2004 жылғы АҚШ президент сайлауының бастапқы кезеңі

2004 жылғы АҚШ президент сайлауы: Говард Дин, Джон Керри және Аль Гордың қатысуы, бастапқы кезеңдер мен жарияланған ниеттері. Саяси жаңалықтар мен тарих.

33 мин оқу

100%

Дереккөз: Timeline of the 2004 United States presidential election — Wikipedia

Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.

Мазмұны

Кіріспе

жоқ 2004 жылғы АҚШ президенттік сайлауы кезіндегі оқиғалардың уақыт жобасы:

2002 жылғы мамыр

31 мамыр – Вермонт штатының губернаторы Говард Дин президенттік үміткерлікті зерттеу комитетін құрады.

2002 жылғы желтоқсан

1 желтоқсан – Массачусетс штатынан АҚШ сенаторы Джон Ф. Керри NBC телеарнасының "Пресспен кездесу" бағдарламасында 2004 жылғы президенттікке түсу мүмкіндігін зерттеу үшін комитет құру жоспарларын жариялады. Керри ресми жариялауды "кейінірек бірнеше айда" күтетінін айтты. 16 желтоқсан – АҚШ-тың бұрынғы вице-президенті және 2000 жылғы АҚШ президенттігіне үміткер болған Ал Гор CBS телеарнасының "60 минут" бағдарламасында 2004 жылы президенттікке сайлауға түспейтінін мәлімдеді. Гор жақында бүкіл ел бойынша кітапты насихаттау сапарынан оралды, сондай-ақ NBC телеарнасының "Saturday Night Live" бағдарламасына қатысты, және көпшілік оның сайлауға түсетінін күткен еді. Гордың 2000 жылғы вице-президенттікке үміткері және Коннектикут штатынан АҚШ сенаторы Джо Либерман, Гор өз партиясының үміткерлігін іздесе, сайлауға қатыспауға уәде берген болатын.

2003 жылғы қаңтар

2 қаңтар – Солтүстік Каролина штатынан АҚШ сенаторы Джон Эдвардс Демократиялық партияның үміткерлігіне түсу үшін зерттеу комитетін құрғанын жариялады. 4 қаңтар – 1995 жылдан 2002 жылдың соңына дейін АҚШ Өкілдер палатасының азшылық көшбасшысы болған, президенттікке үміткер болу ниетімен қызметтен кеткен Миссури штатынан АҚШ өкілі Дик Гепардт Демократиялық партияның үміткерлігіне түсу ниетін білдірді. 5 қаңтар – Нью-Йорктік дін қызметкері Аль Шарптон Демократиялық партияның үміткерлігіне түсу ниетін жариялады. 7 қаңтар – АҚШ-тың азшылық көшбасшысы Том Дашл 2004 жылы президенттікке үміткер болмайтынын мәлімдеді. Дашлдің үміткер болары күтілген еді. 13 қаңтар – Коннектикут штатынан АҚШ сенаторы Джо Либерман Демократиялық партияның үміткерлігіне түсу ниетін білдірді. 17 қаңтар – Либертариандық Гэри Нолан, бұрынғы синдикаттық радио жүргізушісі, президенттікке үміткерлік үшін зерттеу комитетін құруға қажетті құжаттарды тапсырып, өзінің үміткер екенін жариялады. 22 қаңтар – Apple Computer Inc. компаниясының бас директоры Стив Джобсқа қолдау көрсету науқаны http://www.jobs4president.org/ сайтында басталды. Сайт Slashdot-та жарияланды, нәтижесінде сервер он минут ішінде толып кетті. Сайт иелері сайтты қайта іске қосар алдынан Джобс үміткерліктен бас тартты.

2003 жылғы ақпан

18 ақпан – Иллинойс штатының бұрынғы АҚШ сенаторы Кэрол Мозли Браун Демократтар партиясының тікелей сайлауына қатысу ниетін жариялады. 19 ақпан – Огайо штатынан АҚШ өкілі Дэннис Кусинич президенттікке түсу үшін алдын ала зерттеу комитетін құруға қажетті құжаттарды тапсырды. 27 ақпан – Флорида штатынан АҚШ сенаторы Боб Грэм сайлауға қатысатынын мәлімдеді.

2003 жылғы наурыз

3 наурыз – Коннектикут штатынан АҚШ сенаторы Кристофер Дод 2004 жылғы Демократиялық партияның президенттік тікелей сайлауына қатыспайтынын жариялады. 22 наурыз – АҚШ және Ұлыбритания Бағдадтағы әскери нысандарға қарсы зымырандық қару қолданып, АҚШ Әскери-теңіз күштерінің кемелерінен, Ұлыбритания Корольдік теңіз күштерінің суасты қайықтарынан және B-52 бомбалаушыларынан зымырандар ұшырып, сондай-ақ «Стелс» бомбалаушыларынан лазерлік басқарылатын зымырандармен масштабты әуе шабуылын бастады. Бұл шабуыл «шоқ және үрей» әдісімен жүргізілді.

2003 жылғы сәуір

2 сәуір – Нью-Гэмпшир штатының Питерборо қаласындағы аудитория алдында сөйлеген Джон Керри: «Бізге тек Иракта ғана емес, режимді өзгерту қажет. Бізге АҚШ-та да режимді өзгерту керек». Республикашылар Керриді соғыс кезіндегі президентке қарсы айтқан сөздері үшін сынады. 17 сәуір – 2003 жылдың бірінші тоқсанындағы демократтардың жинаған қаражатының сомасы жарияланды. Джон Эдвардс 7,4 миллион доллар, Джон Керри 7,0 миллион доллар, Дик Гепардт 3,5 миллион доллар, Джо Либерман 3,0 миллион доллар, Говард Дин 2,6 миллион доллар, Боб Грэм 1,1 миллион доллар, ал Денис Кучинич және Кэрол Мозли Браун әрқайсысы 1 миллион доллардан кем жинады.

2003 жылғы мамыр

1 мамыр – Джордж Буш Lockheed S 3 Viking ұшағымен «Авраам Линкольн» авианосеціне қонады және Ирактағы соғыстың негізгі кезеңі аяқталғанын жариялайтын сөз сөйлейді. Фонда «Миссия орындалды» деген баннер анық көрінеді. Буштың қонуын оппозиция тым әдеміленіп, қымбатқа түскен деп сынады. Ақ үй қызметкерлері жасаған (CNN хабарына сәйкес) және АҚШ Әскери-теңіз күштері орналастырған баннер мерзімінен бұрынғы деп сынға алынды. Дегенмен, CNN USA Today Gallup сауалнамасы бойынша, Бушқа мамыр айындағы қолдау 66% құрады. Бұл оқиға Бушқа Ирактағы соғыс жалғасқанда қайтадан еске түседі. 3 мамыр – Демократтар 2004 жылғы Демократиялық партия президенттік үміткерлігіне таласқан тоғыз үміткер арасындағы алғашқы ресми пікірсайыста Оңтүстік Каролина штатының Колумбия қаласындағы Оңтүстік Каролина университетінде бас қосады. Үміткерлер Иракқа қарсы соғыс, денсаулық сақтану және тіпті президент Буштың салық жеңілдіктері туралы мәселелерде келіспесе де, Буштың экономиканы басқаруын сынауда бірікті. 6 мамыр – Колорадо штатының бұрынғы сенаторы Гэри Харт 2004 жылы президенттікке Демократиялық партиядан үміткер болмайтынын мәлімдеді. 7 мамыр – АҚШ вице-президенті Дик Чейни 2004 жылы президент Бушпен бірге қайтадан сайлауға түсетінін жариялады. Чейнидің сайлау тізімінде болуы төрт жүрек ұстамасы болғандықтан (бірақ вице-президент болып тұрғанда емес) күмәндау тудырды. Буш әлі ресми түрде қайта сайлануға түсетінін жарияламаған еді. 16 мамыр – Президент Буш АҚШ президенті лауазымына екінші мерзімге үміткер болу үшін Федералды сайлау комиссиясына ресми түрде құжаттарын тапсырды.

2003 жылғы маусым

17 маусым – Говард Дин 2004 жылғы сайлау кампаниясының алғашқы телеарналық жарнамасын эфирге шығарды. Екі апталық жарнамалық кампанияға 300 000 доллардан астам қаржы жұмсалады. 23 маусым – Говард Дин президенттікке кандидат екенін ресми түрде жариялады және сайлау комиссиясына (FEC) президенттік сайлау кампаниясын тіркеді. 23 маусым – АҚШ Жоғарғы Соты Grutter v. Bollinger ісі бойынша университеттерге түсу кезінде артықшылық беруді қолдады. 24 маусым – Либералды жақтас сайт MoveOn демократтардың алғашқы онлайн "іріктеуін" өткізді, ол 48 сағаттан сәл астам уақытқа созылды. Бұл ресми емес және міндетті емес шара, бірақ маңызды символдық және қаржылық құндылығы бар. 317 647 дауыстан Говард Дин 44%, Денис Кучинич 24%, ал Джон Керри 16% дауыс алды. Егер кез келген кандидат 50% дауыс жинаса, MoveOn оған қолдауын және қаржылық көмегін беруі керек еді. Бірақ MoveOn барлық кандидаттарды қолдайды. 26 маусым – АҚШ Жоғарғы Соты Лоренс Техасқа қарсы іс бойынша гомосексуализмге қатысты заңдарды конституцияға қайшы деп тапты.

2003 жылғы шілде

3 шілде – 2003 жылдың екінші тоқсанындағы демократтардың қор жинау көрсеткіштері жарияланды. Говард Дин 7,6 миллион доллар жинап көпшілікті таң қалдырды, Джон Керри 5,9 миллион доллар, ал Джон Эдвардс пен Джо Либерман шамамен 5 миллион доллардан жинады. 14 шілде – Демократ Эди Букевигге Федералды сайлау комиссиясына президенттікке алғашқы мерзімге үміткер болу үшін ресми түрде құжаттар тапсырды. 18 шілде – Дэвид Кобб Вашингтон қаласында Жасыл партиясынан кандидат болуға ниеттенгенін жариялады. «Партиялық бағыттарын ескермей, прогрессивті жандарға шынайы қол жеткізу мақсатында» ол өзінің стратегиясына «Стратегиялық штаттар жоспары» кіретінін, сайлау коллегиясы дауыстары «белгілі болмайтын» штаттарға күш-жігерін шоғырландыратынын мәлімдеді. Кейбір жасылдар Коббтың «толыққанды» стратегиясының болмауына және оның нәтижесінде дауыс беру құқығын жоғалтуына наразылық білдірді.

2003 жылғы тамыз

11 тамыз – Делавэр штатынан АҚШ сенаторы Джо Байден Демократиялық партиядан кандидаттыққа түспейтінін жариялады, өйткені сайлау науқанының "жетістікке жетуі қиын" болады және Сенатта ең көп ықпалға ие бола алатынын айтты.

2003 жылдың қазаны

6 қазан – Боб Грэм Ларри Кингтің тікелей эфирінде президенттік үміткерліктен бас тартатынын мәлімдеді. 15 қазан – Говард Дин 2003 жылдың үшінші тоқсаны үшін FEC DISCLOSURE FORM тапсырып, 14,8 миллион доллардан астам қаржы жинағанын хабарлады. Джон Керри 4 миллион доллардан астам соманы көрсетті. Басқа кандидаттар одан аз сома есеп берді. 22 қазан – Ральф Надер Калифорниядағы Жасыл партиясының президенттік праймериз бюллетенінен өзінің кандидатурасын алып тастады. 28 қазан – Баспасөз мәслихатында президент Буш 1 мамырдағы «Абрахам Линкольн» кемесіндегі «Миссия орындалды» деген баннер туралы былай деді: «Шындығында, «Миссия орындалды» деген жазуды USS Abraham Lincoln кемесінің экипажы өздерінің миссиясы аяқталғанын жариялау үшін іліп қойды. Бірақ оны кейбірлер менің қызметкерлерімдегі тапқыр адамның еңбегі деп ойлады, бірақ олар соншалықты тапқыр емес еді». 28 қазан – Президент Буш Ирактағы АҚШ және Ирак полициясына жасалған ірі шабуылдардан кейін сұхбатында: «Біз жерде неғұрлым табысқа жететін болсақ, осы кісі өлтірушілер соғұрлым қарсылық көрсетеді», – деді. Ол Ақ үйдің Овалдық кабинетінде АҚШ-тың Ирактағы әкімшісі Л. Пол Бремермен бірге отырғанда осылай айтты. Ол былай деп қосты: «Біз жерде неғұрлым табысқа жететін болсақ, ирактардың азаттығы арта түседі, электр қуаты көбейеді, жұмыс орындары ашылады, мектепке баратын балалар саны көбейеді, соның салдарынан осы кісі өлтірушілер одан бетер бейшара болады, себебі олар еркін қоғамның болуын көтере алмайды».

2003 жылғы қараша

1 қарашада The Des Moines Register газетіне берген сұхбатында Говард Дин: «Мен әлі де пікаптарында Конфедерация туы бар жігіттерге үміткер болғым келеді. Егер демократтардың кең ауқымына үндемесек, Джордж Бушты жеңе алмаймыз» деді. Бұл пікір демократиялық үміткерлер арасында қызу дау тудырды. 18 қарашада Джордж Буш Лондонға мемлекеттік сапармен келді, бұл жолы оған қарсы үлкен наразылық акциялары өтті.

2003 жылғы желтоқсан

9 желтоқсан – Бұрынғы вице-президент Ал Гор Говард Динді қолдайды. 13 желтоқсан – Ирактың бұрынғы президенті Саддам Хусейн АҚШ-тың 4-ші жаяу әскер дивизиясы тарапынан Тикрит қаласында қолға түсті. CNN/USA Today/Gallup сауалнамасы бойынша, осының нәтижесінде Джордж Бушқа қолдау көрсету деңгейі 63%-ға жетіп, 34% оны мақұлдамайды. 17 желтоқсан – CBS News / New York Times жүргізген сауалнамада Демократиялық партияның алғашқы сайлауына қатысатын сайлаушылардың 23%-ы Говард Динді, 10%-ы Уэсли Кларкқа, 10%-ы Джо Либерманға, 6%-ы Ричард Гепардқа, 5%-ы Ал Шарптонаға, 4%-ы Джон Керриге, 2%-ы Джон Эдвардсқа, 1%-і Кэрол Мозли Браунға, 1%-і Денис Кучиничке дауыс берсе, қалған 28%-ы шешімін қабылдамай отыр. 23 желтоқсан – Жасылдар партиясының тең төрағасы Бен Мански Ральф Надердің Жасылдар партиясынан емес, тәуелсіз кандидат ретінде сайлауға түсетінін хабарлады.

2004 жылғы қаңтар

7 қаңтар – Джордж Буштың сайлау штабының жетекшісі Кен Мелман 2003 жылы президенттік науқаны үшін 494 000 жеке донордан 130,8 миллион доллар жиналғанын хабарлады. 494 000 Буш донорының 415 000-ы әрқайсысы 200 доллардан аз салым қосты. Мақсаты – жаздың ортасындағы конвенттерге дейін 150-170 миллион доллар жинау. 13 қаңтар – Вашингтон округінде Демократиялық партияның бастапқы сайлауы өтіледі, бюллетеньде төрт негізгі кандидат бар. Говард Дин дауыстардың 43%-ын алды, Аль Шарптон 34% дауыс жинады. Карол Мозли Браун 12% дауыспен үшінші орында, одан кейін 8% дауыс алған Денис Кучинич. Алайда, бұл бастапқы сайлау «Жасылдар» партиясына да қатысты, ол маусымның алғашқы «Жасылдар» партиясының бастапқы сайлауы болды. Дэвид Кобб дауыстардың 37%-ын, Шила Билью 19%-ын алды, 13% партияның кандидатты ұсынбауын қалады, ал қалған 31% дауыс жазылған кандидаттарға таратылды. 15 қаңтар – Президенттік үміткерлігінде «жаңа белестерге жеткеніне» қызығатынын айтқан Карол Мозли Браун жарыстан шығып, Говард Динге қолдау көрсетті. 18 қаңтар – Говард Дин бұрынғы президент Джимми Картермен кездесу үшін Джорджия штатының Плейнс қаласына сапарлады. Екі адамның бірге қатысқан шіркеу қызметінен кейін Картер баспасөз конференциясында былай деді: «Мен бұрыннан хабарлағанмын, ешқандай кандидатты қолдамаймын. Бірақ губернатор Диннің басынан бастап батыл және ашық ұстанымын бағалаймын». 19 қаңтар – Айова штатындағы партиялық жиналыстың нәтижелері: Айова штатындағы партиялық жиналыстар демократтар Джон Керриге (штаттың делегаттарының 38%-ы) және Джон Эдвардсқа (32%) күтпегендей жақсы нәтижелерді әкелді. Бұрынғы көшбасшы Говард Дин 18%-ға төмендеп, үшінші орынға түсті, ал Ричард Гепард төртінші орында (11%) қалды. Денис Кучинич пен Аль Шарптон аз қолдау алды, ал Джо Либерман мен Уэсли Кларк Айова штатындағы партиялық жиналысқа қатыспауды жөн көрді. 20 қаңтар – Айовадағы көңілі толмаған нәтижелерден кейін Дик Гепард 2005 жылы конгрессмендік мерзімі аяқталғаннан кейін жеке өміріне оралу үшін президенттік жарыстан шықты. 22 қаңтар – Говард Дин Айовадағы көңілі толмаған жеңілістен кейін беделін жақсарту және «Мен айқайлағым келеді» деп кеңінен сынға ұшыраған және мазақталған партиялық жиналыстан кейінгі сөзінің салдарына бақылау жасау үшін Дайан Сойерге сұхбат берді. Сойер және басқа да көптеген ұлттық жаңалықтар арналары кейінірек оның сөйлеуінің нашар дыбысталуына дыбыс жабдықтарының әсер еткені анықталғаннан кейін оқиғаны асыра көрсеткендеріне өкінді. 27 қаңтар – Джон Керри Нью-Гэмпшир штатындағы бастапқы сайлауда дауыстардың 38,4%-ын алып жеңіске жетті. Говард Дин 26,4% дауыспен екінші орында, Уэсли Кларк 12,4% дауыспен үшінші орында, Джон Эдвардс 12,0% дауыспен төртінші орында, ал Джо Либерман 8,6% дауыс алды. 29 қаңтар – Гарвард университетінде (Массачусетс штаты, Кембридж қаласы) «Жасылдар» партиясының кандидаттары арасындағы алғашқы президенттік пікірсайыс өтті, оған Дэвид Кобб, Кент Месплей және Лорна Салцман қатысты. 31 қаңтар – Дэвид Кобб Огайо штатындағы «Жасылдар» партиясының бастапқы сайлауында жеңіске жетті, сайлаудың бір бөлігі онлайн өткізілді, ол дауыстардың 39%-ын алды. Питер Камехо 21% дауыспен екінші орында, Лорна Сальцман 13,5% дауыспен үшінші орында қалды. Ральф Надер, Пол Гловер, Кент Месплей және Деннис Кучинич сәйкесінше төртіншіден жетінші орынға бір сандық пайызбен орналасты.

January 7 – George W. Bush's campaign manager Ken Mehlman announces that the President's re election campaign raised $130.8 million from 494,000 individual donors during 2003. 415,000 of the 494,000 Bush donors contributed less than $200 each. Reportedly, the goal is to raise between $150 million and $170 million by the mid summer conventions. January 13 – The non binding Washington, D. C., Democratic primary is held with four major candidates on the ballot. Howard Dean received 43% of the vote, while Al Sharpton had 34%. Carol Moseley Braun was in third place with 12% followed by Dennis Kucinich who had eight percent. The primary, however, was binding upon the Green Party, making it the Greens' first primary of the season. David Cobb received 37 percent of the vote, Sheila Bilyeu received 19 percent, 13 percent preferred the party not run a candidate, and the remaining 31 percent was distributed among write in candidates. January 15 – Saying she was proud of "breaking new ground" in her presidential bid, Carol Moseley Braun drops out of the race and endorses Howard Dean. January 18 – Howard Dean visits Plains, Georgia to meet with former President Jimmy Carter. Carter makes a statement in a press conference following a church service the two men attended: "I have made an announcement in advance that I'm not going to endorse any particular candidate. But I have been particularly grateful at the courageous and outspoken posture and position that Governor Dean has taken from the very beginning." January 19 – Iowa caucus results: The Iowa caucuses yield unexpectedly strong results for Democratic candidates John Kerry, who earns 38% of the state's delegates and John Edwards, who takes 32%. Former front runner Howard Dean slips to 18% and third place, and Richard Gephardt finishes fourth (11%). Dennis Kucinich and Al Sharpton received minimal support; Joe Lieberman and Wesley Clark had opted not to participate in the Iowa caucuses. January 20 – Following his disappointing showing in Iowa, Dick Gephardt drops out of the presidential race to return to private life following the expiration of his congressional term in 2005. January 22 – Howard Dean gives an interview to Diane Sawyer in an attempt to repair his image following the disappointing loss in Iowa, and to control the damage caused by his post caucus speech, which was widely criticized and ridiculed as the "I have a scream" speech. Sawyer and many others in the national broadcast news media later expressed some regret about overplaying the story after it becomes clear that audio engineering played a role in his speech sounding so bad. January 27 – John Kerry wins the New Hampshire primary with 38.4% of the vote. Howard Dean finishes second with 26.4%, Wesley Clark third with 12.4%, John Edwards fourth with 12.0%, and Joe Lieberman receives 8.6%. January 29 – First presidential debate for Green Party candidates, at Harvard University in Cambridge, Massachusetts, between David Cobb, Kent Mesplay, and Lorna Salzman. January 31 – David Cobb wins the Ohio Green primary, partially conducted online, with 39% of the vote. Peter Camejo comes in second with 21%, and Lorna Salzman places third, with 13.5%. Ralph Nader, Paul Glover, Kent Mesplay, and Dennis Kucinich place fourth through seventh respectively, with single digit percentages.

2004 жылғы сәуір

2 сәуір – Аризона штатының Скоттсдейл қаласындағы Демократиялық партия кеңсесі бұзылып, тоналанды. Бұған дейін наурыз айында да осындай оқиға болған, онда тек науқандық және мүшелік ақпараттары бар компьютер ұрланған. 5 сәуір – Ральф Надер Орегон штатында митинг өткізді, онда штаттың сайлау бюллетеніне тәуелсіз кандидат ретінде тіркелу үшін 1000 тіркелген сайлаушының қатысуы қажет еді. Митингке 741 адам келді. 29 сәуір – Бағдадтың сыртындағы Әбу-Грейб түрмесіндегі ирактық тұтқындарды АҚШ сарбаздарының зорлап, қорлаған суреттері бүкіл әлемде ашу-ыза тудырды.

2004 жылғы мамыр

4 мамыр – «Шындық үшін жылдам қайықтар ардагерлері» Вашингтонда баспасөз мәслихатын өткізіп, Джон Керридің президенттікке кандидаттығына қарсы науқанын жариялады. 8 мамыр – Ирактан Ник Бергтің денесі табылды. Бірнеше күннен кейін террористердің оны басын кесуін көрсететін видео таратылып, әлем бойынша наразылық тудырды. 10 мамыр – Абу-Грейб түрмесіндегі тұтқындарға қатысты зұлымдықтарға байланысты Қорғаныс министрі Дональд Рамсфелдтің отставкаға кетуін талап етулердің арасында Президент Буш Рамсфелдтің терроризмге қарсы соғыста «тамаша жұмыс істеп жатқанын» айтып, оған толық қолдау білдірді. 15 мамыр – Newsweek журналы жүргізген сауалнама бойынша Бушқа жалпы қолдау көрсету деңгейі 42 пайызды құрады. Ирак мәселесіндегі оның беделі сәуірдегі 44 пайызбен салыстырғанда 35 пайызға төмендеді. Сауалнама сонымен қатар екі үміткердің қатысуымен өтетін сайыста Джон Керриді 46 пайыз, ал Бушты 45 пайыз адамның таңдағанын көрсетті. 18 мамыр – Белсенді науқанға қарамастан, Демократиялық партияның Керриге қарсы үміткері Деннис Кучинич Орегон штатындағы алғашқы сайлауда жеңіліп, дауыстардың 17 пайызын ғана алды. 22 мамыр – Майкл Мурдың «Фаренгейт 9/11» фильмі Канн кинофестивалінде «Алтын пальма» сыйлығына ие болды. Фильм Джордж Буш әкімшілігі мен Терроризмге қарсы соғысқа сынды көзқараспен қарастырады. 25 мамыр – Айдахо штатындағы алғашқы сайлау. 28-31 мамыр – Атлантада өткен ұлттық конвенцияда Либертариандық партия үшінші раундта Майкл Баднарикті президенттікке ұсынды. Ричард Кампанья вице-президенттікке ұсынылды.

2004 жылғы маусым

1 маусым – Алабама, Нью-Мексико және Оңтүстік Дакота штаттарындағы алғашқы сайлаулар өтті. 5 маусым – Бұрынғы президент Рональд Рейган қайтыс болды. Керри мемлекеттік жерлеу рәсімінен кейін сайлау кампаниясын тоқтата тұрды. 8 маусым – Монтана және Нью-Джерси штаттарындағы алғашқы сайлаулар өтті. 10 маусымда Теннесси штатының Ноксвилл қаласындағы Буш-Чейни штаб-пәтеріне өтетін көліктен екі оқ атылды. Нәтижесінде екі шыны есік қирады. Ешкім жарақат алмады. 11 маусымда Буш пен Керри Рейганның мемлекеттік жерлеу рәсіміне деген құрметтің белгісі ретінде сайлауалды жарнамаларын жарияламады, оған екеуі де қатысты. 23 маусым – Конституциялық партияның Ұлттық конвенциясы Пенсильвания штатының Вэлли Фордж қаласында басталды. АҚШ Жасыл партиясының Ұлттық конвенциясы Висконсин штатының Милуоки қаласында басталды. 25 маусым – АҚШ Жасыл партиясы Дэвид Коббты президенттікке кандидат ретінде екінші раундта ұсынды. 25 маусым – Конституциялық партия Майкл Перутканы президенттікке кандидат ретінде ұсынды. 25 маусым – «Фаренхайт 9/11» кинотеатрларда көрсетіле бастады. Ол АҚШ-тағы «документальді фильмдер» арасындағы ең табысты дебюттік аптаның рекордын жаңартты, 23,9 миллион АҚШ доллары тапты (Box Office Mojo). 26 маусым – Ралф Надер Орегон штатында президенттікке қатысу үшін Портлендте екінші конвенция өткізді. Бұл әрекетке консервативті топтар қолдау көрсетті, олардың пікірінше, оның аты демократ үміткері Джон Керриден бұл маңызды штатта дауыстарды тартып алуы мүмкін. 943 қол жиналды, олардың көпшілігінде бірнеше қол қойылған, бірақ сайлау комиссиясы Надерді қарашадағы сайлау бюллетеніне енгізу үшін жеткілікті жарамды қолдар болмағанын мәлімдеді. 27 маусым – Конституциялық партияның Ұлттық конвенциясы аяқталды. 28 маусым – Жасыл партияның Ұлттық конвенциясы аяқталды.

2004 жылғы шілде

1 шілде – Ральф Нейдерді қолдаушылары Аризона штатының бюллетенінде оның атын тіркеу әрекетінен бас тартты. Демократиялық партия Марикопа округінің Жоғарғы сотына сотқа шағым түсірді, онда пікір таласы жұма күні өткізілуі жоспарланған еді. 6 шілде – Джон Керри өзінің серігі ретінде Джон Эдвардсты таңдады. 9 шілде – Говард Дин 2004 жылғы сайлауда үшінші партиялардың рөлі туралы Ральф Нейдермен пікір алмасты. 12 шілде – Ішкі қауіпсіздік департаменті Әділет министрлігінің заң кеңесіне қарашадағы сайлауды кейінге жылжытудың заңдық талаптарын зерттеуді сұрады, олар террористер сайлау процесін бұзуы мүмкін деп алаңдайды. Financial Times, Лондон. 26-29 шілде – 2004 жылғы Демократиялық ұлттық конвенті Бостон, Массачусетс штатында өтті. Джон Керри президенттікке, ал Джон Эдвардс вице-президенттікке ұсынылды. 30 шілде – 1 тамыз – Огайо штатының Колумбус қаласында Реформа партиясының ұлттық конвенті өтті. Ральф Нейдер президенттікке, ал Питер Камехо вице-президенттікке ұсынылды.

2004 жылғы тамыз

5 тамыз – Swift Boat Veterans for Truth деп аталатын жақтас топ Джон Керридің Вьетнамдағы "Құрметті жүрек" медальдарын қалай алғандығы туралы айтқанын күмәндандыратын жарнаманы ұсынады. 18 тамыз – Журнал баспагері, республикалық кеңесші және католиктердің қолдауын ұтып алуға, сондай-ақ Джон Керридің саясаты мен дауыс беру тарихының моральдық тұрғысынан дұрыс еместігіне күмән тудыруға тырысқан Дил В. Хадсон жыныстық скандалға байланысты Буш штабынан кетті. 21 тамыз – Буш штабы Кеннет Кордиерді Swift Boat Veterans for Truth ұйымның демеушілігімен түсірілген жарнамада болғандығы үшін кеңесші қызметінен босатты. 24 тамыз – Керри Swift Boat Veterans for Truth жарнамасынан кейін туған дау-дамайдан соң Джон Стюартпен The Daily Show бағдарламасында алғашқы телесұхбатын берді. The Daily Show-дың 2004 жылғы сайлаудағы комедиялық бағдарлама ретіндегі рөлі дәстүрлі журналистер арасында әлі де даулы мәселе болып қалуда. 25 тамыз – Президент Буштың қайта сайлану науқанының бас заңгері Бенджамин Гинзберг отставкаға кетті. Гинзберг Swift Boat Veterans for Truth ұйымына кеңес бергенін мойындады. 30 тамыз – 2 қыркүйек – 2004 жылғы Республикалық ұлттық конвент Нью-Йорк қаласында өтті. Президент Буш және вице-президент Чейни қазіргі лауазымдарына қайта тағайындалды.

2004 жылғы желтоқсан

13 желтоқсан – АҚШ сайлаушылар алқасының мүшелері әр штат бойынша президенттікке дауыс беру үшін жиналады. Күтілгендей, 538 сайлаушы дауысының 286-сы қазіргі президент Джордж Бушқа, ал 251-і Джон Керриге берілді. Миннесота штатының бір сайлаушысы Демократиялық партияның вице-президенттікке үміткері Джон Эдвардсқа дауыс берді.

2005 жылғы қаңтар

6 қаңтар – 109-шы АҚШ Конгресінің бірлескен отырысында вице-президент Дик Чейни төрағалық етіп, сайлау дауыстары ресми түрде есептелді. Алайда, отырыс барысында Огайо штатының өкілі Стефани Таббс Джонс және Калифорния сенаторы Барбара Боксер, екеуі де демократтар, сайлау күні Огайо штатындағы дауыс беру процесінде болған бұзушылықтарға қатысты наразылық білдірді. Бұл ұсыныс Өкілдер палатасында 267–31 дауыспен, ал Сенатта 74–1 дауыспен қабылданбады. Сенатта Боксер ғана қарсы дауыс берді. 22:11 UTC бойынша Сенат 2004 жылғы АҚШ президенттік сайлауының нәтижелерін ресми түрде қабылдады, осылайша Джордж Буш қайта сайланды. 20 қаңтар – сағат 12:00-де Джордж Буш АҚШ президенті ретінде екінші мерзімге ант берді. Бұл оқиға АҚШ Конституциясының жиырмасыншы түзетуімен белгіленген 55-ші АҚШ президенттік инаугурация күнімен сәйкес келеді.

2004 жылғы сайлау аптасының тереңдіктегі талдауы

Бұл бетте 2004 жылғы АҚШ президенттік сайлауының уақыт жобасы бар. Бұл сайлаудағы үміткерлер мен мәселелерді, сондай-ақ сайлау күніне дейін болған науқан тарихын толығырақ қарастыру үшін «АҚШ президенттік сайлауы, 2004» бетіне жүгініңіз. Сол күні өткен басқа да сайлаулар туралы ақпаратты «АҚШ Сенатының 2004 жылғы сайлауы» және «АҚШ Өкілдер палатасының 2004 жылғы сайлауы» беттерінен таба аласыз. АҚШ президенттік сайлау процесін түсіну үшін «АҚШ сайлау коллегиясы» бетін қараңыз. АҚШ президенттік сайлауы 2004 жылдың 2 қарашасында өтті. Алайда, 2000 жылғы АҚШ сайлауында болғандай, сол түні жеңімпазды анықтау мүмкін болмады. Келесі күні таңертең республикалықтардың сайлау штабы жеңіске жеткенін мәлімдеді, бірақ бірнеше штаттың нәтижелері бұқаралық ақпарат құралдарының жеңімпазды жариялауына мүмкіндік бермеді. Біраз уақыттан кейін Керридің сайлау штабы Огайо штатында жеңіске жеткілікті дауыс қалмағанын шешті және Керри Бушқа телефон соғып, жеңілісін мойындады. Керри кешкі сағат 14:00-де (EST) баспасөз мәслихатында осы туралы хабарлады. Бір сағаттан соң Буш өзінің жеңісін қабылдады. Огайода либертариандық және «Жасылдар» партиялары халықтың дауысын қайта санау үшін 113 600 доллар жинады, қайта санау желтоқсан айының басында өтті және Буштың осы штаттағы жеңісін растады.

Таңертең

2004 жылғы АҚШ президент сайлауында Нью-Гэмпшир штатының екі шағын қаласының тұрғындары алғашқы болып дауыс бюллетеньдерін санады. Сайлау учаскелері түн ортасында ашылып, тіркелген барлық сайлаушылар дауыс бергеннен кейін бірнеше минуттан соң жабылды. Диксвилл Ноч, ұзақ жылдар бойы ерте дауыс беру дәстүрімен танымал болғандықтан, 2000 жылғы көрсеткіштерімен салыстырғанда бұл жолы үміткерге қарағанда аз дауыс жинады, бірақ қарсыласынан көбірек дауыс алды: Буш – 19, Керри – 7. Буш Харт Локациясында да жеңіске жетті, ол осы жылы нәтижелерін сәл ертерек жариялады; Буш – 16, Керри – 14, ал Надер – 1. (09:00 UTC, 2 қараша, 2004, Associated Press (Associated Press) (Reuters)) Екі жағдайда да бұл 2000 жылғы сайлау қорытындыларымен салыстырғанда республикалық үміткерден демократқа қарайғы шағын өзгеріс болды. "АҚШ Жоғарғы сотының судьясы Джон Пол Стивенс сейсенбі күні республикалықтарға Огайо штатындағы сайлау учаскелерінде сайлаушылардың құқықтық жағдайын тексеруге рұқсат берді. Огайо – президенттік сайлаудың нәтижесін анықтайтын маңызды штат." Стивенс Огайо штатында және бүкіл елде сайлау учаскелері ашылғанға дейін шұғыл өтініш бойынша әрекет етті. Ол дүйсенбі күні АҚШ апелляциялық соты шығарған, төменгі соттың шешімін жойған және саяси партия мүшелеріне штаттың барлық сайлау учаскелерінде сайлаушылардың куәліктерін күдікке салуға мүмкіндік берген бұйрықты күштен шығарудан бас тартты. (Reuters (Bloomberg)) Флорида, Вирджиния, Мэриленд және Вашингтон (сондай-ақ, басқа штаттар да) осы сайлауға қатыспаған сайлаушыларға арналған рекордтық санда өтініш алғаны туралы хабарлар тарады. Қатыспаған сайлаушылардың бюллетеньдері штаттарға қарай әртүрлі саналады. Көптеген штаттар оларды сайлау күні санайды, бірақ кейбір ерекшеліктер бар, соңғы мерзім сайлаудан кейін 10 күнге созылады (Вашингтон округінің барлық қатыспаған сайлаушылар бюллетеньдері, сондай-ақ Огайо мен Флоридадағы шетелдегі қатыспаған сайлаушылар бюллетеньдері). Вашингтон штаты елден тыс жердегі қатыспаған сайлаушылар бюллетеньдерін сайлаудан кейін 15 күнге дейін қабылдайды. Бұл қатыспаған сайлаушылардың бюллетеньдерін сұрау себебі электрондық дауыс беруге қатысты алаңдаушылықтар болуы мүмкін, немесе жалпы сайлауға қатысудың жоғары деңгейі күтілуі мүмкін.

Citizens in two small New Hampshire towns were the first to have their ballots counted in the 2004 U. S. presidential election. The polls were opened at midnight and closed within minutes as everyone who had registered had voted. In Dixville Notch, the more famous of the two due to its longstanding tradition of early voting, the incumbent lost ground compared to his showing in 2000, but got more total votes than the challenger: Bush –19, Kerry – 7. Bush also won the vote in Hart's Location, which managed to report its results slightly earlier this year; Bush – 16, Kerry – 14, and Nader – 1. (09:00 UTC, November 2, 2004, Associated Press (Associated Press) (Reuters) In both cases this represented a small swing compared with the 2000 results from the Republican candidate to the Democratic candidate. "U. S. Supreme Court Justice John Paul Stevens Tuesday allowed Republicans to challenge voter qualifications at the polls in Ohio, a key battleground state that could determine the presidential election. Stevens acted on an emergency request shortly before polls opened in Ohio and across the nation." He refused to set aside a U. S. appeals court order, issued Monday, which, reversing a lower court's ban, permitted political party members to challenge the credentials of potential voters at polling places across the state. Reuters (Bloomberg)
Some reports say Florida, Virginia, Maryland, and Washington, D. C., (and possibly other states) have received record numbers of requests for absentee ballots for this election. Absentee ballots are counted differently based on the state, with most states counting them on election day, but with some exceptions, the last deadline being 10 days after the election (all Washington, D. C., absentee ballots, and oversea absentee ballots in Ohio and Florida). Washington State allows 15 days after the election for out of country absentee ballots to come in. It is possible that absentee ballots are being requested due to concerns about electronic voting, or simply due to an expected high overall voter turnout.

Қайырлы күн !

Алдын ала дауыс беру нәтижелері Керридің басты штаттарда басымдық танытуда. Бұрынғы алдын ала дауыс беру нәтижелері көбінесе республикашылдарға тиімді болған, алайда 2000 жылғы сайлауда бірнеше маңызды штаттарда Ал Горға тиімді болды. Қазіргі уақытта Халықаралық ғарыш станциясында орналасқан Лерой Чиао шифрланған электрондық пошта арқылы дауыс беріп, ғарыштан президент сайлауында дауыс берген алғашқы американдық атанды. Slate он штаттан түскен дауыс беру нәтижелерін жариялады, онда Флорида, Огайо, Пенсильвания, Висконсин, Мичиган, Миннесота және Нью-Мексико штаттарында Джон Керри жеңіске жетті. Буш Невада, Солтүстік Каролина және Колорадо штаттарында жеңіске жетеді деп күтілуде. MyDD-нің дауыс беру нәтижелерімен қоса, 34 штаттан нәтижелер келіп түсті. Керри 192 сайлаушы дауысымен көш бастап келеді, ал Буштің 152 дауысы бар. Алдын ала дауыс беру нәтижелеріне сүйенсек, Зогби Керридің 311-213 есебімен шешуші жеңіске жететінін болжады, ал 14 сайлаушы дауысының нәтижесі әлі белгісіз. Күннің аясында өткен дауыс беру нәтижелері Флорида Бушқа, бірақ тар есеппен, ал Невада Керриге бұрылғанын көрсетті, бұл қарсыласына 289-249 есебімен басымдық берді.

2004 жылғы 3 қараша, сәрсенбі

Түнгі сағат 1-ден кейін CNN Огайодағы сайлау қорытындыларын Керри жетекшілік ететіндей көрсетуден Буш жетекшілік ететіндей көрсетуге өзгертті. BBC, ABC, CBS, CNN Невада штатын Буш жеңіске жеткен деп жариялады. Бұрын Огайо штатын Буш жеңіске жеткен деп жариялаған FOX News және MSNBC телеарналары, әзірге Невада штатын Буш жеңіске жеткен деп жарияламады. (Екеуін де Буш жеңіске жеткен деп жариялау – президенттікке Буш жеңіске жеткенін жариялаумен тең болар еді.) NBC Миннесота штатын Керри жеңіске жеткен деп жариялады. NBC News телеарнасының Том Брокау штат Невадада Буш үшін дауыс беруді әзірге тоқтата тұрды, себебі қалған дауыс бюллетендері (шамамен 60 000-ға жуық) саналмаған. Бас тартудың тағы бір себебі – Керри штабының Огайо штатын Буш жеңіске жеткен деп жарияламау керек деген пікірі. BBC, CNN Висконсин штатын Керри жеңіске жеткен деп жариялады. «Бүгін» арнайы бағдарламасында Том Брокау NBC News телеарнасы Керри штабы Буштың Огайодағы жеңісіне наразылық білдіргенше, ешқандай штатты жеңіске жеткен деп жарияламайтынын мәлімдеді. Бұл NBC News сайлау коллегиясының дауыс санауы бойынша Буш үшін 269, Керри үшін 238 дауысқа теңелді. Ақ үйдің бас штабы Энди Кард Керри мойындамас бұрын немесе телеарналар жеңімпазды жарияламас бұрын Буштың жеңіске жеткенін жариялады. AP және CNN хабарлағандай, Керри Бушқа қоңырау шалып, сайлауда жеңіліске ұшырағанын мойындады. NBC соңында Невада штатын Буш жеңіске жеткен деп жариялады. Керри кешкі сағат 2-де мойындады. CNN, NPR; ABC соңында Огайо штатын Буш жеңіске жеткен деп жариялады. Буш кешкі сағат 3-те жеңісті жариялады: «Америка өз даусын айтты және мен халқымның сеніміне ғибраттандым. Осы сеніммен барлық американдықтарға қызмет ету міндеті келеді. Мен президентіңіз ретінде осы міндетімді күнделікті орындауға тырысамын». Телеарналар әлі де бірнеше штаттарда жеңімпазды жарияламады. «Қара жәшік дауыс беру» (.ORG) тарихындағы ең ірі Ақпараттық ашықтық акциясын жүргізіп жатыр. Сайлау күні сағат 20:30-да «Қара жәшік дауыс беру» АҚШ-тың 3000 округі мен қалашығынан компьютерлік журналдар мен басқа да құжаттарды алу үшін бірінші рет ресми сұраныс жіберді. Телеарналар ешкім тіпті ең қарапайым аудитті орындамай тұрып сайлауды жариялады». http://blackboxvoting.org/#foia сайтында қараңыз. Филадельфияда сайлау орындары ашылмас бұрын, дауыс беру машиналарында 2000 дауыс тіркелді. Drudge Report хабарлады. Филадельфияның сайлау шенеуніктері мен округтік прокурор бұл жағдайды тез арада жоққа шығарды, себебі республикашылдардың өкілдері дауыс беру машиналарындағы барлық дауыс санын тіркеуге арналған санаушыны кандидат үшін дауыс санын тіркеуші деп қате түсінген. Огайодағы дауыс беру машиналарына қатысты дау. 2003 жылы Diebold Incorporated компаниясының басшысы Уолден О'Делл «Мен келесі жылы Огайо штатының сайлаушы дауысын президентке жеткізуге көмектесуге міндеттімін» деген мәлімдеме жасаған. Айова штатында оптикалық дауыс санау машинасының істен шығуы Грин округінің 15 округінің 6-сы бойынша нәтижелерді жарияламауға себеп болды. Қосымша машина әкелінді және сағат 9:45-те санақ қайта басталды, соның ішінде бұрын саналған 9 округ қайта саналды. Санақ бір жарым сағаттан кейін аяқталды.

After 1 a. m., CNN changes exit polling results in Ohio from Kerry ahead to Bush ahead. BBC, ABC, CBS, CNN call Nevada for Bush. FOX News and MSNBC, who both earlier called Ohio for Bush, do not call Nevada for Bush—yet as of 4:07 a. m. EST. (Calling both for Bush would be equivalent to calling the presidency for Bush.) NBC calls Minnesota for Kerry. Tom Brokaw of NBC News refuses to call Nevada for Bush as long as outstanding absentee ballots (rumored to be as many as 60,000) have not been counted. Another reason for refusal is the contention by the Kerry camp that Ohio should not be called for Bush. BBC, CNN call Wisconsin for Kerry. On a special edition of Today, Tom Brokaw announces that NBC News will not call any more states for either candidate as long as the Kerry camp contests the Bush win in Ohio. This puts the NBC News electoral vote count at 269 for Bush and 238 for Kerry. White House Chief of Staff Andy Card claims victory for Bush before Kerry concedes or any of the networks call a winner. AP & CNN report Kerry has called Bush and conceded the election. NBC finally calls Nevada for Bush. Kerry conceded at 2 p. m. EST CNN, NPR; ABC finally calls Ohio for Bush
Bush declared victory at 3 p. m. EST saying, "America has spoken, and I'm humbled by the trust and the confidence of my fellow citizens. With that trust comes a duty to serve all Americans. And I will do my best to fulfill that duty every day as your president." Networks have still not declared victors in several states. "Black Box Voting (. ORG) is conducting the largest Freedom of Information action in history. At 8:30 p. m. Election Night, Black Box Voting blanketed the U. S. with the first in a series of public records requests, to obtain internal computer logs and other documents from 3,000 individual counties and townships. Networks called the election before anyone bothered to perform even the most rudimentary audit." http://blackboxvoting. org/#foia
Voting machines controversy in PA. Before polls even opened in Philadelphia, 2,000 votes had already been cast on voting machines. Drudge Report. Philadelphia election officials and the district attorney quickly discounted this, apparently Republican operatives mistakenly believed the counter that records the total number of votes ever made on the voting machines was a count for a candidate. Voting machines controversy in Ohio. Walden O'Dell, the head of Diebold Incorporated, had said in 2003 that he is "committed to helping Ohio deliver its electoral votes to the president next year." In Iowa, a glitch with an optical vote counting machine caused Greene County to not report results for 6 of 15 precincts. A replacement machine was brought in and counting resumed at 9:45 a. m., including recounting of the 9 precincts already counted. The count was finished in just over an hour and half.

2004 жылдың 5 қарашасы, жұма

Бір дауыс беру машинасының картриджіндегі компьютерлік қате президент Бушқа Гаханна округінде 3893 артық дауыс қосты. Франклин округінің [Огайо штатының] алдын ала нәтижелері бойынша, Бушқа 4258 дауыс, ал демократ үміткер Джон Керриге 260 дауыс түсті. New Life Church-тағы (Stygler Road) 1B сайлау округінде осылай дауыс берілді. Тізімдерде осы округте барлығы 638 адам дауыс бергені көрсетілген. Аталған машиналар Danaher Controls Inc. компаниясының ELECTronic 1242 үлгісіндегі, ескі типтегі сенсорлық дауыс беру жүйесі болып табылады және олар тек Франклин округінде ғана қолданылады. Солшыл бағытты "Black Box Voting" онлайн блогы 2004 жылғы сайлауда электрондық дауыс беру машиналары арқылы заңбұзушылықтар болғанын мәлімдейді. Федералды сот Флорида шенеуніктеріне сайлау күнінен кейін түскен пошта арқылы берілген дауыс бюллетеньдерін сақтауға бұйрық берді.

2004 жылдың 7 қарашасы, жексенбі

Ральф Надер мен Питер Камехоның сайлау науқаны, сайлау құқығын қорғаушылардың көптеген шағымдарынан кейін, Нью-Гэмпшир штатындағы дауыс беру нәтижелеріне шағым түсірді. Бұл күш-жігер демократтар мен тәуелсіздер тарапынан кеңінен қолдау тауып отыр, себебі Diebold Election Systems дауыс беру машиналарын қатысты күдікті ақаулар бар.

2004 жылғы 9 қараша, сейсенбі

"Рокки Маунтин Ньюс" 9 қараша 2004 жыл. "Қағаз дауыс бюллетеньдеріндегі штрихкодтарды бұрмалаған баспа қатесі осы аймақтың сайлау қорытындысын ең соңғылардың бірі ретінде жариялауына себеп болған кешігуге кінәлі."

2004 жылғы 11 қараша, бейсенбі

Жасыл және Либертариандық президенттік үміткерлер Огайо штатындағы дауыстарды қайта санауды талап етеді. Нейдер АҚШ сайлауын Огайо, Флорида, Нью-Гэмпшир және Солтүстік Каролина штаттарында қайта санауға шақырады.

2004 жылғы 13 қараша, сенбі

Огайо штатында уақытша дауыс бюллетеньдерін санау басталды. Огайо заңнамасына сәйкес, сайлау күнінен кейін 10 күн өткен соң ғана уақытша дауыс бюллетеньдері саналады.

2004 жылғы 13 желтоқсан, дүйсенбі

Сайлаушылар алқасының делегаттары дауыс береді. Огайо штатында заңмен бекітілген қайта санау басталады.

2005 жылдың 6 қаңтары, бейсенбі

АҚШ президенті сайлауында республикалық президент Джордж Бушқа 286 дауыс, демократ сенатор Джон Керриге 251 дауыс, ал демократ сенатор Джон Эдвардсқа 1 дауыс ресми түрде берілді. Бұл Буштің қайта сайлануына әкелді, Огайо штатының сайлаушы дауыстарына ресми наразылық түсірілгеніне қарамастан. Мұндай наразылық 1877 жылдан бері бірінші рет тіркелді. Сенаттағы дауыс беру нәтижесі – 174 (жақтас – қарсы), ал Палатада – 31–267 болды.

Сайлау оқиғалары

10 қарашада бүкіл ел бойынша 31 515 дауыс беру кезінде туындаған мәселелер тіркелді, күніне шамамен 350 жаңа оқиға хабарланды. Мәселелердің үштен бірі (12 074) сайлаушы тіркеуіне қатысты, одан кейін «сайлау учаскелері туралы сұраулар» (7 073), пошта арқылы дауыс берумен байланысты мәселелер (3 218) және машиналардың жұмысындағы ақаулар (1 599) келді. Соңғысы, кейбір машиналар сайлаушы Джон Керриді таңдағанда Жорж Бушқа дауыс тіркегені туралы шағымдарды қамтиды. Кейбіреулер электрондық дауыс беру машиналарын қолданған, қағаз түйінше бермеген немесе тексеру мүмкіндігін ұсынбаған сайлау учаскелерінің орналасқан жері, шығу сауалнамалары мен нақты нәтижелер арасындағы айқын сәйкессіздіктер байқалған аймақтармен байланысты екенін айтады. Осы аймақтардағы шығу сауалнамалары Керриге нақты нәтижелерге қарағанда (қателік шегінен асып түсетіндей) айтарлықтай жоғары қолдау көрсеткен. Кейбіреулер бұл, статистикалық тұрғыдан қарағанда, дауыс берудің бұрмалануына нұсқауы мүмкін деп алаңдайды, өйткені мұндай оқиғаның кездейсоқ орын алу ықтималдығы 50 000-нан 1-ге дейін төмен. Басқалары мұны нашар шығу сауалнама әдістерімен түсіндіруге болады немесе барлық сәйкессіздіктер қателік шегінде болуы мүмкін дейді. Бірінші картада 2004 жылғы сайлауда демократтарға дауыс берген округтер көрсетілген. Көгілдір түсті округтер Флоридадағы ең тығыз қоныстанған округтер. Екінші картада Флориданың қай округтерінде пошта арқылы дауыс беруде мәселелер тіркелгені көрсетілген. Қызғылт түсті округтерде 10-нан 100-ға дейін мәселе тіркелген. Үшінші картада Флориданың сенсорлық экранды электрондық дауыс беру машиналарын пайдаланатын округтері қызыл түспен көрсетілген. Төртінші картада Флориданың машиналарда ақаулар тіркелген округтері көрсетілген. Палм-Бич, Броуард округі, Майами-Дейд және басқа да оқиғалар туралы есептер мына жерде қолжетімді. Жоғарыдағы картада барлық тіркелген сайлау оқиғалары көрсетілген. Көгілдір түсті штаттарда 1000-нан астам оқиға тіркелген, қызыл түсті штаттарда 100-ден астам, қызғылт түсті штаттарда 10-нан астам, сары түсті штаттарда 1-ден астам оқиға тіркелген. Интерактивті карта voteprotect.org сайтында қолжетімді.

Сақтану туралы куәліктер

Әр штат ресми сайлау нәтижелерін Сенат Президентіне және Ұлттық мұрағатқа ұсынды. Келесі нәтижелер осы растау куәліктерінен алынған. Сайлау нәтижелері Ұлттық 538 үміткер Сайлау дауыстары Халық дауысы Халық дауысы % Буш 286 62,025,715 50.7% Керри 251 59,025,937 48.3% Эдвардс 1 Басқалары 0 1,177,339 1.0% Штаттардың атының жанындағы сайлау дауыстары Джордж У. Буш (Республикалық) Джон Керри (Демократ)Алабама 9 Үміткер Халық дауысы Халық дауысы % Буш 1,176,394 62.5% Керри 693,933 36.9% Басқалары 12,190 0.6% Аляска 3 Үміткер Халық дауысы Халық дауысы % Буш 190,889 62.5% Керри 111,025 35.6% Басқалары 9,894 3.2% Аризона 10 Үміткер Халық дауысы Халық дауысы % Буш 1,104,294 54.9% Керри 893,524 44.4% Басқалары 14,767 0.7% Арканзас 6 Үміткер Халық дауысы Халық дауысы % Буш 572,770 54.4% Керри 468,631 44.5% Басқалары 12,293 1.2% Калифорния 55 Үміткер Халық дауысы Халық дауысы % Буш 5,509,826 44.4% Керри 6,745,485 54.3% Басқалары 164,546 1.3% Колорадо* 9 Үміткер Халық дауысы Халық дауысы % Буш 1,101,255 51.7% Керри 1,001,732 47.0% Басқалары 27,343 1.3% Коннектикут 7 Үміткер Халық дауысы Халық дауысы % Буш 693,766 43.9% Керри 857,434 54.3% Басқалары 27,462 1.7% Делавэр 3 Үміткер Халық дауысы Халық дауысы % Буш 171,660 45.8% Керри 200,152 53.4% Басқалары 3,278 0.9% Колумбия округі 3 Үміткер Халық дауысы Халық дауысы % Буш 21,256 9.3% Керри 202,970 89.2% Басқалары 3,360 1.5% Флорида 27 Үміткер Халық дауысы Халық дауысы % Буш 3,964,522 52.1% Керри 3,583,544 47.1% Басқалары 61,744 0.8% Джорджия 15 Үміткер Халық дауысы Халық дауысы % Буш 1,914,254 58.0% Керри 1,366,149 41.4% Басқалары 18,387 0.6% Гавайи 4 Үміткер Халық дауысы Халық дауысы % Буш 194,184 45.3% Керри 231,691 54.0% Басқалары 3,114 0.7% Айдахо 4 Үміткер Халық дауысы Халық дауысы % Буш 409,235 68.5% Керри 181,098 30.3% Басқалары 6,928 1.2% Иллинойс 21 Үміткер Халық дауысы Халық дауысы % Буш 2,346,608 44.5% Керри 2,891,989 54.8% Басқалары 36,130 0.7% Индиана 11 Үміткер Халық дауысы Халық дауысы % Буш 1,479,438 59.9% Керри 969,011 39.3% Басқалары 19,553 0.8% Айова 7 Үміткер Халық дауысы Халық дауысы % Буш 751,957 49.9% Керри 741,898 49.3% Басқалары 11,959 0.8% Канзас 6 Үміткер Халық дауысы Халық дауысы % Буш 736,456 62.0% Керри 434,993 36.6% Басқалары 16,260 1.4% Кентукки 8 Үміткер Халық дауысы Халық дауысы % Буш 1,069,439 59.5% Керри 712,733 39.7% Басқалары 13,710 0.8% Луизиана 9 Үміткер Халық дауысы Халық дауысы % Буш 1,102,169 56.7% Керри 820,299 42.2% Басқалары 20,638 1.1% Мэн** 4 Үміткер Халық дауысы Халық дауысы % Буш 330,201 44.6% Керри 396,842 53.6% Басқалары 13,705 1.9% Мэриленд 10 Үміткер Халық дауысы Халық дауысы % Буш 1,024,703 43.0% Керри 1,334,493 56.0% Басқалары 25,018 1.0% Массачусетс 12 Үміткер Халық дауысы Халық дауысы % Буш 1,071,109 36.9% Керри 1,803,800 62.1% Басқалары 30,451 1.0% Мичиган 17 Үміткер Халық дауысы Халық дауысы % Буш 2,313,746 47.8% Керри 2,479,178 51.2% Басқалары 46,323 1.0% Миннесота 9 (+1 Эдвардсқа) Үміткер Халық дауысы Халық дауысы % Буш 1,346,694 47.7% Керри 1,445,014 51.1% Басқалары 34,157 1.2% Миссисипи 6 Үміткер Халық дауысы Халық дауысы % Буш 672,660 59.0% Керри 457,766 40.2% Басқалары 9,398 0.8% Миссури 11 Үміткер Халық дауысы Халық дауысы % Буш 1,455,713 53.3% Керри 1,259,171 46.1% Басқалары 16,480 0.6% Монтана 3 Үміткер Халық дауысы Халық дауысы % Буш 266,063 59.1% Керри 173,710 38.6% Басқалары 10,661 2.4% Небраска** 5 Үміткер Халық дауысы Халық дауысы % Буш 512,814 66.0% Керри 254,328 32.7% Басқалары 10,113 1.3% Невада 5 Үміткер Халық дауысы Халық дауысы % Буш 418,690 50.7% Керри 397,190 48.1% Басқалары 10,019 1.2% Нью-Гэмпшир 4 Үміткер Халық дауысы Халық дауысы % Буш 331,237 49.0% Керри 340,511 50.4% Басқалары 4,429 0.7% Нью-Джерси 15 Үміткер Халық дауысы Халық дауысы % Буш 1,668,003 46.2% Керри 1,911,430 53.0% Басқалары 30,258 0.8% Нью-Мексико 5 Үміткер Халық дауысы Халық дауысы % Буш 376,930 49.8% Керри 370,942 49.0% Басқалары 8,432 1.1% Нью-Йорк 31 Үміткер Халық дауысы Халық дауысы % Буш 2,962,567 40.1% Керри 4,314,280 58.4% Басқалары 111,480 1.7% Солтүстік Каролина 15 Үміткер Халық дауысы Халық дауысы % Буш 1,961,166 56.1% Керри 1,525,849 43.6% Басқалары 11,731 0.3% Солтүстік Дакота 3 Үміткер Халық дауысы Халық дауысы % Буш 196,651 62.9% Керри 111,052 35.5% Басқалары 5,121 1.6% Огайо 20 Үміткер Халық дауысы Халық дауысы % Буш 2,858,727 50.8% Керри 2,739,952 48.7% Басқалары 26,993 0.5% Оклахома 7 Үміткер Халық дауысы Халық дауысы % Буш 959,792 65.6% Керри 503,966 34.4% Басқалары 0 0.0% Орегон 7 Үміткер Халық дауысы Халық дауысы % Буш 866,831 47.4% Керри 943,163 51.6% Басқалары 17,832 1.0% Пенсильвания 21 Үміткер Халық дауысы Халық дауысы % Буш 2,793,847 48.5% Керри 2,938,095 51.0% Басқалары 33,822 0.6% Род-Айленд 4 Үміткер Халық дауысы Халық дауысы % Буш 169,046 38.7% Керри 259,760 59.4% Басқалары 8,328 1.9% Оңтүстік Каролина 8 Үміткер Халық дауысы Халық дауысы % Буш 937,974 58.1% Керри 661,699 41.0% Басқалары 15,933 1.0% Оңтүстік Дакота 3 Үміткер Халық дауысы Халық дауысы % Буш 232,584 59.9% Керри 149,244 38.4% Басқалары 6,387 1.6% Теннесси 11 Үміткер Халық дауысы Халық дауысы % Буш 1,384,375 56.8% Керри 1,036,477 42.5% Басқалары 16,467 0.7% Техас 34 Үміткер Халық дауысы Халық дауысы % Буш 4,526,917 61.1% Керри 2,832,704 38.2% Басқалары 51,128 0.7% Юта 5 Үміткер Халық дауысы Халық дауысы % Буш 663,742 71.0% Керри 241,199 26.4% Басқалары 29,907 2.5% Вермонт 3 Үміткер Халық дауысы Халық дауысы % Буш 121,180 38.8% Керри 184,067 58.9% Басқалары 7,062 2.3% Вирджиния 13 Үміткер Халық дауысы Халық дауысы % Буш 1,716,959 53.8% Керри 1,454,742 45.6% Басқалары 21,193 0.7% Вашингтон 11 Үміткер Халық дауысы Халық дауысы % Буш 1,304,894 45.6% Керри 1,510,201 52.8% Басқалары 43,989 1.5% Батыс Вирджиния 5 Үміткер Халық дауысы Халық дауысы % Буш 423,778 56.0% Керри 326,541 43.2% Басқалары 6,026 0.8% Висконсин 10 Үміткер Халық дауысы Халық дауысы % Буш 1,478,120 49.4% Керри 1,489,504 49.7% Басқалары 26,397 0.9% Вайоминг 3 Үміткер Халық дауысы Халық дауысы % Буш 167,629 69.0% Керри 70,776 29.1% Басқалары 4,543 1.9%

Each state submitted their official election results to the president of the Senate and the National Archivist. The following results are from these Certificates of Ascertainment. Election ResultsNational 538 Candidate Electoral Votes Pop. Votes Pop. Vote % Bush 286 62,025,715 50.7% Kerry 251 59,025,937 48.3% Edwards 1 Other 0 1,177,339 1.0% Electoral votes next to state names George W. Bush(Republican) John Kerry(Democrat)Alabama 9 Candidate Popular Votes Popular Vote % Bush 1,176,394 62.5% Kerry 693,933 36.9% Others 12,190 0.6% Alaska 3 Candidate Popular Votes Popular Vote % Bush 190,889 62.5% Kerry 111,025 35.6% Others 9,894 3.2% Arizona 10 Candidate Popular Votes Popular Vote % Bush 1,104,294 54.9% Kerry 893,524 44.4% Others 14,767 0.7% Arkansas 6 Candidate Popular Votes Popular Vote % Bush 572,770 54.4% Kerry 468,631 44.5% Others 12,293 1.2% California 55 Candidate Popular Votes Popular Vote % Bush 5,509,826 44.4% Kerry 6,745,485 54.3% Others 164,546 1.3% Colorado* 9 Candidate Popular Votes Popular Vote % Bush 1,101,255 51.7% Kerry 1,001,732 47.0% Others 27,343 1.3% Connecticut 7 Candidate Popular Votes Popular Vote % Bush 693,766 43.9% Kerry 857,434 54.3% Others 27,462 1.7% Delaware 3 Candidate Popular Votes Popular Vote % Bush 171,660 45.8% Kerry 200,152 53.4% Others 3,278 0.9% District of Columbia 3 Candidate Popular Votes Popular Vote % Bush 21,256 9.3% Kerry 202,970 89.2% Others 3,360 1.5% Florida 27 Candidate Popular Votes Popular Vote % Bush 3,964,522 52.1% Kerry 3,583,544 47.1% Others 61,744 0.8% Georgia 15 Candidate Popular Votes Popular Vote % Bush 1,914,254 58.0% Kerry 1,366,149 41.4% Others 18,387 0.6% Hawaii 4 Candidate Popular Votes Popular Vote % Bush 194,184 45.3% Kerry 231,691 54.0% Others 3,114 0.7% Idaho 4 Candidate Popular Votes Popular Vote % Bush 409,235 68.5% Kerry 181,098 30.3% Others 6,928 1.2% Illinois 21 Candidate Popular Votes Popular Vote % Bush 2,346,608 44.5% Kerry 2,891,989 54.8% Others 36,130 0.7% Indiana 11 Candidate Popular Votes Popular Vote % Bush 1,479,438 59.9% Kerry 969,011 39.3% Others 19,553 0.8% Iowa 7 Candidate Popular Votes Popular Vote % Bush 751,957 49.9% Kerry 741,898 49.3% Others 11,959 0.8% Kansas 6 Candidate Popular Votes Popular Vote % Bush 736,456 62.0% Kerry 434,993 36.6% Others 16,260 1.4% Kentucky 8 Candidate Popular Votes Popular Vote % Bush 1,069,439 59.5% Kerry 712,733 39.7% Others 13,710 0.8% Louisiana 9 Candidate Popular Votes Popular Vote % Bush 1,102,169 56.7% Kerry 820,299 42.2% Others 20,638 1.1% Maine** 4 Candidate Popular Votes Popular Vote % Bush 330,201 44.6% Kerry 396,842 53.6% Others 13,705 1.9% Maryland 10 Candidate Popular Votes Popular Vote % Bush 1,024,703 43.0% Kerry 1,334,493 56.0% Others 25,018 1.0% Massachusetts 12 Candidate Popular Votes Popular Vote % Bush 1,071,109 36.9% Kerry 1,803,800 62.1% Others 30,451 1.0% Michigan 17 Candidate Popular Votes Popular Vote % Bush 2,313,746 47.8% Kerry 2,479,178 51.2% Others 46,323 1.0% Minnesota 9 (+1 to Edwards) Candidate Popular Votes Popular Vote % Bush 1,346,694 47.7% Kerry 1,445,014 51.1% Others 34,157 1.2% Mississippi 6 Candidate Popular Votes Popular Vote % Bush 672,660 59.0% Kerry 457,766 40.2% Others 9,398 0.8% Missouri 11 Candidate Popular Votes Popular Vote % Bush 1,455,713 53.3% Kerry 1,259,171 46.1% Others 16,480 0.6% Montana 3 Candidate Popular Votes Popular Vote % Bush 266,063 59.1% Kerry 173,710 38.6% Others 10,661 2.4% Nebraska** 5 Candidate Popular Votes Popular Vote % Bush 512,814 66.0% Kerry 254,328 32.7% Others 10,113 1.3% Nevada 5 Candidate Popular Votes Popular Vote % Bush 418,69050.7% Kerry 397,190 48.1% Others 10,019 1.2% New Hampshire 4 Candidate Popular Votes Popular Vote % Bush 331,237 49.0% Kerry 340,511 50.4% Others 4,429 0.7% New Jersey 15 Candidate Popular Votes Popular Vote % Bush 1,668,003 46.2% Kerry 1,911,430 53.0% Others 30,258 0.8% New Mexico 5 Candidate Popular Votes Popular Vote % Bush 376,930 49.8% Kerry 370,942 49.0% Others 8,432 1.1% New York 31 Candidate Popular Votes Popular Vote % Bush 2,962,567 40.1% Kerry 4,314,280 58.4% Others 111,480 1.7% North Carolina 15 Candidate Popular Votes Popular Vote % Bush 1,961,166 56.1% Kerry 1,525,849 43.6% Others 11,731 0.3% North Dakota 3 Candidate Popular Votes Popular Vote % Bush 196,651 62.9% Kerry 111,052 35.5% Others 5,121 1.6% Ohio 20 Candidate Popular Votes Popular Vote % Bush 2,858,727 50.8% Kerry 2,739,952 48.7% Others 26,993 0.5% Oklahoma 7 Candidate Popular Votes Popular Vote % Bush 959,792 65.6% Kerry 503,966 34.4% Others 0 0.0% Oregon 7 Candidate Popular Votes Popular Vote % Bush 866,831 47.4% Kerry 943,163 51.6% Others 17,832 1.0% Pennsylvania 21 Candidate Popular Votes Popular Vote % Bush 2,793,847 48.5% Kerry 2,938,095 51.0% Others 33,822 0.6% Rhode Island 4 Candidate Popular Votes Popular Vote % Bush 169,046 38.7% Kerry 259,760 59.4% Others 8,328 1.9% South Carolina 8 Candidate Popular Votes Popular Vote % Bush 937,974 58.1% Kerry 661,699 41.0% Others 15,933 1.0% South Dakota 3 Candidate Popular Votes Popular Vote % Bush 232,584 59.9% Kerry 149,244 38.4% Others 6,387 1.6% Tennessee 11 Candidate Popular Votes Popular Vote % Bush 1,384,375 56.8% Kerry 1,036,477 42.5% Others 16,467 0.7% Texas 34 Candidate Popular Votes Popular Vote % Bush 4,526,917 61.1% Kerry 2,832,704 38.2% Others 51,128 0.7% Utah 5 Candidate Popular Votes Popular Vote % Bush 663,742 71.0% Kerry 241,199 26.4% Others 29,907 2.5% Vermont 3 Candidate Popular Votes Popular Vote % Bush 121,180 38.8% Kerry 184,067 58.9% Others 7,062 2.3% Virginia 13 Candidate Popular Votes Popular Vote % Bush 1,716,959 53.8% Kerry 1,454,742 45.6% Others 21,193 0.7% Washington 11 Candidate Popular Votes Popular Vote % Bush 1,304,894 45.6% Kerry 1,510,201 52.8% Others 43,989 1.5% West Virginia 5 Candidate Popular Votes Popular Vote % Bush 423,778 56.0% Kerry 326,541 43.2% Others 6,026 0.8% Wisconsin 10 Candidate Popular Votes Popular Vote % Bush 1,478,120 49.4% Kerry 1,489,504 49.7% Others 26,397 0.9% Wyoming 3 Candidate Popular Votes Popular Vote % Bush 167,629 69.0% Kerry 70,776 29.1% Others 4,543 1.9%

Үшінші тараптардың кандидаттары

Үшінші тараптар (басқа) Басқалар Дауыс саны Дауыс %Ральф Надер (Реформа, Тәуелсіз) 394,578 0.34%Майкл Баднарик (Либертариан) 371,820 0.32%Майкл Перутка (Конституция) 127,752 0.10%Дэвид Кобб (Жасыл) 102,797 0.07%Леонард Пелтиер (PFP) (тек Калифорния штатында бюллетеньде) 21,616 0.03%Уолт Браун (SPUSA) 10,107 0.01%Роджер Калеро / Джеймс Харрис (Социалистік жұмысшылар) 5,244 <0.01%Билл Ван Аукен (Социалистік теңдік) 2,078 <0.01%Бұлардың ешқайсысы да емес (Невада штатындағы опция) 3,379 <0.01%

Колорадоның конституциялық түзетуі

Колорадо штаты осы жылы сайлау бюллетенінде 36-шы конституциялық түзетуді қарастырды, ол сайлаушы дауыстарының үлестірілу тәртібін өзгертуге мүмкіндік беретін еді. Бұл түзетуге қолдау көрсетілмеді, сондықтан Колорадо штаты барлық 9 сайлаушы дауысын сол штат бойынша жеңіске жеткен Бушқа берді. Дауыс беру нәтижелері төмендегідей:

Колорадо штатының 36-шы түзетуі Қолдау көрсетілгендер саны Дауыс % Иә (пропорционалды үлестіру) 355 712 34,10% Жоқ (бұрынғы тәртіп бойынша жеңімпаз бәрін алады) 686 431 65,90%

Мэн мен Небрасканың бөлінісі

Мэн және Небраска қалған 48 штаттан және Колумбия округінен сайлаушы дауыстарын бөлу тәсілімен ерекшеленеді: әрбір конгресс округінің жеңімпазына 1 дауыс, ал штат бойынша жеңімпазға 2 дауыс беріледі. Дегенмен, екі штаттың дауысы бөлінбегендіктен, нәтижесінде осы штаттардың әрқайсысы «жеңімпаз бәрін алады» принципі бойынша дауыс берді.

Сайлау алдындағы ықтималдылық

Tradesports-та Буш фьючерстік келісімшарты сайлауға дейін бірнеше күн бойы сақтаған 53 шамасынан бір сағат ішінде 30-ға дейін төмендеді, бірақ кейін 15:30 UTC-ге дейін 65-66-ға дейін өсті. Betfair-де Буш жеңісіне берілген коэффициент күн басында 1.75 болса, 13:00 UTC-де 5.0-ге дейін көтеріліп, 15:20 UTC-де 1.33-ке дейін түсті. Oddschecker түрлі британдық букмекерлік кеңселерден нақты уақытты коэффициенттерін және ықтималдықтарды дәл көрсетті. Айова фьючерстік нарығында Буштың үстемдігі шамалы төмендеп, Керридің көрсеткіштері арта түсті. Сайлау күні алдындағы күні жеңіл мұнайдың бағасы шамамен 1,63 долларға (3,2%) құлдырады, себебі Керри жеңіске жетсе, президент Буштың стратегиялық мұнай қорының максималды сыйымдылық саясаты жойылады деген болжамдар тарады. Сайлаудан кейін мұнай бағасы төмендеуін жалғастырды.