Кіріспе

Калифорния штатындағы Барстоу қаласының жанындағы АҚШ обсерваториясы

Голдстоун терең ғарыш байланыс кешені (GDSCC), көбінесе Голдстоун обсерваториясы деп аталатын, Форт-Ирвин қаласында орналасқан спутниктік жер үсті станциясы.

Бұл станция НАСА-ның Ғарыш байланыс және навигация (SCaN) бағдарламасының Тераң ғарыш желісінің (DSN) үш спутниктік байланыс станциясының бірі болып табылады. Оның миссиясы – ғарыздық аппараттарды қадағалау және басқару үшін, сондай-ақ олар жинаған кескіндер мен ғылыми ақпаратты қабылдау үшін маңызды екі тарапты байланыс көпірін қамтамасыз ету. Қалғандары – Испаниядағы Мадрид терең ғарыш байланыс кешені және Австралиядағы Канберра терең ғарыш байланыс кешені. Бұл үш станция шамамен 120° бойлықта орналасқан, сондықтан Жер айналғанда ғарыш кемесі әрқашан кем дегенде бір станцияның көреу шегінде болады. Кешенге АҚШ-тың ұлттық тарихи ескерткіші болып табылатын Пионер терең ғарыш станциясы (DSS 11) кіреді.

Антенналар

Жұмыс жүктемесін басқару үшін Голдстоун алаңында бес үлкен параболалық (дискалық) антенна орналасқан, өйткені кез келген уақытта DSN 30 ғарыш кемесімен байланыс орнату үшін жауапты. Антенналар үйдегі спутниктік тарелкаға ұқсас жұмыс істейді. Алайда, олармен байланыс жасайтын ғарыш кемесі үйдегі спутниктік тарелкалар қолданатын байланыс спутниктеріне қарағанда әлдеқайда алыста болғандықтан, алынған сигналдар әлдеқайда әлсіз, оларды түсіну үшін жеткілікті радио энергиясын жинау үшін үлкен апертуралы антенна қажет. Ең үлкені – 70 метрлік Кассегрен антеннасы, ол сыртқы планеталарға арналған ғарыш миссияларымен байланыс үшін қолданылады, мысалы, 21,5 миллиард шақырым қашықтықтағы Вояджер ғарыш кемесі Жерден ең алыстағы адам жаратқан нысан болып табылады. Ғарыш кемесі байланысы үшін пайдаланылатын радиожиіліктер радиожиілік спектрінің микротолқындық бөлігінде; S жолағы (2,29–2,30 ГГц), X жолағы (8,40–8,50 ГГц) және Ka жолағы (31,8–32,3 ГГц). Антенналар ғарыш кемесінен радиосигналдарды қабылдаудан (төмендету сигналдары) басқа, жоғары қуатты радио передатчиктері (80 кВт) арқылы ғарыш кемесіне командалар жібереді, олар клыстрондық түтіктермен қуатталады. Станцияны жобалаудың басты мақсаты – табиғи және адам жасаған радио шудың әлсіз кіріс радио сигналдарына кедергісін азайту. Мохаве шөлінің шалғай орналасқан жері автокөліктер сияқты адам жасаған радио шу көздерінен алыс болғандықтан таңдалды. Радиоқабылдағыштардың радиожиілік алдыңғы бөлімдері электронды құрылғылардың шуын азайту үшін сұйық гелиймен 4,5 К-қа дейін суытылған синтетикалық рубиннің бартасынан тұратын рубин мазерлерін қолданады. Ғарыш кемесімен байланысқа қажет болмаған кезде Голдстоун антенналары астрономиялық зерттеулер үшін сезімтал радиотелескоптар ретінде қолданылады, мысалы, квазарлар мен басқа да аспандық радио көздерін карталау; планеталарды, Айды, кометалар мен астероидтарды радармен карталау; Жерге соққы тигізу мүмкіндігі бар кометалар мен астероидтарды анықтау; және үлкен апертуралы радиоантенналарды пайдалану арқылы Айдағы ультра жоғары энергиялы нейтрино өзара әрекеттесуін іздеу. Голдстоунның терең ғарыш коммуникация кешеніндегі антенналар

Атауы Диаметрі Сипаттамасы
DSS 12: "Эхо" 34 м 2012 жылы қызметтен шығарылды.
DSS 13: "Венера" 34 м Сәулелі толқын жетекші антеннасы (BWG) Калифорния штатының Венера қаласында орналасқан Altazimuth тауында. ~910 м² апертура.
DSS 14: "Марс" 70 м Кассегрен шағылыстырғышы Alt/Az тақтасында. ~3850 м² апертура.
DSS 15: "Uranus" 34 м "Жоғары тиімділік" рефлекторы Alt/Az тақтасында.
DSS 24, 25, 26: "Аполлон" 34 м BWG рефлекторы Alt/Az тақтасында.
DSS 27, 28: "Гемини" 34 м BWG рефлекторы "Жоғары жылдамдық" Alt/Az тақтасында.

Тарих

Голдстоун кешені 1958 жылы JPL ұйымы Пионер бағдарламасын, яғни терең ғарышты зерттеуге арналған ғарыш зондарын қолдау мақсатында құрылды. Оның орналасқан жері екі талапқа сай болуы керек еді: ыдыс сияқты ойысқан жер болуы қажет, сондай-ақ радиокедергілердің жердегі көздерінен алыс болуы тиіс еді. Мохаве шөліндегі Форт-Ирвин әскери полигонының аумағындағы бұл жер аталған талаптарға сай екендігі анықталды. Бірінші радиотелескоп, DSS 11 немесе Пионер терең ғарыш станциясының құрылысын АҚШ Армиясы бастады, ал ол құрылғаннан кейін NASA басқаруға алды. Бұл антенна 1-ден 3 ГГц дейінгі жиілік диапазонында сигналдарды қабылдай алатын Кассегренді параболалық антенна. 1981 жылы ол қызметтен шығарылды, себебі жаңа телескоптар оны технологиялық жағынан басып өтті. 1985 жылы терең ғарышты зерттеу саласындағы алғашқы рөлі үшін ол Ұлттық тарихи ескерткіш ретінде мойындалды.

"Голдстоун құсты ұстады"

Көпшілік Американың алғашқы спутнигі Explorer 1 орбитада екені "Goldstone has the bird" деген сөз тіркесі арқылы расталды деп санайды. Бірақ, Goldstone Explorer 1 іске қосылған кезде жұмыс істемеген, және көп қайталап айтылатын басқа цитаталар сияқты, бұл да дұрыс емес. Тағы біреулер нақты сөздердің "Gold has it!" болғанын айтады, сонда "Gold" дегенді Калифорниядағы Джулианның шығысындағы Жер сілкінісі аңғарындағы уақытша бақылау станциясы деп қате түсіндіреді. Шындығында, Gold станциясы Флоридадағы Әуе күштері зымыран сынақ орталығында (AFMTC) орналасқан, ал Жер сілкінісі аңғарындағы уақытша бақылау станциясы – Red станциясы болды. Explorer 1 сигналының осы байқауы Сан-Диего қаласының жанындағы АҚШ Әскери-теңіз күштерінің әуежайындағы Brown Field-тегі Minitrack станциясында жасалған болуы мүмкін. Кейіннен бұл станция қателіктің себебіне байланысты Goldstone-ға көшірілді.

Күрделі турлар

Голдстоун терең ғарыш байланыс кешені қоғамдық экскурсияларды уақытша тоқтатты. Дегенмен, Харви үйінде орналасқан Зиярәткерлер орталығы жұмыс істейді, мекенжайы: 681 Солтүстік Бірінші авеню, Барстоу, Калифорния штаты, 92311. Жұмыс сағаттары: дүйсенбі, сәрсенбі және жұма күндері сағат 9:00-ден 15:00-ге дейін. Кіру тегін, Зиярәткерлер орталығына кіру үшін алдын ала тіркелудің қажеті жоқ.

Танымал мәдениетте

70 метрлік антенна, сондай-ақ Марс немесе DSS14 деп белгілі, 1968 жылғы "Зебра мұз станциясы" фильмінің басында көрсетілген. Голдстоун кешені "The Incredible Hulk" (Телесериал) сериясының 1-бөлігінде "Прометей" атты эпизодта маңызды рөлде болды. "A Boy and His Dog" (1975 жылғы фильм) режиссердің түсіндірмесіне сәйкес, фильмнің "Down Under" әлеміне өнеркәсіптік көрініспен кіріспе жасау үшін осы кешенді пайдаланған (бірақ фильм түсіру тобының кіруі қиын болды).