмен сынап, оның беделін түсіру үшін баспасөзге жариялауды. АҚШ-тың барлау кеңесінің комитеті кітаптың "шетелдік COMSEC органдарына құнды көмек болуы мүмкін" деген қорытындыға келді және "мүмкін болған жағдайда, төмен деңгейдегі, бірақ заңдық шаралардан тыс, мырза Кан немесе оның болашақ баспагерлерін үрейлендіру үшін" ұсыныс жасады. Канның баспагері, Macmillan and Sons, 1966 жылдың 4 наурызында қолжазбаны Канның рұқсатысыз үкіметке қарау үшін тапсырды. Кан мен Macmillan ақырында қолжазбадан кейбір материалдарды, әсіресе ҰҚА мен оның Ұлыбританиядағы әріптесі GCHQ арасындағы қарым-қатынасқа қатысты бөлімдерді алып тастауға келісті. Кітап SETI туралы тараумен аяқталады. Кітап жарық көрген жылға байланысты, неміс "Энигма" машинасының бұзылуына қатысты тарихтың көп бөлігі кірмеді, ол 1970 жылдары көпшілікке белгілі болды. Сондықтан Алан Тьюринг туралы көп айтылмады. Сондай-ақ, кітап 1970 жылдардың ортасында ашық кілттік криптографияның пайда болуын және деректерді шифрлау стандартын енгізуді де қамтыған жоқ. Кітап 1996 жылы қайта басылып шықты, ал жаңа басылымда алғашқы басылымнан бергі оқиғаларды қысқаша баяндайтын қосымша тарау болды.