Кіріспе
Геннің түрі Escargot (esg) – Drosophila melanogaster-де экспрессияланатын транскрипциялық фактор. Ол ішек түбір жасушаларын сақтауға жауапты және Drosophila-да осы жасуша түрлерінің маркері ретінде қолданылады. Ішектегі экспрессиясынан басқа, esg гермдік түбір жасушаларында және ұрықтың кисталық түбір жасушаларында, сондай-ақ даму кезінде жүйке түбір жасушаларында және имиджалық дискілерде де экспрессияланады.
Escargot (esg) is a transcription factor expressed in Drosophila melanogaster. It is responsible for the maintenance of intestinal stem cells and is used as a marker for those types of cells in Drosophila. Apart from its expression in the gut, esg is also expressed in expressed in germline stem cells and cyst stem cells of the testis and, during development, in neural stem cells and imaginal disks.
Ашылу
1992 жылы Мэри Уайтли және оның әріптестері Дрозофиланың шаян геніне өте ұқсас генді анықтап, оған "эскарго" деген ат қойды. Олар бұл геннің мырыш саусақтарына ұқсас, шаянмен байланысты гендерді кодтайтынын тапты.
Инсулин рецепторларының жолы
ЭСГ соматикалық кисталық дің жасушаларын олардың дің жасуша күйінде сақтау үшін қажет. Дрозофиланың ұрығында екі типті дің жасуша бар, атап айтқанда, гермдік дің жасушалар және соматикалық кисталық дің жасушалар. Гермдік дің жасушалар бөлініп, қызды гониобласт және гермдік дің жасушасын жасайды. Гониобласт митоздық транзиттен өтіп, көбейіп, сперматоциттерге айналады, олар ақырында гаплоидты сперматидтерге дамиды. Ал кисталық дің жасушалар кисталық жасушалар мен кисталық дің жасушаларды жасайды. Кисталық дің жасушалар/кисталық жасушалар гониобласты қаптайды және дифференциацияланатын гермдік жасушалармен бірге дифференциацияланады, сонымен қатар сүтқоректілердің сертоли жасушаларына ұқсас қызмет атқарады. Дрозофила инсулинге ұқсас пептидтік сигналдық жолы бөлінетін кисталық дің жасушалардың дифференциациялануы үшін қажет. ЭСГ-нің жоғары экспрессиясы имиджалық морфогенез ақуызының 2-ші түрінің (ImpL2) (сүтқоректілердің инсулинге ұқсас өсу факторын байланыстыратын IGFBP7-нің дрозофилалық гомологы) активтілігін күшейтеді, ол бөлінетін кисталық дің жасушалардың дифференциациялануын болдырмау үшін қажет, осылайша кисталық дің жасушаларды дің жасуша күйінде сақтайды.
FGF сигнализациясы
Фибробласт өсу факторының сигнализациясы жәндіктерде трахея дамуы үшін маңызды. Дрозофиладағы трахеялық жүйенің тармақтану морфогенезін FGF сигнализациясы басқарады. Тармақсыз/демі жоқ (Branchless/Breathless) генін экспрессиялейтін бастапқы ұш жасушалары алғашқы тармақтану мен қозғалысты бастайды. Ұш жасушалары бірігу жасушаларына немесе терминалды жасушаларға дифференциалданады. Бірігу жасушалары әртүрлі типтегі жасушаларға дифференциалданады, ал терминалды жасушалар жасушаішілік люмені бар цитоплазмалық өскіндерді құрайды. Esg FGF сигнализациясын тежеу арқылы тармақтану ұш жасушаларының түрленуін реттейді.
ЭСГ гомологтары
Сырғалаққа жататын мырыш саусақты транскрипциялық факторлар тобы үлгілік жәндік – D. melanogaster шыбығындағы түбірлік жасушаларды сақтауда рол атқарады. Шалқардан басқа, D. melanogaster бес шалқар паралогын кодтайды, оның ішінде esg, worniu, scratch, scratch like 1 және scratch like 2. Сырғалақ отбасының мүшелері – шалқар, esg және worniu – D. melanogaster-де жасуша мінез-құлқы, жасуша пішіні, жасушаның асимметриялық бөлінуі, жасуша тағдырын реттеу және жасуша дифференциациясы сияқты бірнеше жасуша процестерінде қатысы арқылы әртүрлі құрылымдарды қалыптастыруға қатысады. Жақында esg ортологы лепидоптера Chloridea virescens геномында анықталды.
ЭСГ және ісіктер
Интратуморлық гетерогендік (ITH) – қатерлі жасушалардың өзгерген және әртүрлі морфологиялық, генетикалық, эпигенетикалық, транскриптомдық және метаболомиялық жағдайлары. Drosophila жұмыртқасының соматикалық эпителий жасушалары, жыныс желісінің дің жасушаларынан пайда болып, жұмыртқа камерасындағы жыныс желісі жасушаларын қоршап тұратын моноқабатты эпителийді құрайтын поляризацияланған фолликул жасушаларын қалыптастырады. ITH зерттеу үшін Drosophila жұмыртқалық фолликул жасушасы моделі қолданылды. Фолликул жасушаларында гетерогендік тікелей (in situ) шақырылды. Жасушалық полярлықтың жоғалуы гетерогенді көп қабаттылыққа алып келеді. Esg, Upd/Jak STAT сигнализациясының нәтижесінде гетерогенді жасушалар популяциясында жоғары реттелді және полярланбаған жасушаларды сақтап тұрады. Бұл, IL-6/STAT3 арқылы ісік жасушаларымен байланысатын және Snail арқылы ісік дің жасушаларын сақтауды реттейтін, ісікке байланысты фибробластарға қатысты қорытынды жасауға мүмкіндік береді.