Кіріспе

Гавайидің Гонолулу қаласында шығатын күн сайынғы газет – The Honolulu Advertiser. 2010 жылғы 6 маусымда жабылуға дейін ол Гавайидегі ең ірі күнделікті газет болып саналды. Газет күнделікті, сондай-ақ жексенбілік және интернеттік арнайы басылымдармен жарық көрді. The Honolulu Advertiser – Island Weekly, Navy News, Army Weekly, Ka Nupepa People, West Oahu People, Leeward People, East Oahu People, Windward People, Metro Honolulu People және Honolulu People сияқты, қауымдыққа бағытталған шағын газеттердің бас баспасы болды. The Honolulu Advertiser 1856 жылы Pacific Commercial Advertiser деген атпен жариялана бастағаннан бері бірнеше рет қожайындары ауысты. 2010 жылғы 25 ақпанда Honolulu Star Bulletin газетіне иелік ететін Black Press компаниясы The Honolulu Advertiser газетін Gannett Pacific Corporation компаниясынан сатып алды. Gannett Pacific Corporation 1992 жылы Star Bulletin газетін басқа баспаға сатқаннан кейін Advertiser газетін сатып алған болатын. Ал 2000 жылы ол газет Black Press компаниясына сатылды. 2010 жылғы 3 мамырда Black Press компаниясы құрған HA Management жаңа компаниясы Advertiser газетінің басқаруын өз қолына алып, 2010 жылғы 7 маусымда оны Star Bulletin газетімен біріктіріп, Honolulu Star Advertiser газетін құрды.

Генри М. Уитни

Бизнесмен және конгрегациялық миссионерлердің ұлы Генри М. Уитни 1856 жылы «Тынық мұхиты коммерциялық хабаршысы» атты апталық газетті құрды, ол негізінен Гонолулу кит аулау портында таралды. Газеттің тұңғыш нөмірі сол жылдың 2 шілдесінде Уитнидің мына сөздерімен жарияланды: «Көкке шүкір, Гавайи ұлты еркін баспасөзбен мақтана алатын күн, соңғысы үкіметтік қолдау немесе партиялық міндеттемелермен шектелмейді, министрлердің наразылығы немесе ықыласымен бұрмаланбайды». Бірінші нөмірдегі ең маңызды жаңалық – Камехамеха IV пен королева Эмманың үйлену тойы туралы хабарлама болды. Алайда, газеттің бірінші беті дерлік толығымен жарнамаларға арналған. Газет бойында Уитни Гонолулу портындағы кемелерге қатысты 52 жарнама мен 300 кеме сапар кестесін жариялады. 1870 жылы Уитни банкротқа ұшырап, «Commercial Advertiser» газетін жергілікті баспагерлер Джеймс Блэк пен Уильям Олдқа сатуға мәжбүр болды. Уитни газеттің редакторы лауазымында қалды.

Клаус Спрекельс

1880 жылы Блэк пен Олд «Тынық мұхит коммерциялық хабаршысын» Клаус Спрекельстің қаржылық бақылауында болған министр Уолтер М. Гибсонға сатты. Сол кездегі ішкі істер министрі Джон Эдвард Буш үкіметтік қарыз алуды және барлық үкіметтік баспа шарттарына кепілдік беруді ұйымдастырды. Спрекельстің консервативті және монархияны қолдайтын саяси көзқарасына қарсы болған Уитни, ынталы аннексионист болғандықтан, редакторлық қызметтен кетті. Оның орнына Мэн штатынан Гавайи аймағының болашақ губернаторы Уоллес Райдер Фаррингтон жаңа редактор болып келді. Спрекельстің редакциялық мақалаларындағы монархиялық бағыты сол кезде Гавайиде тұратын көптеген американдық кәсіпкерлердің наразылығын тудырды. Осының салдарынан кіріс азайды, нәтижесінде Спрекельс «Тынық мұхит коммерциялық хабаршысын» сатуға мәжбүр болды.

Лоррин А. Турстон және ұлы

1888 жылы Спрекельс газетін «Гавай Газет» компаниясына сатты. Ол компания 1898 жылы газетті Лоррин А. Тёрстонға сатты. Тёрстон «Гавай лигасының» ұйымдастырушысы болды, ол Гонолулу Rifles қарулы жасағымен қолдау көрсеткен 1887 жылғы «Баянет конституциясына» қол қоюға патша Калакауаны мәжбүр етті және Тёрстонды министрлікке тағайындады. 1887 жылғы конституция монархияны көп бөлігімен биліктен айырды, тума гавайиліктердің сайлауда дауыс беру құқығын шектеді және корольдікте азаматтығы жоқ американдықтарға да дауыс беруге мүмкіндік берді. Тёрстон монархияны құлатуға және Гавайи Корольдігінің құлауына зор ықпал етті. 1921 жылы Тёрстон «Pacific Commercial Advertiser» газетінің атауын «The Honolulu Advertiser» деп өзгертті. Келесі жылы Тёрстон Реймонд С. Коллды газет редакторы қызметіне алды. Колл 1959 жылы зейнетке шыққанға дейін осы лауазымда қызмет етті. 1931 жылы Лоррин П. Тёрстон әкесінің орнына «The Honolulu Advertiser» газетінің редакторы және президенті болды. Кейіннен ол Гавайи штатын құру жөніндегі комиссияның төрағасы болды. Реймонд Колл зейнетке шыққаннан кейін Тёрстон Джордж Чаплинді, бұрынғы әскери «Pacific Stars and Stripes» газетінің редакторын, «The Honolulu Advertiser» газетінің редакторы етіп тағайындады. Ол осы қызметте 28 жыл бойы жұмыс істеді.