Кіріспе
Хьюстон қаласының күнделікті газеті, Техас штаты, АҚШ
«Хьюстон Хроникасы» – Хьюстон қаласының ең ірі күнделікті газеті, Техас штаты, АҚШ. 2016 жылғы мәліметтер бойынша, ол АҚШ-та жексенбілік таралымы бойынша үшінші орындағы газет, тек «Нью-Йорк Таймс» және «Лос-Анджелес Таймс» газеттерінен кейін қалады. 1995 жылы ұзақ жылдар бойы бәсекелес болған «Хьюстон Пост» газетін сатып алғаннан кейін «Хроника» Хьюстон қаласының ресми газеті атанды. «Хьюстон Хроникасы» – Hearst Corporation компаниясына тиесілі және басқарылатын ең ірі күнделікті газет, ол жеке меншік көпұлтты корпоративтік медиа конгломераты болып, 10 миллиард долларлық кіріске ие. Газетте 2000-ге жуық адам жұмыс істейді, оның ішінде шамамен 300 журналист, редактор және фотограф бар. «Хрониканың» Вашингтон, Остин қалаларында бюролары бар. Газеттің веб-сайтына ай сайын орташа есеппен 125 миллион рет кіріледі. Бұл басылым Хьюстон аймағының ресми газеті болып табылады. Бұрын Хьюстон Хроникасының штаб-пәтері Хьюстон қаласының орталығындағы Техас даңғылы, 801-үйінде орналасқан, қазір Хьюстон Хроникасы 4747 Оңтүстік-Батыс тас жолында орналасқан. Күнделікті басылымнан басқа, «Хроника» Chron.com онлайн газетін ұсынады, ол тегін, жарнамалық қолдауға ие және соңғы жаңалықтар, ауа райы, көлік, поп-мәдениет және қала өмірі туралы ақпараттарды қамтиды. Houstonchronicle.com, 2012 жылы іске қосылған, күнделікті баспа басылымындағы барлық ақпаратты қамтитын, тек жазылушыларға арналған газет.
Тарих
Басталғаннан бері "Хьюстон хроникасының" қағидалары мен саясаты газеттің баспагерлері болған беделді тұлғалардың ықпалымен қалыптасты. Газет тарихын осы тұлғалардың кезеңдеріне бөліп қарағанда толыққанды түсінуге болады.
1901-1926: Марселл Э. Фостер дәуірі
Хьюстон Хроникл газеті 1901 жылы қазіргі Хьюстон Пост газетінің бұрынғы тілшісі Марселлус Э. Фостер құрды. «Пост» газетінде «Шпиндлтоп» мұнай ағыны туралы жазған Фостер «Шпиндлтопқа» инвестиция салды және сол инвестициядан түскен табыстан 30 доллар алып, оны «Хроникл» газетін қаржыландыруға жұмсады. «Хроникл» газетінің алғашқы саны 1901 жылғы 14 қазанда жарық көрді және бір данасы екі центтен сатылды, ал көптеген газеттер әрқайсысы бес центтен сатылатын. Алғашқы айдың соңында «Хрониклдің» тиражы 4378 дананы құрады, бұл сол кездегі Хьюстон халқының шамамен оннан бір бөлігі болды. Газет жұмыс істеп тұрған алғашқы жылы Daily Herald газетін сатып алып, біріктірді. 1908 жылы Фостер жергілікті кәсіпкер және танымал құрылысшы Джесси Х. Джонстан газет үшін жаңа кеңсе және баспа үйін салуды сұрады, «және газеттегі үлестің жартысын аванс ретінде ұсынды, ал қалғанын жиырма жыл ішінде төлеуге міндеттенді. Джонс келісті, нәтижесінде салынған «Хроникл» ғимараты Оңтүстіктегі ең әдемі ғимараттардың бірі болды». Фостер басшылығымен газеттің тиражы 1901 жылы шамамен 7000-нан 1926 жылға қарай апта күндері 75000-ға, ал жексенбі күндері 85000-ға дейін өсті. Фостер «Мефо» деген псевдониммен мақалалар жазуын жалғастырды және 1920 жылдары Ку-Клукс-Кланға (ККК) қарсы шығуы үшін көп назар аударды. 1926 жылғы 26 маусымда ол өзінің қалған үлесін Джесси Х. Джонсқа сатты және дереу зейнетке шықты.
Жақсы достар
1911 жылы қалалық редактор Джордж Кеппл Goodfellows жобасын бастады. 1911 жылғы Рождество қарсаңында Кеппл "Хроника" газетінің тілшілері арасында ақша жинау үшін шляпаны айналдырып, аяқ киім тазалаған бір балаға ойыншықтар сатып алды. Goodfellows газет пен оның оқырмандарының қайырымдылықтары арқасында бүгінге дейін жалғасуда. Бұл жоба қалалық деңгейдегі бағдарламаға айналып, қысқы мерекелерде екі және он жас аралығындағы мұқтаж балаларды ойыншықтармен қамтамасыз етеді. 2003 жылы Goodfellows Үлкен Хьюстон аймағындағы 100 мыңнан астам мұқтаж балаға шамамен 250 мың ойыншық таратты.
1987 жылдан қазіргі уақытқа дейін: Хёрст корпорациясы дәуірі
1987 жылы 1 мамырда «Хёрст» корпорациясы «Хьюстон Хроникл» газетін «Хьюстон Эндаументтен» 415 миллион долларға сатып алды. 1956 жылы газетке корректор болып жұмысқа тұрған, 1972 жылы атқарушы вице-президент, ал 1973 жылы президент болған Ричард Джонсон 2002 жылғы 1 сәуірде зейнеткерлікке шыққанға дейін төраға және баспагер қызметін атқара берді. Оның орнын Джек Суини басты. 1994 жылы «Хроникл» газеті тек таңертең шығатын газетке айналды. Келесі жылдың 18 сәуірінде «Хьюстон Пост» газеті жабылуымен «Хроникл» Хьюстон қаласының жалғыз ірі күнделікті газетіне айналды. 2008 жылғы 18 қазанда газет сенатор Барак Обаманы 2008 жылғы АҚШ президенттік сайлауында АҚШ президенті ретінде қолдады. Бұл газет 1964 жылдан бері техастық Линдон Б. Джонсонды қолдағаннан кейін демократты қолдаған алғашқы рет болды. Газет 2012 жылы Митт Ромниді, 2016 жылы Хиллари Клинтонды, ал 2020 жылы Джо Байденді қолдады. Жергілікті деңгейде «Хроникл» газеті 2014 жылы Уэнди Дэвисті губернаторлыққа, ал 2015 жылы Сильвестр Тернерді мэрлікке қолдады. Сонымен қатар, «Хроникл» газеті бастапқыда 2016 жылғы республикалық праймериде Джеб Бушты қолдады, бірақ ол сайлаудан шыққаннан кейін басқа кандидатты қолдамады.
2018 жылғы бастапқы өндіріс туралы аңыз
2018 жылдың қыркүйегінде, сол кездегі бас редактор Нэнси Барнс «Хроникалар» веб-сайтында оқырмандарға алғаш рет газеттің Остин бюросының басшысы Майк Уордтың отставкаға кеткенін және бір қызметкердің дереккөздерді жалған деп айыптағаннан кейін ішкі тергеу басталғанын хабарлаған мәлімдеме жасады. Барнс «Хроника» оқырмандарына және жалпы жұртшылыққа Уордтың отставкаға кетуі және дереккөздерді жалған жасауы туралы «Хроника» жанжалы туралы жазбалар іздеген басқа басылымдардың тілшілерімен байланысқанға дейін хабарламауды жөн көрді – Уорд отставкаға кеткеннен бір апта өткен соң. Барнс 2018 жылғы ең ірі журналистикалық даудың басталысы болған оқиға туралы жұртшылыққа хабарлаған кезде, Техас саясаткерлері туралы жазатын Капитолийдегі баспасөз корпусы арасында бұл ақпарат Аустиндегі жақсы сақталмаған құпияға айналды. Бұл дау елордадағы қызметкерлер арасында да кеңінен таралды. «Texas Observer» газетінің штаттан тыс тілшісі Барнспен байланысқан 45 минут ішінде, оның бір тілшісі бірнеше жыл бойы дереккөздерді ойдан шығарып жатқанын хабарлаған баспасөз хабарламасын жариялады. Барнс неге «Хроника» басқа ақпарат құралдары оқиғаларды жоспарлай бастағанша, ақпараттың таралуын күтудің орнына, оқырмандарына дереу ашық болмағанын түсіндірмеді. Уордтың хабарлауында сұрақ тудырған дереккөздер «көшедегі адамдармен» сұхбаттасудың нәтижесінде алынған материалдар еді, ол «Харви» дауілінен кейін қалпына келтіру жұмыстары туралы жазған мақалаға қатысты. Барнс «Houston Chronicle» зерттеушілері Уордтың мақаласында келтірілген бірнеше дереккөздерді табуда қиындықтарға тап болғанын айтты, сондықтан газет Пулитцер сыйлығының иегері, зерттеуші журналист Дэвид Вудты жұмысқа алды. 2018 жылдың 8 қарашасында Барнс Ұлттық қоғамдық радионың жаңалықтар жөніндегі аға вице-президенті лауазымына кеткенге дейін бір күн бұрын «Houston Chronicle» Вудтың кейбір қорытындыларын жариялады. Газет жалпы сегіз мақаланы қайтарып алу туралы хабарлады. Барнс кейіннен «Columbia Journalism Review» журналына Уордтың мақалаларындағы кең таралған жалғандық оның тәжірибесінде бұрын-соңды болмағанын айтты: «Мен көп жылдар бойы редактор болып жұмыс істедім және мұндай нәрсені ешқашан көрген емеспін». «Хроника» редакторларының ешқайсысы – сол кездегі бас редактор Вернон Лоубты қоса алғанда – олардың бір тілшісі жылдар бойы олардың көз алдында алаяқтық жасағаны үшін жауапкершілікке тартылмады. Көптеген жағдайларда Лоуб жылдар бойы Уордпен тікелей жұмыс істеді және тіпті соңғы басылым үшін оның мақалаларын қайта жазды. Уорд 2014 жылы «Houston Chronicle» газетіне қосылғанға дейін 25 жыл бойы штаттың саяси элитасын қамтыған тілші ретінде жұмыс істеген «Austin American-Statesman» газеті де газеттегі «оның соңғы жылдары» жұмысының ішкі тексеруін жүргізді. Тергеуге себеп болған түпнұсқалық мақаланың көшірмесі «Хроникалар» веб-сайтынан алынып тасталды. Бірақ Остиндегі NPR филиалы KUT радиода Уордпен сұхбаттасты және Уордтың хабарлауында пайдаланылған дереккөздер жалған деп күдіктенгеніне қарамастан, оны әлі де өз веб-сайтында жариялады.
4747 Оңтүстік-Батыс автожолы
2014 жылдың 21 шілдесінде «Хроника» өзінің Downtown қызметкерлерін 610 Loop кампусына, 610 Loop және U.S. Route 59/I 69 (Оңтүстік-Батыс тас жолы) қиылысында көшіріп әкелінетінін хабарлады. Бұрын «Хьюстон Пост» бас кеңсесі ретінде пайдаланылған ғимараттың жалпы ауданы жеті ғимараттан тұрады. Алғашқы ғимарат 1970-ші жылдары салынған төрт қабатты «Жаңа брутализм» стиліндегі ғимарат. 2016 жылға қарай ғимаратта «Хрониканың» өндіріс бөлімі орналасқан. Ғимаратқа жүк тиеу платформасы, кеңсе кеңістігі, баспахана және өндіріс алаңдары кірді. Оның жер үстінде 10 қабаты және жер астында 3 қабаты бар. Газет баспа машиналары үш қабатты алып жатты. Баспаханалар жер астында екі қабат, жер үстінде бір қабаттан тұрды. Downtown ғимаратындағы баспаханалар 2000-жылдардың соңында тоқтатылды. Ғимарат ішіндегі жаңалықтар бөлімінде бірнеше жеке кабинеттері мен шеттеріндегі кеңселермен бірге «бұқа қорабы» стиліндегі кеңселер орналасқан. Бұл нысан Хьюстон қаласының орталық жер асты туннельдері жүйесімен байланысты. Тернердің сөзінше, «соңғы онжылдықтарда» 801 Техас даңғылы «көргендерге әсемдемесіз, қарапайым архитектуралық бейне берді. Бес ғимараттың бірігіп, бірге құрылуы, оның ішінде сан алуан дәліздер, тупиктер мен күтпеген жерден пайда болатын баспақыштар болды». Джесси Х. Джонс 1910 жылы Трэвис көшесі мен Техас даңғылының бұрышында гранитпен қапталған, тар және созылыңқы құрылыс түріндегі алғашқы «Хроника» ғимаратын салды. Екінші ғимарат – Majestic Theater, «Хроника» ғимаратының батыс жағына салынды. Джонс салған екінші ғимарат 1910 жылы ашылды. 1918 жылы үшінші Джонс ғимараты, Милам ғимараты, театрдың батыс жағында ашылды. 1938 жылы негізгі ғимараттың солтүстік жағына қосымша ғимарат салынды және 1960 жылдары бесінші қабаты пайда болды. Бесінші ғимарат – өндірістік цех, ол алғашқы төрт ғимараттың солтүстігіне салынды. Олар 1960 жылдардың соңында аяқталған ірі жөндеу және жаңғырту жобасы аясында біріктірілді. Қазіргі таңда бұл жерді Техас мұнарасы алып жатыр.
Марапаттар
2000: Хьюстон қаласындағы М. Д. Андерсон қатерлі ісіктер орталығы "Хроника" газетін аурухана мен емделушілеріне "қолжетімді бағамен" ұсынғаны үшін Джозеф Т. Эйнсворт еріктілер қауымдастығы сыйлығымен марапаттады. 2002: Хьюстондағы Холокост мұражайы "Хроника" газетіне "Адам рухының қорғаушысы" сыйлығын табыс етті. Сыйлықты тапсырған Янис Голдштейн: "Хьюстон Хроникасы" өте маңызды мәселелерді күтілгеннен де терең және кең ауқымда қолдайды, сондықтан осы сыйлық берілді. Сондай-ақ, "Хроника" төзімділік, түсіністік және әртүрлілікті қабылдайтын, кез келген түрдегі зұлымдық пен әділетсіздікке қарсы тұратын қоғамды құруға өз үлесін қосады".
Жеке сыйлықтар
1963 жылы Уильям Портерфилд Эрни Пайл сыйлығын жеңіп алды. 2003 жылы Джеймс Говард Гиббонс «Херст» газеттері арасында өткізілген ішкі конкурс – «Херст» ерекше журналистикалық сыйлығында «АҚШ Техасты қашан босатады?» деген редакциондық мақаласы үшін үшінші орынды иеленді. Ұзақ жылдар бойы бағанашы болған және 11 кітаптың авторы Леон Хейл Техас әдебиет институтының «Лон Тинкл» өмір бойы жетістіктері үшін сыйлығын алды, ол институттың мүшесі болып табылады. Джейсон Уитмер 2010 жылы Ұлттық баспасөз фотографтары қауымдастығының жылдық «Фотожурналистиканың ең үздіктері» конкурсының «48 сағат – веб» категориясында «Құрақ көрмесіне тым еркек» туындысы үшін бірінші орынды жеңіп алды. Уитмер «Хьюстонда кенеттен үйсіз қалғандар» үшін «Жаңалықтар есебі – веб» категориясында екінші орын алды.
Басқа басылымдар
2004 жылдың сәуір айында «Хьюстон Хроникалы» испан тіліндегі қосымша – «La Vibra» ойын-сауық журналын жариялай бастады. «La Vibra» испан тілінде сөйлейтін және ағылшын-испан тілдерін білетін оқырмандарға арналған, көбінесе испандық аудандарда таратылады. 2004 жылдың желтоқсанында «Хроника» «La Voz de Houston» испан тіліндегі газетін сатып алды. Газетке қатысты сезімталдық танытпау және экстремистік көзқарасқа артық аудиторияны тарту туралы айыптаулар болды. Техас университетінің президенті Ларри Фолкнер Женсеннің жария саясат мәселелеріндегі «сұйылтылмаған ақымақтықтың көзі» екенін айтып, «Ол университет атынан сөйлемейді және оның атынан сөйлеуге құқығы жоқ» деп мәлімдеді.
Жеңіл темір жол туралы дау
Құжат интернетте бір сағатқа ғана жарияланды, бірақ оны бірнеше оқырман көруге жеткілікті болды. Ұзақ өтпей, Хьюстон университеті студенттері шығаратын консервативті газет – «Хьюстон Ревью» меморандумның толық мәтінін және оған қоса, газетті сынаған түсініктемені жариялады. Харрис округінің прокуроры Розенталь кейін «Chronicles» шағымын қарастырмады, заң осы жағдайға қолданылмайды деген себеппен оны негізсіз деп тапты. Розентальдың аталған іске қатысуы «Хьюстон Пресс» газетінің сынына ұшырады, олар редакциялық мақалаларында Розентальдың ТТМ-мен тым жақын байланыста екендігіне күмән келтірді: 2000 жылдан 2004 жылға дейін Розенталь ТТМ-ді қолдайтындардан 30 000 доллар көлемінде қайырымдылық алған.
Сандовал отбасымен сұхбат
2004 жылдың басында "Хроника" газетінің тілшісі Лукас Уолл Иракта қаза болған Хьюстондық морской пехотинник Лерой Сандовалдың отбасымен сұхбаттасты. Мақала жарықтанғаннан кейін Сандовалдың әкесі мен әпкесі Хьюстонның KSEV радиостанциясына қоңырау шалып, "Президент Буштің Ирактағы жаппай қырып-жою қаруын таба алмауы" туралы айтылған сөйлемнің олардың соғысқа және президент Джордж Бушқа деген көзқарастарын дұрыс емес бейнелегенін, Уолл олардан Бушты сынаған цитата алуға қысым көрсеткенін, ал Буштың "жетіспеушілігі" туралы жол отбасының тілегіне қарсы қосылғанын мәлімдеді. KSEV радио бағдарламасының жүргізушісі/иесі Дэн Патрик пен "Хроника" газетінің бас редактордың орынбасары арасында пікір қақтығысы туды. Осы оқиға Патрикті газетке бойкот жариялауға түрткі болды. Бұл жайтты Хьюстонның жергілікті телеарналары да көрсетті, ал бір аптадан кейін "О'Райли факторы" бағдарламасы да қамтыды. Соңында "Хроника" газетінің баспагері Джек Суини Сандовал отбасына кешірім сұрау үшін хабарласты.
Том ДеЛейдің сауалнамасы
2006 жылдың қаңтар айында «Хроника» газеті АҚШ өкілі Том Делейдің округінде сайлау туралы сауалнама жүргізу үшін Хьюстон университетінің Ричард Мюррейін жалдады. Бұл, 2005 жылы округ прокуроры Ронни Эрлдің сайлау қаржысын бұзу бойынша қозғалған қылмыстық ісіне байланысты болды. «Хроника» газеті өз сауалнамасының нәтижелерінде «АҚШ өкілі Том Делейге оның округінде, әсіресе оған бұрын дауыс берген республикашылар арасында қолдау күрт төмендегенін» көрсеткенін хабарлады. Техас штатының бұрынғы мемлекеттік хатшысы Джек Рейнс «Хроника» газетінің Джеймс Говард Гиббонсқа хабарласып, сауалнамада республикалық праймеризге қатыспаған сайлаушылардың дұрыс есептелмегенін айтты. Рейнс сондай-ақ Мюррейдің сауалнамаға қатысуында мүдделердің қақтығысы болғанын мәлімдеді, себебі Мюррейдің ұлы Кир 2006 жылы Делейдің демократ оппоненты Ник Лэмпсон үшін жұмыс істейтін саяси кеңесші болған.
Басқа да даулар
"Хьюстон Хроникасы" журналистік адалдығымен қатысты маңызды қиындықтарға тап болды. 2020 жылы газет өзінің этикалық саясатын долбарлы түрде сақтамай мақалалар жариялағандығы туралы айыптамаларға ұшырады, әсіресе жағымсыз сипаттамалар жарияламас бұрын материалдың авторымен байланысқа түсу мәселесінде. Сондай-ақ, жарнама сатып алмағандары үшін жеке тұлғаларға қарсы қысым көрсетілгені туралы да хабарлар тарады. Бұл сенім 2018 жылы "Хроника" сегіз мақаласын қайтарып алғаннан кейін одан әрі күңкейді, себебі олардың негізінде бар екені расталмаған дереккөздер болғандығы анықталды. Остин бюросының басшысы Майк Уордтың жазған мақалаларын жан-жақты қарау көрсеткендей, ол әртүрлі материалдарында келтірген 275 адамның 44%-ын табуға немесе олардың сөзін растауға болмады. Мақалаларды қайтарып алудан өзге, Уордтың тағы 64 мақаласына түзетулер енгізу қажет болды, себебі олар расталмаған дереккөздерді қамтыды, бұл газеттің беделін одан әрі түсірді. Бұл 2014 жылдың қаңтарынан бері Уордтың 744 мақаласын зерттеу нәтижесінде болды, тәуелсіз тергеушілер ол сілтеме жасаған адамдардың шамамен жартысының бар-жоғын тексеріп растай алмады.
Houston Post мақалаларының қол жетімділігі
Кейбір «Хьюстон Пост» газетінің мақалалары «Хьюстон Хроникал» веб-сайтының архивінде қолжетімді болған, бірақ 2005 жылы олар алынып тасталды. «Хьюстон Хроникал» онлайн редакторы Майк Рид «Хьюстон Хроникалдың» 2001 жылғы АҚШ Жоғарғы Сотының «Нью-Йорк Таймс Ко. v. Тасини» шешіміне байланысты «Хьюстон Пост» мақалаларын веб-сайттан алып тастауды шешкенін айтты; газет бастапқыда шешімге рұқсат етілмеген мақалаларды сүзгілеп, шешімге тыйым салынбаған мақалаларды жариялауды жоспарлаған. «Хьюстон Хроникал» газеті газетке қолжетімді ресурстармен «Нью-Йорк Таймс Ко. v. Тасини» шешімін орындау қиын болғандықтан, «Хьюстон Пост» мақалаларын жарияламау немесе қайта жарияламауды шешті. «Хьюстон Пост» мақалаларын оқығысы келетіндер оларды микрофильмде көре алады. Хьюстон қалалық кітапханасында 1880 жылдан 1995 жылға дейінгі газеттің микрофильмі және 1976 жылдан 1994 жылға дейінгі «Хьюстон Пост» индексі сақталған. 1880–1900 жылдарға арналған микрофильм Джулия Идесон ғимаратындағы Техас және жергілікті тарих бөлімінде, ал 1900–1995 жылдарға арналған микрофильм Орталық кітапхананың негізгі ғимараты – Джесси Х. Джонс ғимаратында орналасқан. Сонымен қатар, Хьюстон университетінің М. Д. Андерсон кітапханасында 1880 жылдан 1995 жылға дейінгі «Хьюстон Пост» газетінің және 1976 жылдан 1979 жылға дейін және 1987 жылдан 1994 жылға дейінгі «Хьюстон Пост» индексінің микрофильмдері бар.