Кіріспе

Волонтерлер паркі – АҚШ, Вашингтон штаты, Сиэтл қаласының Капитолий төбесі ауданындағы саябақ.

Тарих

Волонтерлік саябақ 1876 жылы Сиэтл қаласы Дж.М. Колманнан 2000 долларға сатып алынған. 1884 жылы Сиэтл бейіштегі жерлеу орны Денни паркіне айналғанда, ондағы мәйіттер болашақ саябақтың орнындағы Уэшелли бейіштегі жерлеу орнына көшірілді. Тезірек арада жердің саябақ ретінде пайдалануға көбірек қолайлы екені анық болды, мәйіттер тағы бір рет, осы жолы Лейк-Вью бейіштегі жерлеу орнына көшірілді; саябақ Лейк-Вью паркі деп қайта аталды. Бұл 1887 жылы Сити паркі деп қайта аталды. Испан-американ соғысында қатысқан Сиэтлдің театр сыншысы, журналисі және тарихшысы Дж. Уиллис Сайр соғыста қызмет еткен еріктілерді құрметтеу үшін оны қайтадан Волонтерлік саябақ деп атауға жергілікті шенеуніктерге белсенді түрде лобби жасады. Волонтерлік саябақ – Сиэтлдің Олмстед саябағы мен бульвар жүйесінің ең жарқын орындарының бірі. Парк комиссарлары кеңесі 1903 жылы Олмстед бауырларының ландшафт сәулетшілері фирмасының Джон Чарльз Олмстедті қаланың қарқынды өсіп келе жатқан қаласында ашық кеңістіктерді қамтамасыз ететін және дамуды бағыттауға көмектесетін саябақ жүйесін жобалау үшін Сиэтлге шақырды. Олмстедтің алғашқы толық жоспарында Волонтерлік саябақ орталыққа жақын орналасқандықтан жүйедегі орталық саябақ ретінде тағайындалды. Сол жылы Волонтерлік саябаққа жоспарларды жасау үшін жұмысқа алынған Олмстед және оның серіктестері ландшафтты зерттеді және оның табиғи сұлулығына сүйене отырып жоспарларды жасады. Олмстед таудың үстіндегі орналасқан жерін пайдаланып, саябақтың бір осін төбесі бойынан жүргізіп, саябақ арқылы солтүстікке және оңтүстікке қарай созылатын конкорс жасады. Жолдың екі жағында каштан ағаштарынан тұратын аллея орналасқан. Екінші ось 1901 жылы салынған қалалық су жүйесінің резервуары арқылы өтеді. Екі ось қиылысқан жерде ол концерт алаңы, пергола және лилиялы көлдермен шектелген террасалы гүлзарларды орналастырды. Саябақтың шығыс жағында жолдар концерт алаңының айналасында айналып, саябақтың ішін 15-шы авеню және Шығыс Проспект көшесіндегі трамвай тоқтағымен байланыстырды. Ішкі жағында гүлзарлармен және ағаштардың тоғайларымен шектелген кең көгалдар орналасқан. Саябақтың шығыс, оңтүстік және батыс шеттеріндегі гүлзарларда көп қабатты өсімдіктер орналасқан, бұл саябақты қаланың шекарасынан тыс жердегі қаладан қорғау үшін жасалған. Саябақтың батыс жағында көгалдар мен орманды аймақтар бар. Көліктік жол төбеден төменге және резервуардың айналасына айналып, солтүстік және оңтүстік шеттеріндегі конкорспен жалғасады. 1904 жылғы бастапқы жоспарда саябақтың солтүстік-батыс бұрышында кішкентай балалар ойын алаңы болды. Онда дәретханасы бар павильон, құмдықтар, сергітулер, «Кішкентайлардың көгалдары» және суға түсу бассейні бар күтімшілерге арналған орындықтар бар. 1909 жылғы қайта қарастырылған жоспар ойын алаңдарының жақтастарының өтініші бойынша үлкен балаларға арналған ойын алаңын қосты. Көршілер шу мүмкіндігіне байланысты оның орналасқан жеріне қарсы болды, сондықтан бұл ойын алаңы саябақтың солтүстік-шығыс бұрышына көшірілді. Саябақтың солтүстік жағы көбінесе саябақтың жұмыс аймақтарына арналған. Қаруағара, жылыжайлар және басқа да ғимараттар солтүстік қоршау бойында орналасқан. 1912 жылы консерватория салынды, ол Нью-Йорктегі Hitchings компаниясынан сатып алынған жиынтықтан құрастырылды. Олмстед конкорста орналасқан перголаның шығыс жағында «концерт алаңы» орналасқан. Ол Олмстедтің жоспарларында перголаның ортасындағы жабық павильонға іргелес орналасқан ағаштар тобы ретінде көрсетілген. 1915 жылы Парк департаменті Сиэтлдің танымал сәулетшісі Карл Гулдтың жобасымен резервуардың солтүстігіндегі көгалдың шетінде жапсырмалы қабырға салды. Олмстед оның көгалға енуіне қарсы болды, бірақ ол сол кезде танымал болған музыкалық қойылымдарға жақсы қызмет етті. Ол ағаштан салынған құрылыс еді және 1947 жылы шіріген ағаштан қиратуға тура келді. 1971 жылы Рич Хаг жобалаған жаңа сахналық құрылыс салынды. Вашингтон штатының өнер қауымдастығының паркте мұражай салуға жасаған әрекеті 1910 жылы сәтсіз аяқталды. Олмстед «Волонтерлік саябақ – бұл ландшафттық саябақ, сәндік қоғамдық алаң емес, сонымен қатар, қоғамдық ойын алаңы емес екенін» айтты. Қорытынды айқын: ұсынылған өнер мұражайы жұртшылыққа парктің ландшафтынан ләззат алу құралы ретінде ұсынылмайды. Өлшемдері мен архитектуралық стиліне байланысты өнер мұражайы парктің ландшафтына бағынбайды, керісінше мұражай парктің көп бөлігін толыққанды билеп алып, осы саябақтың ландшафттық құндылығының көп бөлігін жояды. Алайда, Фуллер отбасы Сиэтл өнер институты үшін мұражай салуға қаржы беруді ұсынғанда бұл мәселе қайта туды. Парк департаменті ұсынысты қабылдады және 1932 жылы Сиэтл өнер мұражайы салынды. Ол 1991 жылға дейін Сиэтл өнер мұражайына үй болды, сол кезде қала орталығында жаңа ғимарат салынды. Волонтерлік саябақтағы ғимарат SAM-ның Азия өнері коллекциясының жаңа үйіне айналды және Сиэтл Азия өнер мұражайы деп аталды.

Ерекшеліктері

Парк 1912 жылы аяқталған консерваторияны (қалалық маңызды нысан) қамтиды; амфитеатр; 1906 жылы Су департаменті салған, бақылау алаңшасы бар су мұнарасы, қоршалған су резервуары; Сиэтл Азия өнер музейінің әсем арт-деко стиліндегі ғимараты (қалалық маңызды нысан); Уильям Х. Сьюардтың ескерткіші; судья Томас Беркке арналған ескерткіш; және Исаму Ногучидің "Қара күн" мүсіні (жергілікті жұрт "Донат" деп атайды), оның төңірегінде Сиэтлдің әсем панорамалық көрінісі, оның ішінде Space Needle де бар, сондай-ақ бірнеше шалғынды далалар мен пикникке арналған үстелдер орналасқан. Суға түсу бассейні жаз айларында жұмыс істейді және күн сайын сағат 11:00-ден 20:00-ге дейін ашық болады. Сондай-ақ, паркте жаз айларында балықтар мекендейтін кой тоғандары бар.

Оқиғалар

Паркте жыл бойы әртүрлі тегін концерттер мен ашық ауадағы театрлық шаралар ұйымдастырылады. Сондай-ақ, туған күн тойларын өткізуге арналған пикник дастарқандары мен сенсорлық футбол, фризби және түрлі спорттық ойындар сияқты ашық ауадағы спорт түрлері үшін жеткілікті кеңістік бар.