Кіріспе
Австралиялық блюз-рок музыканты
Иан Ричард Мосс (20 наурыз 1955 жылы туған) – Австралияның Алис-Спрингс қаласынан шыққан рок музыканты. Ол Cold Chisel тобының негізін қалаушы, тұрақты гитаршысы және кейде әншісі болып табылады. Топтың 1973 жылдан 1984 жылға дейінгі алғашқы он бір жылдық кезеңінде Мосс бес студиялық альбомның жазылуына қатысты, олардың үшеуі ұлттық Kent Music Report альбомдар тізімінде бірінші орынға жетті. 1989 жылдың тамызында ол өзінің тұңғыш жеке альбомын – Matchbook шығарды, ол ARIA альбомдар тізімінде бірінші орынға шықты. Бұл альбомға дейін оның "Tucker's Daughter" атты тұңғыш синглі шықты, ол наурыз айында ARIA синглдар тізімінде екінші орынды иеленді. Бұл әнді Мосс, сондай-ақ Cold Chisel тобынан шыққан Дон Уокер бірлесіп жазды. 1989 жылдың маусымында Мосс "Telephone Booth" әнімен тағы да ондыққа енді. 1990 жылғы ARIA Music Awards марапаттау салтанатында Мосс бес номинацияда жеңіске жетті: "Жыл альбомы", "Ең үздік ер орындаушы", "Жыл жаңа аты" – Альбом, "Жыл синглы" және "Жыл жаңа аты" – Сингл. Содан бері оның жеке музыкалық мансабы тыныш жүріп келеді, оның басқа 50 үздік альбомының ішінде – Worlds Away (1991 жылдың қарашасы), Let's All Get Together (2007 жылдың шілдесі) және Soul on West 53rd (2009 жылдың қарашасы) бар. 1993 жылы Мосс мүшесі болған Cold Chisel тобы ARIA Hall of Fame-ге енгізілді. Мосс 1998, 2003 жылдары және 2009 жылдан 2012 жылға дейін (2013 жылдың тамызынан бастап) Cold Chisel тобының қайта бірігу турнелеріне және жаңа студиялық альбомдарына қатысты.
Ерте өмір
Иан Ричард Мосс 1955 жылғы 20 наурызда Солтүстік территориядағы Алис-Спрингс қаласында Геффри Мосс (18 сәуір 1911 – 1989) мен Лорна (құрметті әкесі Робинсон) (шамамен 1922 жылы туған) отбасында дүниеге келді. [A] Геффри Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде 1942 жылы Дарвин бомбалаудан аман қалды, ол әскерге қабылданып, кейін Алис-Спрингстегі Достасқандар жұмыс кеңесінде жұмыс істеді. Лорна 1945 жылдың қыркүйегінде үйленген кезде «Альлид Воркс Кенесінде» қызметкер болды. Мосс төрт жасында отбасы мен достарына өнер көрсетті, ал тоғыз жасында мектепте өткен концертте «Нью-Орлеан шайқасы» әнін орындады. «Менің үлкен апам классикалық фортепианоны оқып жатты, ал ағам жақсы ритммен гитара тартып, Боб Диланға ғашық болатын. Мен шамамен 7-8 жасқа келгенде классикалық фортепианомен айналыса бастадым, бірақ өкінішке орай, оған қызығушылық танытпадым». Мосс ритм-гитараны акустикалық гитараны бас гитараның күшейткішіне қосып ойнады. «The Scene» жергілікті орталықтарда концерт беріп, өз би кештерін ұйымдастырды. Мосс топпен бірнеше ән орындады, ал бір жылдан кейін акустикалық гитарасын электр гитараға ауыстырды. Мосс: «Мен олармен шамамен бір жыл болдым, сол кезде өз тобымды құра бастадым», – деп еске алады. Келесі жылы ол Роджер Харрис (гитара), Дэвид Мишель (доп), Уэйн Сандерсон (бас) және Пол Уайлс (клавиатура) есімді музыканттармен бірге Hot Ice тобын құрды. Бірнеше айдан кейін топқа Стив Престич (доп) және Джимми Барнс (вокал) қосылып, олар «Cold Chisel» деп аталды. Аделаида, Армидейл және Мельбурн қалаларында концерттер бергеннен кейін, «Cold Chisel» 1977 жылдың ортасында Сиднейге қоныстанды және сол жылдың соңында WEA компаниясымен жазба жасауға келісімшарт жасады. Мосс вокалы «My Baby» (1980 жылдың тамызы), «When the War Is Over» (1982) және «Saturday Night» (1984) синглдерінде, сондай-ақ «Circus Animals» (1982) альбомынан «Bow River» әнінде естіледі. Мосс «Bow River» әнін Батыс Австралияның Кимберли аймағындағы мал шаруашылығы станциясы туралы жазды, онда оның ағасы Питер жұмыс істеген; ол Мосс-тың ең танымал әніне айналды. Бұл ән альбоммен бірге шыққан «Forever Now» синглының B жағы болды. Мосс топтың «Georgia On My Mind» әнін орындады, ол олардың концерттерінің тұрақты бөлігіне айналды, бірақ оның жалғыз жазбасы 1984 жылы шыққан «Barking Spiders Live: 1983» альбомында бар. Олардың бесінші студиялық альбомы «Twentieth Century» 1984 жылдың сәуірінде Мосс-тың вокалымен «Saturday Night» және «Janelle» әндерімен шықты. «East» (1980 жылдың маусымы) үшін бұл ән 1980 жылы AM-ден FM-ге ауысқан ұлттық радиостанция Triple J эфирінде алғаш рет ойнатылды. Мосс жазған тағы бір ән – «Circus Animals» альбомынан «No Good for You». Ол басқа да әртістер үшін сессиялық музыкант ретінде жұмыс істеді. 1988 жылы Мосс Лос-Анджелесте тоғыз ай бойы өзінің дебюттік альбомы «Matchbook» үшін материал дайындады. Мосс-тың екінші синглы «Telephone Booth» 1989 жылдың маусымында шықты және ARIA сингл чартында жетінші орынға, ал Жаңа Зеландияда топ 30-ға енді. Жаңа Зеландияда ол альбомдар тізімінде 20-шы орынға жетті. Австралиялық музыкатанушы Ян МакФарлейн альбомда Мосс-тың «үлгілі, бақыланатын гитаралық шеберлігі, сонымен қатар жанды дауысы ерекшеленетінін» айтты [ол] барлық басты вокалдарды едәуір стильмен және билікпен орындады. 1990 жылғы ARIA Music Awards-да Мосс бес санатта жеңіске жетті: «Жыл альбомы», «Ең үздік еркек әртісі» және «Matchbook» альбомы үшін «Жылдың жаңа артисі»; сондай-ақ «Жылдың синглы» және «Tucker's Daughter» синглы үшін «Жылдың жаңа артисі». «Matchbook» альбомын қолдау үшін құрылған гастрольдік топқа бас гитарада Иан Белтон (бұрынғы QED), ритм гитарада Гай Ле Клэр (бұрынғы Eurogliders), ритм гитарада Рэнди Булпин (бұрынғы Mondo Rock), клавишаларда Дэнни Д’Коста, допта Стив Фэрнли және қоштасу вокалында Марк Уильямс пен Мэри Азопарди кірді. 1991 жылдың қазан айында Мосс өзінің екінші альбомын «Worlds Away» шығарды, онда «соул/R&B стилінде Дон Уокермен бірлесіп жазылған әндер» болды. Сол жылы Мосс Дон Уокердің «Catfish» тобында ойнады, олардың «Ruby» альбомына гитарамен үлес қосты. Кейіннен ол The Black Sorrows' «Better Times» (1992) альбомының «Ain't Love the Strangest Thing» әнінде, Ричард Клэптонның «Distant Thunder» (1993) альбомында, Барнстың «Heat» (1993) соло альбомында қонақ ретінде өнер көрсетті. 1993 жылы Мосс мүшесі болған «Cold Chisel» тобы ARIA Hall of Fame-ге енгізілді.
During 1988 Moss worked in Los Angeles for nine months preparing material for his debut album, Matchbook. Moss's second single, "Telephone Booth", was issued in June 1989 and reached number seven on the ARIA Singles Chart, and top 30 in New Zealand. In New Zealand it reached the top 20 on the albums chart. Australian musicologist, Ian McFarlane, found the album displayed Moss's "exemplary, controlled guitar technique, but also highlighted his soulful voice [he] handled all lead vocals with considerable style and authority". At the ARIA Music Awards of 1990 Moss won five categories Album of the Year, Best Male Artist and Breakthrough Artist – Album for Matchbook; and Single of the Year and Breakthrough Artist – Single for "Tucker's Daughter". His touring band in support of Matchbook consisted of Ian Belton on bass guitar (ex QED), Guy Le Claire on rhythm guitar(Mar Sept 1989)(ex Eurogliders), Randy Bulpin on rhythm guitar (ex Mondo Rock), Danny D'Costa on keyboards, Steve Fearnley on drums and Mark Williams and Mary Azzopardi on backing vocals.]] In October 1991 Moss released his second album, Worlds Away, which featured "songs largely co written with Don Walker in the soul/R&B vein". Also that year Moss played in Don Walker's band Catfish, contributing guitar to their album, Ruby. Subsequently, he made guest appearances on albums by The Black Sorrows' Better Times (1992) on a track called "Ain't Love the Strangest Thing", Richard Clapton's Distant Thunder (1993), on Barnes' solo album, Heat (1993), In 1993 Cold Chisel, with Moss as a member, were inducted into the ARIA Hall of Fame.
1997-2004: Cold Chisel қайта қосылуы
1997 жылдың қазанынан 1998 жылдың маусымына дейін Cold Chisel тобы жаңа студиялық альбом, The Last Wave of Summer (1998 жылдың қазаны) жазу үшін қайта бірікті, содан кейін гастрольдік тур өткізді. Бұл акустикалық альбом болды және ол Cold Chisel тобымен өткен кезеңдегі, жеке шығармалары мен Джими Хендрикс және Creedence Clearwater Revival тобының әндерінің кавер-версияларынан құралған материалды қамтыды. Бұл жаңа альбомды қолдау мақсатында Мосс Джон Стивенспен (Noiseworks, INXS) бірлесіп Австралия бойынша кең ауқымды тур өткізді. Мосс-тің келесі альбомы Let's All Get Together 2007 жылдың шілдесінде оның жеке лейблі Mosstrooper арқылы (таратушысы Liberation) шығарылды. Ол Cold Chisel тобының әндерінің акустикалық кавер-версияларын және Мосс пен оның бұрынғы тобының мүшелері Уокер, Престич және Смолл жазған материалды қамтыды. Албом қазан айында ARIA альбомдар тізімінде 50-ші орынға жетті. Мосс 2008 жылдың тамызында Нью-Йорк қаласына келесі альбомын, Soul on West 53rd жазу үшін барды, ол 1960 және 1970 жылдардағы көбінесе соул музыкасынан тұратын жинақ болды. Оны Дэнни Кортмар өндірді, ол 2009 жылдың қазан айында жарық көрді және Австралиядағы ең жақсы 40 ән тізіміне енді. Антониос Сарханис Anagrammatically Correct журналында бұл туралы: «Жақсы каверлер жинағы, бірақ түпнұсқа әндер осылай оңай қол жетімді болғанда неге тырысу керек?» деп жазды. 2009 жылдың желтоқсанында Cold Chisel Stadium Australia стадионында концерт берді. 2010 жылдың қазан айында Cold Chisel тобы Deni ute muster шарасына қатысты. Олар бұрынғы жұмыстарымен қатар жаңа материалды таныстырып, тағы бір студиялық альбомды дайындап жатқанын хабарлады. Cold Chisel тобының No Plans альбомын жазу кезінде Стивен Престичтің ми ісігі диагнозы қойылды және ол 2011 жылдың 16 қаңтарында 56 жасында қайтыс болды. Қазан айында топ Престичтің орнына Divinyls тобының бұрынғы барабаншысы Чарли Дрейтонды алып, альбомды 2012 жылдың сәуір айында шығарды. Бас гитара мен қосалқы вокалдан басқа, Мосс «Too Late» және «Summer Moon» әндерінде жетекші вокалды орындады. Cold Chisel бұл альбомды ұлттық турмен, содан кейін маусым айында Лондонда концерттермен қолдады. 2012 жылы ол «Neighbours» телесериалында қонақ ретінде Charlie's Bar-да концерт берді. Бұл эпизод Ұлыбританияда қазан айында көрсетілді. Сол жылдың мамыр айында Australian Guitar журналы Моссты барлық уақыттардағы ең үздік он австралиялық гитаристтер тізімінде үшінші орынға қойды. 2013 жылдың қаңтарында Мосс жеке орындаушы ретінде Red Hot Summer Tour турнесіне қосылды, бұл турнеде бас жұлдыз Барнс болды. Маусым айында Cold Chisel тобы студияда жазба жасап жатқанын хабарлады. 2018 жылдың наурызында Мосс 22 жылдан бері шығарған алғашқы жеке альбомын, Ian Moss-ты шығарды, ол толығымен жаңа материалдан тұрады. Албом ARIA чарттарында 11-орынға ие болды.
Жеке өмір
Иан Мосс австралиялық актриса Меган Уильямспен он бір жыл бойы ресми емес қарым-қатынаста болды, 1990 жылдары олар ажырасты. Уильямс 2000 жылдың 17 сәуірінде 43 жасында емделе алмаған кеуде қатерінен қайтыс болды. Мосс пен оның әйелі Маржо Рольстонның Джулиан Мосс есімді ұлы бар – Six Strings альбомында "Джулианға арналған ән" деген аспаптық шығарма бар.