Кіріспе

Жоғалған балалардың қауіпсіздігі бағдарламасы

Код Адам – АҚШ және Канададағы жоғалған балалардың қауіпсіздігі бағдарламасы, ол 1994 жылы Walmart сауда желісімен құрылған. Бұл ескерту түрі Джон Уолштің (Fox телеарнасының "America's Most Wanted" бағдарламасының жүргізушісі) 6 жасар ұлы Адам Уолштің есімімен аталған деп саналады. Адам 1981 жылы Флорида штатының Голливуд қаласындағы Sears универмагынан ұрланды. Адамның анасы, әжесі және дүкен қызметкерлері оны іздестіруге кірісті, сондай-ақ әр 10-15 минут сайын дауыспен хабарландырулар жасалды. Шамамен 90 минуттан кейін нәтижесіз іздеуден кейін жергілікті құқық қорғау органдары шақырылды. Он алты күннен соң Адамның кесілген басы табылды, бірақ оның денесі табылған жоқ. Бүгінде көптеген универмагтар, сауда дүкендері, сауда орталықтары, супермаркеттер, ойын-сауық парктері, ауруханалар және мұражайлар Код Адам бағдарламасына қатысады. 2003 жылы Конгресс қабылдаған заңға сәйкес, барлық федералды кеңселер мен әскери базалардағы базалық немесе пошталық алмасу орындары (BX немесе PX) осы бағдарламаны қабылдауы тиіс. Walmart, Жоғалған және зорлық-зомбылыққа ұшыраған балалардың ұлттық орталығы (NCMEC) және бірнеше штаттың бас прокурорларының департаменттері басқа компанияларға бағдарламаны енгізу үшін оқу семинарларын өткізуге көмектесуге дайын.

Процесс

Бағдарламаны іске асыратын компаниялар әдетте бизнестің алдыңғы жағына «Адам коді» деген жазуы бар белгіні орналастырады. Жоғалған және зәрезап болған балаларды іздеу ұлттық орталығының мәліметінше, мұндай мекемелердегі қызметкерлерге келесідей әрекеттер орындау үйретіледі: Егер келуші баланың жоғалғанын хабарласа, баланың аты-жөні, жасы, шашының және көзінің түсі, бойы мен салмағының шамамен мөлшері, киімдері және келушіде суреті болса, сол сурет те толыққандай сипаттамаға енгізілуі керек. Аяқ киімге ерекше назар аударылады, себебі оны киімге қарағанда өзгерту қиын. Қызметкер ең жақын телефонға барып, «Адам коді» деп хабарлайды, баланың сыртқы түрі мен киімдерін сипаттайды. Келуші баланың кіреберісте анықталуына көмектесу үшін сол жерге баруы туралы хабарлама жіберіледі. Бизнес жоспары бойынша, кейбір қызметкерлер кіреберістерді бақылап, қажетті ақпаратты жазып алады, ал басқалары бизнес ішін бөлік-бөлікпен қарап шығады. Барлық қызметкерлер балалардан есімдерін сұрады және оларды бірге келген ересек адамның олардың ата-анасы екенін анықтауға тырысады. Егер ересек адам баламен бірге кетуге тырысса, қызметкерлер балаға немесе басқаларға зиян келтіру қаупін болдырмау үшін физикалық түрде араласпауы керек. Кассирлерден басқа барлық қызметкерлер жоғалған баланы іздеу үшін мүмкін болатын жасырын орындарды тексеріп шығады. Полиция дереу шақырылады. Егер бала табылса және жоғалып кеткен немесе денесіне зиян келмеген болып көрінсе, оның кім екені анықталады. Егер бала ата-анасы немесе қамқоршысы емес ересек адаммен бірге табылса, қызметкерлер немесе клиенттерге қауіп тудырмай, ересек адамның кетуін кешіктіру үшін барлық мүмкіндіктерін пайдаланады. Баланың кім екені анықталғаннан кейін және оны қамқоршысымен қайта табыстырғаннан кейін немесе барлық жиналған ақпарат полицияға тапсырылғаннан кейін, қызметкер «Адам кодін» тоқтату үшін бүкіл дүкенге хабарлайды.