Элин Ортис: Пуэрто-Рикалық актер және продюсердің өмірі мен шығармашылығы

Кіріспе

Пуэрто-Риколық актер Элин Ортис (14 желтоқсан 1934 – 12 маусым 2016) – Пуэрто-Риколық актер, комедияшы және продюсер. Ол 2016 жылғы 12 маусымда, негізінен Альцгеймер ауруынан қайтыс болды.

Алғашқы жылдар

Элин Ортис 16 жасында Понсе орта мектебін бітірді.

Мансап

Ортис өзінің радио және сахналық актерлік жолын Пуэрто-Рико университетінде оқып жүрген кезінде бастады, Луис Антонио Ривера (Йойо Боинг), Уолтер Меркадо, Адела Вилламил, Жакобо Моралес және тағы басқалармен бірге ойнады. 1954 жылдан бері теледидар дамып келе жатқанда ол жергілікті теленовелаларға, комедиялық бағдарламаларға және теледидардағы сахналық қойылымдарға, сондай-ақ WIPR телерадиоканалындағы мәдени бағдарламаларға қатысты. Ол сонымен қатар осы жерде сценарист және режиссер болып жұмыс істеді. Сахнада Ортис драма мен комедияға деген қабілетімен өзінің буынындағы ең жан-жақты актерлердің бірі саналды. Моралес, Мирна Васкес, Маркос Бетанкур және Алисия Моредамен бірге Ортис El Cemi театр компаниясын құрды. 1960 жылдары Ортис Пакито Кордероның Telemundo үшін жасаған көптеген бағдарламаларында, әсіресе "La Taberna India" бағдарламасында жұлдыз болып жарқырады. Онда ол Реликия рөлін ойнады – ақылды, бірақ жемқор адвокат (Ортиз 20 жаста болса да, кейіпкері егде жастағы кісі болды), ол Адалберто Родригес (Мачухал) сомдаған қарапайым шаруаның (джибаро) ақша табу схемалары арқылы алдады. Бұл бағдарлама он жылдан астам уақыт бойы өте танымал болды. 1970 жылдардың басында Ортис Telemundo телеарнасында өзінің телешоуларын өндіруді бастады, олардың ішінде Уолтер Меркадоның қатысуымен алғашқы астрологиялық бағдарлама және кейіннен оның екінші әйелі болған Айрис Чаконның би және ән салу талантын көрсетуге арналған бөлімдер болды. Кейін Шаритин Гойкоға үйленгеннен кейін ол WAPA TV телеарнасында музыка мен комедияны біріктіретін "Mi Dulce Charytin" атты ұзаққа созылған апталық шоуды өндірді және оның жұлдызы болды. Ортис өзінің барлық туындыларының сценарийін жазып, режиссерлік қойып, олардың болашағын көре білді. Ортистің туындыларының бірі – "Ақ раушандар" (Las Rosas Blancas) телефильмі, онда Шартин, Луис Антонио Косме, Мигель Анхель Альварес және өзі Ортис басты рөлдерде ойнады. Бұл фильм 1975 жылы беделді Джордж Фостер Пибоди сыйлығына ие болды, өйткені 1000-нан астам өтінімнің ішінде 26 радио және/немесе телешоулармен бірге таңдалып алынды. 1985 жылы ол WAPA TV телеарнасына Budweiser компаниясының демеушілігімен шыққан "La Taverna Budweiser" атты комедиялық шоуда комедиант ретінде оралды. Онда ол Мачухалмен бірге екі онжылдық бұрын Telemundo телеарнасында жасаған ұқсас бағдарламаны қайта жаңғыртты. Сол кезде Ортис "Qué Pueblito", "El Pueblito Nius", "Ay Bendito, que Pueblito!" және "El Pueblito Contra Ataca" сияқты саяси сатиралық бағдарламаларды жасады, онда ол тағы бір қарт кейіпкерді, Чейто Бугалуды сомдады. Ол сыбайлас жемқорлықты айыптап, саяси мәселелерді паш етіп, әзілдеді. Сондай-ақ ол Леопольдо 'Пучо' Фернандес және Мигель Анхель Альварес қатысқан "Баррио 4 Каллес" сериалын, сондай-ақ ұлы Шалим ойнаған балалар комедиялық "Que Angelitos" сериалын өндірді.

Ortiz began his career as a radio and stage actor while still studying at the Universidad de Puerto Rico, sharing credits with Luis Antonio Rivera (Yoyo Boing), Walter Mercado, Adela Villamil, Jacobo Morales and many others. Since the beginning of TV in 1954 he participated in local soap operas (telenovelas), comedy programs and televised stage plays, as well as cultural programming on WIPR, the government operated radio and television stations, where he also worked as writer and director. On stage, Ortiz was considered among the most versatile actors of his generation, due to his talent for both, drama and comedy. With Morales, Myrna Vázquez, Marcos Betancourt and Alicia Moreda, Ortiz was a founder of El Cemi Theater Company. In the 1960s Ortiz was a star in many of the programs produced for Telemundo by Paquito Cordero on a weekly basis, especially 'La Taberna India', in which he played Reliquia, an ancient (although Ortiz was in his 20s) small town smart aleck lawyer who victimized the everyday countryman (jibaro) played by Adalberto Rodriguez (Machuchal) through money making schemes created by Reliquia's corrupt mind. The show was a very popular one for more than a decade. In the early 1970s, Ortiz started the production of his own TV shows at Telemundo, among them the first Astrology related program starring Walter Mercado and segments designed to showcase the talents of dancing/singing bombshell Iris Chacon, who later became his second wife. Years later, after marrying Charytin Goyco, he produced and co starred with her in 'Mi Dulce Charytin' a weekly long running variety show which combined music and comedy, produced at WAPA TV. Ortiz was always the writer, director and visionary mastermind of his productions. date=July 2020

One of Ortiz's works, Las Rosas Blancas, a made for TV film fantasy/drama musical, starring Charytin, Luis Antonio Cosme, Miguel Angel Alvarez and Ortiz himself, received the prestigious George Foster Peabody Award in 1975, after being selected along with 26 other radio and/or TV productions from more than 1,000 entries. date=July 2020

In 1985, he returned to WAPA TV as a comedian in a show sponsored by Budweiser, known as La Taverna Budweiser, alongside Machuchal, reprising the same type of program they made two decades before in Telemundo. During that time Ortiz developed programs of political satire such as Qué Pueblito, El Pueblito Nius, Ay Bendito, que Pueblito ! and El Pueblito Contra Ataca in which he played another old man character, Cheito Boogaloo, who denounced corruption while making fun of political matters. He also produced the very popular Barrio 4 Calles starring Leopoldo 'Pucho' Fernandez and Miguel Angel Alvarez, as well as the children's comedy series Que Angelitos, starring his son Shalim.

Құрметтер

2013 жылдың 12 желтоқсанында Ортиз Понсе қаласының Трицентиелдік саябағындағы Понсенің көрнекті азаматтары саябағында өткен салтанатты шарамен құрметтелді және Понсе қаласының көрнекті азаматтары тізіміне енгізілді.

Денсаулық пен өлім

2015 жылы Ортистің Альцгеймер ауруына шалдыққандығы жарияланды. 2016 жылдың 13 маусымында ұлы Шалим интернет желісі арқылы әкесі күні бұрын қайтыс болғанын хабарлады. Ол 81 жасқа толыпты.