Кіріспе
Мэриленд штатының округі, АҚШ
Харфорд округі – АҚШ-тың Мэриленд штатында орналасқан округ. 2020 жылғы халық санауы бойынша, халық саны 260 924 адамды құрады. Оның әкімшілік орталығы – Бел-Эйр қаласы. Харфорд округі Балтимор-Колумбия-Тоусон (MD) метрополиялық статистикалық аймағының құрамына кіреді, ол өз кезегінде Вашингтон-Балтимор-Арлингтон (DC, MD, VA, WV, PA) біріктірілген статистикалық аймағына да кіреді.
Тарих
1608 жылы бұл аймақта Масавомектер мен Сускеханноктар мекен еткен. 1775 жылғы 22 наурызда Харфорд округі Буш декларациясына қол қойғандарды қабылдады, ол американдық революцияға жол ашқан құжаттың бірі. Бүгінде Гавр-де-Грейс маңындағы су жолдары шөгіндінің салдарынан зиян көріп, Харфорд округінің басты экологиялық мәселесіне айналды. Қазіргі таңда бұл жер Мэриленд Ұлттық гвардиясының әскери резервациясы болса, бұл жер 1919 және 1920 жылдары «Man o' War» атты жарыс атқышының жарыс жолы ретінде пайдаланылған. 1900 жылдары Bata Shoe Company компаниясы Белкамп зауытында көптеген шығыс еуропалық босқындарды жұмысқа алды. 1940 жылдары Сускеханна өзенінің саласы Брод-Крикке бөгет салынып, қазіргі Брод-Крик еске алу скаут резервациясы құрылды. 1972 жылғы маусымда «Агнес» дауылы бөгетті басып, көптеген штаттарда су тасқынына әкелді. Роберт Вуд Джонсон қоры мен Висконсин университетінің Халық денсаулығы институтының округтік денсаулық рейтингісі мен жол картасында «2016 жылғы есептен бұрын Харфордтың жылдық көрсеткіші көбінесе округ тұрғындарының семіздікке шалдығуы немесе темекі шегуіне байланысты тоғызыншы және оныншы орындар аралығында болды». «Так Эверлестинг», «Іштен» және «Карточкалар үйі» фильмдерінің түсірілімдері Харфорд округінде жүзеге асты. 2011 жылы Ұлттық есірткіге қарсы күрес басқармасы Харфорд округін жоғары қарқынды есірткі тасымалдау аймағы деп таныды. Округ Генри Харфордтың (1759–1834) құрметіне аталған, ол 6-шы Балтимор бароны Фредерик Калверттің заңды емес ұлы. Генри Харфорд Калверттің сүйіктісі Хестер Уиланның үйінде дүниеге келді, ол резиденциясы бүгінде Мэриленд штатының Феникс қаласындағы Джарретсвилл Пайк көшесіндегі жеке үйдің бір бөлігі болып табылады. Харфорд Мэрилендтің соңғы жекеменшік губернаторы болды, бірақ заңды ұл болмағандықтан әкесінің лауазымын мұраға алмады.
Экологиялық тарих
Харфорд округінің үш негізгі салада экологиялық мәселелері бар: жерді пайдалану, судың ластануы/қалалық ағынды сулар және топырақ ластануы/жер асты суларының ластануы. Округ Сускехана өзені арқылы Чесапик шығанағының бастауында орналасқандықтан, шығанаққа шөгінді мен тыңайтқыштардың ағып кетуін бақылауда және су астындағы су өсімдіктерінің (SAV) қайта өсуін қолдау тұрғысынан маңызды рөл атқарады. Округ жер иелерінің ауыл шаруашылығын жүргізу және/немесе жерді (су өткізбейтін беттерді жасау) қажеттіліктерін, сондай-ақ шығанаққа ағып кетудің салдарымен теңестіруге тиіс болды. Харфорд округі 1917 жылы Абердин сынақ алаңы құрылғаннан бері топырақ пен жер асты суларының ластануымен күресіп келеді. Әскери орналасым АҚШ Армиясы үшін зерттеулер жүргізеді, оның ішінде қару-жарақ сынақтарын өткізеді және топырақ пен жер асты суларына, оның ішінде қыша газы мен перхлорат сияқты түрлі химиялық заттарды шығарады. Абердин, Эджвуд және Джоптаун қалалары осы ластанудың әсеріне ұшырады. 2006 жылғы мәліметтер бойынша, Абердин сынақ алаңында үш «Суперфонд» басымдық алаңы бар. Фолстон қаласында бензинге міндетті түрде қосылатын MTBE қоспасынан жер асты суларының ластануы да тіркелді. Харфорд округі Скарборо полигоны мен Харфорд қалдықтарды жою орталығының жанында тұратын тұрғындар арасында да пікір қақтығыстары туып отыр. 2007 жылы көлемі үш есеге ұлғайтуға рұқсат етілген полигон, көршілерінің наразылықтарына себеп болып отыр. Олардың шағымдарына сәйкес, полигон жұмысын бұзушылықтар, мысалы, үлкен аумақта ашық қоқыс пен желге ұшып жатқан қоқыстар, сондай-ақ аймақтың тұрғын үйлеріне ластау әкелетін және Сускехана өзенінің саласы – Дир Крикке ағып түсетін сұйық шығарылымдар, денсаулық мәселелерінің күшеюі жатады.
География
АҚШ халық санағы бюросының мәліметтері бойынша, округтің жалпы ауданы 527 шаршы миль (1,365 км2) құрайды, оның ішінде 437 шаршы миль (1,132 км2) құрлық, ал 90 шаршы миль (233 км2) (17%) су. Харфорд округі Пьемонт үстірттігінің төбелі жазықтары мен Атлант мұхитының жағалау жазығы арасында, Чесапик шығанағы және оның салалары бойында орналасқан. Округтың дамуы ауылдық және қалалық сипатта, Абердин және Бел Эйр сияқты ірі қалаларда және Балтимордан бастау алатын 40-шы трасса мен басқа да маңызды жолдар бойында тығыздығы жоғары. Округтің ең биік нүктелері солтүстік және солтүстік-батыс бөліктерінде орналасқан, Пенсильвания шекарасына жақын округтің солтүстік-батыс бұрышында 805 футқа жетеді. Ең төменгі нүктесі – Чесапик шығанағындағы теңіз деңгейі.
Климат
Қаңтар айының мұздау изотермі ауданның солтүстік бөлігінен өтеді және оны ылғалды субтропикалық (Cfa) және ыстық жазғы ылғалды континенттік (Dfa) климат аймақтарына бөледі. Бел Эйрдегі орташа айлық температура қаңтарда 32,6°F-тан шілдеде 76,6°F-қа дейін, ал Абердинде қаңтарда 33,5°F-тан шілдеде 77,2°F-қа дейін ауыспайды.
Атқарушы
Харфорд округінің әкімі – Роберт Кэссилли (Республикалық). Округтағы негізгі құқық қорғау жұмысын Харфорд округінің шериф кеңсесі жүзеге асырады, оның Жарретсвилл, Эджвуд және Бел Эйр қалаларында бөлімшелері бар. Қазіргі шериф – Джеффри Галер (Р). Мэриленд штатының полициясы да Бел Эйр қаласында орналасқан бөлімшеге ие, ол Харфорд округінің азаматтарына қызмет көрсетеді. Қалалық полицияның қажеттіліктерін Бел Эйр полиция бөлімі, Абердин полиция бөлімі және Гавр-де-Грейс полиция бөлімі қамтамасыз етеді. Қазіргі штат прокуроры – Алисон Хили, ол бұл лауазымды алғаш рет атқаратын әйел. Директорлар әкімдік тарапынан ұсынылады және кеңес бекітеді. Ерікті өрт сөндіру және жедел жәрдем қоғамы бөліміне Рассел Эйр жетекшілік етеді.
Кеңес
Патрик Винченти – кеңес төрағасы. Дион Ф. Гатри Жопа мен Эджвудты қоса А округін өкілдік етеді. Арон Дэвид Пенман Абингдон мен Фолстонды қоса B округін өкілдік етеді. Тони "G" Джангиордано Бел Эйр мен Форест Хиллді қоса C округін өкілдік етеді. Джеймс Райли Жарретсвилл, Стрит және Дарлингтонды қоса D округін өкілдік етеді. Джессика Бойл Цоттлс Черчвилл мен Абердинді қоса E округін өкілдік етеді. Джейкоб Д. Беннетт Белкамп пен Гавр де Грейсті қоса F округін өкілдік етеді.
Мәдениет
Сускеханна симфониялық оркестрі, бұрын Харфорд қауымдық оркестрі, Харфорд округінде орналасқан оркестр. Топтың құрамында әртүрлі мамандықтардан 70 музыкант бар. Havre De Grace Decoy Museum – Чесапик шығанағында қолданылған жұмыс және әдемі әшекейлік құстарға арналған мұражай. Харфорд қауымдық колледжінде көптеген мәдени орындар бар. Студенттер орталығында белгілі суретшілердің, сондай-ақ студенттер мен оқытушылардың туындыларынан тұратын Чесапик галереясы және Феникс фестивалі театр компаниясы пайдаланатын Чесапик театры орналасқан. Харфорд қауымдық колледжінде сонымен қатар Харфорд би театры компаниясы мен HCC актерлер гильдиясы пайдаланатын қосымша театр орны – Blackbox театры бар Joppa залы да бар. Joppa залында музыкалық өнер көрсетілімдері үшін арналған Joppa концерт залдары да орналасқан. HCC-де Харфорд округінің тарихына арналған Хейс Хейге үйі мұражайы да бар. Мэриленд штатындағы ең көне округтік тарихи қоғамдардың бірі – Харфорд округінің тарихи қоғамы 1885 жылы округтің және оның халқының тарихын сақтау, насихаттау және түсіндіру мақсатымен құрылған. Бүгінде оның бас кеңсесі Бел-Эйр қаласының орталығындағы Мейн-стритте орналасқан, 1936 жылғы тарихи Бел-Эйр пошта ғимаратында архив, көрме алаңы және зерттеу кітапханасы бар.
Спорт
Харфорд округінде үлкен лигалық спорт командалары жоқ. Спорт командалары мен ұйымдарының тізімі төменде көрсетілген:
Бағдарлама Түстері Конференция Лигасы Құрылыстар Деңгейі
Абердин IronBirds Солтүстік бөлімі Оңтүстік Атлантика лигасы Рипкен стадионы High A Кіші лигалық бейсбол
Harford Community College Fighting Owls MD JUCO NJCAA Harford Sports Complex Колледж
Aberdeen Eagles Upper Chesapeake Bay Атлетикалық конференциясы MPSSA Әртүрлі Жоғары мектеп
Bel Air Bobcats C. Milton Wright Mustangs Edgewood Rams Fallston Cougars Harford Technical Cobras Havre De Grace Warriors Joppatowne Mariners North Harford Hawks Patterson Mill Huskies Harford Christian Eagles N/A MACSAC
John Carroll Patriots MIAA (ұлдар) IAAM (қыздар) Балтимор католик лигасы (баскетбол)
Харфорд округі көптеген спортшылардың туған жері, оның ішінде 2006 жылғы Олимпиаданың фигуралы сырғанаудан қатысушысы Кимми Мейсснер, бұрынғы Балтимор Ориолс командасының сарайы Кэл Рипкен және бұрынғы Миннесота Викингс командасының қорғаушысы Эй Джей Хендерсон.
Инфрақұрылым
Коновинго бөгеті Харфорд округінің шығыс шекарасында орналасқан.
Көлік құралдары
Автобустарды округке тиесілі Харфорд Транзит басқарады. Мемлекеттік басқарылатын MARC Penn Line Эджвуд және Абердин қалаларына қызмет көрсетеді.
Әуежай
Харфорд округі әуежайы – Черчвиллдегі шағын әуежай. Ол, демалыс үшін ұшқыштарға және ұшқыштарды дайындауға, сондай-ақ көрікті жерлерге саяхаттауға, ауа шарымен саяхаттауға, дельтапландауға және парашютпен секіруге қолайлы.
Денсаулық
Денсаулық сақтау қызметтерін Жоғарғы Чесапик денсаулық сақтау жүйесі ұсынады. Хавр-де-Грейс қаласында орналасқан Харфорд Мемориалдық ауруханасы және Бел-Эйр қаласында орналасқан Жоғарғы Чесапик медициналық орталығы – бұл екі ауруханадан тұратын жүйе. UCHS Мэриленд университетінің медициналық жүйесінің құрамына кіреді.
Жеке мектептер
Харфорд христиан мектебі, балабақшадан бастап 12-сыныпқа дейінгі христиан мектебі. Джон Кэрролл мектебі, 9-12 сыныптарға арналған католик мектебі. Троица лютеран мектебі, балабақшадан 8-сыныпқа дейінгі лютерандық мектеп. Харфорд күндізгі мектебі, балабақшадан 8-сыныпқа дейінгі жеке мектеп. Харфорд Достар мектебі, балабақшадан 8-сыныпқа дейінгі квакерлік мектеп. Сент Маргарет мектебі, балабақшадан 8-сыныпқа дейінгі католик мектебі. Грейс Классикалық академиясы, бұрын Оук Гроув Классикалық Христиан мектебі болған, балабақшадан бастап 12-сыныпқа дейінгі классикалық христиан мектебі. Highlands мектебі – дислексиясы, ЖҚСБ (ADHD) және тілге негізделген оқу қиындықтары бар оқушыларға арналған, жеке, тәуелсіз, AIMS аккредиттеуі бар K-12 бағдарламасы.
Колледждер
Черчвиллде орналасқан Харфорд Қоғамдық колледжі 2 жылдық мамандық бағдарламаларын және кәсіптік білім беру бағдарламаларын ұсынады. Жақында Харфорд округінің қоғамдық колледжі жергілікті төрт жылдық колледждермен бірнеше серіктестікке келісім жасады, осы арқылы оқу бағдарламаларын кеңейтіп, студенттердің басқа оқу орындарында кредиттер алу мүмкіндігін арттырды. Оқу кампуста және оған жақын ғимараттарда жүргізіледі. Харфорд қоғамдық колледжіне қарсы орналасқан Таусон университетінің Харфорд кампусы, студенттер Харфорд қоғамдық колледжінде қажетті кредиттерді аяқтағаннан кейін алуға болатын төрт жылдық бакалавр дәрежелерін ұсынады.
Медиа
Ресми газет – "Эгис". Харфорд округінде бірнеше радиостанция орналасқан. Абердинге лицензиясы бар 970 AM жиілігіндегі WAMD радиостанциясы Top40 форматында хабар таратады. Bel Air қаласына лицензиясы бар 91.1 FM жиілігіндегі WHFC радиостанциясы Variety форматында хабар таратады. Havre De Grace қаласына лицензиясы бар 1330 AM/104.7 FM жиілігіндегі WHGM радиостанциясы ересектерге арналған хиттер форматында хабар таратады. Havre De Grace қаласына лицензиясы бар 103.7 FM жиілігіндегі WXCY FM радиостанциясы Country форматында хабар таратады. Харфорд кабельдік желісі, немесе HCN, жергілікті телеарнаны қамтамасыз етеді. Ол жергілікті билік өкілдерінің іс-шараларын, жоғары мектептер мен "Fighting Owl" командасының спорттық жарыстарын, сондай-ақ діни бағдарламаларды көрсетеді.