Кіріспе

Mega Man Zero (ロックマンゼロ, Rokkuman Zero) – Capcom компаниясының Mega Man видео ойындарының сериясы. Оны Inti Creates компаниясы, продюсер Кеижи Инафунэ және режиссер Йосинори Кавано қатысуымен жасады. Серияға алғаш Game Boy Advance-те, кейін Nintendo DS және Virtual Console (Wii U) платформаларында шыққан төрт ойын кіреді. Оқиға Mega Man X оқиғасынан 100 жыл өткен соң басталады және қайта оянған Зероның адамдар мен Реплоидтар арасындағы соғыстағы күресін көрсетеді. Реплоидтар – өзіне-өзін жақсы білетін, адам сияқты роботтар, олар дүниежүзілік энергия тапшылығына байланысты адамзат тарапынан қысымға ұшырап, қудаланып жүр. Адам ғалымы Сиелмен бірге Зеро Реплоидтардың қарсылық көрсетуіне көмектеседі және адамзат оларды жою үшін жіберген басқа Реплоидтармен күреседі. Дегенмен, бұл тек оқиғаның бастамасы ғана, ал серия барысында оқиғалар күрт өзгереді.

Ойын процесі

Mega Man X сериясына ұқсас, Mega Man Zero сериясы – екі өлшемді әрекеттік платформалық ойын, онда жаулардың қимылын жаттау және оларға қарсы дұрыс қаруды таңдау маңызды рөл атқарады. Алдыңғы сериядан өзгешелігі, Mega Man Zero ойынындағы деңгейлер үлкен картаның бөлігі болатын аймақтарда орналасқан. Ойыншы әр аймақтағы міндеттерді орындағаннан кейін осы аймақтарды еркін зерттей алады. Дегенмен, Mega Man Zero 2 және одан кейінгі ойындарда бұл мүмкіндік алынып, ойыншыға деңгейлерді таңдау экранынан міндеттерді таңдауға мүмкіндік беретін дәстүрлі Mega Man форматына оралды. Ойын механикасы серияның әр ойынында сәл өзгереді. Zero-ға түрлі қарулар беріледі және оларды жаңа қабілеттерді ашу үшін жетілдіруге болады. Бірақ бұл мүмкіндік Mega Man Zero 3 және одан кейінгі ойындардан алынып тасталды, себебі қабілеттер ойынның басынан-ақ қолжетімді болды. Серияда жаңадан енгізілген Ұпай және деңгей жүйесі ойыншының әр міндетті қаншалықты жақсы орындағанына қарай 100-ге дейінгі ұпай мен сәйкес деңгейді көрсетеді. Ойын сонымен қатар Кибер-Эльф жүйесін ұсынады, ол Zero-ға ұрыста көмектесетін «Кибер-Эльфтер» деп аталатын кішкентай көмекші жандарды жабдықтауға мүмкіндік береді. Оларды жаулардан түсетін белгілі бір мөлшердегі E кристалдарымен қоректендіргеннен кейін, олар Zero-ның максималды денсаулық көрсеткішін арттыру сияқты тұрақты жақсартулар немесе оқтарды қысқа мерзімге тойтару сияқты уақытша артықшылықтар бере алады. Алайда, әр міндеттің соңында қолданылған әр Кибер-Эльф үшін ұпай азаяды. Соңында, Zero-ның қарулары Mega Man Zero 4 ойынынан басқа барлық ойындарда элементтік жақсартулар алады. Тас-қағаз-қайшы жүйесі сияқты, Zero барлық қаруларына бекітіліп, еркін ауыстырылатын үш элементтік чипті (От, Мұз, Күн нұры) иеленеді. Бұл оның зарядталған шабуылдарына элементтік әсерлерді қосады және таңдалған элементке осал жауларға көп зиян келтіреді, ал олар иммунитеттері болса, зиян келтірмейді.

Мегамен нөл

Mega Man X сериясының соңында жоғалып кеткеннен кейін ғасырлар өткен соң, Зероны 14 жасар ғалым Сиел тауып оятып алады. Уақытша естелік жоғалту салдарынан өзінің кім екеніне көзі жетпейтін Зеро, Сиелді және оның реплоидтар тобын оларды жоюға жіберілген топтан қорғайды. Ойын барысында, Зеро қалған реплоидтарды жоюға жасалған бірнеше әрекеттерді тойтарып, оның 100 жылдық жоғалу себебі ашылады: Mega Man X сериясы кезінде болған Maverick соғысы, адамдар Mavericks деп аталатын қаскөй реплоидтар тарапынан тазалауға ұшырағаннан кейін, Mavericks толық жеңіліске ұшырап, адамдар мен реплоидтар Neo Arcadia деп аталатын үлгілі мемлекетте бейбіт өмір сүре алды. Алайда, бұл бейбітшілік ұзаққа созылмады, себебі энергия тапшылығы туындап, энергияны үнемдеу үшін көптеген күнсіз реплоидтар өлтірілді. Осыдан кейін Сиел реплоидтармен бірігіп, Қарсылық қозғалысын құрды. Сондай-ақ, X – Зероның бұрынғы одақтасы және жақын досы – Neo Arcadia басшысы және реплоидтар геноцидінің артында тұрған күш екені белгілі болды. Төрт сақшыны жеңгеннен кейін, Зеро ақыры Copy X-ке қарсы тұрып, оны шайқаста жеңеді. Өліміне жеткен Copy X өзін-өзі жояды, ал Зеро қашып құтылуға мүшкіл жағдайға түседі. Содан кейін ол өзін шексіз шөлде, Neo Arcadia әскерлерімен қоршалған күйде табады. Neo Arcadia назарын өзіне аударатынын білген Зеро шөлде қалып, Сиел мен Қарсылыққа қашуға қажетті уақыт беру үшін аяқталмайтын күреске түсуге шешім қабылдайды.

Mega Man Zero 2 (Мега-мен нөл 2)

Бірінші ойын оқиғаларынан бір жыл өткен соң, Зероның шөлде Нео Аркадия күштерінен ұшырап, ізделіп келе жатқаны белгілі болады. Нео Аркадия күштерінің тағы бір тобын жеңгеннен кейін, Зеро шаршаудан құлдырайды. Бірақ, себепсіз, оны Төрт сақшының бірі, қазіргі Нео Аркадия басшысы Харпуия құтқарады. Дұшпандар болғамен, Харпуия Зероны Қарсылық базасына жақын жерге жеткізеді, онда оны Қарсылық мүшелері тауып, Серво жөндеп береді. Сиел соғысты аяқтау үшін жаңа энергия көзін әзірлеуге тырысса, Қарсылықтың жаңа басшысы Эльпизо, керісінше, Нео Аркадияға тікелей шабуылға дайындалады. Шабуыл толық сәтсіздікке ұшырайды, Эльпизо ғана аман қалады. Өзінің әлсіздігіне ашуланған ол Қарсылықтан кетеді және Эльф соғыстары кезінде Жерге бесұйқысыз қирату әкелген, күшті, зұлым Кибер Эльф – Қара Эльфті іздейді. Бұл оқиға Зероның 100 жылдық жоғалу кезінде болған. Эльпизо ақырында Қара Эльфті оятып, Қара Эльфтің құлағын ұстап тұрған, алғашқы Mega Man X-тің денесін тауып жояды. Эльпизо Қара Эльфті сіңіріп алып, зор күшке ие болады, бірақ Зеро оны қиын жеңеді. Ойынның соңында Қара Эльф қашып кетеді, ал алғашқы X – енді Кибер Эльф – Зероға Қара Эльф бұрын Ана Эльф деп аталғанын, оның бастапқы мақсаты Maverick вирусын – реплоидтарды Mavericks-ке айналдырған – жою арқылы Mega Man X сериясы кезінде Maverick соғысын аяқтау болғанын айтады.

Мегамен нөл 3

Эльпизоның жеңіліске ұшырағанына екі ай болды, ал Қара Эльфтің қайда екені әлі де белгісіз. Осы уақыт ішінде Сиел, дерлік шексіз энергия өндіруге мүмкіндік беретін жаңа энергия көзін зерттеуді аяқтады, бұл жүйе "Сиел жүйесі" деп аталды. Нео Аркадияға жол тартқанда, ол Реплоидтарға қарсы геноцидті тоқтатуға себеп болмайтынын біліп, тыныштық орнату мақсатында Сиел жүйесін ұсынуды жоспарлап отырғанда, Қара Эльфтің энергиясын анықтаған үлкен ғарыш кемесі Жерге құлады. Зеро энергияны зерттеп, оның табиғатын анықтау үшін жіберілді, бірақ ол қалған үш Төрт Қамқоршыны Омега атты алып Реплоидқа қарсы күресіп жатқанда және олармен бірге доктор Вейл атты ғалымды кездестірді. Екеуі де Эльф соғыстарын тудырып, Ана Эльфті Қара Эльфке айналдырғаны үшін өмір бойына ғарышқа қуылды. Содан кейін доктор Вейл, өзінің Көшірме X-ті қайта тірілткенін мәлімдеді, ол Нео Аркадияда билікті қайта иеленді және Төрт Қамқоршыны доктор Вейлдің еркіне бағынуға мәжбүр етіп, оларды төмендетіп тастады. Төрт Қамқоршы, Көшірме X-тің Вейлдің ықпалында екенін сезіп, Нео Аркадия армиясін тастап кетті. Қара Эльф көп ұзамай Нео Аркадиядағы адамдар тұратын ауданда қайта пайда болды. Оны қолға түсіру үшін доктор Вейл мен Көшірме X ауданға зымыран шабуылына рұқсат берді. Қара Эльфті ұстауға қол жеткізгенімен, зымырандық шабуыл мыңдаған бейкүнә адамның қазасына әкелді. Осы қылмыстық оқиғадан кейін Сиел Сиел жүйесін ұсыну туралы ұсынысынан бас тартты, бұл доктор Вейл мен Көшірме X-ті Қарсылық күштерін Мавериктер деп жариялауға және оларға қарсы толыққанды шабуылды бастауға мәжбүр етті. Қарсылық күштері шабуылды кейінге қарай ықпалдастыра алды, бірақ Зеро Көшірме X-ке жетіп, оны тағы бір рет өлтірді, соның салдарынан шабуылдың күші әлсіреді. Алайда доктор Вейл Көшірме X-тің орнына Нео Аркадияның жаңа билеушісі болды және Қара Эльфті ұстаудың нақты мақсатын жариялады: Қара Эльфті Омегамен біріктіріп, оларды Жердегі барлық Реплоидтардың санасын бақылауға мүмкіндік беретін алып жиілік трансляторымен байланыстыру. Доктор Вейл мұны өзінің ғарышқа қуылғаны үшін адамзат пен Реплоидтарға кек алу ретінде ақтады. Зеро ақырында Омегамен екі түрлі нысанда күресіп, оны жеңді, бірақ Омега өзінің нағыз бейнесін ашты – ол Зероға дәл ұқсайтын дене. Вайл фоннан шығып, Зеро 100 жылдық гибернация кезінде қуатынан айырылғанда, оның санасы мен естеліктерін көшірме денеге ауыстырғанын, ал Зероның түпнұсқа денесін Омеганың күшті күресу қабілеттерін пайдалану үшін ұрлағанын мәлімдеді. Бұл факт ашылғаннан кейін де Зеро, Төрт Қамқоршының көмегімен, өзінің бастапқы денесін жойды және Омеганы толығымен жойды. Омеганың өлімінен зор жарылыс болды, ол Қара Эльфті Омегадан босатып, Вейлдің ықпалынан құтқарды. Икс Зеро мен оның денесі туралы шындықты Қарсылық күштеріне айтқаннан кейін мәңгілікке жоғалып кетті. Қара Эльф, енді қайтадан Ана Эльф ретінде танымал болды, Зероны Қарсылық күштерінің базасына қайтарды, содан кейін ол да жоғалып кетті, осымен ойын аяқталды.

Mega Man Zero 4 (Мега-мен нөл 4)

Омега жойылғанға қарамастан, Вейл адамдар мен реплоидтарға қарсы кек алуын жалғастырды және Нео Аркадияда диктаторлық билік орнатып, көптеген азаматтарының құқықтарын жоққа шығарды. Бұл көптеген адамдарды қашып кетуге және өздерінің жаңа елді мекендерін құруға итермеледі. Вейл қашқандарды «Мавериктер» деп белгілеп, реплоидтарға жасағандай оларды да жоюға кірісті. Ойын Зеро, Сиел және Қарсылық мүшелері Вейлдің күштерінен қашып бара жатқан адамдар тобымен кездеседі. Зеро адамдарды қорғайды, ал олар Қарсылық жасағына, 100 жылдан астам бұрын Mega Man X5 оқиғалары кезінде Еуразия колониясы құлаған Жоқ аймақтағы үлкен, табиғатқа толы елді мекенге бет алғанын айтады. Жоқ аймағы сияқты елді мекендердің көптігі Вейлдің назарын аударады. Ол Рагнарк деп аталатын метеордай үлкен ғарыш қаруын пайдаланып, барлық табиғатты жойып, Нео Аркадияны Жердегі жалғыз өмір сүруге жарамды орынға айналдыруды жоспарлайды, бұл адамдарды оның тирандық билігіне бағынуға мәжбүрлейді. Зеро ақыры Рагнаркқа жетеді және Вейлді жеңеді, бірақ Вейл Рагнаркты Жоқ аймағына құлатып, Жерде үлкен қирату тудыруға тырысады. Жерді құтқарудың жалғыз жолы бар екенін білген Зеро, Сиелдің Рагнарктен Қарсылық базасына көшіру туралы өтінішін қабылдамайды және Рагнарк Жерге құламас бұрын оның ядросын жою үшін өмірін құрбан етеді. Рагнарктың жерге құлаған сынықтарын көріп тұрған Сиел, реплоидтар мен адамдар арасында қайтадан бейбітшілік орнатылған, жақсырақ Жерді қайта жаратуға уәде береді. Сериал Зероның сынған шлемі мен Рагнарк қалдықтарының жердегі суретімен аяқталады.

Мазмұнды өңдеу

Жапондық төрт ойынның барлығында да кейіпкерлер жарақаттанған кезде қан немесе майға ұқсас сұйықтық шашыратып жіберетін. Мұндай көріністердің көп бөлігі халықаралық нұсқаларда балаларға арналған рейтингті сақтау үшін жойылды. Zero/ZX Legacy Collection жинағына енген ойындардың жапондық нұсқаларында бұл өзгерістер жасалмады. Mega Man Zero сериясының ағылшын нұсқасында "өлу" немесе "өлім" сияқты сөздердің кейбір тұстарында өңдеулер жасалып, олар "жойылу", "құрылу" немесе "күштен шығу" деген сөздермен алмастырылды.

Қабылдау

Серияның алғашқы ойыны шыққанда, сыншылар оны "Мега Манның бастауларына" оралу деп мақтап, жылдам бағалады; алайда, кейбір жанкүйерлер ойыншының келесі кездесетін босс кім екенін білмеуінің кері өзгеріс екенін және ол "бұрынғыдағы серияны ерекшелендірген нәрсені жойды" деп сынға алды. Mega Man Zero ойындары көбінесе жағымды пікірлерге ие болды. Сыншылар ойынның жоғары қиындық деңгейін мақтады, сонымен бірге сынға да алды және оның Mega Man сериясының алдыңғы ойындарына ұқсас екенін айтты. Жағымды пікірлерде оның преквелдермен салыстырғанда әртүрлі мүмкіндіктер мен бейімделу мүмкіндігі, сондай-ақ тартымды сюжеті аталып өтті, ал жағымсыз пікірлер серияның қайталанатындығы мен жаңалықтың болмауына назар аударды. Серияның соңғы екі ойынына сыншылардың бағасы төмен болды, олар ойындар жаңа ештеңе қоспай, тек бірдей геймплейді пайдаланғанын көрсетті.

Қайта шығарылғандар

Capcom компаниясы Mega Man Zero ойынының барлық төрт нұсқасын Nintendo DS платформасы үшін Mega Man Zero Collection (Жапонияда Rockman Zero Collection) деген атаумен бір жинақта шығарды. Ойын Солтүстік Америкада 2010 жылдың 8 маусымында, ал одан екі күн кейін Жапония мен Австралияда жарық көрді. Еуропада 2010 жылдың 11 маусымында шығуы жоспарланған, алайда Еуропа аймағында ойынның шығарылуы тұрақсыз болды және ол кейбір елдерде шығарылмады. Ойындардың бастапқы нұсқаларымен салыстырғанда ешқандай өзгеріс енгізілмеді, бірақ жинаққа бірнеше жаңа мүмкіндіктер қосылды, мысалы, суреттер галереясы және кейбір әрекеттерді әртүрлі батырмаларға қайта тағайындау мүмкіндігі, сондай-ақ "Оңай Сценарий" режимі, ол төрт ойынды бірыңғай ойнауға мүмкіндік береді, ойынды жеңілдету үшін кейбір өзгерістермен (мысалы, тікендерді жабатын блоктар, Эльфтерді тамақтандыру қажеттілігінің жоқтығы, барлық Кибер Эльф қабілеттерін автоматты түрде белсендіру және т.б.). Ол бастапқыда 2020 жылдың 21 қаңтарында (жаһандық деңгейде) және 2020 жылдың 23 қаңтарында (Жапонияда) шығуы жоспарланған, бірақ тиісінше 2020 жылдың 25 ақпанына және 2020 жылдың 27 ақпанына дейін кейінге шегерілді. Mega Man X Legacy Collection және Mega Man X Legacy Collection 2 сияқты, ойынның рейтингі – T (Жасөсперімдерге арналған), ал бастапқы шығарылымдар E (Барлығына арналған) немесе Mega Man ZX Advent жағдайында цензураланбаған жапондық нұсқаларын қосуға байланысты E10+ рейтингісіне ие болды.

Манга

Манага сериясын Хидето Каджима жазды және CoroCoro Comic журналында 2003 жылдың маусымынан 2006 жылдың ақпанына дейін жарияланды. Ойындардан өзгеше, Rockman Zero мангасы жеңіл және күлкілі; оқиға барысында үш бала (олардың бірі Лито есімді) тастап кетілген зертханаға барып, оларды алып жыланнан құтқаратын Zero атты реплоидты босатады. Zero-ның батырлық түрі – қапталғаны киген, қатал мінезді. Ал қалыпты түрінде шашы еркін, көбінесе әлсіз және қорқақ болып бейнеленеді. Батырлық түрі стресске түскен кезде белсенді болады. Батырдан қалыпты күйге қайтқанда, ол шайқас естеліктерін жоғалтады және амнезияға шалдығады. Лито Zero-ның саяхаттарында оны іздейді, бірақ көбінесе өзі күнді құтқарады және "Мэри Сью" сияқты кейіпкерге теңеледі. Zero ойындарының басқа кейіпкерлері де мангада пайда болады, бірақ мінез-құлқында айырмашылықтар бар, мысалы, Ciel, оның мінезі белсендірек және сәл қатыгез, The Guardians және Copy X. Мангада Cial, Ciel-дің жаман қарындасы, ол Copy X-ті жасаған, сияқты басқа кейіпкерлер де кездеседі. Елу жыл өткен соң, бастапқы Zero миссияға аттанады, ал Лито (қазір қарт адам) реплоидтар және бастапқы Zero туралы барлық білімін пайдаланып, тағы бір Zero жасайды. Бұл Zero-ға "Әділет Батырының схемасы" орнатылған, ол оған Z Knuckle сияқты қаруларын пайдалануға және әрекетке дайын болуға мүмкіндік береді, бірақ ол бала сияқты мінез-құлық танытады. Оның белсенділігі нәтижесінде Zero Литоның үйін жарып жібереді. Ол көп ұзамай Omega-мен кездеседі, оның дизайны өзгертілген, ал көлемі қалыпты реплоидтай. Ол Қара Эльфті іздеп жүр (қалай қашып кеткені белгісіз), бірақ Zero Omega-ны жеңіп, ауылдың жаңа батыры болады. Zero көп ұзамай Kwappa атты кибер-эльф бақамен дос болады, ол соғыстан кейін тасталып кеткен (эльф соғыстары болған-жоқ белгісіз) және Zero-ның серігіне айналады. Omega Zero-ны жеңуге көптеген әрекет жасайды, сонымен қатар Қара Эльфті табуға тырысады, бірақ сәтсіз аяқталады және доктор Вейл оны жұмыстан шығарады. Доктор Вейл Roze-ды жасайды, Roze Zero-ны алмастыруға тырысады, бірақ сәтсіз болады. Neige және Craft қазына іздеу оқиғасында таныстырылды. Бір оқиғада Zero ақылдан асып, бұлдап-бұлдап нәрселерді қирата бастайды, Neige оның Қара Эльфтың ықпалында деп ойлайды. Craft көмектесуге тырысады, бірақ Zero-ның Z Knuckle-імен соққы алғаннан кейін жеңіледі, Zero Neige-нің көлігін ұрлап, Омегадан Қара Эльфті ұрлауға тырысқанда көлік апаты жасап, Омеганы өлтіреді. Соңында Zero қалыпты жағдайға оралады, Лито мен Neige Zero-ның баулы болмағанын, бірақ кока-кола ішіп мас болғанын түсінеді.