Кіріспе

Mobitex – OSI негізіндегі ашық стандартты, ұлттық, пакеттік коммутацияланған сымсыз дерек желісі. Mobitex қауіпсіздік пен сенімділікке ерекше мән береді, сондықтан оны әскерилер, полиция, өрт сөндірушілер және жедел жәрдем қызметтері пайдаланады. Ол 1980-ші жылдардың басында швед телерадиокомпаниясы Televerket әзірлеген. 1988 жылдан бастап даму Эрикссон мен Televerket-тің бірлескен кәсіпорны Эристелде, кейіннен Эрикссонның еншілес компаниясы ретінде жалғасты. Mobitex Швецияда 1986 жылы қолданысқа енгізілді. 1990-шы жылдардың ортасында Mobitex екі жақты пейджинг желілерін ұсына отырып, тұтынушылар арасында танымал болды. Бұл RadioMail және Inter@ctive Paging сияқты, әрқашан қосылған сымсыз электрондық пошта қызметтерін ұсынатын алғашқы сымсыз желі еді. Сонымен қатар, ол Research in Motion компаниясының BlackBerry және Palm VII сияқты PDA-ның алғашқы үлгілерінде де қолданылды. 9 қыркүйек және 2005 жылғы дауыл кезіндегі құтқару және тазалау операцияларында Mobitex алғашқы көмек көрсететін мамандар үшін өте сенімді және пайдалы жүйе екенін дәлелдеді. Mobitex – пакеттік коммутацияланған, тар жолақты, деректерді ғана тасымалдайтын технология, көбінесе қысқа импульсті деректер үшін қолданылады. Mobitex арналарының ені 12,5 кГц құрайды. Солтүстік Америкада Mobitex 900 МГц жиілігінде жұмыс істейді, ал Еуропада 400–450 МГц жиілігі қолданылады. Модуляция схемасы GMSK, 8000 бит/с жылдамдықпен slotted aloha протоколымен, бірақ пайдаланушы өткізу қабілеті әдетте оның жартысына жуық. Бұл желі Солтүстік Америкада алғашқы сымсыз деректер байланысы қызметін ұсынды. Абоненттік қызметтерге бірнеше алушыға Cc мүмкіндігімен электрондық хабарламалар, сондай-ақ кез келген сымсыз немесе стационарлық терминалға кіру және сақталған пошта жәшігінен хабарлама алу мүмкіндігі кірді. Mobitex бес құрлықтағы 30-дан астам желіде ұсынылды. Еуропалық Mobitex желілері 1990-шы жылдардың басында GSM-нің үлкен табысына байланысты толығымен жойылды. Канадада оны алғаш рет 1990 жылы Rogers Cantel, ал 1991 жылы RAM Mobile Data операторы енгізді. АҚШ-тағы Mobitex желілері бұрынғы күндері бірнеше атаулармен сатылды, оның ішінде RAM Mobile Data, BellSouth Wireless Data, Cingular Wireless және Velocita Wireless (бірнеше сатып алулар мен сатулардан кейін). 2013 жылдан бері желі American Messaging Services, LLC (AMS) компаниясымен басқарылады және қолданыста болады. Ұлыбританияда Mobitex RAM Mobile Data компаниясы сатты, оның Ұлыбританиядағы бөлігі 2000 жылы BellSouth (АҚШ) компаниясынан Twenty First Century Ltd (John Camilleri және Adrian Nicolle) сатып алынып, Transcomm болып өзгерді, содан кейін 2004 жылы BT (British Telecom) сатып алды. Ұлыбританияда Mobitex төтенше жағдайлар (көк жарық) қызметтері, курьерлер, көлік құралдарының телематикасы (логистика), автотұрақтар (паркинг) және көлік құралдарының бұзылу қызметтері (RAC, AA, Green Flag) үшін қолданылды. Ұлыбританиядағы барлық жедел жәрдем қызметтері желіні командаларды жіберу және олардың ілгерілеуін қадағалау үшін пайдаланды. Лондон полициясы Mobitex-ті полицияның қылмыстық деректер базасына өрісте және нақты уақыт режимінде қол жеткізу үшін пайдаланды, бұл сол кезде революциялық жаңалық болды. 7 шілдеде Лондонда болған террористик шабуыл кезінде Transcomm желісі жалғыз сымсыз желі болып қалды. Green Flag UK қызмет агенттеріне барлық дерлік бұзылу туралы хабарламалар Turbo Dispatch бағдарламалық жасақтамасы арқылы жіберілді, бұл 1990-шы жылдардың басында Ян Лейн мен Энди Ламберт жасаған Mobitex-ке негізделген шлюз. Ұлыбританиядағы көлік құралдарын қалпына келтіру нарығының бәсекеге толы екеніне қарамастан, автокөлік ұйымдары бірлесіп жұмыс істеуге және форматты стандарттауға көндірілді. Бұл автокөлік ұйымдары пайдаланатын 800 автокөлік гаражы үшін үлкен үнемдеуге мүмкіндік берді. Turbo Dispatch Standards Group (стандартты ресми сақтайтын ұйым) жыл сайын Turbo Dispatch арқылы кемінде жиырма миллион бұзылу және қалпына келтіру туралы хабарлама жіберілетінін болжады. BT компаниясының еншілес компаниясы Transcomm 2010 жылы желіні жабу туралы хабарлады. Швецияда Mobitex желісі 25 жылдан кейін 2012 жылдың 31 желтоқсанында толығымен тоқтатылды. 2020 жылдың мәліметтері бойынша Mobitex негізінен Бельгияда, Нидерландыда (RAM Mobile Data) (Люксембург желісін қоса), Гонконгта (Telecom Digital Data Ltd), Канадада (Rogers) және АҚШ-та (AMS) қолданылады.