Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Квебек көлі, Канада
Lake in Quebec, Canada
Маникуаган су қоймасы (сондай-ақ Маникуаган көлі /m/æ/n/ɪ/k/w/ɑː/g/ən/, // //g/ɒ̃/) – Канаданың орталық Квебегіндегі сақина тәрізді көл. Көлдің ортасындағы арал Рене Левассер аралы деп аталады, ал оның ең биік нүктесі Бабел тауы. Бұл құрылым 214 (±1) миллион жыл бұрын, Кейінгі Триас кезеңінде, диаметрі шақырым болатын метеориттің соққысынан пайда болған. Көл мен арал ғарыштан жақсы көрінеді және кейде "Квебек көзі" деп аталады. Көлдің көлемі – .
Manicouagan Reservoir (also Lake Manicouagan /m//æ//n//ɪ//k//w//ɑː//g//ən//, // //g//ɒ̃/) is an annular lake in central Quebec, Canada, covering an area of The lake island in its centre is known as René Levasseur Island, and its highest point is Mount Babel. The structure was created 214 (±1) million years ago, in the Late Triassic, by the impact of a meteorite in diameter. The lake and island are clearly seen from space and are sometimes called the "eye of Quebec". The lake has a volume of .
География
Су қоймасы Канаданың Квебек провинциясының Солтүстік жағалауындағы Маникуаган аймақтық округі муниципалитетінде, Baie Comeau қаласынан солтүстікке қарай орналасқан, бірақ оның ең солтүстік бөлігі Каниапискау аймақтық округі муниципалитеті аумағында жатыр. Квебек автожолы 389 көлдің шығыс жағалауымен өтеді. Кратер – диаметрі шамамен километрлік бірнеше сақинадан тұратын құрылым, оның ең айқын ерекшелігі – ішкі сақинасындағы су қоймасы. Ол Рене Левассер аралы деп аталатын ішкі арал үстіртін қоршап тұрады, ал Бабел тауы теңіз деңгейінен және су қоймасы деңгейінен биік аралдың ең жоғары нүктесі болып табылады. Луи Бабел экологиялық қорығы аралдың орталық бөлігін құрайды.
The reservoir is located in Manicouagan Regional County Municipality in the Côte Nord region of Quebec, Canada, about north of the city of Baie Comeau, although its northernmost part is located in Caniapiscau Regional County Municipality. Quebec Route 389 passes the eastern shore of the lake. The crater is a multiple ring structure about across, with the reservoir at its diameter inner ring being its most prominent feature. It surrounds an inner island plateau called René Levasseur Island and Mount Babel is the highest peak of the island, at above sea level and above the reservoir level. The Louis Babel Ecological Reserve makes up the central part of the island.
әсер ету құрылымы
Маникуаган су қоймасы ежелгі, терең эрозияға ұшыраған соққы кратерінің қалдықтарында орналасқан (Соққы құрылымы). Кратер диаметрі белгілі бір болатын астероидтың соқтығысынан пайда болған, ол бастапқыда шамамен кең болған, бірақ эрозия және шөгінділердің жиналуы нәтижесінде көрінетін диаметрі шамамен азайды. Бұл Жердегі диаметрі бойынша бекітілген алтыншы ең үлкен соққы құрылымы. Бабел тауы кратердің соқтығыстан кейін тік көтерілуінен пайда болған орталық шыңы деп есептеледі. 1992 жылғы радиометриялық зерттеулер соққы құрылымындағы балқыған тау жынысының жасы 214 ± 1 миллион жылға бағаланған. Кейінгі зерттеуде оның жасы 215,4 ± 0,16 млн жыл деп анықталды. Бұл триас кезеңінің аяқталуына дейін 12 миллион жылдан астам уақыт болғандықтан, кратерді жасаған соққы триас-юра жойылуының себебі болмауы керек.
Manicouagan Reservoir lies within the remnant of an ancient, deeply eroded impact crater (Impact structure). The crater was formed following the impact of an asteroid with a diameter of , which excavated a crater originally about wide, although erosion and deposition of sediments have since reduced the visible diameter to about It is the Earth's sixth largest confirmed impact structure according to rim to rim diameter. Mount Babel is interpreted as the central peak of the crater, formed by post impact uplift. 1992 radiometric dating has estimated that impact melt within the impact structure has an age of 214 ± 1 million years. A later estimate found an age of 215.4 ± 0.16 Ma. As this is more than 12 million years before the end of the Triassic, the impact that produced the crater cannot have been the cause of the Triassic–Jurassic extinction event.
Көптеген соққы оқиғасы бойынша талаптар
Маникуаган кратері бірнеше соққының нәтижесінде пайда болған болуы мүмкін деп ұсынылды, бұл соққылар Франциядағы Рошешуар соққы құрылымын, Манитобадағы Сент-Мартин кратерін, Украинадағы Оболон кратерін және Солтүстік Дакотадағы Қызыл қанат кратерін де қалыптастырған. Бұл 1994 жылы Юпитерге шағылысқан Шоумейкер-Леви 9 кометінің жақсы байқалған тізбегіне ұқсас. Дегенмен, жақындағы зерттеулер көрсеткендей, кратерлер миллиондаған жылдар арасында пайда болған, Сент-Мартин кратері 227,8 ± 1,1 млн жыл бұрын, ал Рошешуар құрылымы 206,92 ± 0,20/0,32 млн жыл бұрын қалыптасқан.
It was suggested that the Manicouagan crater may have been part of a multiple impact event which also formed the Rochechouart impact structure in France, the Saint Martin crater in Manitoba, the Obolon' crater in Ukraine, and the Red Wing crater in North Dakota. similar to the well observed string of impacts of Comet Shoemaker–Levy 9 on Jupiter in 1994. However, more recent work has found that the craters formed many millions of years apart, with the Saint Martin crater dating to 227.8 ± 1.1 Ma. While the Rochechouart structure formed 206.92 ± 0.20/0.32 Ma.
Су электр станциясы жобасы
Қазіргі Маникуаган су қоймасы 1960 жылдары орталық платоның батысындағы бұрынғы Мушалаган (Мучалаган) көлін және шығысындағы кіші Маникуаганды су басу арқылы, сондай-ақ Даниэль Джонсон бөгетін салу арқылы құрылды. Бұл жұмыстар Hydro Québec провинциялық электр энергиясын өндіруші компаниясы жүргізген алып Manicouagan немесе Manic гидроэлектрлік жобаларының бір бөлігі болды. Дамбалар кешені Manic Outardes жобасы деп те аталады, себебі оған Manicouagan және Outardes өзендері қатысты. Су қоймасы Маникуаган өзені үшін үлкен жинауыш алап ретінде қызмет етеді және Жан Лезжа электр стансасын (Маник 2), Рене Левеск электр стансасын (Маник 3) және Даниэль Джонсон бөгетіндегі (Маник 5) электр стансаларын сумен жабдықтайды. Қыстың ең суық кезеңінде көлдің беті көбінесе төмендейді, себебі турбиналар провинцияның үлкен электрлік жылу қажеттіліктерін қанағаттандыру үшін жоғары қуатпен үздіксіз жұмыс істейді. Жазда Нью-Англиядағы ең ыстық кезде де көлдің беті төмендейді, өйткені Hydro Québec сол кезде электр энергиясын Нью-Англияның біртұтас желісіне және АҚШ-тағы жекеменшік электрмен жабдықтау компанияларына сатады.
The Manicouagan Reservoir as it presently exists was created in the 1960s, by flooding the earlier Lake Mushalagan (Mouchalagan) to the west of the central plateau and then smaller Manicouagan to the east, by construction of the Daniel Johnson dam. The works were part of the enormous Manicouagan or Manic series of hydroelectric projects undertaken by Hydro Québec, the provincial electrical utility. The complex of dams is also called the Manic Outardes Project because the rivers involved are the Manicouagan and the Outardes. The reservoir acts as a giant headpond for the Manicouagan River, feeding the Jean Lesage generating station (Manic 2), René Lévesque generating station (Manic 3), and Daniel Johnson Dam (Manic 5) generating stations downstream. In the peak period of the winter cold, the lake surface is usually lower, since the turbines run all the time at peak load to meet the huge electrical heating needs of the province. The surface of the lake also experiences low levels in the extreme periods of heat in New England during the summer, since in that period Hydro Québec sells electrical energy to the joint New England grid and individual utilities in the United States.