Кіріспе

Орегон штатының мемлекет және үкімет басшысы – Орегон губернаторы. Орегон губернаторы штаттың үкімет басшысы және штаттың әскери күштерінің бас қолбасшысы болып табылады. Губернатор атағы сондай-ақ уақытша және АҚШ-тың тәуелді үкіметтері кезінде Орегонның бас атқарушы лауазымына да қолданылған. Қазіргі Орегон губернаторы – Тина Котек, ол 2023 жылдың 9 қаңтарында қызметке кірді. 2018 жылғы мәлімет бойынша губернатордың жалақысы 98 600 долларды құрайды.

Конституциялық сипаттамалар

Орегон штатының Конституциясының V бабы Орегонның атқару билігінің құқықтық негізін қалыптастырады.

Құқықтық негіздеме

V баптың 1-тармағында губернатордың АҚШ азаматы болуы, кем дегенде 30 жасқа толуы және кандидат сайланғанға дейін кем дегенде үш жыл Орегон штатының тұрғыны болуы талап етіледі. 2-тармақ сайлауға қабілетсіздік туралы былай демек:

«Конгресс мүшесі немесе Америка Құрама Штаттарының, осы штаттың немесе кез келген басқа биліктің қызметін атқаратын адам, осы Конституцияда көзделген басқа жағдайларды қоспағанда, губернатор лауазымын атқара алмайды.»

Сайлаулар мен өкілеттілік мерзімі

V баптың 4-7 тармақтары губернатор сайлауының ресми рәсімдерін, мысалы жеңімпазды жариялау, дауыс тең түсуі, даулы сайлаулар және өкілеттік мерзімдерін сипаттайды. Губернатор сайлауының нәтижелерін ресми растау процесі Мемлекеттік хатшы Орегон штаты Өкілдер палатасының спикеріне нәтижелерді тапсырғанда аяқталады. Спикер бұдан кейін нәтижелерді Орегон заң шығарушы жиналысының бірлескен отырысында жариялайды. Сайлау тең нәтиже берсе, келесі заң шығару сессиясының бірлескен отырысы екі кандидатқа дауыс береді және жеңімпазды губернатор деп жариялайды. Заңмен дауланатын сайлаулар да толық құрамдағы заң шығарушы орган, басқа заңдарда белгіленген тәртіппен шешіледі.

Өтпелі оқиғалар

Төрт губернатор қызмет бабында қайтыс болды, ал бес губернатор отставкаға кетті. Ла Файетт Гровер 1877 жылы АҚШ сенаторы болу үшін отставкаға кеткеннен кейін, Мемлекеттік хатшы Стивен Ф. Чадвик қызметке кірісті; ол Гровердің мерзімін аяқтады және қайта сайлануға ұмтылмады. Джордж Чемберлен 1909 жылы АҚШ сенаторы болу үшін отставкаға кеткеннен кейін, Мемлекеттік хатшы Франк В. Бенсон билікке келді. Бенсон 1910 жылы ауырып қалғаннан кейін, өкілеттіктерін Сенат Президенті Джей Бауэрманға жүктеді, ол губернатор міндетін атқарушы болып ант берді. Содан кейін Бауэрман Бенсонның отставкасынан кейін губернатор болды және 1910 жылғы губернаторлық сайлауда жеңілді. 1919 жылы Джеймс Уиткомб қайтыс болғаннан кейін, Мемлекеттік хатшы Бен У. Олкотт қызметке кірісті; ол Уиткомбтың мерзімін аяқтады және 1922 жылғы жалпы сайлауда жеңілді. 1929 жылы Айзек Л. Паттерсон қайтыс болғаннан кейін, Сенат Президенті А. В. Норблад билікке келді; ол Паттерсонның мерзімін аяқтады және 1930 жылғы республикалық алға дауыс беруде жеңілді. 1947 жылы Эрл Снелл қайтыс болғаннан кейін, Палата спикері Джон Х. Холл билікке келді; ол 1948 жылы өткізілген арнайы сайлауда жеңіліп, мерзімін аяқтамады. Дуглас Маккей 1952 жылы АҚШ Ішкі істер министрі болып тағайындалғаннан кейін, Сенат Президенті Пол Л. Паттерсон қызметке кірісті; ол Маккейдің мерзімін аяқтады және 1954 жылы өз өкілеттігімен сайланды. Паттерсон 1956 жылы қайтыс болғаннан кейін, Сенат Президенті Элмо Смит билікке келді; ол сол жылы өткізілген арнайы сайлауда жеңіліп, мерзімін аяқтамады. 2015 жылы Джон Китжабер этикалық дағдарыс күшейгенде отставкаға кеткеннен кейін, Мемлекеттік хатшы Кейт Браун билікке келді; ол 2016 жылы өткізілген арнайы сайлауда жеңіске жетті және 2018 жылы қайта сайланды.

Мемлекеттік әскери күштер

Губернатор Орегон штаты әскери департаментінің бас қолбасшысы болып табылады. Мемлекеттік әскери күштерді жұмылдыру және дислокациялау құқығы губернаторға беріледі.

Кешіріңіз .

Губернаторға кешірім беру, жазаны кейінге қалдыру және жаза мерзімін қысқарту өкілеттігі беріледі, бірақ мемлекетке қарсы қылмыс жасау істеріне шектеулер қойылады. Губернатор сондай-ақ айыппұлдар мен мүлікті тәркілеуді жоюға құқылы. Дегенмен, осы өкілеттіктерді пайдалану туралы заң шығарушы органға міндетті түрде хабарлау керек. Мемлекетке қарсы қылмыс жасау істерінде губернатор тек жазаны кейінге қалдыруға ғана құқылы. Осы істер бойынша кешірім беру, жазаны жеңілдету немесе жазаны одан әрі кейінге қалдыру туралы соңғы шешім заң шығарушы органға жүктеледі.

Заңнамалық

Губернатор заңдарға вето қоюға құқылы, оны заң шығарушы органның екі палатасының үштен екі көпшілігімен күштен шығаруға болады, сондай-ақ, ассигнованиелер немесе төтенше жағдай туралы заң жобасының жекелеген тармақтарына вето қоюға құқылы, ал қалған бөліктерін өзгеріссіз қалдырады (жобалық вето қараңыз). Қажет болған жағдайда, губернатор жарлық арқылы заң шығарушы органның арнайы сессиясын шақыра алады және бос қалған орындарды толтыру үшін арнайы сайлау тағайындауға құқылы. Бос орын мен арнайы сайлау аралығында, егер тиісті округтік кеңестер белгіленген мерзімде оны толта алмаса, губернатор орынбасар тағайындай алады. Жыл сайын губернатор заң шығарушы орган алдында Мемлекет туралы жылдық үндеу жасап, штаттың қазіргі ахуалын баяндайды және үкіметтің басымдықтары қандай болу керектігі туралы ұсыныстар енгізеді.

Тағайындаулар

Егер заң шығарушы орган тынығу кезінде болса, губернатор сайлаулар өткізілгенге дейін немесе заң шығарушы орган қайта жиналғанға дейін мемлекеттік лауазымдарды уақытша толтыру үшін тағайындамалар жасай алады (аралық тағайындама қараңыз).

Ресми тұрғылықты жері

Салемдегі Махония залы – штат басшысының ресми резиденциясы. Үй 1924 жылы италдық өсімдік шаруасы Томас А. Ливсли үшін салынған. 1988 жылы азаматтар Орегон штатының алғашқы ресми штат басшысының резиденциясы ретінде оны сатып алу үшін қаражат жинағаннан кейін ол Махония залы деп аталды. Махония залы сатып алынғанға дейін штат басшысы жалдаған кез келген үй "Штат басшысының резиденциясы" деп есептелді. Штат басшылары Атиех және Макколл 1929 жылғы Stiff Jarman үйінде тұрды, ол ағылшын коттедж стилінде (сонымен қатар, Өнер және қолөнер стилі деп сипатталады) салынған және қазір Солтүстік Капитолий аллеясының тарихи қайта құру аймағында орналасқан. Атиехтің мерзімі аяқталғаннан кейін Stiff Jarman үйі Орегон штатының Қоршаған ортаны қорғау департаментінің бас кеңсесіне айналды.