Америка Құрама Штаттарындағы моторспорт трегі

Кіріспе

Америка Құрама Штаттарындағы автоспорт трассасы

"Dega" лақап атымен танымал Talladega Superspeedway, бұрын 1969 жылдан 1989 жылға дейін Alabama International Motor Speedway (AIMS) деп аталған, Алабама штатының Линкольн қаласында, Таладега қаласының солтүстігінде орналасқан автоспорт кешені. Басты трибунаның сыйымдылығы шамамен 80 мың адамға жетеді. 2023 жылғы мәліметтер бойынша, Таладега – Дейтона халықаралық автотрассасы және Атланта мотор спорт трассасымен қатар NASCAR-дың үш "драфтинг" трассасының бірі.

Тарих

1960 жылдары Уильям "Билл" Франс аға өзінің Дейтона халықаралық жылдамдық трассасынан герек қылып, жылдамырақ және ұзынырақ трасса салмаққа тырысты. Солтүстік Каролина штатының Оранж округіндегі жергілікті билікпен Окконечи жылдамдық трассасы бойынша келісімге келе алмағаннан кейін, ол жаңа жарыс трассасының орнын тауып, өз идеясын іске асыруға ұмтылды. Рали маңындағы зерттеу үшбұрышындағы жерді алуға сәтті болмағаннан кейін, Франс Атланта мен Шарлотта арасындағы Гринвилл маңында, Оңтүстік Каролинада трасса салуды қарастырды, себебі бұл жердегі трассалардың бизнесіне нұқсан келтіруі мүмкін еді. Алайда, Оңтүстік Каролинадағы жексенбілік заңдар жексенбі күні жарыстар өткізуге тыйым салды. Оңтүстік 500 сол кезде Еңбек күнінде өткізілді, билік өкілдерімен келісімге келе алмағаннан кейін Франс басқа жаққа назар аударды. Содан кейін ол 20-шы тас жол бойындағы Атланта мен Бирмингем аралығын қарастырды. Алабама губернаторы Джордж Уоллестің қолдауымен Франс 1968 жылдың 23 мамырында Бирмингемнің шығысында және Атлантаның батысындағы ескі әуежайда құрылыс жұмыстарын бастады. Трасса 1969 жылдың 13 қыркүйегінде ашылды, құны 4 миллион долларға бағаланды. Трасса "Алабама халықаралық моторлы жылдамдық трассасы" деп аталды. Бұл атау 1989 жылға дейін жиырма жыл сақталды, содан кейін нысанның атауы "Талладега суперспидвейі" деп өзгертілді. Трассадағы алғашқы жарыста Боби Айзек, Ричард Брикхаус және Джим Вандиверден басқа барлық бастапқы жүргізушілер дөңгелек проблемаларына байланысты жарыстан шығып қалды, бұл Франсты ауыстырушы жүргізушілерді жалдауға мәжбүр етті, ал жеңімпаз Брикхаус атанды. Бірінші жарыстан кейін Талладега жылына екі Кубок сериясының жарысын қабылдады, олардың бірі NASCAR Кубок сериясының плей-офф форматының бөлігіне кірді. Ашылғаннан бері Талладегада көптеген жарыстар өткізілді және төрт рет қайта жабылды. Талладегада Ричард Брикхаус, Рон Бушар, Бобби Хиллин-младший, Дейви Эллисон, Брайан Викерс, Брэд Кезеловски, Рикки Стенхаус-младший және Бабба Уоллес сияқты көптеген бірінші рет жеңімпаздар да болды. Трассаның құрылысы басталғаннан 1983 жылға дейін ішкі жол курсы жұмыс істеді. 1970 жылдары жылдамдық трассасында алты IMSA GT чемпионаты жарысы өткізілді, оның ішінде 1978 жылы 6 сағаттық жарыс өтті. Халықаралық Мотор спорты даңқы залы мұражайы 1983 жылы ашылды. Жолдың өзі, шамамен, әлі де пайдаланылуы мүмкін және жылдамдық трассасынан бөлек орналасқан. 2022 жылдың мамыр айында студенттер құрастырған электрлік көліктер үшін Ұлыбританиядағы Greenpower Electric Car Challenge ұлттық финалын Талладега суперспидвейінде өткізу жоспарланған. 2006 жылдың мамыр айында Талладега трасса мен алқабының бетін қайта жаңарту жұмыстарын бастады. Құрылыс 1 мамырда басталып, 18 қыркүйекке дейін жалғасты. Жаңадан жаңартылған жарыс трассасындағы алғашқы жарыс 7 қазанда NASCAR Craftsman Truck Series жарысы болды. 2013 жылдың желтоқсанында ISC 18 000 орындық Эллисон трибунасын артқы түзу бойынан алып тастауды жариялады, бұл трассаның отыру сыйымдылығын 80 000-ға дейін азайтты. 4 000 футтық артқы түзу "Алабама Банг Суперстретч" деп аталды және 2014 жылғы көктемде өткен Aaron's 499 жарысына орай ашылды.

During the 1960s, William "Bill" France, Sr. wanted to build a track faster and longer than his Daytona International Speedway. After failed attempts to negotiate with local government in Orange County, North Carolina, with the Occoneechee Speedway, he attempted to find a new spot for a race track and make his idea a reality. After failing to secure a location near the research triangle around Raleigh, France then looked around between Atlanta and Charlotte around Greenville, South Carolina to build the track as it would take away business from the tracks there. However, Sunday blue laws prevented races from being held on Sundays in South Carolina. The Southern 500 was held on Labor Day at the time, after failing to agree to terms with officials, France set his sights elsewhere. He then looked between Atlanta and Birmingham along Interstate 20. With the support of Alabama Governor George Wallace, France broke ground on an old airfield east of Birmingham and west of Atlanta on May 23, 1968. The track opened on September 13, 1969, costing $4 million. The track was named the "Alabama International Motor Speedway". The name would remain for twenty years until 1989, when the facility's name was changed to "Talladega Superspeedway". In the first race at the track, all the original drivers aside from Bobby Isaac, Richard Brickhouse, Jim Vandiver abandoned the track due to tire problems, which forced France to hire substitute drivers, the winner being Brickhouse. After the first race, Talladega hosted two Cup Series races a year, one of which would become part of the 10 race NASCAR Cup Series playoff format. Since its opening year, Talladega has hosted many races and has been repaved four times. Talladega has also had many first time winners, such as Richard Brickhouse, Ron Bouchard, Bobby Hillin Jr, Davey Allison, Brian Vickers, Brad Keselowski, Ricky Stenhouse Jr. and Bubba Wallace. A infield road course operated from the track's founding until 1983. In the 1970s, six IMSA GT Championship races were held at the speedway, including a 6 hour race in 1978. The International Motorsports Hall of Fame museum was opened in 1983. The road course itself, roughly , can still be used and is separated from the speedway. It is scheduled to host the National Finals for the United States version of the UK based Greenpower Electric Car Challenge at Talladega Superspeedway, for student built electric cars, in May 2022. In May 2006, Talladega started to re surface the track and the apron. Construction started on May 1 and lasted until September 18. The first race on the resurfaced race track was a NASCAR Craftsman Truck Series race on October 7. In December 2013, the ISC announced removal of the 18,000 seat Allison Grandstand on the backstretch, reducing the track's seating capacity to 80,000. The 4,000 ft backstraightaway was renamed the "Alabama Gang Superstretch" in time for the 2014 Aaron's 499 held in the spring.

"Үлкен"

Талладегада жоғары жылдамдықтар жиі кездеседі. Талладега NASCAR көлігінің жабық овал трассадағы ең жоғары жылдамдық рекордын иеленеді, бұл рекордты Расти Уоллес 2004 жылғы 9 маусымда орнатқан. Уоллес триовалды 44,270 секундта айналып өтті, бұл 1987 жылы Билл Эллиотт орнатқан бұрынғы рекордты жаңартты, бірақ рекордты алмастырмады, себебі бұл радиолық сынақ болған және NASCAR санкциялаған жарыс емес. Бадди Бейкер 1970 жылғы 24 наурызда «сынақ» барысында бір айналымда жоғары жылдамдыққа жеткен алғашқы жүргізуші болды. Билл Франс өзі «Крайслер» компаниясын сәуір айындағы жарыстың жарнамасы үшін 200 айналымдық жүгіруге шақырды. Көлік толыққанды NASCAR инспекциясынан өтіп, сертификатталды. NASCAR жарысты санкциялады, ал Билл Газавей ресми уақыт өлшеу құралдарымен бірге болды. Бейкердің 200 миль/сағ (322 км/сағ) жылдамдығын көрсеткен айналымы «Крайслер Инжиниринг» Charger Daytona №88 көлігімен жасалған. Көлік 1990 жылдардың соңында Айова штатында табылғаннан кейін қазір Детройтта қалпына келтірілуде. Бенни Парсонс 1982 жылы 100 миль/сағ (161 км/сағ) жылдамдықпен бірінші болып жарысқа қатысты. 1987 жылғы мамыр айында Бобби Эллисон трассаның триовалдық бөлігінен өте бара жатып, жарылған қозғалтқыштан ұшып келген бөлшектерге тиіп, оң артқы дөңгелегін тесіп алды. Көлік ауаға көтерілді. Оның көлігі фронтстрэчтің қоршау торларының бір бөлігін зақымдады, бірақ көрермендер аймағына кірмеді. Осы оқиғадан кейін NASCAR машиналардың жылдамдығын төмендету үшін ережелерді өзгертті, 1988 жылғы ережеде Талладега мен Дейтонада жүретін машиналар қайтадан шектеуіш тақталарды қолдануы тиіс болды. Ең көп айтылатын себеп – жылдамдықтардың артуы сол кездегі дөңгелектердің мүмкіндіктерін асып кеткен деген қауіп, себебі жоғары жылдамдықта дөңгелектердің бұзылуына байланысты бірнеше қауіпті апаттар орын алған. Тақталар қозғалтқыштың құбырларына кіретін ауа мен отын мөлшерін шектейді, бұл машиналардың қуатын және осымен олардың жылдамдығын айтарлықтай төмендетеді. Шектеуіш тақталар сияқты, NASCAR Дейтона мен Талладега үшін жарыс пакетін өзгертіп, тақталардан гөрі үлкен дроссельдік денелерді қолданатын және ауа ағынын аз шектейтін, үлкен ат күшін, жабылу жылдамдықтарын және сәл жоғары жылдамдықтарды қамтамасыз ететін конус тәрізді кеңейткіштерді пайдаланды. Бұл Талладега мен Дейтонада өте бәсекелестік жарыс стиліне әкелді. Эллисонның апаты 2009 жылғы Ааронның 499 жарысында Карл Эдвардстың ұшып кеткен апатына ұқсас болды. Қуаттың төмендеуі машиналардың ең жоғары жылдамдығына ғана емес, сонымен қатар олардың толық жылдамдыққа жетуіне кеткен уақытқа да әсер етеді, бұл трассаның толық айналымын алуға мүмкіндік береді. Талладегадағы жарыстар өте тар, көбінесе үш немесе төрт машина қатарында, кейде тіпті бес қатарлы кеңдікте, өйткені трасса мұндай жарысқа мүмкіндік береді. Топтан бөлініп шығу мүмкін емес. Мұндай тығыз жағдайларда жүргізушіге оқиғаны болдырмау өте қиын. Кез келген қателік «Үлкен апат» деп аталатын жаппай соқтығысуға әкелуі мүмкін. Бұл жиі кездеспейді, бірақ апаттарда 20 немесе одан да көп автомобиль қатысуы мүмкін. Кейде машиналар ауаға көтеріліп, домалап немесе төңкеріліп қалады. Алайда, NASCAR жылдар бойы қауіпсіздікті арттыру бойынша бірнеше жетістіктерге қол жеткізді.

Speeds in excess of are commonplace at Talladega. Talladega has the record for the fastest recorded speed by a NASCAR vehicle on a closed oval course, with the record of set by Rusty Wallace on June 9, 2004. Wallace circled the trioval in 44.270 seconds, which surpassed the previous record held by Bill Elliott set in 1987, but did not replace the record because it was a radio test and not a NASCAR sanctioned event. Buddy Baker was the first driver to run at a speed over , with a lap during "testing" on March 24, 1970. Bill France himself invited Chrysler to run a 200 lap for publicity for the April race. The car was fully NASCAR inspected and certified. NASCAR sanctioned the event and Bill Gazaway was there with the official timing equipment. Baker's 200 mph lap was set while driving the No. 88 Chrysler Engineering Charger Daytona. It is currently undergoing restoration in Detroit, after being found in the late 1990s in Iowa. Benny Parsons was the first driver to qualify at over , doing so in 1982 with a speed of
In May 1987, Bobby Allison, after contacting debris from a blown engine, cut his right rear tire while going through the tri oval section of the track. The car was vaulted airborne. His car damaged a section of the frontstretch catch fence but did not enter the spectator area. NASCAR imposed rule changes to slow the cars after the incident, with a 1988 rule requiring cars running there and at Daytona to again use restrictor plates. The most often cited reason is a fear that the increasing speeds exceeded the tires' capabilities at the time, as high speed tire failure had led to some terrific crashes at slightly lower speeds. The plates limit the amount of air and fuel entering the intake manifolds of the engine, significantly reducing the power of the cars and hence their speed. Like restrictor plates, NASCAR changed the package for Daytona and Talladega to use tapered spacers, which are larger throttle bodies than the plates, and restrict less airflow, allowing larger horsepower, increased closing rates, and slightly higher speeds. This has led to a highly competitive racing style at Talladega and Daytona. Allison's crash was very similar to Carl Edwards's airborne crash at the 2009 Aaron's 499. The reduced power affects not only the maximum speed reached by the cars but also the time it takes them to achieve their full speed, which can be nearly one full circuit of the track. The racing at Talladega is exceptionally tight, often in rows of three or four cars, and sometimes even five lanes wide on the straightaways throughout most of the field, as the track is wide enough to permit such racing. Breaking away from the pack is nearly impossible. Such close quarters make it extremely difficult for a driver to avoid an incident as it unfolds in front of them. The slightest mistake can lead to a multi car accident dubbed "the Big One" by fans and drivers. It is uncommon but possible to see 20 or more cars collected in the crashes. Occasionally, cars go airborne and barrel roll or slide on their roofs. However, NASCAR has made several advances in safety over the years to lessen the chance of a car going airborne.

Талладеганың қарғысы

Жарыс жолындағы көптеген ерекше оқиғалар Талладегаға қарғыс салынған деген әңгімелерге әкелді. Осы қарғыстың пайда болу тарихы әртүрлі. Кейбіреулер жергілікті үнді тайпасы қазіргі жарыс жолы орналасқан аңғарда ат жарыстарын өткізгенін, сол жерде басшысы атынан құлап қаза тапқанын айтады. Басқалары, осы супер жылдамдық жолының орны бұрын үнділердің зираттық жері болған деседі. Тағы бір нұсқа бойынша, жергілікті тайпа Эндрю Джексон әскерлерімен ынтымақтасқандығы үшін крик тайпасымен қуылғаннан кейін, шаман осы аңғарға қарғыс жіберген. Жол салынғалы бері көптеген жағымсыз оқиғалар мен мерзімінен бұрынғы өлімдер осы қарғыс туралы әңгімелерді күшейте түсті. 1973 жылғы Талладега 500 жарысында NASCAR-дың «Жыл жаңашылы» атанған Ларри Смит жекелеген апатқа ұшырап, бас жарақатынан көз жұмды. Комментаторлар оны ауыр соққы деп баядады, бірақ ол өлімге жеткізбейтіндей көрінбеді. Осы жарыстың кезінде жүргізуші Бобби Айзек көлігін тоқтатып, жарыстан бас тартатынын мәлімдеді және 1973 жылғы маусымның қалған бөлігінде ешқандай жарысқа қатыспады. Айзек: «Мені тоқтатуға біреу итермеледі. Басқа не істеу керегін білмеймін, тек оған бағынуым керек», – деді. 1977 жылы Айзек қайтыс болған кезде, оның досы және әріптесі Нед Джаррет журналистерге Айзек Талладегада көлігін тоқтату себебінің «өзін жарыстан бас тартуға мәжбүрлеген дауысты естігендігімен» байланысты екенін айтты. 1974 жылғы Уинстон 500 жарысында Penske Racing командасының механиктерінің бірі Дон Миллер пит-лейндегі апатта аяғының бір бөлігін жоғалтты. Миллер командасының жүргізушісі Гари Беттенхаузеннің AMC Matador көлігіне қызмет көрсетіп жатқанда, тағы бір көлік пит-лейнде соқтығысып, Миллерді пит қабырғасы мен Беттенхаузеннің көлігі арасында қысып қалдырды. Бірнеше айдан кейін Талладега 500 жарысында, жарысқа іліккен он бір жүргізушінің он екісінің көліктері жарыс алдындағы түні механикалық түрде саботажға ұшырағанын анықтады. Көбінесе бұзылған жерлер жарысқа дейін жасырын түрде жөнделді, бірақ кінәлі адам табылған жоқ. 1975 жылғы Уинстон 500 жарысында Ричард Петтидің күйеу баласы және отбасылық команданың механиктерінің бірі Рэнди Оуэнс (қазіргі NASCAR Cup Series командасының басшысы Трент Оуэнстің әкесі) питте жарылған ауа баллонынан қаза тапты. Кейбіреулер үшін Боби Эллисонның 1987 жылғы апаты да осы қарғыстың тағы бір ескертуі болды. 1993 жылы оның ұлы Дейви Эллисон Талладеганың ішкі алаңында вертолет апатынан көз жұмды. ARCA командасының иесі Джеймс Хилтон 2018 жылғы ARCA жарысынан кейін жол апатынан қаза тапты, бұл оқиға бұрынғы ARCA президенті Боб Логаның қайтыс болған күнінен 22 жыл және бір күн өткен соң орын алды. «The Legend of Hallowdega» атты Талладеганың жамандығы туралы комедиялық қысқа фильмді Терри Гиллиам түсірді және ол 2010 жылы көрсетілді.

Numerous strange occurrences at the track have led to rumors of Talladega being cursed. Stories of the origin of the curse vary. Some claim that a local Native American tribe held horse races in the valley where the track currently resides, where a chief was killed when he was thrown from his horse. Others say that the site of the superspeedway was once an Indian burial ground. Still another version says that after the local tribe was driven out by the Creek nation for their collaboration with the forces of Andrew Jackson, a shaman put a curse on the valley. Since the construction of the track, many unusual events and untimely deaths have fueled the rumors of a jinx or curse. In the 1973 Talladega 500, NASCAR Rookie of the Year Larry Smith died of massive head injuries in a solo crash, one that was reported by commentators as a heavy hit, but believed by no means bad enough to be fatal. Later in the same race, driver Bobby Isaac parked his car and announced he was quitting racing; he did not participate in another race for the remainder of the 1973 season. Isaac explained, "Something told me to quit. I don't know anything else to do but abide by it." At the time of Isaac's death in 1977, friend and colleague Ned Jarrett told reporters that the reason Isaac parked his car in Talladega was because he "had heard a voice that told him to quit". During the 1974 Winston 500, Penske Racing crewman Don Miller lost part of his leg in a pit lane accident. Miller was helping service his team's AMC Matador, driven by Gary Bettenhausen. Another driver hit the car in the pit lane, pinning Miller between the pit wall and Bettenhausen's car. In the Talladega 500 a few months later, ten of the top eleven qualifying drivers found that their cars had been mechanically—and elaborately—sabotaged the night before the race. While most of the damage was quietly repaired before the race, the culprit was never found. In the 1975 Winston 500, Randy Owens, brother in law of Richard Petty and a crew member on the family team Petty Enterprises (father of current NASCAR Cup Series crew chief Trent Owens), was killed by an air tank that exploded in the pits. To some, Bobby Allison's wreck in 1987 described above was yet another reminder of the curse. In 1993, his son, Davey Allison, died in a helicopter crash in the infield of Talladega. ARCA team owner James Hylton was killed in a highway accident following the 2018 ARCA race, 22 years and one day after former ARCA president Bob Loga died. The Legend of Hallowdega, a comedic short film about the Talladega jinx, was directed by Terry Gilliam and released in 2010.

Жоспарланған жарыстар

Талладегада көптеген NASCAR жарыстары өтеді, оның ішінде екі Кубок сериясы жарысы, бір Xfinity сериясы жарысы және бір жүк көлігі сериясы жарысы. Кубок сериясы жарыстары GEICO 500 және YellaWood 500 деп аталады, олардың әрқайсысы 188 айналымнан немесе 500,08 мильден (805 км) тұрады. Xfinity сериясы жарысы 1992 жылдан бері 311,2 миль / 500 шақырымнан (117 айналым) тұрады, бірақ 1998 жылы көрерменнің метрикалық қашықтыққа қатысты сұрақтарына байланысты 300 мильге (483 км) (113 айналым) дейін қысқартылды, кейіннен қазіргі демеушісі оны 500 шақырымға қайтаруға қол жеткізді. Жүк көлігі сериясы жарысы 250 мильді құрайды (94 айналым). Бұрын 500 шақырымнан тұратын ARCA жарысы 1998 жылы 300 мильге дейін, ал 2006 жылы жұма күніне көшкен кезде 250 мильге дейін қысқартылды.