Кіріспе

Жапон университеті Токио мегаполистік университеті (東京都立大学), көбінесе TMU деп аталады, Жапонияның Токио қаласының Хачиоджи ауданында орналасқан мемлекеттік ғылыми-зерттеу университеті. Токиодағы басқа мемлекеттік университеттерден айырмашылығы, бұл университет ұлттық үкімет емес, Токио мегаполисінің әкімдігімен құрылған.

Шығу тегі

Токио мегаполитен университетінің бастауы 1929 жылы Токио префектурасының ескі білім беру жүйесінде үшінші мемлекеттік жоғары мектеп ретінде құрылған префектуралық жоғары мектеп болды. Мектеп үлгісі Итон колледжімен сабақтастырылды, онда үш жылдық университетке дейінгі және төрт жылдық университеттік курстар бар еді. Жеті жылдық білім беру жүйесі орта мектептің оқушыларына Императорлық университеттерге түсуге кепілдік беретін артықшылықты ұсынды. Екінші дүниежүзілік соғысқа дейін көптеген академиялық элиталар Токионың бірінші орта мектебінде білім алып, содан кейін бірінші жоғары мектепке түсіп, одан кейін Токио императорлық университетіне қабылданды. Алайда, Токионың бірінші орта мектебі мен бірінші жоғары мектебінің басқару құқығы әртүрлі болғандықтан, Токионың бірінші орта мектебі префектуралық жоғары мектепті құруға бастама көтерді, бірақ басқа орта мектептер бұл әрекетке қарсы шықты. Нәтижесінде, 1929 жылы Префектуралық жоғары мектеп Токионың бірінші орта мектебінің орнында құрылды. 1932 жылы Префектуралық жоғары мектеп Мегуро ауданындағы 1-1-1 Якумо мекенжайына көшірілді және Бірінші жоғары мектеппен бірге ең жақсы жоғары мектептердің бірі ретінде танылды. 1943 жылы Токионың мегаполистік мәртебесі бекітілгеннен кейін, Префектуралық жоғары мектеп Мегаполистік жоғары мектеп болып қайта аталды. 1949 жылы білім беру жүйесі реформаланғаннан кейін Токио мегаполитен университеті гуманитарлық, ғылым және технология факультеттерінен тұратын ғылыми-зерттеу университеті ретінде құрылды. Үш жылдық жоғары курс Токио мегаполитен университетіне қарасты аға орта мектепке қайта ұйымдастырылды, ал төрт жылдық білім беру бағдары университет ретінде жаңадан құрылды. Сонымен қатар, Токио префектуралық технологиялық колледж, Токио префектуралық ғылым колледжі, Токио префектуралық машина жасау өнеркәсібі колледжі, Токио префектуралық химия өнеркәсібі колледжі және Токио префектуралық әйелдер колледжі де Токио мегаполитен университетіне қосылды. 1957 жылы Гуманитарлық факультеттен Заң және экономика факультеті бөлініп шықты, ал 1966 жылы ол жеке Заң және экономика факультетіне бөлінді. Университет ұйымдық құрылымын кеңейту барысында 1991 жылы Хачиоджи қаласының Минами Осава ауданына көшірілді. 1997 жылы университет Вена университетімен студенттер алмасу бағдарламасы туралы келісімге қол қойды. 2005 жылы Токио мегаполитен университеті үш мегаполитен университеті мен бір кіші колледжді біріктіру арқылы реформаланды: Токио мегаполитен университеті (東京都立大学), Токио мегаполитен технология институты (東京都立科学技術大学), Токио мегаполитен денсаулық сақтау ғылымдары университеті (東京都立保健科学大学) және Токио мегаполитен кіші колледжі (東京都立短期大学). Осы бірігу нәтижесінде университеттің жапон тіліндегі атауы өзгерді, бірақ 1949 жылдан бері ағылшын тіліндегі атауы өзгерген жоқ.

Университет реформасы

1990 жылдардың соңында үкімет және жергілікті муниципалитеттер Жапониядағы туу деңгейінің төмендеуі мен өмір ұзаруына байланысты экономикалық көпіршіктің жарылуы мен қаржылық қиындықтарға жауап ретінде әкімшілік жүйені және қаржы басқаруын реформалауға көмектесті. Осы әкімшілік және қаржылық реформаның бір бөлігі ретінде ұлттық және мемлекеттік университеттерді тәуелсіз әкімшілік агенттіктерге қайта құрылымдау және оларды біріктіруге қоғамдық қызығушылық артты. Токио қалалық университетін Токио қалалық әкімдігі жоғарыда аталған үш қалалық университет пен бір колледжбен біріктіруді жоспарлаған. 2003 жылдың сәуірінде өткен Токио губернаторы сайлауында Шинтаро Ишихара «Мен революциялық университет құрамын» деген уәдесін орындай отырып, Токио губернаторы болып қайта сайланды. Осының нәтижесінде факультеттердің ұйымдасуы, оқу жоспарлары және т.б. тұрғысынан бастапқы қайта құру жоспары айтарлықтай және жылдам өзгертілді. Осы процесте реформаға наразылық білдірген бірқатар профессорлық-оқытушылар құрамы университеттен кетіп қалды.

Ғылыми-зерттеу орталықтары

Университеттің оқытушылары өз салаларында жоғары құрметке ие, ал олардың әрқайсысы жүргізген зерттеулердің сапасы өте жоғары деп есептеледі. Осыған байланысты, ерекше нәтижелер беретін және халықаралық зерттеу орталықтарына айналуға әлеуеті бар, немесе университеттің миссиясына сәйкес келетін бірегей салаларда жұмыс істейтін зерттеу топтары "зерттеу орталықтары" деп тағайындалады және университет тарапынан қолдауға ие болады. Ғарыш ғылымдары зерттеу орталығы (Директоры: профессор Такая Охаши) Геномдық және биоинформатикалық зерттеу орталығы (Директоры: профессор Коичиро Тамура) Жасанды фотосинтез зерттеу орталығы (Директоры: профессор Харуо Иноуэ) Алтын химиясы зерттеу орталығы (Директоры: профессор Масатаке Харута) Тіл, ми және генетика зерттеу орталығы (Директоры: профессор Хироко Хагивара) Су жүйелері инженериясы зерттеу орталығы (Директоры: профессор Акира Коидзуми) Қоғамға бағытталған жүйелер зерттеу орталығы (Директоры: профессор Тору Ямагучи) Балалар мен жасөспірімдердің кедейлігін зерттеу орталығы (Директоры: профессор Ая Абе)

Халықаралық серіктес мекемелер

Университет білім беру және ғылыми зерттеулер саласындағы халықаралық ынтымақтастықты және студенттер алмасуын дамыту мақсатында шетелдік білім беру ұйымдарымен келісімдер жасады.

Академиялық бедел

Оның кішкентай мөлшері мен ұлттық университеттермен және бірнеше жетекші жеке университеттермен салыстырғандағы жас тарихына қарамастан, университет Жапониядағы ең беделді оқу орындарының біріне айналды. Times Higher Education World University Rankings бойынша, 2014–2015 жылдары ол Жапониядағы 781 университет арасында 7-орынды иеленді, бұл Токио университеті, Киото университеті, Токио технология институты, Осака университеті, Тохоку университеті және Нагоя университеті сияқты танымал ұлттық университеттерден кейін қалды. Университет "цитаталар" бойынша 100.0 ең жоғары балл алды. 2012 жылы профессор Масатакэ Харута "алтын катализінің тәуелсіз негізгі ашылулары" үшін Нобель сыйлығының мүмкін болатын лауреаты ретінде Thomson Reuters Citation Laureate атанды.