Кіріспе

Сиэтл қалалық кітапхана жүйесі, Вашингтон, АҚШ

Сиэтл қоғамдық кітапханасы (SPL) – Сиэтл қаласына қызмет ететін қоғамдық кітапхана жүйесі. Сиэтл кітапханасын ашуға жасалған алғашқы әрекеттер 1868 жылы басталды, ал жүйе 1890 жылы қала тарапынан құрылды. Қазіргі күні жүйеге 27 филиал кіреді, олардың көпшілігі орналасқан аудандардың аттарымен аталады. Сиэтл қоғамдық кітапханасына сонымен қатар Мобильді қызметтер және Рем Колхас жобалаған, 2004 жылы ашылған Орталық кітапхана да кіреді. Сиэтл қоғамдық кітапханасы Вашингтон сөйлейтін кітаптар мен Брайль кітапханасын (WTBBL) құрды және оны 2008 жылдың шілдесіне дейін басқарды. Сиэтлдің алғашқы, мақсатты түрде салынған кітапханаларының көпшілігі Карнеги кітапханалары болды. Орталық Карнеги кітапханасы екі рет жаңартылса да, 20 ғасырдың басындағы барлық мақсатты филиалдар сақталды; алайда, кейбіреулері айтарлықтай өзгерістерге ұшырады. Баллардтың бұрынғы Карнеги кітапханасында бірнеше мейрамханалар мен антиквариат дүкендері және басқа да кәсіпорындар орналасқан, ал Фримонт және Грин-Лейк филиалдары сияқты басқалары жаңғыртылып, әлі де кітапхана ретінде пайдаланылуда.

Жинақ

2011 жылы кітапхананың орталық орнында шамамен 930 000 кітап болды. Оның ерекше жинақтарына ауызша тарихтар жинағы, мемлекеттік құжаттар сақталымы, федералдық құжаттар сақталымы, авиация тарихы жинағы, генеалогиялық мәліметтер және Сиэтл қаласы туралы тарихи құжаттар кіреді. Books Unbanned жобасы арқылы осы онлайн ресурстар АҚШ-тың кез келген жерінде 13-21 жас аралығындағы жастарға қолжетімді.

ХХ ғасырдың ортасындағы тұрақтандыру

Сиэтл Ұлы депрессия кезінде ауыр қасіреттерге ұшырады. Кітапхананың ресми сайтында «талаптың күрт өсуі мен ресурстардың таусылуы» кезеңінде кітапхананың «зор күшпен қиындыққа тап болғаны» айтылған. 1950 және 1952 жылдары жаңа, заманауи орталық кітапхана салу үшін облигациялар бойынша дауыс беру сәтсіз аяқталды. Ғасырдың ортасына қарай Сиэтл қалалық кітапханасы тек кітаптарды ғана емес, көптеген нәрселерді таратты. Кітапхананың алғашқы жылдарынан бастап, ноталар, музыка сияқты материалдар қоймасында болды. 1948 жылға қарай жинақта 3500 грампластинка (сол жылы 53000 рет қарызға берілген), 6000 нота, 6000 ән жинағы мен фортепиано альбомы, 200 атақты суреттердің көшірмелері және 27000 басқа суреттер бар еді. 1950 жылы кітапхана 200 газетке (көбінесе Вашингтон штатынан) және 1700 мерзімді басылымға жазылған. ), Магнолия бөлімшесі (1964). Магнолия бөлімшесін Пол Хейден Кирк жобалаған, ол сол дәуірдегі Солтүстік-Батыс сәулетінде жиі кездесетін жапондық стильдік элементтерді қамтиды. Облигациялардың түсімдері Бродвью бөлімшесі үшін жер сатып алуға да жұмсалды, бірақ оны салуға жеткіліксіз болды; бұл бөлімше 1976 жылы ғана ашылды. Жүйе сонымен қатар 1134 қоғамдық компьютермен жабдықталған. Кітапхана билеті бар кез келген адам күніне бір жарым сағатқа дейін компьютерді тегін пайдалана алады; жүйе белгілі бір уақытта белгілі бір бөлімшеде компьютерді резервтеуге мүмкіндік береді. Кітапхана материалдарды тіркеу үшін RFID жүйесіне көшті, бұл оқырмандарға көмексіз материалдарды алуға мүмкіндік берді, кітапханашылардың айналымнан басқа мәселелерге назар аударуына жағдай жасады. 2012 жылдың қараша айында Сиэтл тұрғындары қызметтерді жақсарту үшін 7 жылдық салық енгізді. Бұл салықтың арқасында барлық бөлімшелерде жексенбі күндері қызмет көрсету (бұрын 15 бөлімшеде болмаған), аптасына 7 күн қызмет көрсететін бөлімшелердің саны 12-ден 14-ке дейін артты, техникалық жөндеу қорына қаражат қосылды, сондай-ақ физикалық материалдар, электрондық контент және қосымша компьютерлік жабдықтар сатып алуға қаражат бөлінді. Кітапхана 2015 жылдың қыркүйегінде жаңа атау мен логотипті қамтитын ребренд стратегиясын ұсынды, бұл оның құнына байланысты көптеген пікір тудырды; жобаның бірінші кезеңіне 365 000 доллар жұмсалды, ал жалпы құны жеке донорлардың қаржысы есебінен 1,3 миллион долларға жетеді деп күтілді. Қамқоршылар кеңесі 28 қазан күні бұл ұсынысты қабылдамады, себебі қоғамдық пікірлердің жағымсыз болуы және қаражатты басқа маңызды мақсаттарға жұмсау қажеттігі айтылды. 2019 жылдың тамызында Сиэтл тұрғындары кітапхана қызметтерін қаржыландыру үшін, филиалдардағы жұмыс уақытын ұзарту, сейсмикалық жөндеу жұмыстарын жүргізу, әлеуметтік қызметтер көрсету мақсатында 219 миллион долларлық мүлік салығын бекітті. Бұл салыққа сондай-ақ, оқырмандарға төленбеген айыппұлдарды жою үшін қаражат бөлінді, ол 2020 жылдың 2 қаңтарынан бастап күшіне енді. 2020 жылдың наурызында COVID-19 пандемиясы басталғанда кітапхана барлық филиалдарын және жеке қызметтерді жапты, ал тамыз айынан бастап кейбір жерлерде ғана сыртқы қызмет көрсетуге көшті. Сәуір айында бес филиал қаланың баспанасыз және тұрғын үйі жоқ адамдарына қоғамдық дәретханалар ұсыну үшін қайта ашылды, бірақ басқа қызметтер жабық қалды. Бірінші филиалдар 2021 жылдың 27 сәуірінде, ал соңғы филиал қазан айында қайта ашылды. Пандемия кезінде кітапхана жүйесіне шамамен 434 188 долларлық мүлік зақымдары келтірілді, әсіресе Орталық кітапханада.

Сәулет

Сиэтл қалалық кітапханасының көптеген ғимараты сәулет өнерінің көрнекті туындылары болып табылады. Олар әртүрлі кезеңдердің эстетикасын көрсетеді. Бұрынғы Карнеги кітапханалары мен Дуглас Трут кітапханасының барлығы 20-ғасырдың басындағы екі онжылдық мерзімге жатады. 1921 және 1954 жылдар аралығында жаңа филиалдар салынбады, ал филиалдар құрылысын жаңадан бастағанда, Халықаралық стиль бұрынғы жаңғырушылықты толығымен ығыстырды. Бүгінгі Гринвуд және Солтүстік-Шығыс филиалдары – 1954 жылғы кітапханалардың кеңейтілген нұсқалары, соңғысын бастапқыда Пол Тири жобалаған; ал 1954 жылғы үшінші кітапхана, Капитолий төбесіндегі Сьюзан Дж. Генри филиалы, сондай-ақ Биндон мен Райттың 1960 жылғы Орталық кітапханасы да толығымен жаңадан салынды. Бұл LMN Architects және Front Inc. компанияларымен бірлескен жоба болды. Фасадтар жөніндегі кеңесшілер. 2007 жылы ғимарат Американ архитекторлар институтының (AIA) АҚШ-тың 150 сүйікті құрылыстары тізімінде 108-орынға ие болды. 2005 жылы ғимарат AIA-ның архитектура саласындағы құрметті сыйлығымен марапатталды. Қазіргі таңдағы Сиэтлдің алты филиалдық кітапханасы Ұлттық тарихи орындар тізіміне енген: Колумбия (архитекторлары: Харлан П. Томас және В. Марбери Сомервелл), Фримонт (архитекторы: Дэниел Риггс Хантингтон), Грин Лейк (архитекторлары: В. Марбери Сомервелл және Джозеф С. Котт), Куин Энн (архитекторлары: Харлан П. Томас және В. Марбери Сомервелл), Университет (архитекторлары: Сомервелл және Джозеф С. Котт) және Батыс Сиэтл (архитекторлары: В. Марбери Сомервелл және Джозеф С. Котт). Балардтың алғашқы филиалы (архитекторы: Хендерсон Райан), сондай-ақ 1986 жылдан 2000 жылға дейін филиал кітапханасы болған Валлингфорд өрт сөндіру және полиция бекеті (архитекторы: Дэниел Риггс Хантингтон) да осы мәртебеге ие. Сонымен қатар, Сиэтл қаласының Ескерткіштерді сақтау кеңесі бірнеше ғимаратты ескерткіштер ретінде тағайындады: Колумбия, Дуглас Трут, Фримонт, Грин Лейк, Лейк Сити, Магнолия, Солтүстік-Шығыс, Куин Энн, Университет және Батыс Сиэтл.