Кіріспе

Брендивайн өзені (Brandywine Creek) – АҚШ-тың оңтүстік-шығыс Пенсильвания және солтүстік Делавэр штаттарындағы Кристина өзенінің саласы. Төменгі Брендивайн (басты арнасы) 33 километр (20,4 миль) ұзындығында, көптеген салалары бар және Пенсильванияның көрнекті өзені деп танылған. Өзеннің Шығыс және Батыс тармақтары Пенсильвания штатының Хони Брук елді мекеніндегі Уэльс тауының еңістерінде, бір-бірінен 3 километрдей қашықтықта басталады, олардың тоғысқан жерінен шамамен 32 километр (20 миль) солтүстік-батыста орналасқан. Өзеннің қазіргі Делавэр штатының Уилмингтон қаласындағы Кристина өзеніне құятын жері – Жаңа Швеция колониясының орны, осы жерге 1638 жылдың 29 наурызында алғашқы колонистер қонған. Америка революциясы кезінде 1777 жылдың 11 қыркүйегінде Пенсильвания штатының Чаддс-Форд қаласының жанында Брендивайн шайқасы болған. Өзен сағасының жанындағы Брендивайн ауылындағы сумен жұмыс істейтін диірмендер және жақын жердегі DuPont ұнтақ зауыты бу күші енгізілгенге дейін американдық өнеркәсіптің дамуына үлкен үлес қосты.

Брэндивайн ауылы және ерте индустрияландыру

Брэндивайн Уилмингтонның солтүстігіндегі Фолл-Лайн сызығын кесіп өтеді. Биіктігі шамамен 160 футтан (49 метрге) төмендейді. Чэдс Фордта теңіз деңгейінен 160 фут (49 метр) биіктікте болса, Уилмингтонда бірнеше футқа ғана жетеді. Осы тік құлау ерте замандағы көптеген өнеркәсіптік қызметтерге, соның ішінде ұн тарту және алғашқы DuPont оқ-дәрі зауыттарына қуат берді. Делавэр өзені мен Делавэр шығанағына жүретін кеме жолы өндірушілерге өз зауыттарының жанынан теңізге жүретін кемелерге тауар тиеуге мүмкіндік берді. 1687 жылы швед қоныс аударғышы Тиман Стидхам Уилмингтон маңындағы Брэндивайн өзенінде алғашқы диірменді ашты. 1735 жылы Уилмингтонның қарсы бетінде Брэндивайн ауылы құрылды. Квакерлер Элизабет Левис Шипли, оның күйеуі Уильям Шипли және Томас Кенби ауылды және оны қолдаушы ұн диірмендерін құруда маңызды рөл атқарды. 1743 жылы өзеннің оңтүстігінде бөгет және диірмен арнасы салынды. 1760 жылы қазіргі Маркет-стрит көпірі орналасқан жерде көпір салынды, ал солтүстік арнасы мен тағы екі ұн диірменін Джозеф Татналл салдырды. 1780 жылдары Оливер Эванс жергілікті диірмендердің тиімділігін арттыруға көмектесті, бұл өнеркәсіптік революцияның басталуына себеп болды. Делавэрдегі алғашқы қағаз фабрикасы, Гилпиннің солтүстік Уилмингтондағы зауыты 1787 жылы ашылды. Кейін бұл орын әлемдегі ең ірі тоқыма фабрикаларының бірі – Банкрофт Миллс-ке тиесілі болды, бірақ қазір жабық. 1795 жылы Джейкоб Брум ауылдан солтүстікке қарай бірнеше шақырым жерде Брэндивайн өзенінде алғашқы мақта зауытын салды, бірақ ол екі жылдан кейін өртеніп кетті. 1802 жылы Брум жұмыс істеп тұрған бөгет пен диірменді Элеутер Ирене дю Понтке сатты, ол оқ-дәрі зауыттары үшін 6740 доллар төледі. Бұл зауыттар 1802 жылдан бастап Элеутериан Миллс деген атпен белгілі болды. 1810 жылға қарай бұл орын елдегі ең ірі оқ-дәрі өндірушісіне айналды. Азамат соғысы кезінде ғана 4 миллионнан астам оқ-дәрі бочкасы өндірілді. 1921 жылға дейін жұмыс істеген зауыттар қазір Хагли мұражайы мен кітапханасының бөлігі болып табылады. 1815 жылы бірнеше ақы төлемелі жолдар ауылды Пенсильванияның астық өсіретін аймақтарымен байланыстырды, соның ішінде Ланкастер, Кеннетт және Конкорд Пайктары. Миллтаун Филадельфия мен Ланкастер арасындағы саяхаттың ортасы болғандықтан, бірнеше қонақүйлер саяхатшыларға қызмет көрсетті, соның ішінде Кеме қонақ үйі (1730 ж.ж.), Король Армес немесе Вашингтон қонақ үйі (1761), Half Way House (1790 ж.) және Swan Hotel (1800 ж.). Батыс тармақтағы Коутсвилл 1810 жылдан бері темір бұйымдарын өндірумен танымал болды, ал кейін болат табақтарды жасаумен де белгілі болды. Лукенс Болат Компаниясы 1810 жылдан бері қала экономикасына үстемдік етеді; бүгін Кливленд Клиффс осында болат өндіруді жалғастыруда.

Тарихи құндылықтарды сақтау

Брендивайнға жақын орналасқан бұл жерлер Ұлттық тарихи орындар тізілімінде бар. Сайт мекенжайы Тізімделген Форт Кристина Е. 7-ші көше, Уилмингтон, Делавэр Өзен сағасына жақын жерде 1961, 1966 Ескі шведтер шіркеуі Е. 7-ші көше, Шіркеу көшесінің қиылысында 1961, 1966 Доктор Джон А. Браун үйі 4 7-ші авеню 1966 Говард орта мектебі 13-ші көше, Поплар көшесінің қиылысында 1985 Брэндивайн ауылы Маркет-стрит көпірінің солтүстігінде және шығысында 1971, 1976 Бейнард бульвары Тарихи аудан Бейнард бульвары, 18-ші көше мен Конкорд даңғылы арасында 1979 Брендивайн саябағы Маркет-стрит көпірінің солтүстігінен Августин көпіріне дейін 1976 Уилмингтон батыс көшесіндегі Ескі бірінші пресвитериан шіркеуі, Брендивайн парк-драйв 1972 Континентальдық армия лагері Ловеринг-авеню, Брум-стрит маңында 1972 Августин қағаз фабрикасы N. Брендивайн парк Доктор 1978 Бэнкрофт Миллс Рокфорд-роуд, Брендивайн 1984 Рокфорд-парк Рокфорд-роудтың батысында, сағаның оңтүстігінде 1978 Брендивайн өндірушілер жексенбілік мектебі Вилмингтонның солтүстігіндегі Хагли-роудта 1972 Eleutherian Mills Rt. 141, Брендивайн Крик көпірінде 1966 Брендивайн ұнтақ фабрикасы ауданы Rt. 141, Брендивайн 1984 Брекс Милл ауданы Брекс Лейн және Крик Рд. 1971 Рокленд тарихи ауданы Мёрфи Rd., Крик-роудқа жақын, Чаддс-Форд, Пенсильвания 1979 Чаддс-Форд тарихи ауданы АҚШ 1-ші бағыты, Крик-роудта, Чаддс-Форд, Пенсильвания 1971 Брендивайн шайқас алаңы АҚШ 1-ші бағыты, Брендивайн Крикке шығысқа қарай, Чаддс-Форд, Пенсильвания 1966 Бринтонның Милл-Крик жолы, Чаддс-Фордтан солтүстікке қарай 1971 Ленэп көпірі Rt 52, Крик-роудта, Ленэп 1982 Гибсонның жабық көпірі Шығыс тармағы, АҚШ 322 және Хармония Хилл Рд., Батыс Честерден батысқа қарай 1971 Даунингтаун Log House 15 E. Ланкастер даңғылы, Даунингтаун, Пенсильвания, Брендивайн-Крик шығыс тармағында 1979 Роджер Хант Милл-Рэс көшесі, Даунингтаун, ПА 1979 Эмбривилл тарихи ауданы Батыс тармағы, Rt. 162, Cannery Rd. мекенжайында 1985 Коутсвилл тарихи ауданы 1-ші – 6-шы көшелер және Шығыс Линкольн тас жолы, Брендивайн Крик, Коутсвилл, Пенсильвания 1987 Брендивайн құрылыс және несие қауымдастығы Rowhouses Hephzibah Hill Rd, Коутсвилл, ПА

Экология

Бірнеше бөгеттер американдық көлеңке (Alosa sapidissima) балықтарының шағылысу үшін өтетін жолын кесіп, олардың Пенсильвания бөлігіне өзенге жетіп толыққанды шағылысу мүмкіндігін жоққа шығарады. 2019 жылы Брэндивайн өзеніндегі сегіз бөгеттің біріншісі бұзылып, көлеңке балықтарының өзенге жоғары қарай көшуіне жағдай жасалды. Барлық 8 бөгетті жою жоспары "Брандивайн Шад 2020" деп аталады және оған Делавэр университетінің Су ресурстары орталығының профессоры Джерри Кауфман жетекшілік етеді.