Кіріспе

Зәр шығаруға арналған санитарлық құрылғы – сантехникалық құрылғы.

Несепхана (/US/'/j//ʊər//ə//n//əl/, /UK//j//ʊəˈr//aɪ//n//əl/) – тек зәр шығару үшін арналған санитарлық құбыр құрылғысы. Батыс елдерінде еркектерге арналған қоғамдық дәретханаларда көбінесе кездеседі (мұсылман елдерінде сирек). Әдетте тік тұрып қолданылады. Несепханалар қолмен жууға, автоматты жууға немесе жуусыз, мысалы, сусыз несепханалар сияқты болып келеді. Олар жеке санитарлық құрылғылар түрінде (жеке қабырғаларымен немесе оларсыз) немесе жеке қабырғалары жоқ суару конструкциясында орналастырылуы мүмкін. Әйелдерге арналған несепханалар ("әйелдер несепханалары") да бар, бірақ олар сирек. Әйелдер арнайы құрылғыны пайдаланып, тұрып зәр шығаруға болады. "Несепхана" термині мұндай құрылғылар бар шағын ғимаратқа немесе басқа құрылысқа да қатысты қолданылуы мүмкін. Сондай-ақ, медициналық талдау үшін немесе дәретханаға қол жеткізу мүмкін болмайтын жағдайларда, мысалы, шағын ұшақтарда, ұзақ бақылау кезінде немесе төсекке жатқан адамдар үшін зәр жинауға арналған кішкентай ыдысқа да сілтеме жасай алады.

Сипаттама

Тұрып несеп шығаруға арналған унитазды пенисі немесе тік тұрып несеп шығаруға мүмкіндік беретін басқа да құралдары бар адам ыңғайлы және лайықты түрде пайдалана алады. Жасқа қатысты шектеулер жоқ, және унитаздар барлық жастағы ерлер мен ұлдар тарапынан кеңінен қолданылады. Әйелдерге арналған унитаздар да бар, бірақ олар сирек кездеседі. Көлемді қоғамдық дәретханаларда тиімділік үшін унитаздар орнатылады. Жалпы мақсаттағы унитазда несеп шығарумен салыстырғанда, унитазды пайдалану жылдамырақ және санитарлық жағынан таза болады, себебі унитазда фекальды бактериялар, қосымша есіктер немесе құлыптарға тигізу қажеттілігі және отыруға арналған орындық жоқ. Унитаздарды үнемі пайдалану дәретхана кабиналарын да таза және оны қажет ететін адамдар үшін қолжетімді ұстайды. Унитаз аз орын алады, қарапайым және бір рет шаю үшін аз су (немесе мүлдем суды тұтынусыз) жұмсайды. Олардың көпшілігі жалпы құбырға және дренажға қосылады. Унитаздардың биіктігі әртүрлі болуы мүмкін, бұл бойы ұзын және аласа адамдарға ыңғайлы болуын қамтамасыз етеді. Қоғамдық унитаздарда әдетте пластикалық торлы қорғаныс болады, оған қосымша иіссіздендіруге арналған унитаз дезодораторы немесе "унитаз торт" орнатылуы мүмкін. Тордың мақсаты – темекі таспалары, фекалиялар, шайнамалы жем немесе қағаз сияқты қатты заттардың дренажға түсіп, су құбырының бітелуіне әкеп соқтырмау үшін жасалған. Кейбір мейрамханалар мен клубтарда унитазға мұз салынуы мүмкін, бұл иіссіздендіруші блок сияқты бірнеше мақсаттарға қызмет етеді, бірақ жағымсыз химиялық заттарды қолданбайды.

Қаулы

Аумақтық және экономикалық тиімділікті ескере отырып, несеп сауыттары әдетте жабық кабиналардың ішінде орналастырылмайды. Әйелдердің қоғамдық дәретханаларында несеп сауыттары болмайтындықтан, ерлердің дәретханаларында ресурстарды тиімді пайдалану үшін, несеп шығару процесінде басқа пайдаланушылардың көз алдында болу қажет. Соңғы жылдары кейбір елдерде несеп шығару кезінде кездейсоқ көзге түсу мүмкіндігін болдырмау үшін несеп сауыттары арасына бөлігіштер орнату жиі кездеседі. Жоғары өткізу қабілеті бар қоғамдық дәретханалардағы несеп сауыттары әдетте есіктің тіке қарсысында бір немесе бірнеше қатарға орналастырылады, сонда пайдаланушылар кіретін немесе тұрған адамдарға арқаларын бұрады. Көбінесе, ұзын қатардың бір шетінде орналасқан бір немесе екі несеп сауыты, қалғандарына қарағанда төмен орналасады; олар мүмкіндігі шектеулі адамдар мен әдеттегі несеп сауытына жете алмайтын басқа да пайдаланушыларға арналған. Әр түрлі бойы бар адамдар жиналатын орындарда, мысалы мектептерде, еденге дейін созылатын несеп сауыттары қолданылуы мүмкін, бұл кез келген бойы бар адамға кез келген несеп сауытын пайдалануға мүмкіндік береді. Жеке орнатудың орнына, ұзын шұңқыр тәрізді несеп сауыттары орнатылуы мүмкін. Бұл конструкцияны бірнеше адам бір уақытта пайдалана алады, бірақ ол көп жекелікке мүмкіндік бермейді. Олар көбінесе мектептерде, музыкалық фестивальдерде, театрларда, спорт стадиондарында, дискотекаларда, би клубтарында және конгресс залдарында сияқты үлкен сұраныс болатын жерлерде орнатылады. Бұрын несеп сауыттары тек коммерциялық немесе мемлекеттік мекемелерде орнатылатын болса, қазір жеке үйлерде де қолжетімді. Олар көп тұрғындары бар үйлерде суды үнемдеудің және "шашыраудың" азаюының артықшылықтарын ұсынады, соның нәтижесінде тазалау оңайлайды.

Шымдыратын шұлық

Көптеген қоғамдық аяқталғыштарда жағымсыз иіс пайда болмауы үшін, құрылғының ішкі бетін несептен тазартатын су шаю жүйесі орнатылған. Шаю бірнеше тәсілмен іске қосылуы мүмкін:

Қолмен ұсталатын тұтқалар

Бұл типтегі шаю АҚШ-та стандартты деп есептелуі мүмкін. Әрбір сілкіштің батырмасы немесе қысқа тетікшесі бар, оны пайдаланушылар кеткен кезде іске қосуы тиіс. Мұндай тікелей басқарылатын жүйе, егер клиенттер оны пайдалануды есінде ұстаса, ең тиімді. Алайда, мұның осылай болатынына кепіл жоқ, көбінесе тұтқаға тиісуден қорқу себепті, ол тым биік орналасқан. Көліктің көп жүретін жерлерінде аяқпен іске қосылатын шаю жүйесі бар сілкіштер кездеседі; мұндай жүйелерде еденге орнатылған түйме немесе білезік биіктігіндегі қабырғаға орнатылған педаль болады. Мүгедектерге арналған заңға сәйкес, шаю клапандары еденнен (AFF - finished floor) жоғары емес орнатылуы керек. Сонымен қатар, сілкіштің жиегі еденнен жоғары емес, қабырғадан кем дегенде сұғып тұруы керек, сондай-ақ ұзын және еңкейген болуы тиіс. Бұл мүгедектерге арбада отырып, сілкіштің жиегіне сүйеніп, несеп ағынын жоғары қарай бағыттамай несеп тастауға мүмкіндік береді.

Уақытша шаю

Германияда, Ұлыбританияда, Францияда, Ирландия Республикасында, Гонконгте және Швеция мен Финляндияның кейбір аймақтарында қолмен жуу тұтқалары сирек кездеседі. Олардың орнына дәстүрлі жүйе – белгілі бір уақыт аралығында автоматты түрде жұмыс істейтін уақыттық шаю. Он немесе одан көп сандығы бар шұлықтар тобы бір жалпы жоғары орналасқан цистернаға қосылады, онда уақытты бақылау механизмі орналасқан. Су үнемі тамшылап цистернаны толтырып, белгілі бір деңгейге жеткенде клапан ашылады (немесе сифон цистернаны босатуды бастайды) және топтағы барлық шұлықтар жуылады. Осы функцияны атқаратын электрондық басқару құрылғылары да қолданылады. Бұл жүйе пайдаланушылардан ешқандай әрекет талап етпейді, бірақ дәретханалар жиі пайдаланылмаса, суды ысырапқа шығарады. Дегенмен, бұл елдердегі пайдаланушылар автоматты жүйеге настолько үйреніп кеткен, суды үнемдеу мақсатында қолмен жууды орнатуға жасалған әрекеттер көбінесе сәтсіз аяқталады. Пайдаланушылар оларды қасақана жалқаулықтан немесе жұқпалы аурулардан қорқудан емес, жууды іске қосу әдетке айналмағандықтан назарға алмайды. Қоғамдық дәретханалар жабылған кезде суды азайту үшін, кейбір уақыттық шаюға арналған қоғамдық дәретханаларда бөлменің жарық қосқышына қосылған электрлі су клапаны қолданылады. Егер ғимарат күндіз пайдаланылып, жарықтар жанған болса, уақыттық шаю әдеттегідей жұмыс істейді. Ал түнде ғимарат жабылып, жарықтар өшірілгенде шаю тоқтатылады.

Есікті реттейтін суды ағызу

Бұл суды үнемдейтін автоматты шаюдың ескі әдісі, ол тек қоғамдық дәретхана пайдаланылғанда ғана жұмыс істейді. Есік қаптамасына орнатылған батырма түймешігі, есік ашылған сайын барлық сауыттардың клапанын ашады. Жеке сауыттар пайдаланылғанын анықтай алмаса да, сауыттар пайдаланылмаған кезде судың көп мөлшерін зейінсіз жұмсамай, тиімді шаюды қамтамасыз етеді. Бұл әдіс көпірлі автоматты есік жапқышын қажет етеді, себебі шаю механизмі тек есік ашылғанда ғана жұмыс істейді. Балама ретінде, есікке қосылған шаю жүйесі пайдаланушылар санын санап, есік ашылу оқиғаларының саны белгілі бір деңгейге жеткенде іске қосылуы мүмкін. Түнде есік ашылмайды, сондықтан шаю жүргізілмейді.

Автоматты шаю

Электрондық автоматты шаюлар бұрынғы тәсілдердегі мәселелерді шешеді және жаңа орнатуларда кеңінен қолданылады. Пассивті инфрақызыл сенсор, адам зәрхананың алдында тұрып, кейін кеткенін анықтап, осылайша оның пайдаланылғанын білдіреді, содан кейін шаюды іске қосады. Әдетте, қажет болған жағдайда қолмен шаюға мүмкіндік беретін шағын батырма да болады. Автоматты шаю құрылғыларын ескі жүйелерге де орнатуға болады. Қолмен басқарылатын клапандарды тиісті электрондық клапанмен алмастыруға болады, бұл клапан көбінесе кабельдерді қосу қажеттілігін болдырмау үшін батареямен жұмыс істейді. Ескі уақыт бойынша шаю орнатуларына бөлмедегі жалпы белсенділікке қарай су ағынын реттейтін құрылғы қосылуы мүмкін. Бұл әрбір құрылғы үшін жеке автоматты шаюды қамтамасыз етпейді, бірақ оны орнату оңай және арзан, себебі бүкіл жүйе үшін тек бір құрылғы ғана қажет. Автоматты шаюдың қате жұмыс істеуін болдырмау үшін, инфрақызыл детекторлардың көпшілігі кем дегенде бес секунд бойы адамның болуын анықтауды талап етеді, мысалы, адам олардың алдында тұрғанда. Бұл адамдар қасынан өтіп бара жатқанда автоматты шаю құрылғыларының тізбектей бірінен соң бірі іске қосылуының алдын алады. Автоматты шаю механизмі де, әдетте, сенсордың қашықтығынан шыққаннан кейін ғана шаюды іске қосады. Бұл суды үнемдеуге көмектеседі, себебі сенсор адамның болуын анықтаған бойдан үздіксіз шаю іске қосылмайды.

Сусыз шұңқырлар

1990 жылдардан бері нарықта мүлдем су пайдаланбайтын унитаздар қолжетімді болды. Бұлар сусыз унитаздар немесе шаймас унитаздар деп аталады. Алғашқы сусыз унитазды 19 ғасырдың соңында неміс-австриялық Вильгельм Бец мұнайға негізделген сифонды және Urinol деп аталатын сұйықтықты пайдаланып жасаған. Сусыз унитаздар, салыстыру үшін, сумен шайылатын унитазда қолданылатын су мөлшеріне және күніне қолданылу жиілігіне байланысты жылына бір унитазға мыңдаған литр суды үнемдеуге мүмкіндік береді. Мысалы, бұл көрсеткіштер унитаздың бір күніне 40-120 рет қолданылатынын ескереді. Сусыз унитаздар сұйылтылмаған таза несепті жинауға мүмкіндік береді, оны тыңайтқыш ретінде қолдануға болады.

Иіске қарсы

1991 жылы Waterless Company, ал 2001 жылы Falcon Waterfree Technologies және Sloan Valve Company, сондай-ақ Duravit компаниялары ұсынған сусыз несеп жинағыштардың модельдері судың орнына герметик сұйықтығымен толтырылған тұзақты пайдаланады. Судан жеңіл герметик, U-тәрізді иілмеде жиналған несептің үстінде қалып, иістің ауаға таралуын болдырмайды. Картридж және герметик мерзімді түрде ауыстырылуы керек. Сусыз несеп жинағыштар иісті тұтқындау жүйесін де қолдануы мүмкін, бұл әдетте дәретханаларда кездесетін иіске жол бермейді. Caroma компаниясы иістен арылудың тағы бір әдісін ұсынды, олардың сусыз несеп жинағыштарына пайдалану кезінде белсенді болатын иіссіздендіру блогын орнатты. Сусыз несеп жинағыштарда иіспен күресу үшін қарапайым бір жақты клапандар да қолданылады, олар жалпақ резеңке түтік (түтік несеп ағар кезінде ашылады) немесе екі силикон "перде" бөлігінен жасалады. Алғашқысы Германиядағы Keramag компаниясының сусыз несеп жинағыштарында (Centaurus моделі) қолданылады, ал екіншісі Оңтүстік Африкадағы Addicom компаниясымен EcoSmellStop құрылғысы деп сатылады.

Қолданбалар

Сусыз несеп жинағыштар жоғары трафик болатын орындарда, сондай-ақ сумен қамтамасыз ету қиын немесе суды үнемдеу қажет болған жағдайларда орнатылуы мүмкін. Германияда 2009 жылдан бері сусыз несеп жинағыштар кеңінен таралды және оларды мейрамханаларда, кинотеатрларда, тас жолдардағы демалыс орындарында, теміржол станцияларында және басқа да осындай жерлерде кездестіруге болады. 2009 жылы Германияда шамамен 6 миллион несеп жинағыш бар екені есептелді, олардың 100 мыңы сол жылы сусыз типтегілер болды. 2005-2008 жылдары суға қатысты шектеулердің күшті болуына байланысты Брисбен қалалық кеңесі сусыз несеп жинағыштарға көшуді міндеттеді. Қазіргі кезде Брисбенде ағынды несеп жинағыштарды көру сирек.

Орнату және техникалық қызмет көрсету

Сусыз мұржалардың суару құбырлары, құбырларда струвит ("мұржа тасы") және кальций фосфаты шөгінділерінің жиналуын болдырмау үшін диаметрі, еңісі және құбыр материалдары тұрғысынан дұрыс орнатылуы керек, бұл құбырлардың бітелуіне және қымбат жөндеулерге әкелуі мүмкін. Механикалық сілтеулер АҚШ құрылыс кодексінде рұқсат етілмейді, бірақ көптеген басқа елдерде рұқсат етіледі. Сантехниктердің кәсіби одақтары бастапқыда сусыз мұржаларға қарсы болды, денсаулық және қауіпсіздік туралы алаңдаушылықтарды айтты, бірақ бұл алаңдаушылықтарды құрылғыны зерттеген ғалымдар жоққа шығарды. Өндірушілер құбыр кодексінде құрылғыларға рұқсат беруге бағытталған қарсылықтарға тап болғанда, келісімге келді. Бірыңғай сантехникалық кодекс сусыз мұржаларды орнатуға рұқсат беру үшін өзгертілді, егер қажет емес су құбырлары мұржалардың артқы жағына тартылса. Бұл уақыт өте келе сусыз модельдер қанағаттанарлықсыз деп табылса, дәстүрлі сумен шаюға арналған мұржаларды қайта орнатуға мүмкіндік береді. 2006 жылдың наурыз айында Associated Press Филадельфиядағы сантехниктердің кәсіби одағының ашуланғанын хабарлады, себебі Liberty Property Trust компаниясы Comcast Center-де сусыз мұржаларды пайдалануға шешім қабылдады. Одақтағылардың көптегені бұл олардың жұмысын азайтады деп сенді. Дамытушы компанияның басты себебі – қаланың жылына суды үнемдеу. 2010 жылдың ақпан айында Калифорния ЭҚА бас кеңсесі 2003 жылы орнатылған сусыз мұржаларды "жүздеген шағымдар" болғандықтан, оның ішінде иіс және еденге шашылған несеп салдарынан алып тастады. Лауазымды тұлғалар жобаның сәтсіздігін ғимараттың қолданыстағы су құбыры жүйесімен үйлеспеушілікке байланысты деп айыптады.

Көшедегі шұқырлар

Кейбір жерлерде зәр тастағыштар қоғамдық жаяу жолдарда немесе саябақтар сияқты қоғамдық орындарда орналасуы мүмкін. Бұл зәр тастағыштар көбінесе жеке өмір үшін бөлігіштермен жабдықталған, ал кейбіреулері толығымен жабық құрылымдар болып табылады. Олар су шаю механизмімен жабдықталуы мүмкін немесе жабдықталмауы мүмкін. Алғашқы "писсуарлар" 1830 жылдары Парижде орнатылды, және бұл идея біртіндеп басқа еуропалық қалаларда танымал болды. 1930 жылдарығы ең жоғары деңгейде, тек Парижде 1000-нан астам болған кезде, тарихи зәр тастағыштар екі жынысқа арналған жайлардың пайдасына біртіндеп жоғалып кетті. 21-ғасырда кейбір жерлерде ер адамдардың қоғамдық жерлерде зәр тастауы қайтадан мазасыздық тудырды, сондықтан көшедегі зәр тастағыштардың заманауи үлгілері орнатылды. Нидерландыда әртүрлі қалаларда стратегиялық түрде орналасқан бірнеше зәр тастағыш бар, олардың мақсаты мас ер адамдардың қоғамдық жерлерде зәр тастауын азайту. Амстердамда тарихи зәр тастағыштардың ең үлкен жиынтығы бар, оның ішінде 30-ға жуық "Plaskrul" ("pisscurl") – қисық жекелендіру экраны бар, су шаюсыз зәр тастағыш, олар қала орталығында орналасқан. Соңғы жылдары, арнайы шаралар кезінде немесе күндіз жерге көміліп кететін зәр тастағыштар орнатылды, олар қажет болмаған кезде орынды үнемдеуге мүмкіндік береді. Жабылып қалғанда, олар жаяу жолға орнатылған үлкен шұңқырға ұқсайды. Ұлыбритания және басқа елдерде де голланд компаниясы Urilift-тің үлгісі сияқты, сондай-ақ кері тартылатын модельдер кездеседі. Түнде барлар ашылғанда, олар жаяу жолдан көтеріледі; барлар жабылып біраз уақыт өткен соң, зәр тастағыштар шұңқыр тәрізді күйіне оралып, күндіз адамдардың көзіне түспейді. Филиппинде Марикина қаласы 1990 жылдардың соңында көшедегі зәр тастағыштарды орнатумен алғашқы болып айналды. Марикина қаласының мэрі Баяни Фернандо Метрополитенді дамыту басқармасының төрағасы болып тағайындалғаннан кейін, ол Метрополитеннің қалған бөлігінде де көшедегі зәр тастағыштарды орнатуды бастады.

Әйелдерге арналған шұлық

Батыс елдерінде әйелдерге әдетте зәр тастағанда отыру немесе қысқала отыруды үйретеді. Сондықтан көптеген әйелдер зәр ағынын бағыттаудың қалай екенін – тіпті мұндай мүмкіндік бар екенін де – білмейді, бұл тұрып зәр тастауға арналған шұңқырды пайдалану үшін қажет. 2004 жылдың наурыз айының басында Ұлттық әйелдер ұйымы (NOW) Virgin Atlantic компаниясының Нью-Йорк қаласындағы Джон Ф. Кеннеди халықаралық әуежайындағы Virgin Atlantic клубына орнатуға шешім қабылдаған жаңа шұңқырларға наразылық білдірді. Virgin Atlantic компаниясының вице-президенті Джон Риордан көптеген әйел клиенттерден ашулы қоңыраулар алғаннан кейін NOW ұйымына кешірім сұрап хабарласты. Наразылар бұл мәселені ауыздық секс немесе уролагниямен байланыстырып, шағымдарын шұңқырлардың сексистік екендігіне негіздеді. Нидерландтағы McDonald's мекемесі клиенттерінің бірі АҚШ-тағы бас кеңсеге шағымданғаннан кейін оларды алып тастады. Көптеген елдерде пайдаланушыларға зәр тастау кезінде ойын-сауық құралы ретінде қолдануға болатын интерактивті шұңқырлар жасалған. Мысалы, жапондық Sega компаниясы шығарған Toylet видео ойын жүйесі, пайдаланушыларға экрандағы оқиғаны басқару үшін зәрін пайдалана отырып, видео ойын ойнауға мүмкіндік береді.

Уриналдар

Корея соғысы, Вьетнам соғысы немесе "Шөл даулы" операциясы сияқты әскери операциялар кезінде "несеп түтікшелері" уақытша зәр айдау құрылғылары ретінде қолданылды. Оларды жасау үшін әскерлер бір шетіне қатайған түтікшеге төңкерілген бір рет пайдаланылатын су бөтелкесін бекітіп, екінші шетін жерге көмеді. Бөтелкенің табанын алып тастау арқылы, зәрді құюға ыңғайлы биіктіктегі саңылау жасалды. Жиналған несеп жерге сіңіп, аумақ толып кеткенде құрылғы басқа жерге көшірілді.

Көлік құралдарында

2008 жылдан бастап Airbus ұшақ құрастырушы компаниясы өз клиенттеріне A380 ұшақтарына несеп тастағыштар орнату мүмкіндігін ұсынды.

Тарих

1830 жылдың көктемінде Париж қаласының әкімшілігі басты бульварларда алғашқы қоғамдық зәрханаларды орнатуға шешім қабылдады. Олар жазға дейін орнатылды, бірақ сол жылдың шілдесінде 1830 жылғы француз революциясы кезінде көше баррикадалары үшін материал ретінде пайдаланылғандықтан, көптегені қиратылды. Парижде 1834 жылдан кейін, 400-ден астам зәрхана орнатылған кезде, Сене департаментінің префекті Клод Филибер Бартелло, Рамбуто графы орнатты. Бұл зәрханалар қарапайым цилиндр пішіндес, қабырғадан салынған, көше жағынан ашық, ал екінші жағынан және қақпағынан әсем безендірілген. Олар халық арасында «Рамбуто бағаналары» деп белгілі болды. Осыған жауап ретінде Рамбуто 1-ші ғасырдың рим императоры Тит Флавий Веспасианға сілтеме жасай отырып, «vespasiennes» деген атауды ұсынды. Бұл атау француз тілінде сөйлейтін елдерде көшедегі зәрханаларды атау үшін қолданылады, бірақ «pissoir» және «pissotière» деген сөздер де жиі қолданылады. Париждегі келесі үлгі – ағаштан жасалған бағана, оның көшеге қараған жағына плакаттарды жапсыруға болатын, бұл дәстүр бүгінге дейін сақталған (әсем шатыры бар, бірақ зәрханасы жоқ «Морис бағанасы» ретінде). Ұлыбританияда құйма темірден жасалған зәрханалар дамыды, шотландиялық Уолтер Макфарлейн және компания фирмасы өздерінің «Сарацен» құйма зауытында зәрханалар құйып, 1850 жылдың қазан айында Глазгодағы Пейсли жолында біріншісін орнатты. 1852 жылдың соңына қарай Глазгода 50-ге жуық құйма темірден жасалған зәрхана орнатылды, оның ішінде бірнеше бөлімшелі үлгілер де болды. Рамбуто бағаналарының алдыңғы жағы толығымен ашық болғаннан айырмашылығы, Макфарлейнның бір адамдық зәрханалары спиральді құйма темір торларымен жасалған, ол пайдаланушыны сырттан көруден қорғайды, ал көп бөлімшелі зәрханалары әсем, модульді құйма темір панельдермен толығымен жабық болды. Глазгодағы үш өндіруші – Уолтер Макфарлейн және компаниясы, Джордж Смит («Сан Фаундри») және Джеймс Аллан Снр және Ұлы («Элмбанк Фаундри») Ұлыбританиядағы құйма темірден жасалған зәрханалардың көп бөлігін жеткізді. Парижде барон Хаусманның қаланы қайта жаңартуының бір бөлігі ретінде құйма темірден жасалған зәрханалар енгізілді. Келесі онжылдықтарда екіден сегіз бөлімшелі көптеген түрлі дизайн шығарылды, әдетте пайдаланушының орталық бөлігі ғана жұртшылықтан жасырылатын, ал басы мен аяқтары көрінетін. Рамбуто бағаналарына да экрандар қосылды. 1930 жылдары кеңінен тараған кезде Парижде 1230 «pissoir» болған, бірақ 1966 жылға қарай олардың саны 329-ға дейін азайды. 1980 жылдан бастап олар жүйелі түрде жаңа технологиямен – Sanisette деп аталатын, бір жынысты, жабық, автоматты түрде тазаланатын құрылғымен ауыстырылды. Берлинде 1863 жылы ағаштан жасалған алғашқы «pissoir» орнатылды. Басқа қалалардағыдай ерекше дизайнды ұсыну үшін 1847, 1865 және 1877 жылдары бірнеше сәулеттік дизайн байқаулары ұйымдастырылды. Қалалық кеңес ұсынған соңғы дизайн 1878 жылы қабылданды, ол жеті бөлімшелі және шыңдалған шатыры бар сегізбұрышты құрылым, жергілікті тұрғындар оны «Café Achteck» («Сегізбұрышты кафе») деп атайды. Британдық дизайнмен салыстырғанда, олар толық жабық болды және ішкі жарықтандырумен жабдықталды. Олардың саны 1920 жылы 142-ге дейін өсті, бірақ қазір олардың он шақтысы ғана қолданыста. Венада ұқсас дизайн қабылданды, бірақ қарапайым, кішірек және алтыбұрышты болды. Олар 1882 жылы Вильгельм Бец патент алған жаңа «май жүйесімен» жабдықталды, онда иіссіздендіру үшін май түрі қолданылды, бұл сантехниканың қажеттілігін болдырмады. Олардың 15-і әлі күнге дейін қолданылуда, ал біреуі қалпына келтіріліп, Венадағы техникалық мұражайда қойылған. Амстердамның орталық бөлігінде 35 «pee curl» бар, олар спираль бойынша оралған жоғары металл экраннан тұрады, ол бір зәрхана бөлімшесін қамтиды, соның ішінде екі адамдық үлгілер де бар, олар бірдей бөлшектермен, бірақ қарапайым пішінде жасалған. Бұл дизайн 1870 жылдары пайда болғанмен, Жоан ван дер Мейдің жаңартылған дизайны 1916 жылдан басталады. Қалған үлгілердің барлығы 2008 жылы қалпына келтірілді. Түрлі өлшемдердегі және дизайнды зәрханалар, бірақ көбінесе өрнекті құйма темірден жасалған, әлі де Ұлыбританияда, Лондонда, әсіресе Бирмингем мен Бристольде кездеседі. Уолтер Макфарлейннің бір адамдық спиральді зәрханасының жалғыз үлгісі Плимут қаласындағы Торн паркінде сақталған. Олардың біразы қалпына келтіріліп, түрлі ашық аспан астындағы мұражайлар мен мұралық темір жол желілеріне орналастырылды. және Мельбурн, Австралия, 1903–1918 жылдары. 40-тан астам зәрхана жасалған, олардың тоғызы Мельбурнның орталық бөлігіндегі және маңындағы көшелерде орналасқан және 1998 жылдан бері Ұлттық сенім қорына енгізілген. Соңғы жылдары Ұлыбританияда орталық бағананың айналасында көптеген жабылмаған зәрханалары бар уақытша зәрханалар енгізілді. Швейцарияда «Peeasy» деп аталатын әйелдерге арналған уақытша зәрхана қолданылады. 1990 жылдарға дейін көшедегі зәрханалар Париж (Франция) қаласында кең таралған, ал 1930 жылдары 1200-ден астам зәрханалар қызмет еткен. Олар шетелдік туристер арасында танымал болды. Париждіктер оларды «vespasiennes» деп атады, бұл атау рим императоры Веспасианның есімінен шыққан, ол, әңгімеге сүйенсек, зәрге салық салған. 1990 жылдардан бастап «vespasiennes» (иісімен және гигиенасымен танымал) Sanisette құрылғыларымен біртіндеп ауыстырылды. Бүгінде қалада тек бір «vespasienne» қалды (Бульвар Арагода), және ол әлі күнге дейін үнемі қолданылады. Олар Францияның басқа қалаларында және басқа елдерде де кездеседі.